I OSK 1795/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję organu odwoławczego, uznając, że dzierżawca działki nie miał legitymacji procesowej do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej zmiany klasyfikacji gruntów.
Sprawa dotyczyła zmiany klasyfikacji gruntu z wód płynących na wody stojące. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji, uznając naruszenie przepisów postępowania. Sąd administracyjny uchylił decyzję organu odwoławczego, stwierdzając, że skarżący, będący dzierżawcą, nie posiadał interesu prawnego do wniesienia odwołania, a tym samym legitymacji procesowej. Sąd wskazał, że postępowanie dotyczyło stosunków prawnych właściciela nieruchomości, a umowa dzierżawy nie daje podstaw do występowania w obrocie publicznym w tym zakresie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznał skargę Z.P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł., która uchyliła decyzję organu pierwszej instancji w sprawie zmiany klasyfikacji gruntów. Sprawa dotyczyła działki nr 725/3, oznaczonej jako wody płynące, której dzierżawcą był Z.P. Wniosek o zmianę klasyfikacji na wody stojące złożyła Agencja Nieruchomości Rolnych. Organ pierwszej instancji odmówił zmiany, a następnie sam uchylił swoją decyzję w trybie art. 132 k.p.a. Organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji, wskazując na naruszenie przepisów postępowania, w tym brak zgody pozostałych stron na uchylenie decyzji oraz błędne potraktowanie stanowiska Agencji jako odwołania. Następnie organ odwoławczy uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując na naruszenie art. 10 k.p.a. poprzez brak udziału w postępowaniu Marszałka Województwa jako właściciela wód oraz drugiego dzierżawcy. Sąd administracyjny, badając legalność zaskarżonej decyzji, uznał, że skarżący Z.P. nie posiadał interesu prawnego do występowania w postępowaniu administracyjnym, a tym samym legitymacji do złożenia odwołania. Sąd podkreślił, że interes prawny musi być oparty na konkretnym przepisie prawa materialnego, a umowa dzierżawy stanowi stosunek zobowiązaniowy, który nie daje podstaw do takiego działania w obrocie publicznym. W związku z tym, organ odwoławczy powinien był umorzyć postępowanie odwoławcze. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję z powodu naruszenia przepisów postępowania, w szczególności art. 28 k.p.a. i art. 127 § 1 k.p.a., uznając zbędnym odnoszenie się do merytorycznych zarzutów skargi.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, dzierżawca nie posiada interesu prawnego, a jedynie interes faktyczny, który nie uprawnia do wniesienia odwołania.
Uzasadnienie
Interes prawny musi być oparty na konkretnym przepisie prawa materialnego, a umowa dzierżawy jako stosunek zobowiązaniowy nie daje podstaw do występowania w obrocie publicznym w sprawach dotyczących własności nieruchomości.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (21)
Główne
k.p.a. art. 138 § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Podstawa uchylenia decyzji organu I instancji przez organ II instancji.
u.p.g.k. art. 7b § ust. 2 pkt 2
Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne
Podstawa prawna dla organu odwoławczego do uchylenia decyzji.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ odwoławczy uchyla decyzję organu I instancji.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 c
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania i interesu prawnego.
k.p.a. art. 127 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Prawo do wniesienia odwołania.
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Umorzenie postępowania odwoławczego.
Pomocnicze
k.p.a. art. 132 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ I instancji uchyla lub zmienia własną decyzję.
k.p.a. art. 104
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 129
Kodeks postępowania administracyjnego
u.p.g.k. art. 7d § pkt 1
Ustawa Prawo geodezyjne i kartograficzne
rozp. MRRiB art. 47 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków
rozp. MRRiB art. 48 § ust. 2 pkt 6
Rozporządzenie Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa w sprawie ewidencji gruntów i budynków
k.p.a. art. 133
Kodeks postępowania administracyjnego
rozp. RM art. 1 § pkt 2
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie śródlądowych wód powierzchniowych lub ich części stanowiących własność publiczną
Określenie wód publicznych istotnych dla rolnictwa.
u.p.w. art. 11 § ust. 1 pkt 4
Ustawa Prawo wodne
Wykonywanie praw właścicielskich do wód publicznych przez Marszałka Województwa.
p.p.s.a. art. 1 § § 1 ust. 1 i 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kognicji sądów administracyjnych.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania sprawy przez sąd.
k.c. art. 693
Kodeks cywilny
Definicja umowy dzierżawy.
p.p.s.a. art. 152
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzeczenie o niewykonalności decyzji.
p.p.s.a. art. 200
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zasądzenie zwrotu kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Skarżący, jako dzierżawca, nie posiada interesu prawnego do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej zmiany klasyfikacji gruntów, a jedynie interes faktyczny. Organ odwoławczy powinien był umorzyć postępowanie odwoławcze zainicjowane przez podmiot nieposiadający legitymacji procesowej. Marszałek Województwa powinien być stroną w postępowaniu dotyczącym zmiany klasyfikacji działki stanowiącej fragment publicznego Potoku B.
Godne uwagi sformułowania
Pojęcie interes prawny użyte w art. 28 k.p.a. oznacza interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Umowa dzierżawy nieruchomości jest stosunkiem zobowiązaniowym, która nie daje podstaw do poszukiwania w niej normy prawa materialnego, upoważniającego do występowania w obrocie publicznym. Jest oczywistym, że wynik postępowania administracyjnego rzutuje na prawa i obowiązki dzierżawcy, jednakże jest to interes faktyczny a nie prawny.
Skład orzekający
Małgorzata Łuczyńska
przewodniczący
Teresa Rutkowska
sprawozdawca
Ewa Alberciak
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron postępowania administracyjnego w sprawach dotyczących klasyfikacji gruntów, rozróżnienie między interesem prawnym a faktycznym, a także zakres uprawnień dzierżawcy w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zmiany klasyfikacji gruntów stanowiących wody publiczne i może wymagać analizy w kontekście innych przepisów prawa wodnego i geodezyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe jest posiadanie interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym i jak łatwo można go utracić, nawet będąc dzierżawcą. Pokazuje też, jak sądy administracyjne dbają o prawidłowy obieg procesowy.
“Dzierżawca chciał zmienić klasyfikację gruntu, ale sąd pokazał mu, gdzie jest jego miejsce w postępowaniu administracyjnym.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyIII SA/Łd 588/06 - Wyrok WSA w Łodzi Data orzeczenia 2007-07-12 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-12-15 Sąd Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Sędziowie Ewa Alberciak Małgorzata Łuczyńska /przewodniczący/ Teresa Rutkowska /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6121 Klasyfikacja gruntów Sygn. powiązane I OSK 1795/07 - Wyrok NSA z 2008-11-25 Skarżony organ Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego Treść wyniku Uchylono zaskarżoną decyzję Sentencja Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędziowie Sędzia NSA Teresa Rutkowska (spr.), Asesor WSA Ewa Alberciak, Protokolant Agnieszka Ratajczyk, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 lipca 2007 r. sprawy ze skargi Z.P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji organu I instancji w sprawie zmiany klasyfikacji gruntów 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. na rzecz Z.P. kwotę 200 zł (dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego; 3. orzeka, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, po rozpatrzeniu odwołania Z.P. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Jako podstawę swego rozstrzygnięcia wskazał art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne ( tekst jedn. Dz.U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027) Jak wynika z załączonych akt administracyjnych, nieruchomość rolna – obiekt stawowy "A" położona w obrębie :Z., gmina P., województwo [...], o łącznej powierzchni 16,4821 ha, stanowiąca działkę Nr 725 wchodzi w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa. W skład tej działki wchodzi działka Nr 725/3 o powierzchni 0,6094 ha, oznaczona w ewidencji gruntów jako wody płynące (Wp). Dzierżawcą tej nieruchomości od 1 marca 1995 r. jest Z.P. i I.D. – P. Umowa dzierżawy zawarta jest do 1 marca 2015 r. Z wnioskiem o zmianę klasyfikacji gruntów w działce 725/3 obręb [...] Gm. P. z wód płynących (Wp) na wody stojące (Ws) wystąpiła do Starosty [...] w dniu [...] Agencja Nieruchomości Rolnych- Oddział Terenowy w W. W uzasadnieniu wniosku Agencja powołała się na ekspertyzę określającą zasilanie w wodę kompleksu Stawów [...], położonego w obrębie geodezyjnym [...] gmina P., poniżej Parku Krajobrazowego", wykonaną przez Zespół Rzeczoznawców Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Wodnych i Melioracyjnych – Terenową Grupę Rzeczoznawców SITWM w W. Wskazała, że zgodnie z ekspertyzą, Potok B. zanika w terenie bagiennym położonym powyżej stawów i nie zasila ich w wodę. Źródłem zasilania stawów w wodę jest Potok S., który płynie przy groblach oddzielających go od stawów. Można więc uznać, że Stawy [...] nie są położone na wodach płynących , a zatem woda stanowiąca użytek w działce 725/3 nie powinna mieć charakteru wody płynącej. Starosta Powiatowy w [...] decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 7d pkt 1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027), § 47 ust. 1 oraz § 48 ust. 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2001 r. Nr 38, poz. 454) oraz art. 104 kpa i 129 kpa orzekł o odmowie wprowadzenia zmiany w rejestrach ewidencji gruntów dotyczących działki nr 725/3 obręb [...], gmina P., polegającej na zmianie klasyfikacji gruntów i wpisaniu zamiast wody płynące (Wp), wody stojące (Ws). Wyjaśniając motywy rozstrzygnięcia organ I instancji wskazał, iż trakcie postępowania wyjaśniającego ustalił, iż wymieniona działka stanowi Potok B. i jest wpisana do ewidencji Urzędu Marszałkowskiego w Ł. Wszelkie zmiany użytków byłyby zatem możliwe dopiero wówczas, gdyby Potok B. został wyłączony z tego rejestru. Przedłożona przez wnioskodawczynię ekspertyza nie mogła, w ocenie organu, stanowić podstaw do wprowadzenia zmian, albowiem zawiera przede wszystkim analizę zasilania w wodę obiektu stawowego [...], a nie rozstrzyga zmiany klasyfikacji gruntów. Od powyższej decyzji odwołał się w dniu 11 lipca 2006 r. współdzierżawca działki nr 725/3 – Z.P. Odwołujący wniósł o uchylenie rozstrzygnięcia I instancji i wprowadzenie zmiany w rejestrach ewidencji gruntów zgodnie z wnioskiem Agencji. Starosta Powiatowy w [...] decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 132 § 1 kpa uchylił w całości własną decyzję z dnia [...] "przyjmując za konieczne dokonanie dodatkowych czynności wyjaśniających". Organ przyjął, że odwołanie wniesione zostało przez wszystkie strony tj. odwołanie od decyzji z dnia [...] wniósł pisemnie Z.P. jako dzierżawca w/w działki i Agencja Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w W. jako dysponent działki. Przy czym Agencja złożyła odwołanie do protokołu oględzin w dniu [...]. W odwołaniu od tej decyzji Z.P. podkreślił, iż stanowisko Agencji Nieruchomości Rolnych złożone do protokołu oględzin w dniu [...] nie jest odwołaniem, chociażby z tego powodu, że zostało złożone z uchybieniem ustawowego terminu przewidzianego do wniesienia odwołania. Sama zaś decyzja organu I instancji narusza art. 133 kpa i 132 § 1 kpa. Odwołujący ponownie zwrócił się o dokonanie zmiany w rejestrach ewidencji gruntów. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. decyzją z dnia [...] Nr [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa w związku z art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj. Dz. U. z 2005 r. Nr 240, poz. 2027) uchylił zaskarżone rozstrzygnięcie organu I instancji w całości. Uzasadniając swoje stanowisko, organ odwoławczy wskazał, iż wydanie decyzji w trybie art. 132 kpa, w której organ I instancji uchyla lub zmienia zaskarżoną decyzję w sposób wskazany w odwołaniu możliwe jest, gdy organ ten uzna, że odwołanie wniesione przez wszystkie strony zasługuje w całości na uwzględnienie. Natomiast możliwość uwzględnienia odwołania wniesionego przez jedną ze stron uzależniona jest od wyrażenia zgody przez pozostałe strony na uchylenie lub zmianę zakwestionowanej decyzji zgodnie z żądaniem wyrażonym w odwołaniu. Zgoda taka musi być złożona na piśmie lub ustnie do protokołu. Wydanie nowej decyzji w ramach autokontroli powinno nastąpić w terminie siedmiu dni od dnia wniesienia odwołania, co oznacza, że w sytuacji wniesienia odwołania przez jedną ze stron, skarżący jak i organ I instancji mają tylko siedem dni na uzyskanie zgody pozostałych stron. Po bezskutecznym upływie tego terminu, organ I instancji winien przekazać odwołanie organowi II instancji. Organ odwoławczy stwierdził, że biorąc pod uwagę fakt, iż odwołanie Z.P. wpłynęło do organu dnia 10 lipca 2006 r., ostatecznym dniem na wydanie decyzji w oparciu o dyspozycję art. 133 kpa był dzień 17 lipca 2006 r. Tymczasem, decyzja Starosty z dnia [...] nie dość, że została wydana po upływie wskazanego terminu i bez zgody pozostałych stron, to jeszcze nie uwzględnia w całości żądania wyrażonego w odwołaniu. Starosta chcąc uwzględnić odwołanie w całości, winien był zatem orzec o dokonaniu zmiany w rejestrach ewidencji gruntów. Według organu odwoławczego, za uchyleniem decyzji Starosty przemawiał również fakt, że Starosta błędnie potraktował jako odwołanie Agencji Nieruchomości Rolnych jej stanowisko zgłoszone do protokołu oględzin działki nr 725/3, zgodnie, z którym Agencja wniosła o uwzględnienie w postępowaniu odwoławczym wyników ekspertyzy sporządzonej w maju 2005 r. przez Zespół Rzeczoznawców Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Wodnych i Melioracyjnych. Decyzja ta nie została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Następnie kolejną decyzją z dnia [...], stanowiącą przedmiot zaskarżenia w niniejszej sprawie, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł., po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez Z.P. 11 lipca 2006 r., uchylił decyzję Starosty Powiatowego w [...] z dnia [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że działka 725/3 stanowi fragment Potoku B., który wymieniony jest w załączniku nr 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie śródlądowych wód powierzchniowych lub ich części stanowiących własność publiczną ( Dz. U. z 2003 r. Nr 126, poz. 149), które to rozporządzenie w § 1 pkt 2 określa śródlądowe wody powierzchniowe lub ich części, stanowiące własność publiczną, istotne dla regulacji stosunków wodnych na potrzeby rolnictwa. Wyjaśnił, że zgodnie z art. 11 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne(tekst jedn. Dz. U. z 2005 r., Nr 239, poz.2019 ze zm. ) prawa właścicielskie do wód o których mowa w § 1 pkt 2 rozporządzenia wykonuje marszałek województwa, jako zadanie z zakresu administracji rządowej wykonywane przez samorząd województwa . Organ podkreślił ponadto , że Z.P. nie jest jedynym dzierżawcą działki725/3, drugim jest bowiem I.D. –P. Organ odwoławczy zwrócił uwagę, że ani Marszałek Województwa, któremu przysługują prawa właścicielskie do tej działki, ani współdzierżawca – I.D. –P. nie byli stronami postępowania przed organem I instancji, co stanowi rażące naruszenie art. 10 § 1 k.p.a. Okoliczność ta uzasadniała, w ocenie organu , wydanie rozstrzygnięcia o przytoczonej wyżej treści. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, Z.P. przedstawił szczegółowo stan faktyczny sprawy i zarzucił organowi II instancji opieszałość i obstrukcję w prowadzonym postępowaniu administracyjnym. Zażądał wydania decyzji merytorycznej w oparciu o dokonane w dniu [...] oględziny działki nr 725/3. Odpowiadając na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podkreślił, że w przypadku uniemożliwienia stronie brania czynnego udziału w postępowaniu w pierwszej instancji organ odwoławczy, aby dokonać oceny prawidłowości ustalenia stanu faktycznego, musiałby przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w całości, a do tego nie jest uprawniony, nie mieści się to w jego kompetencji. Wady tej nie można konwalidować przez uzupełniające postępowanie dowodowe, dokonane w postępowaniu odwoławczym. Tymczasem, zgodnie z art. 136 k.p.a. organ odwoławczy może przeprowadzić tylko uzupełniające postępowanie dowodowe. W dniu 23 stycznia 2007 r. skarżący złożył pismo, w którym zarzucił organowi gmatwanie sprawy i jej celowe opóźnianie. W piśmie procesowym z dnia 15 lutego 2007 r. Agencja Nieruchomości Rolnych Oddział Terenowy w W. podtrzymała swój wniosek z dnia [...] o zmianę klasyfikacji gruntów w działce nr 725/3 z wód płynących (Wp) na wody stojące(Ws). Następnie pismem z dnia 6 lipca 2007 r. ANR Oddział Terenowy w W. Filia w Ł. poinformowała o przekazaniu całości spraw związanych ze zlikwidowanym PGRyb w R. ( w skład którego wchodzi obiekt P.) do Filii w Ł. Do pisma załączono protokół zdawczo-odbiorczy składników mienia i dokumentacji z dnia [...] oraz pełnomocnictwo dla Zastępcy Dyrektora Filii w Ł., który podpisał pismo. Na rozprawie w dniu 12 lipca 2007 r. skarżący popierał skargę i wyjaśnił, iż swój interes prawny do występowania w postępowaniu wywodzi z faktu bycia dzierżawcą 160 ha, w tym działki 725/3, i z faktu, że złożył wniosek o wykupienie dzierżawionej ziemi. Pełnomocnik organu wnosił o oddalenie skargi oświadczając, że interes prawny skarżącego do występowania w postępowaniu jako strona wynika z faktu, iż po zmianie klasyfikacji gruntów skarżący,,jako dzierżawca, mógłby wystąpić o ich zakup. Uczestnicy postępowania nie stawili się na rozprawę . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 wskazanej wyżej ustawy). Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd administracyjny ocenia czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. W myśl art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [p.p.s.a.] (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie : 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego , c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art.. 156 k.p.a. lub innych przepisach ; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Podkreślić należy, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Na wstępie rozważań podkreślić należy, że przedmiotem skargi rozpatrywanej przez Sąd jest decyzja [...] Wojewódzkego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...]. Poza oceną Sądu pozostanie decyzja tego organu z dnia [...]. W rozpoznawanej sprawie skargę należało uwzględnić, ale z innych przyczyn niż zostały w niej wskazane. W niniejszej sprawie organy administracji potraktowały skarżącego, który jest dzierżawcą przedmiotowej działki, jako stronę toczącego się postępowania administracyjnego, nie uzasadniając w żaden sposób swojego stanowiska. Tymczasem, w ocenie Sądu, na wstępie przede wszystkim należało rozważyć i ocenić czy skarżący w postępowaniu administracyjnym zakończonym wydaniem zaskarżonej decyzji posiadał przymiot strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. i czy organ administracji nie uchybił temu przepisowi. Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Pojęcie interes prawny użyte w art. 28 k.p.a. oznacza interes oparty na prawie lub chroniony przez prawo . O istnieniu interesu prawnego decydują, zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, przepisy prawa materialnego przyznające stronie konkretne, indywidualne i aktualne korzyści . Pojęcie strony może być wyprowadzone tylko z konkretnej normy prawnej, która może stanowić podstawę do sformułowania interesu lub obowiązku (patrz wyrok NSA z 5 października 1998 r II S.A. 1104/98 niepublikowany) Mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym, to znaczy ustalić przepis prawa materialnego powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś własnej potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami strony postępowania. W rozumieniu art. 28 k.p.a. interes prawny to interes oparty na konkretnym przepisie prawa materialnego. Od tak rozumianego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny to jest sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mającego stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji ( patrz: postanowienie NSA OZ w Łodzi z 19 stycznia 1996 r. SA/Ł 1843/95, wyrok NSA z 27 września 1999 r. IV SA 1285/98 - nie publikowane) . W rozpoznawanej sprawie, w ocenie Sądu, Z.P. nie posiadał interesu prawnego do występowania w postępowaniu administracyjnym, toczącym się z wniosku Agencji Nieruchomości Rolnych, a zatem nie posiadał legitymacji do złożenia odwołania od decyzji Starosty Powiatowego w [...] z dnia [...]. Rozstrzygnięcia organów administracyjnych w przedmiotowej sprawie dotyczą sfery stosunków prawnych właściciela nieruchomości . Nie do przyjęcia byłby pogląd, według którego każdy podmiot legitymujący się umową obligacyjną w odniesieniu do nieruchomości był stroną takiego postępowania. Aby w prawie publicznym mówić o interesie prawnym należy wskazać normę prawa materialnego, z której można wywodzić ten interes prawny. Dla właściciela taką normą są art. 140 i nast. kodeksu cywilnego oraz przepisy tego kodeksu dotyczące ochrony własności. Umowa dzierżawy nieruchomości jest stosunkiem zobowiązaniowym, która nie daje podstaw do poszukiwania w niej normy prawa materialnego, upoważniającego do występowania w obrocie publicznym. Dzierżawa jako stosunek o charakterze zobowiązaniowym, nie wiąże się z prawem do gruntu, bowiem zgodnie z art. 693 k.c. daje dzierżawcy jedynie prawo do używania rzeczy i pobierania z niej pożytków . Z tego nie wynika interes prawny, o którym mowa w art. 28 k.p.a. ( wyrok NSA z dnia 24.10.2003r. I S.A. 3170/01 – LEX nr 159223). Jest oczywistym, że wynik postępowania administracyjnego rzutuje na prawa i obowiązki dzierżawcy, jednakże jest to interes faktyczny a nie prawny. Podobny pogląd tyle, że na gruncie prawa budowlanego wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 24 listopada 2004 r OSK 906/04 (nie publikowany), w wyroku z 7 października 2005 r. II OSK 75/05 , w wyroku NSA z 27 czerwca 1989 r., i WSA w Warszawie w wyroku z 30 czerwca 2006 r. (Lex Nr 234372) .. Taki interes faktyczny ma skarżący, który po zmianie klasyfikacji działki 725/3 mógłby ją wykupić od Skarbu Państwa wraz z innymi dzierżawionymi przez niego działkami. Zgodnie z art. 127 § 1 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy stronie odwołanie tylko do jednej instancji. Do wniesienia odwołania uprawniona jest zatem strona, a więc podmiot, który spełnia przesłanki wpływające z art. 28, 29 i 30 k.p.a.. W przypadku wniesienia odwołania przez podmiot, który przesłanek tych nie spełnia mamy do czynienia z niedopuszczalnością odwołania z przyczyn podmiotowych . Oczywiście w razie gdy odwołanie wniosła jednostka, która twierdzi, że decyzja zaskarżona dotyczy jej interesu prawnego lub obowiązku, organ odwoławczy obowiązany jest rozpoznać jej odwołanie. Jeżeli w wyniku rozpatrzenia odwołania organ stwierdzi, że ta jednostka nie ma w danej sprawie indywidualnej interesu prawnego lub obowiązku, to wydaje on wówczas decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. ( patrz B. Adamak, J. Borkowski "Polskie postępowanie administracyjne i sądowoadministracyjne" Wydanie 8 str. 243 ). Z taką sytuacją mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie, a zatem po stronie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Ł. istniał w okolicznościach tej sprawy obowiązek umorzenia postępowania odwoławczego zainicjowanego odwołaniem Z.P. Niezależnie od powyższej oceny, stwierdzić należy, że co do zasady trafna jest ocena organu odwoławczego, że uczestnikiem postępowania w sprawie zmiany klasyfikacji gruntów w działce 725/3 obręb [...], gm. P. z wód płynących na wody stojące powinien być Marszałek Województwa [...]. Potok B. został bowiem wyszczególniony pod poz. 137 w Załączniku Nr 2 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie śródlądowych wód powierzchniowych lub ich części stanowiących własność publiczną ( Dz. U. z 2003 r. Nr 16, poz. 149). Załącznik ten określa śródlądowe wody powierzchniowe lub ich części, stanowiące wlasność publiczną, istotne dla regulacji stosunków wodnych na potrzeby rolnictwa, w stosunku do których wykonywanie uprawnień Skarbu Państwa powierza się marszałkom województw. Działka 725/3 jest jedną z działek stanowiących grunty pod płynącymi wodami publicznymi Skarbu Państwa pod nazwą Potok B., w stosunku do której z mocy art. 11 ust.1 pkt 4 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. Prawo wodne ( Dz. U. z 2005 r. Nr 239 poz. 2019 ze zm. ) prawa właścicielskie wykonuje Marszałek Województwa, co wynika z dokumentów załączonych do jego pisma z dnia [...] ( akta administracyjne). W ocenie Sądu nie zachodziła także tożsamość rozpatrywanej sprawy ze sprawą III SA/Łd 271/04, która była przedmiotem rozstrzygnięcia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Łodzi w dniu 16 grudnia 2004 r. O tożsamości sprawy można mówić, gdy występują te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym. W sprawie III SA/Łd 271/04 toczącej się ze skargi Z.P. przedmiotem postępowania były decyzje dotyczące zmiany klasyfikacji gruntu w stosunku do działki Nr 728/1 . Ponieważ przedmiot postępowania był inny Sąd rozpoznający niniejszą sprawę nie był związany oceną prawną wyrażoną w uzasadnieniu tego wyroku. Z powyższych względów Sąd uznał, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów postępowania tj. art. 28 k.p.a. , art. 127 § 1 k.p.a. i art. 138 § 2 k.p.a. Taka ocena powoduje, że zbędne jest odnoszenie się do merytorycznych zarzutów podniesionych w skardze i pismach złożonych przez Z.P., dotyczących zasadności wniosku o zmianę klasyfikacji gruntów w działce 725./3 i sposobu prowadzenia postępowania. W tym stanie rzeczy Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi [p.p.s.a.] (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję. Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku oraz na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądził na rzecz Z.P. zwrot kosztów postępowania.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI