I OSK 1847/06

I OSK 1847/06 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2007-05-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-11-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Izabella Kulig - Maciszewska
Jan Paweł Tarno /przewodniczący sprawozdawca/
Tomasz Zbrojewski
Symbol z opisem
6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym
Hasła tematyczne
Egzekucyjne postępowanie
Ruch drogowy
Sygn. powiązane
I SA/Łd 469/06 - Wyrok WSA w Łodzi z 2006-05-09
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jan Paweł Tarno (spr.) Sędziowie sędzia NSA Izabella Kulig -Maciszewska sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Protokolant Anna Krakowiecka po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 maja 2006 r. sygn. akt I SA/Łd 469/06 w sprawie ze skargi Z. Sp. z o.o. w [...] na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia należności za przechowanie pojazdu na parkingu 1. oddala skargę kasacyjną; oddala wniosek o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 9 maja 2006 r. uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia [...] Nr [...] wydane w przedmiocie nieuwzględnienia wynagrodzenia za dozór pojazdu na parkingu za wskazany dodatkowy okres, w części nieuwzględniającej wynagrodzenie za dozór pojazdu za wskazany dodatkowy okres.
Jak wskazał Sąd w uzasadnieniu wyroku, pismem z dnia 1 października 2004 r. Zakład [...] spółka z o.o. z siedzibą w [...], jako podmiot prowadzący parking wystąpiła w oparciu o przepisy art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r, - Prawo o ruchu drogowym (t.j, Dz.U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 z późn. zm.) oraz § 8 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz.U, z 2002 r. Nr 134, poz. 1133 z późn. zm.) do Urzędu Skarbowego [...] o zwrot kosztów przechowywania pojazdu marki Fiat 125p nr rej. [...] przez okres 282 dób w wysokości 19.429,80 zł, przy zastosowaniu stawki w kwocie 68,90 zł za dobę.
Naczelnik Urzędu Skarbowego postanowieniem z dnia [...], wydanym z powołaniem się na przepisy art. 102 § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 z późn. zm.) oraz art. 123 § 1 k.p.a. przyznał spółce wynagrodzenie za dozór przedmiotowego pojazdu w wysokości 577,32 zł. Powyższe wynagrodzenie zostało wyliczone za okres od dnia 3 marca 2004 r. (data otrzymania z Komendy Miejskiej Policji dokumentów umożliwiających wszczęcie postępowania likwidacyjnego) do dnia odbioru samochodu z parkingu, tj. do dnia 23 września 2004 r. (204 doby) przy zastosowaniu stawki 2,83 zł za dobę, ustalonej na podstawie przeciętnej stawki za parkowanie pojazdów na wskazanych innych parkingach znajdujących się na terenie dzielnicy [...]. W uzasadnieniu organ podał, że zgodnie z ustalonym w sprawie stanem faktycznym przedmiotowy pojazd został w dniu 5 maja 2003 r. usunięty z drogi publicznej na podstawie dyspozycji nr 00265 Komendy Miejskiej Policji w [...] oraz umieszczony na parkingu prowadzonym przez spółkę. W ocenie organu obciążenie go kosztami parkowania do czasu, gdy nie otrzymał on niezbędnych dokumentów pozwalających na orzeczenie o przejęciu pojazdu na rzecz
Skarbu Państwa jest nieuzasadnione. Z materiału dowodowego sprawy wynika, że powiadomienie spółki stwierdzające, że przedmiotowy pojazd przyjęty na parking w dniu 5 maja 2003 r. zgodnie z dyspozycją wydaną przez KMP nie został odebrany przez właściciela, Urząd Skarbowy [...] otrzymał w dniu 9 lutego 2004 r., a w związku ze swoim wystąpieniem z dnia 17 lutego 2004 r, do Komendy Miejskiej Policji w [...] otrzymał od tego organu w dniu 3 marca 2004 r. dyspozycję usunięcia pojazdu z drogi publicznej oraz odpis skierowanego do właściciela wezwania do odbioru pojazdu z parkingu strzeżonego, prowadzonego przez spółkę w [...] przy ul. [...], Na odwrocie wezwania do odbioru pojazdu znajdowało się oświadczenie właściciela z dnia 22 stycznia 2004 r., iż w związku z brakiem pieniędzy na odbiór pojazdu z parkingu zrzeka się on prawa własności na rzecz Skarbu Państwa. Z akt wynika również, że naczelnik Urzędu Skarbowego [...] po wszczęciu postępowania w stosunku do właściciela pojazdu, decyzją z dnia 28 maja 2004 r. wydaną z powołaniem się m.in. na przepisy art. 104 kpa i art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym orzekł o przejściu na własność Skarbu Państwa przedmiotowego samochodu osobowego. Następnie organ po dokonaniu przy udziale biegłego - rzeczoznawcy wyceny wartości przedmiotowego pojazdu /wartość rynkowa samochodu została wyceniona na kwotę 180 zł/ postanowieniem z dnia 24 sierpnia 2004 r. postanowił sprzedać pojazd po cenie oszacowania i pojazd w dniu 23 września 2004 r. został sprzedany i odebrany w tym dniu z parkingu.
Po rozpatrzeniu zażalenia strony Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi postanowieniem z dnia [...] uchylił w całości zaskarżone rozstrzygnięcie oraz postanowił przyznać wynagrodzenie za dozór przedmiotowego pojazdu w wysokości 10.250 zł. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia organ odwoławczy po przedstawieniu stanu faktycznego sprawy stwierdził, że organ pierwszej instancji przed wydaniem orzeczenia w sprawie przejścia na rzecz Skarbu Państwa własności pojazdu na podstawie art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym winien posiadać stosowne dokumenty potwierdzające spełnienie warunków przewidzianych w tym przepisie. Stąd też według organu okres naliczania opłat za przechowywanie pojazdu na parkingu, płatnych z budżetu Państwa może być liczony dopiero od dnia otrzymania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] odpowiednich dokumentów do dnia odbioru pojazdu z parkingu. Jednocześnie organ uznał, że opłata za parkowanie przedmiotowego samochodu winna być ustalona w oparciu o stawkę w wysokości 50 zł za dobę, wynikającej z uchwały Rady Miejskiej w [...] z
dnia 10 października 2002 r. (Nr LXXXVI 11/1946/02), która to uchwała jest zdaniem tego organu aktem prawnym, o którym mowa w art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym. Stwierdzono również, że nie zasługuje na uwzględnienie zarzut strony dotyczący wydania przez organ pierwszej instancji zaskarżonego orzeczenia na błędnej podstawie prawnej, albowiem zgodnie z § 3 pkt 1 lit. a/ rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, do ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie prawomocnego orzeczenia o przepadku przedmiotów w postępowaniu administracyjnym, stosuje się odpowiednio przepisy działu II rozdziału 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, w którym jest zamieszczony art. 102 § 2 cytowanej ustawy, powołany w zaskarżonym postanowieniu.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi Zakład [...] zaskarżył postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w części nieuwzględniającej wynagrodzenie za dozór pojazdu za okres od dnia 6 listopada 2003 r, do dnia 3 marca 2004 r. i zarzucając zaskarżonemu orzeczeniu rażące naruszenie art. 130a ust. 1, ust. 2 i ust, 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym wniósł o jego zmianę przez uwzględnienie również wynagrodzenia w kwocie 5,900 zł za wskazany okres. Zdaniem strony skarżącej Skarb Państwa stał się właścicielem samochodu z mocy prawa po upływie sześciu miesięcy od dnia usunięcia pojazdu z drogi publicznej i Urząd Skarbowy winien ponieść koszty parkowania samochodu za cały okres od kiedy Skarb Państwa stał się właścicielem tego samochodu. Podniesiono także, że przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów nie nakładają na podmiot prowadzący parking obowiązku składania Urzędowi Skarbowemu jakichkolwiek dokumentów poza powiadomieniem, o którym mowa w § 7 ust. 2 tego rozporządzenia.
W odpowiedzi na skargę, złożoną w dniu 30 maja 2005 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi wniósł o jej oddalenie i podtrzymał w całości swoje stanowisko i argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu. Następnie Dyrektor Izby Skarbowej zawiadomił, "iż wycofuje ww. odpowiedź i wnosi o umorzenie przedmiotowego postępowania, z uwagi na uwzględnienie skargi". W uzasadnieniu swojego pisma organ powołał się na załączone nowe postanowienie z dnia 7 lipca 2005 r., wydane na podstawie art. 54 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o
postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), którym uchylono w całości zaskarżone postanowienie z dnia 30 stycznia 2005 r, oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji. W związku z pismem Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi strona skarżąca złożyła pismo procesowe z dnia 21 lipca 2005 r., w którym wniosła o nieuwzględnienie wniosku organu o umorzenie postępowania oraz podtrzymała swoją skargę. Postanowieniem z dnia 30 sierpnia 2005 r. postępowanie przed Sądem w sprawie zostało zawieszone do czasu zakończenia sprawy ze skargi strony na nowe postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi, a następnie w związku z wyrokiem WSA w Łodzi z dnia 29 listopada 2005 r, (sygn. akt I SA/Łd 1002/05) uchylającym to postanowienie, Sąd podjął postępowanie w niniejszej sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylając zaskarżoną decyzję zważył, iż zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi podlega uchyleniu, albowiem co do zasady należy podzielić stanowisko strony skarżącej, iż Skarb Państwa, reprezentowany przez odpowiedni organ skarbowy winien ponieść koszty związane z przechowywaniem pojazdu na parkingu, prowadzonym przez skarżącą spółkę począwszy od dnia, w którym stał się właścicielem przedmiotowego pojazdu.
Przechodząc do merytorycznej oceny żądania strony skarżącej w zakresie przyznania jej wynagrodzenia od Skarbu Państwa za dozór przedmiotowego pojazdu również za wskazany dodatkowy okres należy stwierdzić, iż z treści obowiązującego od dnia 1 stycznia 2002 r. przepisu art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. -Prawo o ruch drogowym (Dz.U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 z późn. zm.) wynika jednoznacznie, że pojazd usunięty z drogi publicznej w trybie określonym w ust. 1 lub 2 (m.in. z powodu nie okazania przez kierującego dokumentu stwierdzającego zawarcie umowy obowiązkowego ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej posiadacza pojazdu lub stwierdzającego opłacenie składki tego ubezpieczenia) i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia, uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się i pojazd taki przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. W art. 130a ust. 11 wymienionej wyżej ustawy zostało zawarte upoważnienie dla ministra właściwego do spraw wewnętrznych do określenia w drodze rozporządzenia m.in. trybu postępowania w zakresie przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa i zgodnie z § 8 ust. 1 rozporządzenia wykonawczego Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz.U. Nr 134, poz. 1133 z późn. zm.) o takim
przejęciu orzeka naczelnik właściwego miejscowo urzędu skarbowego. Przed wydaniem orzeczenia należy powiadomić właściciela pojazdu o wszczęciu postępowania w sprawie przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. W świetle powyższych uregulowań prawnych należy uznać, że orzeczenie naczelnika właściwego urzędu skarbowego o przejściu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa ma charakter wyłącznie deklaratoryjny, gdyż nie kreuje takiej własności, a jedynie stwierdza o takim przejściu z chwilą wystąpienia zdarzenia, z którym ustawa - Prawo o ruchu drogowym wiąże to przejście. Stąd też w takim przypadku Skarb Państwa, reprezentowany przez naczelnika właściwego urzędu skarbowego stał się właścicielem pojazdu usuniętego w powyższym trybie z drogi publicznej z dniem upływu terminu 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu i należy uznać, że co najmniej od tego dnia obciążają Skarb Państwa wszelkie opłaty związane z przechowywaniem takiego pojazdu.
Powołanie się w rozpoznawanej sprawie przez organy podatkowe na okoliczność, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] otrzymał z Komendy Miejskiej Policji w [...] dokumenty niezbędne do wszczęcia postępowania w sprawie przejęcia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa z pewnym opóźnieniem, nie może zwalniać ten organ reprezentujący Skarb Państwa od pokrycia należnych opłat związanych z przechowywaniem przedmiotowego pojazdu na parkingu prowadzonym przez skarżącą spółkę. W rozpatrywanym przypadku, a także w innych podobnych sprawach rzeczą właściwego organu skarbowego jest przyjęcie takiego trybu postępowania, aby wszystkie podmioty uczestniczące w takich sprawach, a w szczególności Policja, wydająca dyspozycję usunięcia pojazdu, a także podmiot prowadzący parking działały bez zbędnej zwłoki w celu niedopuszczenia do ponoszenia przez Skarb Państwa nieuzasadnionych kosztów przechowywania pojazdów. Podstawowe obowiązki wyżej wymienionych podmiotów zostały określone w przepisach cytowanego wyżej rozporządzenia wykonawczego Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, w szczególności w § 7 tego rozporządzenia. Należy w tym miejscu zauważyć, iż zgodnie z § 7 ust. 2 cyt. rozporządzenia jednostka prowadząca parking w przypadku nieodebrania pojazdu w terminie określonym w art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym jest obowiązana do powiadomienia o tym właściwego urzędu skarbowego oraz podmiot, wydający dyspozycję usunięcia pojazdu, który to obowiązek w rozpoznawanej sprawie również skarżąca spółka wykonała z pewnym opóźnieniem. Należy również nadmienić, iż odmowa organów
podatkowych przyznania skarżącej spółce wynagrodzenia za wskazany dodatkowy okres (mimo braku takiego stwierdzenia w sentencji rozstrzygnięć) wynika jednoznacznie z treści uzasadnień postanowień organów obu instancji (stanowiących integralną część rozstrzygnięć), a także z treści zażalenia strony na orzeczenie organu pierwszej instancji.
W odniesieniu natomiast do kwestii wysokości zwrotu na rzecz skarżącej spółki kosztów przechowywania przedmiotowego pojazdu, żądanie spółki zapłaty przez Skarb Państwa tych kosztów w wysokości wyliczonej w oparciu o stawkę ustaloną w uchwale Rady Miejskiej w [...] z dnia 10 października 2002 r. w sprawie wysokości opłat za usuwanie pojazdów z dróg i przechowywanie tych pojazdów nie znajduje według oceny Sądu wystarczającego uzasadnienia zarówno prawnego jak i faktycznego. W powyższym zakresie należy zauważyć, iż wyznaczenie przez Prezydenta Miasta [...] parkingu prowadzonego przez skarżącą spółkę do przechowywania pojazdów usuniętych z dróg oraz ustalenie przez Radę Miejską w [...] opłat za usuwanie pojazdów i ich przechowywanie zostało dokonane na podstawie m.in. art. 130a ust. 6 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, który to przepis zdanie 1 (łącznie z ust. 5 art. 130a ustawy) wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 7 czerwca 2005 r. sygn. akt K 23/04 został uznany za niezgodny z art. 2 i art. 22 Konstytucji RP, z tym że wymienione przepisy tracą moc obowiązującą z dniem 30 czerwca 2006 r. Ponadto na podstawie analizy i wykładni przepisów art. 130a ust. 1-7 ustawy - Prawo o ruchu drogowym należy uznać, że opłaty za usunięcie pojazdów z drogi i ich parkowanie, o których mowa w ust. 6 tego artykułu oraz w powołanej przez stronę uchwale Rady Miejskiej dotyczą właścicieli pojazdów, którym pojazdy są odbierane, natomiast nie dotyczą Skarbu Państwa, na rzecz którego pojazd przechodzi w trybie ust. 10 wymienionego artykułu.
W takim przypadku należy uznać, iż do przechowywania pojazdu na parkingu prowadzonym przez skarżącą spółkę i związanych z tym należności winny zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. Nr 50, poz. 449) mieć zastosowanie przepisy działu II rozdziału 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r, o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 z późn. zm.), a w szczególności art. 102 tej ustawy, określający obowiązki dozorcy oraz wydatki i wynagrodzenie związane z wykonywaniem dozoru nad ruchomością, która przeszła na własność Skarbu
Państwa. Nie można jedynie podzielić wyrażonego w zaskarżonym postanowieniu poglądu Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi, iż podstawę prawną do zastosowania w rozpatrywanym przypadku przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi § 3 ust. 1 lit, a/ cyt. wyżej rozporządzenia Rady Ministrów, albowiem przepis ten dotyczy wyłącznie ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie prawomocnego orzeczenia o przepadku, wydanego w wymienionych postępowaniach, która to sytuacja nie zachodzi w tej sprawie. Należy jednak uznać, że taką podstawę prawną stanowi przepis § 3 ust. 1 lit. c/ cyt. rozporządzenia, odnoszący się do ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie m.in. zrzeczenia się własności lub objęcia w posiadanie rzeczy niczyjej. W myśl art. 180 Kodeksu cywilnego właściciel może wyzbyć się własności rzeczy ruchomej przez to, że w tym zamiarze rzecz porzuci i treść tego przepisu wprost nawiązuje do treści art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, stanowiącym, iż pojazd usunięty z drogi publicznej i nieodebrany przez właściciela w terminie 6 miesięcy "uznaje się za porzucony, z zamiarem wyzbycia się". Stąd też prowadzącemu parking, przechowujący pojazdy, które przeszły na własność Skarbu Państwa w trybie art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym przysługuje z mocy prawa jako dozorcy uprawnienie do żądania zwrotu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór. Do wyliczenia stosownej kwoty konieczne jest uwzględnienie specyfiki parkingu sprawującego dozór oraz porównanie kosztów dozoru i wynagrodzenia ze stawkami stosowanymi u innych podmiotów prowadzących podobną działalność (por. także wyrok WSA w Bydgoszczy z dnia 17 listopada 2004 r, sygn. akt I SA/Bd 477/04).
W zakończeniu należy nadmienić, zdaniem Sądu, iż mimo wyrażonego wyżej poglądu odnośnie nieprzysługiwania skarżącej spółce opłat za przechowywanie przedmiotowego pojazdu przyjętej również w zaskarżonym postanowieniu za część okresu przechowywania w wysokości wynikającej z powołanej uchwały Rady Miejskiej w [...], Sąd orzekający mając na uwadze treść wniesionej skargi oraz uregulowanie zawarte w art. 134 § 1 i 2 ustawy p.p.s.a. nie uznał za możliwe uchylenie w całości zaskarżonego orzeczenia Dyrektora Izby Skarbowej. Z wniesionej skargi wynika bowiem, że strona zaskarżyła orzeczenie organu drugiej instancji jedynie w części dotyczącej odmowy przyznania należności za dodatkowy wskazany okres, a przede wszystkim zgodnie z art. 134 § 2 ustawy p.p.s.a. Sąd jest
związany zakazem reformationis in peius. Według oceny Sądu stwierdzone wady zaskarżonego w części orzeczenia organu nie stanowią dostatecznej przesłanki skutkującej stwierdzeniem nieważności tego orzeczenia w całości, które to stwierdzenie przy ponownym rozpatrywaniu sprawy przez organy niewątpliwie spowodowałoby skutki niekorzystne dla strony skarżącej. Z tych wszystkich względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ oraz art. 200 ustawy p.p.s.a. orzeczono, jak w sentencji.
Na powyższy wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę kasacyjną złożył Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Pełnomocnik organu zaskarżył powyższy wyrok w całości i na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 53, poz. 1270, dalej: ustawa p.p.s.a) wyrokowi powyższemu zarzucił:
1) naruszenie przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
art.145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. 7 kpa, art. 77 § 1 kpa, art. 124 § 2 kpa w związku z art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca
1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2003 r., nr 58, poz.
515 ze zm. poprzez uwzględnienie skargi spółki i uchylenie w części przedmiotowego
postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi pomimo braku naruszenia wymienionych przepisów,
art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i c/ p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 ustawy p.p.s.a. przez
niewzięcie pod uwagę całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w
sprawie w celu stwierdzenia, czy miało miejsce naruszenie prawa materialnego, tj.
art. 130 a ust 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U,
z 2003 r. nr 58, poz. 515 ze zm.) w związku z art. 130a ust, 11 tej ustawy i § 8 ust. 1
rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002
r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz. U. nr 134, poz. 1133), bowiem prawidłowe
przedstawienie stanu sprawy musiałoby doprowadzić do stwierdzenia nieważności
zaskarżonego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi,
art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 134 § 1 i 2 p.p.s.a., art. 3 § 2 pkt 2
p.p.s.a. w związku z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów
administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) poprzez to, że Sąd - nie
związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną - nie dostrzegł rażącego naruszenia prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 kpa w związku z tym, że zaskarżone postanowienie dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi o przyznaniu wynagrodzenia za dozór pojazdu, zostało wydane z naruszeniem art. 102 § 2 i 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z art. 130 a ust. 10 i 11 Prawa o ruchu drogowym, bowiem rozstrzygnięcie to nie uwzględnia dyspozycji przywołanych przepisów, zgodnie z którymi organ egzekucyjny, na żądanie dozorcy, przyznaje w drodze postanowienia, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór, podczas gdy wynagrodzenie za dozór samochodu zostało przyznane w oparciu o wysokość opłaty, ustalonej przez Radę Miejską [...] na podstawie delegacji wynikającej z art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym - uchylił zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi w części zamiast stwierdzić nieważność tego aktu w całości
2) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym w związku z art.130a ust. 11 tejże ustawy oraz § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 134, poz. 1133 z późn. zm.) w sprawie usuwania pojazdów, polegające na uznaniu, iż przejście własności usuniętego i nieodebranego przez dotychczasowego właściciela pojazdu następuje z dniem upływu sześciomiesięcznego terminu od dnia jego usunięcia, a nie z dniem doręczenia lub uprawomocnienia się decyzji naczelnika urzędu skarbowego o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa.
Jak podniesiono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, Sąd w zaskarżonym wyroku niezasadnie uznał, iż organ likwidacyjny powinien przyznać, na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wynagrodzenia za dozór od dnia, w którym przeszedł on z mocy art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym na własność Skarbu Państwa - a nie od dnia, w którym doręczono decyzję o przejęciu na własność pojazdu albo w którym stała się ona ostateczna. Stwierdzono, iż jednostka prowadząca parking o zwrot kosztów parkowania za okres od dnia, w którym stał się on własnością Skarbu Państwa do czasu przekazania dokumentów, niezbędnych do prowadzenia przez organ likwidacyjny postępowania, winna zwrócić się do organu który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu. Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną doszło w przedmiotowej sprawie do rażącego naruszenia prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., w związku z tym, że zaskarżone postanowienie dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi o przyznaniu wynagrodzenia za dozór pojazdu,
zostało wydane z naruszeniem art. 102 § 2 i 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w związku z art, 130a ust. 10 i 11 Prawa o ruchu drogowym, bowiem rozstrzygnięcie to nie uwzględnia dyspozycji przywołanych przepisów, zgodnie z którymi organ egzekucyjny, na żądanie dozorcy, przyznaje w drodze postanowienia, zwrot koniecznych wydatków, związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór, podczas gdy wynagrodzenie za dozór przedmiotowego samochodu zostało przyznane z pogwałceniem tych przepisów, w oparciu o wysokość opłaty, ustalonej przez Radę Miejską w [...] na podstawie delegacji wynikającej z art, 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym. Zdaniem strony skarżącej, wydanie postanowienia z naruszeniem art. 102 § 2 i 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i w związku art, 130a ust. 10 i 11 Prawa o ruchu drogowym w oparciu o wysokość opłaty, ustalonej przez Radę Miejską w [...] na podstawie delegacji wynikającej z art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym stanowi rażące naruszenie prawa określone w art. 156 § 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego. Dla uzasadnienia stwierdzonego przez stronę zaistnienia rażącego naruszenia prawa podano, iż wyliczenia wynagrodzenia za dozór w oparciu o stawkę w oparciu o stawkę wynikającą z uchwały Rady Miejskiej w [...] w wysokości 50 zł za dobę, przy 204 dniach, za które spółce przyznano zawyżone wynagrodzenie w przedmiotowej sprawie, dotyczy pojazdu, którego wartość rynkową biegły skarbowy oszacował na 180 zł, a ponadto średnia dzienna opłata za parkowanie na innych parkingach wynosiła 2,83 zł. Poza tym wysokość stawki dziennej ustalona uchwałą Rady Miejskiej jest stawką z założenia wygórowaną. Stwierdzono wobec powyższego, iż zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby skarbowej w Łodzi dotknięte jest wadą nieważności. W takiej sytuacji Sąd, zgodnie z art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. powinien był wydać merytoryczne orzeczenie stwierdzające nieważność zaskarżonego postanowienia organu odwoławczego. Ponadto Sąd dopuścił się naruszenia przepisów art. 141 § 4 i art. 138 p.p.s.a, ponieważ uzasadnienie wyroku nie zawiera wskazania co do dalszego postępowania, pomimo że sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ ,,w części odmawiającej przyznania należności za dozór pojazdu za dodatkowy okres". Wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi celem ponownego jej rozpoznania oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje;
Dokonując oceny zasadności wniesionej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 9 maja 2006 r., Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że skarga ta nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zarzuty odnoszące się do naruszenia przez Sąd I instancji w zaskarżonym wyroku przepisów postępowania uznać należy za chybione.
Jest poza sporem, że podstawę prawną rozstrzygnięcia orzeczenia organów administracyjnych w niniejszej sprawie stanowi art. 102 § 2 ustawy z 17 czerwca 1966 r, o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz, U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 z późn. zm.). Zgodnie z tym przepisem organ egzekucyjny przyzna, na żądanie dozorcy, zwrot wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Ani jednak ten przepis, ani żaden inny przepis powołanej ustawy nie określa jak należy ustalić przedmiotową należność. Nie ulega natomiast wątpliwości, że należność ta winna odpowiadać wydatkom poniesionym przez podmiot wykonujący dozór na wykonywanie dozoru w tym przypadku na utrzymanie i eksploatację parkingu oraz wynagrodzenie za sprawowany dozór mienia przechowywanego na parkingu.
Podzielić należy pogląd zarówno Sądu jak i wnoszącego skargę kasacyjną, że opłaty za parkowanie, jakie ustala rada powiatu na podstawie art. 130a ust. 6 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 z późn. zm.) odnoszą się do właścicieli (innych niż Skarb Państwa) pojazdów usuwanych z dróg publicznych i umieszczanych na parkingach w trybie przewidzianym przepisami art.130a cytowanej ustawy i wprost nie mają zastosowania do Skarbu Państwa, który stał się właścicielem pojazdu przechowywanego na parkingu z uwagi na wystąpienie przesłanek wymienionych w ust. 10 art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Ale też, jeśli organ administracyjny przy ustalaniu w trybie powołanego art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór posiłkując się - jak w tym przypadku -ustaleniami uchwały rady powiatu - tu Rady Miasta [...] z 10 października 2002 r. Nr LXXXVI 11/1946/02 w sprawie wysokości opłat za usuwanie pojazdów z dróg i przechowywanie tych pojazdów - zastosuje stawkę opłat za parkowanie wynikającą z
tej uchwały to zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie jest to podstawa do stwierdzenia nieważności orzeczenia organu. Należy bowiem mieć na uwadze, że omawiana uchwała ustala stawki opłat właśnie za parkowanie na wyznaczonych parkingach pojazdów o których wyżej mowa, które muszą ponieść właściciele a więc należy sądzić, że ustalając ją organ stanowiący powiatu wziął pod uwagę wydatki poniesione przez prowadzącego parking związane z wykonywaniem dozoru na jego parkingu oraz należne mu z tego tytułu wynagrodzenie. Tak więc, jeśli organ administracyjny uznał, że stawka z uchwały odzwierciedla wydatki związane z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór to nie ma podstaw do żądania stwierdzenia nieważności jego orzeczenia z tego tylko powodu, że zastosował stawkę opłat z uchwały, która nie odnosi się bezpośrednio do Skarbu Państwa, bo nie oznacza to, że uchwała ta nie odpowiada kosztom przechowywania pojazdu stanowiącego własność Skarbu Państwa. Tym bardziej, że wnoszący skargę kasacyjną w żaden sposób nie wykazał, że wyliczone przy zastosowaniu omawianej stawki opłat za parkowanie należności dla dozorującego odbiegają od rzeczywistych kosztów parkowanie pojazdu Skarbu Państwa.
Za bezzasadny uznać zarzut naruszenia prawa materialnego, a to art. 130a ust. 10 Prawa o ruchu drogowym w związku z art. 130a ust. 11 tejże ustawy oraz § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów przez błędną wykładnię tych przepisów. Wnoszący skargę kasacyjną podważa tu ustalony w tej sprawie przez Sąd moment, od którego Skarb Państwa powinien ponosić koszty związane z parkowaniem pojazdu, który na podstawie cytowanego art. 130a ust. 10 przeszedł na własność Skarbu Państwa, Zdaniem organu obowiązek ponoszenia przez Skarb Państwa przedmiotowych kosztów powstaje z dniem przejścia własności pojazdu na rzecz Skarbu Państwa (i tu jest zgodny ze stanowiskiem Sądu), z tym iż według niego przejście na rzecz Skarbu Państwa własności usuniętego i nieodebranego przez właściciela pojazdu - a tym samym i powstanie obowiązku pokrycia spornych kosztów - następuje nie - jak twierdzi Sąd - z dniem upływu 6-miesięcznego terminu od jego usunięcia a z dniem kiedy decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego o przejęciu pojazdu na rzec Skarbu Państwa stała się prawomocna. Otóż w świetle stanu prawnego regulującego tę kwestię jest do pogląd błędny. Powołana ustawa - Prawo o ruchu drogowym w art. 130a ust. 10 stanowi, iż pojazd usunięty w trybie w tym przepisie określonym i nieodebrany przez osobę uprawnioną w terminie 8 miesięcy od dnia usunięcia
uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy. Tak więc upływ 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu powoduje, że nieodebrany w tym terminie pojazd staje się własnością Skarbu Państwa z mocy samego prawa. Wprawdzie w § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz, U. Nr 134, poz. 1133 z późn. zm.) jest mowa, że o "przyjęciu" na rzecz Skarbu Państwa (art. 130a ust. 10 natomiast stanowi, że pojazd "przechodzi" z mocy ustawy na rzecz Skarbu Państwa) orzeka naczelnik właściwego miejscowo urzędu skarbowego co mogłoby sugerować, iż decyzja wydana w omawianym trybie ma dla powstania po stronie Skarbu Państwa tytułu własności pojazdu znaczenie konstytutywne, ale w świetle postanowień przepisów ustawy -Prawo o ruchu drogowym nie ulega wątpliwości, że decyzja ta ma wyłącznie charakter deklaratoryjny bo może potwierdzać tylko to co nastąpiło z mocy ustawy. Prawidłowe jest zatem stanowisko Sądu I instancji wyrażone w tej sprawie, że terminem początkowym ponoszenia przez Skarb Państwa spornych kosztów parkowania jest moment, w którym upłynął 6-miesięczny okres liczony od dnia usunięcia pojazdu.
Dla ustalenia początkowego terminu od jakiego Skarb Państwa winien ponosić opłaty za parkowanie pojazdu nie ma zatem znaczenia kiedy organ skarbowy otrzymał dokumenty niezbędne do wszczęcia procedury dotyczącej wydania decyzji o przejściu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa.
Mając to na uwadze, uznając, że skarga kasacyjna jest niezasadna Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.