I OSK 1784/23

Naczelny Sąd Administracyjny2023-08-29
NSAAdministracyjneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniadom pomocy społecznejodpłatnośćkoszty leczeniaznaczna szkodaprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiskarżącydecyzja administracyjna

NSA odmówił wstrzymania wykonania decyzji o odpłatności za pobyt w DPS, uznając, że skarżący nie wykazał wystarczająco znacznej szkody ani trudnych do odwrócenia skutków.

Skarżący J. G. wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach dotyczącej odpłatności za pobyt jego matki w domu pomocy społecznej. Argumentował, że wykonanie decyzji spowoduje znaczne szkody finansowe, uniemożliwiając mu pokrycie kosztów leczenia własnego i małżonki. Naczelny Sąd Administracyjny odmówił wstrzymania, stwierdzając, że skarżący nie wykazał konkretnych faktów uzasadniających niebezpieczeństwo znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, a jedynie ogólnikowe twierdzenia.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek J. G. o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 27 października 2022 r., dotyczącej odpłatności za pobyt członka rodziny w domu pomocy społecznej. Wniosek ten został złożony w ramach skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który wcześniej oddalił skargę J. G. na decyzję SKO. Skarżący argumentował, że wykonanie decyzji spowoduje u niego i jego niepełnosprawnej małżonki znaczne szkody finansowe, uniemożliwiając pokrycie kosztów leczenia, ze względu na konieczność opłacenia należności za pobyt matki w DPS. Naczelny Sąd Administracyjny, powołując się na art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podkreślił, że wstrzymanie wykonania aktu jest wyjątkiem od zasady wykonalności decyzji administracyjnych i wymaga wykazania konkretnych zagrożeń w postaci znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Sąd stwierdził, że skarżący przedstawił jedynie ogólnikowe twierdzenia dotyczące stanu zdrowia i kosztów leczenia, nie przedstawiając wystarczających dowodów na wysokość dochodów, wydatków czy możliwości finansowych, które uprawdopodobniłyby powstanie szkody o znacznych rozmiarach. Podkreślono, że sama dolegliwość finansowa nie uzasadnia wstrzymania wykonania, a uiszczenie kwoty pieniężnej ma charakter odwracalny. W związku z tym, sąd postanowił odmówić wstrzymania wykonania decyzji.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej wymaga konkretnego wykazania faktów uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. wymagają konkretyzacji w materiale dowodowym. Samo powołanie się na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym polegają w realiach konkretnej sprawy, nie uzasadnia żądania. Wnioskodawca musi wykazać wysokość dochodów, wydatków i możliwości finansowych, aby uprawdopodobnić szkodę o znacznych rozmiarach, a sama dolegliwość finansowa lub odwracalność świadczenia pieniężnego nie stanowią podstawy do wstrzymania wykonania.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (2)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jednak wyłącznie wtedy, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wniosek musi być poparty konkretnymi faktami i dowodami.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wykazania przez skarżącego konkretnych faktów uzasadniających niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ogólnikowość twierdzeń skarżącego dotyczących stanu zdrowia i kosztów leczenia. Odwracalność świadczenia pieniężnego.

Odrzucone argumenty

Wykonanie decyzji spowoduje znaczne szkody finansowe uniemożliwiające pokrycie kosztów leczenia skarżącego i jego małżonki.

Godne uwagi sformułowania

Samo powołanie się na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. O znacznej szkodzie można mówić, jeśli rozmiary szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego są większe, niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Każdy bowiem akt prawny wywołuje określone skutki prawne, nie wszystkie jednak podlegają ochronie tymczasowej. Uiszczenie kwoty pieniężnej ma ze swojej natury charakter odwracalny.

Skład orzekający

Piotr Przybysz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Wymogi formalne i dowodowe wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji administracyjnej, zwłaszcza w kontekście kosztów ponoszonych przez zobowiązanych do odpłatności za pobyt w DPS."

Ograniczenia: Dotyczy wniosków o wstrzymanie wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdzie kluczowe jest wykazanie konkretnej, znacznej szkody.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje standardowe, choć ważne dla obywateli, zasady dotyczące wstrzymania wykonania decyzji administracyjnych. Pokazuje, jak sąd ocenia wnioski o ochronę tymczasową.

Kiedy sąd wstrzyma wykonanie decyzji? Kluczowe wymogi wniosku o ochronę tymczasową.

Sektor

opieka_zdrowotna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 1784/23 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2023-08-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2023-07-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Piotr Przybysz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6322 Usługi opiekuńcze, w tym skierowanie do domu pomocy społecznej
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Gl 139/23 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2023-03-23
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Odmówiono wstrzymania wykonania decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
Art. 61 § 3 w zw. z art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej J. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 marca 2023 r., sygn. akt II SA/Gl 139/23 w sprawie ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 27 października 2022 r., nr SKO.PS/41.5/940/2022/14193 w przedmiocie odpłatności za pobyt członka rodziny w domu pomocy społecznej postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 23 marca 2023 r., sygn. akt II SA/Gl 139/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 27 października 2022 r., nr SKO.PS/41.5/940/2022/14193, w przedmiocie ustalenia odpłatności za pobyt członka rodziny w domu pomocy społecznej, oddalił skargę.
Skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, w skardze kasacyjnej z 7 czerwca 2023 r. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Gliwicach oraz zasądzenie kosztów postępowania. Ponadto w skardze kasacyjnej zawarty został wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z 27 października 2022 r., nr SKO.PS/41.5/940/2022/14193, z uwagi na zachodzące niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Uzasadniając powyższy wniosek skarżący kasacyjnie wskazał, że jest chory, często musi korzystać z porad lekarzy specjalistów z zakresu kardiologii, urologii, ortopedii, okulistyki oraz stale przyjmuje leki, których koszt zakupu jest znaczny. Wymaga także specjalnych zabiegów stomatologicznych. Podniesiono również, że w podobnej sytuacji znajduje się małżonka skarżącego kasacyjnie, która jest osobą niepełnosprawną i musi pozostawać pod stałą opieką lekarską, a także korzystać z kosztownego aparatu słuchowego. W ocenie wnioskującego wykonanie decyzji spowoduje, że zarówno on, jak i jego małżonka, nie będą mieli wystarczającej ilości środków pieniężnych na pokrycie kosztów swojego leczenia, co może doprowadzić do nieodwracalnego pogorszenia ich stanu zdrowia i powstania znacznej szkody.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634), powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, o których mowa w § 1 powołanego przepisu, jednak wyłącznie wtedy, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślić przy tym należy, że postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji dotyczy wyjątku od zasady wykonalności ostatecznych decyzji administracyjnych. Aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie, strona musi wskazać na konkretne zagrożenia płynące z wykonania decyzji. Sąd musi bowiem dysponować wiarygodnie wykazanymi faktami, które pozwolą mu na zastosowanie przedmiotowej instytucji.
Użyte przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. nieostre pojęcia "znaczna szkoda" lub "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien zaprezentować wnioskodawca. Samo powołanie się na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Rozstrzygając wniosek o wstrzymanie, sąd nie bada legalności zaskarżonego aktu, bowiem prowadziłoby to do tzw. przedsądu. Bada jedynie, czy wykonanie zaskarżonego aktu może prowadzić w okolicznościach danej sprawy, wskazanych przede wszystkim przez skarżącego we wniosku, do zagrożenia w postaci znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Podkreślić także należy, że o znacznej szkodzie można mówić, jeśli rozmiary szkody wywołanej wykonaniem zaskarżonego aktu administracyjnego są większe, niż zwykłe skutki wywołane wykonaniem aktu tego rodzaju. Każdy bowiem akt prawny wywołuje określone skutki prawne, nie wszystkie jednak podlegają ochronie tymczasowej.
Możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonego orzeczenia na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. nie oznacza, że Sąd jest zobligowany w każdym przypadku - niezależnie od okoliczności sprawy - uwzględnić wniosek strony skarżącej. Wniesienie skargi nie pociąga za sobą automatycznego skutku suspensywności i wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu zależy od oceny Sądu, czy istnieją przesłanki uzasadniające takie rozstrzygnięcie (por. T. Woś [w:] T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Warszawa 2005, s. 294 i n.).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy wyjaśnić należy, że wniosek powinien być poparty faktami i ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Wniosek skarżącego zawiera natomiast jedynie ogólnikowe twierdzenia, które nie mogą stanowić skutecznej podstawy do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. Skarżący wskazał jedynie, że w razie wykonania przedmiotowej decyzji będzie mu groziła znaczna szkoda w postaci konieczności poniesienia kosztów związanych z opłaceniem należności z tytułu pobytu jego matki w Domu Pomocy Społecznej, co spowoduje, że nie będzie dysponował wystarczającą ilością środków pieniężnych na pokrycie kosztów leczenia swojego i swojej żony. Uzasadnienie złożonego w sprawie wniosku opiera się na ogólnych stwierdzeniach dotyczących stanu zdrowia wnioskodawcy i jego żony oraz konieczności częstego korzystania z porad lekarzy różnych specjalizacji. Odnosząc się natomiast do wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji w sprawie wskazać trzeba, że chodzi tu nie tylko o jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę o znacznym rozmiarze. Do wykazania tego konieczne jest zatem wskazanie przez wnioskującego o wstrzymanie na wysokość dochodów, wydatków, możliwości finansowych oraz wszelkich okoliczności, które uprawdopodobnią, że wykonanie decyzji może skutkować powstaniem w jego majątku szkody o znacznych rozmiarach. W tym kontekście należy wskazać, że z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie można wnioskować o trudnej sytuacji skarżącego, która w powiązaniu z obowiązkiem zwrotu kwoty 10000,00 zł za pobyt jego matki w MDPS "[...]" w Ś. na rzecz Gminy Ś. mogłaby doprowadzić do powstania w sytuacji skarżącego znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.
Zauważyć także trzeba, że każda decyzja, czy postanowienie administracyjne zobowiązujące do uiszczenia należności, pociąga za sobą dolegliwość finansową, co nie oznacza, że zawsze w takiej sytuacji należy zastosować ochronę tymczasową przewidzianą w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zatem sama okoliczność powstania po stronie zobowiązanego obowiązku zapłaty określonej sumy pieniężnej nie stanowi jeszcze o spełnieniu przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania aktu administracyjnego. Podkreślić również należy, że uiszczenie kwoty pieniężnej ma ze swojej natury charakter odwracalny (zob. postanowienie NSA z 13 czerwca 2019 r., sygn. akt I OSK 1129/29).
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI