Orzeczenie · 2024-12-20

I OSK 1819/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-12-20
NSAAdministracyjneWysokansa
nieruchomościgospodarka nieruchomościamisprzedaż bezprzetargowasamorząd gminnyuchwałainteres prawnynieruchomość przyległaskarga kasacyjnaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargi kasacyjne od wyroku WSA w Kielcach, który stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej Zawichost w sprawie sprzedaży działki gminnej w trybie bezprzetargowym. Uchwała ta miała na celu poprawę warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej. Skargi kasacyjne wniosły strony postępowania przed WSA oraz Rada Miejska. E.K. i L.K. zarzucili m.in. naruszenie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym przez błędne uznanie interesu prawnego skarżącej E.Z., której nieruchomość przylegała do sprzedawanej działki. Rada Miejska Z. zarzuciła błędną wykładnię art. 37 ust. 2 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, twierdząc, że przesłanki do sprzedaży bezprzetargowej zostały spełnione. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił obie skargi kasacyjne. W odniesieniu do zarzutów E.K. i L.K., Sąd wskazał, że WSA prawidłowo ocenił interes prawny skarżącej E.Z., która zgłosiła wolę zakupu działki i której nieruchomość przylegała do sprzedawanej. Sąd podkreślił, że w sprawach skarg na uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego sąd administracyjny dokonuje własnych ustaleń faktycznych. W odniesieniu do skargi Rady Miejskiej, Sąd potwierdził, że sprzedaż nieruchomości w trybie bezprzetargowym jest wyjątkiem od zasady przetargowego zbywania nieruchomości i wymaga ścisłej interpretacji. Sąd uznał, że uchwała była wadliwa, ponieważ nie rozważono wszystkich przyległych nieruchomości, w tym nieruchomości skarżącej E.Z., która również mogła skorzystać z możliwości poprawy warunków zagospodarowania poprzez nabycie działki. Uzasadnienie uchwały było lakoniczne i nie wyjaśniało wystarczająco motywów podjęcia decyzji, co uniemożliwiało prawidłową kontrolę. Sąd podkreślił, że jeśli poprawa warunków zagospodarowania jest możliwa dla więcej niż jednej nieruchomości przyległej, nie można dokonać zbycia w trybie bezprzetargowym na rzecz jednego z właścicieli bez przeprowadzenia przetargu. W związku z tym, obie skargi kasacyjne zostały oddalone.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących sprzedaży nieruchomości w trybie bezprzetargowym, zwłaszcza w kontekście poprawy warunków zagospodarowania nieruchomości przyległych oraz wymogów dotyczących interesu prawnego i uzasadnienia uchwał.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży działki gminnej w celu poprawy warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej i może wymagać uwzględnienia indywidualnych okoliczności każdej sprawy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy właściciel nieruchomości przyległej do działki przeznaczonej do sprzedaży w trybie bezprzetargowym, który zgłosił wolę jej zakupu, posiada interes prawny do zaskarżenia uchwały w tej sprawie, zwłaszcza gdy sprzedaż ma nastąpić w celu poprawy warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, właściciel nieruchomości przyległej, który zgłosił wolę zakupu działki przeznaczonej do sprzedaży bezprzetargowej w celu poprawy warunków zagospodarowania, posiada interes prawny do zaskarżenia uchwały w tej sprawie.

Uzasadnienie

Interes prawny wynika z potencjalnego wpływu uchwały na prawo własności skarżącej oraz możliwość poprawy warunków zagospodarowania jej nieruchomości, co jest podstawą do sprzedaży bezprzetargowej zgodnie z art. 37 ust. 2 pkt 6 ugn.

Czy sprzedaż działki gminnej w trybie bezprzetargowym w celu poprawy warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej jest dopuszczalna, gdy potencjalną korzyść z takiej sprzedaży odnosi więcej niż jedna nieruchomość przyległa?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli poprawa warunków zagospodarowania jest możliwa w odniesieniu do więcej niż jednej nieruchomości przyległej, nie można dokonać zbycia w trybie bezprzetargowym na rzecz jednego z właścicieli tych nieruchomości; w takiej sytuacji powinien być przeprowadzony przetarg.

Uzasadnienie

Sprzedaż bezprzetargowa jest wyjątkiem od zasady przetargowego zbywania nieruchomości i musi być ściśle interpretowana. Jeśli więcej niż jeden właściciel nieruchomości przyległej może skorzystać z poprawy warunków zagospodarowania, sprzedaż bezprzetargowa jest niedopuszczalna, a uchwała musi być odpowiednio uzasadniona.

Czy sąd administracyjny, kontrolując uchwałę organu jednostki samorządu terytorialnego w sprawie sprzedaży nieruchomości, jest związany ustaleniami faktycznymi organu i czy stosuje przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące postępowania dowodowego?

Odpowiedź sądu

Nie, w sprawach skarg na uchwały organów jednostek samorządu terytorialnego sąd administracyjny dokonuje własnych ustaleń faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy i nie stosuje przepisów KPA dotyczących postępowania dowodowego w takim samym zakresie jak w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny w tym trybie kontroli nie ocenia, czy organ ustalił stan faktyczny zgodnie z regułami KPA, lecz sam dokonuje ustaleń faktycznych. Przepisy KPA dotyczące postępowania dowodowego nie mają zastosowania wprost.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargi kasacyjne E.K. i L.K. oraz Gminy Z. od wyroku WSA w Kielcach, który stwierdził nieważność uchwały Rady Miejskiej Zawichost w sprawie sprzedaży działki w formie bezprzetargowej.

Przepisy (15)

Główne

u.g.n. art. 37 § 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Wyjątki od zasady przetargowego zbywania nieruchomości, w tym pkt 6 dotyczący poprawy warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia uchwały przez WSA.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

Dotyczy interesu prawnego w zaskarżaniu uchwał.

u.g.n. art. 37 § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Zasada przetargowego zbywania nieruchomości.

k.c. art. 58 § 1

Kodeks cywilny

Nieważność umowy zawartej bez przetargu, gdy brak podstaw do trybu bezprzetargowego.

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Prawo własności, z którego wyprowadzany jest interes prawny.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Zasada prawdy obiektywnej i podejmowania działań niezbędnych do załatwienia sprawy.

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek oceny na podstawie materiału dowodowego.

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres rozpoznawania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 193

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną.

p.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 176

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Obowiązek wskazania podstaw kasacyjnych.

p.p.s.a. art. 147 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa wyroku WSA.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała Rady Miejskiej była wadliwa, ponieważ nie rozważono wszystkich przyległych nieruchomości, które mogłyby skorzystać z poprawy warunków zagospodarowania. • Uzasadnienie uchwały było lakoniczne i nie wyjaśniało wystarczająco motywów podjęcia decyzji, co uniemożliwiało prawidłową kontrolę. • Właściciel nieruchomości przyległej, który zgłosił wolę zakupu, posiada interes prawny do zaskarżenia uchwały.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji art. 7, 77 i 80 kpa przez E.K. i L.K. okazały się nieskuteczne. • Zarzut naruszenia art. 101 ust. 1 u.s.g. przez E.K. i L.K. okazał się niezasadny. • Zarzut naruszenia art. 37 ust. 2 pkt 6 u.g.n. przez Radę Miejską Z. okazał się niezasadny.

Godne uwagi sformułowania

Sprzedaż bezprzetargowa jest wyjątkiem od reguły przetargowego zbywania nieruchomości i jako wyjątek nie może być interpretowana w sposób rozszerzający. • Jeżeli poprawa warunków zagospodarowania jest możliwa w odniesieniu do więcej niż jednej z nieruchomości przyległej, wówczas nie można w trybie bezprzetargowym dokonać zbycia na rzecz jednego z ubiegających się o to właścicieli tych nieruchomości. • Uchwała musi być postrzegana jako rozstrzygnięcie oparte na prawie, a nie jako arbitralne działanie organu.

Skład orzekający

Maciej Dybowski

przewodniczący-sprawozdawca

Iwona Bogucka

członek

Anna Wesołowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących sprzedaży nieruchomości w trybie bezprzetargowym, zwłaszcza w kontekście poprawy warunków zagospodarowania nieruchomości przyległych oraz wymogów dotyczących interesu prawnego i uzasadnienia uchwał."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji sprzedaży działki gminnej w celu poprawy warunków zagospodarowania nieruchomości przyległej i może wymagać uwzględnienia indywidualnych okoliczności każdej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy praktycznego zastosowania przepisów o sprzedaży nieruchomości gminnych, co jest istotne dla samorządów i potencjalnych nabywców. Podkreśla znaczenie prawidłowego uzasadnienia decyzji administracyjnych.

Sprzedaż działki gminnej sąsiadowi – kiedy przetarg jest obowiązkowy?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst