Orzeczenie · 2025-10-29

I OSK 18/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-29
NSAnieruchomościWysokansa
wywłaszczenienieruchomościodszkodowaniewycena nieruchomościzasada korzyścidrogi publiczneNSAprawo administracyjne

Sprawa dotyczy skargi kasacyjnej Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Ministra Finansów, Inwestycji i Rozwoju w przedmiocie ustalenia odszkodowania za nieruchomość. Minister zarzucił sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w szczególności błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie § 36 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia z 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości oraz art. 134 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Skarżący argumentował, że cel wywłaszczenia (inwestycja drogowa) zwiększył wartość nieruchomości rolnej, co powinno zostać uwzględnione przy ustalaniu odszkodowania zgodnie z zasadą korzyści. WSA nie podzielił tego stanowiska, uznając, że zasada korzyści nie ma zastosowania, a nieruchomość powinna być wyceniona na podstawie § 36 ust. 3 rozporządzenia z 2004 r. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., postanowił zawiesić postępowanie, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego postępowania przed składem siedmiu sędziów NSA, który ma rozstrzygnąć zagadnienie prawne dotyczące sposobu wyceny nieruchomości w kontekście zasady korzyści i przepisów rozporządzeń wykonawczych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja zasady korzyści przy wycenie nieruchomości wywłaszczanych pod drogi publiczne oraz relacja między przepisami ustawy a rozporządzeń wykonawczych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie zawieszone, ostateczne rozstrzygnięcie zależy od uchwały siedmiu sędziów NSA.

Zagadnienia prawne (1)

Czy ustalenie wartości nieruchomości przejętej z mocy prawa na podstawie ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, która na dzień wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej nie była przeznaczona pod inwestycję drogową, a taki cel wywłaszczenia powoduje zwiększenie jej wartości, powinno nastąpić wyłącznie na zasadach określonych w § 49 ust. 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. (traktując ten przepis jako lex specialis i stosując ograniczenie powiększenia wartości do 50%), czy też z zastosowaniem ogólnej zasady korzyści określonej w art. 134 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami (traktując przepis rozporządzenia jedynie jako instrument wykonawczy pozwalający na ustalenie wartości w pełnej wysokości rynkowej, bez ograniczenia do 50%)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd zawiesił postępowanie do czasu rozstrzygnięcia tego zagadnienia przez skład siedmiu sędziów NSA.

Uzasadnienie

NSA przedstawił zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości, dotyczące sposobu wyceny nieruchomości wywłaszczanej pod inwestycję drogową, gdy jej przeznaczenie zgodne z celem wywłaszczenia powoduje zwiększenie wartości. Istnieje rozbieżność interpretacyjna co do tego, czy stosować przepisy rozporządzenia wykonawczego z ograniczeniem do 50% wartości, czy też ogólną zasadę korzyści z ustawy o gospodarce nieruchomościami pozwalającą na pełną wartość rynkową.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zawieszono
Postępowanie zawieszone do czasu rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego przez skład siedmiu sędziów NSA.

Przepisy (12)

Główne

u.g.n. art. 134 § ust. 4

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 134 § ust. 4

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134 § ust. 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego art. 36 § ust. 3 i 4

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. § art. 7, 8, 77 § 1 i 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości § § 49 ust. 3 pkt 1

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego § § 36 ust. 3 pkt 1

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Godne uwagi sformułowania

zasada korzyści • lex specialis • zagadnienie prawne budzące poważne wątpliwości

Skład orzekający

Jolanta Rudnicka

przewodniczący sprawozdawca

Monika Nowicka

sędzia

Anna Wesołowska

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja zasady korzyści przy wycenie nieruchomości wywłaszczanych pod drogi publiczne oraz relacja między przepisami ustawy a rozporządzeń wykonawczych."

Ograniczenia: Orzeczenie zawieszone, ostateczne rozstrzygnięcie zależy od uchwały siedmiu sędziów NSA.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z wyceną nieruchomości przy wywłaszczeniach pod inwestycje drogowe, co ma istotne znaczenie praktyczne dla właścicieli nieruchomości i inwestorów. Zawieszenie postępowania podkreśla złożoność problemu.

Wycena nieruchomości pod drogi: Czy właściciele dostaną pełne odszkodowanie?

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst