I OSK 1783/17

Naczelny Sąd Administracyjny2019-05-14
NSAnieruchomościWysokansa
nieruchomościużytkowanie wieczysteprawo własnościbonifikatazwrot bonifikatycele mieszkanioweKRSsiedziba spółkipostępowanie administracyjne

NSA oddalił skargę kasacyjną w sprawie zwrotu bonifikaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, uznając, że zarejestrowanie spółki pod adresem nieruchomości naruszyło warunek wykorzystania jej wyłącznie na cele mieszkaniowe.

Skarżąca otrzymała bonifikatę przy przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, pod warunkiem wykorzystania jej wyłącznie na cele mieszkaniowe przez 5 lat. Po pewnym czasie ustalono, że pod adresem nieruchomości zarejestrowano siedzibę spółki, której prezesem była córka skarżącej. Mimo twierdzeń skarżącej o braku wiedzy i zgody na rejestrację, organy administracji i sądy uznały, że samo zarejestrowanie spółki pod tym adresem stanowiło wykorzystanie nieruchomości na cele inne niż mieszkaniowe, co uzasadniało żądanie zwrotu bonifikaty. NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając prawidłowość tej interpretacji.

Sprawa dotyczyła zwrotu bonifikaty udzielonej przy przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Bonifikata została udzielona pod warunkiem, że nieruchomość będzie wykorzystywana wyłącznie na cele mieszkaniowe przez okres 5 lat od dnia przekształcenia. Po pewnym czasie organ kontrolny ustalił, że pod adresem nieruchomości zarejestrowano siedzibę spółki, której prezesem była córka skarżącej. Mimo że skarżąca twierdziła, iż rejestracja nastąpiła bez jej wiedzy i zgody, a spółka nie zawierała z nią umowy najmu, organy administracji uznały, że samo zarejestrowanie spółki pod tym adresem stanowiło naruszenie warunku wykorzystania nieruchomości na cele inne niż mieszkaniowe. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpatrując skargę kasacyjną, podzielił stanowisko sądów niższych instancji. Sąd podkreślił, że zarejestrowanie siedziby spółki pod danym adresem, nawet jeśli nie wiązało się z faktycznym prowadzeniem działalności operacyjnej czy zawarciem umowy najmu, rodzi określone konsekwencje prawne i oznacza, że nieruchomość nie jest już wykorzystywana wyłącznie na cele mieszkaniowe. Sąd uznał, że warunek udzielenia bonifikaty, wynikający z uchwały Rady, został naruszony, co uzasadniało żądanie zwrotu bonifikaty. W konsekwencji NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, zarejestrowanie siedziby spółki pod adresem nieruchomości stanowi wykorzystanie jej na cele inne niż mieszkaniowe, co uzasadnia żądanie zwrotu bonifikaty.

Uzasadnienie

Samo zarejestrowanie siedziby spółki pod danym adresem, nawet bez faktycznego prowadzenia działalności operacyjnej czy zawarcia umowy najmu, rodzi konsekwencje prawne i oznacza, że nieruchomość nie jest już wykorzystywana wyłącznie na cele mieszkaniowe, co narusza warunek udzielenia bonifikaty.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (14)

Główne

ustawa o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości art. 4 § ust. 15

Ustawa z dnia 29 lipca 2005 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości

KRS art. 17 § § 1

Ustawa z dnia 20 sierpnia 1997 roku o Krajowym Rejestrze Sądowym

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 134

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt. 1 lit. c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 9

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176 § § 1 pkt. 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.u.s.a. art. 1 § § 1 i 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 4 ust. 15 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości poprzez błędne uznanie, że skarżąca wykorzystywała nieruchomość na inne cele niż mieszkaniowe. Naruszenie art. 17 § 1 KRS poprzez błędne przyjęcie, że domniemanie prawdziwości danych wpisanych do rejestru jest równoznaczne z faktycznym wykorzystaniem nieruchomości. Naruszenie przepisów postępowania (art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a., art. 134 § 1 p.p.s.a., art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., art. 151 p.p.s.a., art. 7, 8, 9, 77 § 1 k.p.a.) polegające na nie zebraniu i nierozważeniu całego materiału dowodowego.

Godne uwagi sformułowania

Domniemywa się, że wpisane do Rejestru dane są prawdziwe. Pięcioletni termin upływał w dniu 17 lipca 2017 r. Wykorzystanie lub udostępnienie nieruchomości osobom trzecim nawet w części na inny cel narusza istotę przyznanej bonifikaty. Nie można uznać, że zarejestrowanie działalności gospodarczej pod konkretnym adresem nie ma żadnego znaczenia praktycznego. Taki lokal nie jest wykorzystywany już wyłącznie w celach mieszkaniowych, w rozumieniu warunku udzielenia bonifikaty, lecz służy także celom istnienia spółki.

Skład orzekający

Iwona Bogucka

przewodniczący

Mariusz Kotulski

sprawozdawca

Tamara Dziełakowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja warunków udzielenia i zwrotu bonifikaty przy przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, w szczególności w kontekście wykorzystania nieruchomości na cele inne niż mieszkaniowe, w tym rejestracji siedziby spółki."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z bonifikatą i warunkami jej udzielenia, wynikającymi z konkretnej uchwały rady gminy oraz przepisów o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego. Interpretacja domniemania prawdziwości wpisów do KRS może być stosowana w innych kontekstach, ale wymaga analizy specyfiki danej sprawy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak pozornie drobne formalności (jak rejestracja siedziby spółki) mogą prowadzić do poważnych konsekwencji finansowych (zwrot bonifikaty). Jest to przykład ważnej lekcji dla właścicieli nieruchomości i przedsiębiorców.

Rejestracja firmy w domu może kosztować fortunę! Sąd wyjaśnia, kiedy bonifikata za mieszkanie przepada.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 1783/17 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2019-05-14
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-07-26
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Iwona Bogucka /przewodniczący/
Mariusz Kotulski /sprawozdawca/
Tamara Dziełakowska
Symbol z opisem
6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
I SA/Wa 889/16 - Wyrok WSA w Warszawie z 2017-03-09
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 134, art. 145 § 1 pkt. 1 ust. c i art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 2018 poz 2096
art. 7,89,77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędziowie: Sędzia NSA Tamara Dziełakowska Sędzia del. WSA Mariusz Kotulski (spr.) Protokolant starszy inspektor sądowy Magdalena Błaszczyk po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2019 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ś. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 marca 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 889/16 w sprawie ze skargi Ś. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu bonifikaty oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 9 marca 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 889/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Ś. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu bonifikaty.
U podstaw rozstrzygnięcia Sądu I instancji legły następujące ustalenia oraz ocena prawna.
Na wniosek Ś. K. Zarząd Dzielnicy [...] decyzją nr [...] z dnia [...] r. orzekł o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej położonej w [...] przy ul.[...] dz. ew. nr [...] z obrębu [...] o pow. 0, 0330 ha,[...]. Jednocześnie organ udzielił bonifikaty w wys. 95 % opłaty, co stanowiło kwotę 97 649, 55 zł, ze względu na fakt, iż nieruchomość miała być wykorzystywana wyłącznie na cele mieszkaniowe. Przekształcenie nastąpiło ze skutkiem na dzień 17 lipca 2012 r. Podstawą udzielenia bonifikaty było wykorzystanie nieruchomości na cele mieszkaniowe. W decyzji znajdowała się informacja, że organ zażąda zwrotu bonifikaty jeżeli przed upływem 5 lat, licząc od dnia przekształcenia prawa, jeżeli nieruchomości zostanie wykorzystana na inne cele niż mieszkaniowe.
W dniu 12 stycznia 2015 r. podczas kontroli sposobu wykorzystania nieruchomości po dokonaniu wglądu do Krajowego Rejestru Sądowego organ ustalił, że od dnia 13 listopada 2012r. nieruchomości przy ul. [...] była wykorzystywana jako siedziba[...]. Wobec powyższego organ wszczął postępowanie w sprawie zwrotu bonifikaty.
Ś. K. pismem z dnia 27 kwietnia 2015 r. poinformowała, że rejestracji dokonano bez jej wiedzy i zgody oraz, że nie zawierała żadnych umów najmu ze Spółką. Prezes Spółki jej córka W.H., która pomyłkowo przy rejestracji Spółki wskazała adres [...] zamiast[...]. Dopiero w maju 2015 r. została podjęta przez Spółkę uchwała o zmianie adresu Spółki.
Zarząd Dzielnicy [...] decyzją nr [...] z dnia [...] r. orzekł o obowiązku zwrotu bonifikaty udzielonej na podstawie decyzji nr [...] z dnia [...] r. o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości gruntowej położonej w [...] przy ul.[...] , dz. ew. nr [...] z obrębu [...] o pow. 0, 0330 ha,[...].
Zarząd Dzielnicy wyjaśnił, że z przekazanych przez stronę dokumentów wynika, że adres [...] był wskazywany przez Spółkę we wszystkich urzędach, w tym również w Urzędzie Skarbowym. Przez okres około 3 lat nieruchomości przy ul. [...] była siedzibą Spółki. Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (t.j. Dz. U. z 2015r., poz. 1142 ze zm., dalej: KRS) domniemywa się, że wpisane do Rejestru dane są prawdziwe. Organ odwołał się do treści art. 4 ust. 15 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, wskazując, że określony w tym przepisie pięcioletni termin upływał w dniu 17 lipca 2017 r. W ocenie organu wykorzystanie lub udostępnienie nieruchomości osobom trzecim nawet w części na inny cel narusza istotę przyznanej bonifikaty. Wysokość zrewaloryzowanej bonifikaty do zwrotu wynosi 97 624,72 zł, co organ szczegółowo określił w zamieszczonej w decyzji w tabeli.
Wskutek wniesionego przez Ś. K. odwołania, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją znak: [...] z dnia [...] r. utrzymało w mocy decyzję Zarządu Dzielnicy. W ocenie SKO organ przeprowadził wyczerpujące postępowanie dowodowe, o każdej czynności strona była informowana, a przed wydaniem decyzji miała możliwość zapoznania się z materiałem dowodowym i zagwarantowane prawo do wypowiedzenia się. W uzasadnieniu decyzji podkreślono, że zgodnie z wypisem z Krajowego Rejestru Sądowego nr [...] z dnia 13 listopada 2012 r. [...] miała siedzibę pod adresem[...]. W zaświadczeniu Głównego Urzędu Statystycznego Krajowego Rejestru Urzędowego Podmiotów Gospodarki Narodowej o numerze identyfikacyjnym REGON z dnia 21 listopada 2012r. adresem Spółki [...] był adres:[...]. W potwierdzeniu Nadania Numeru Identyfikacji Podatkowej z dnia 8 stycznia 2013 r., jako adres [...] był podany adres:[...]. Dopiero w dniu 15 maja 2015 r. Prezes Zarządu Spółki W.H. złożyła wniosek o zmianę siedziby Spółki na podstawie uchwały zarządu Spółki z dnia 13 maja 2015 r. Natomiast w okresie od dnia 13 listopada 2012 r. do dnia 13 maja 2015 r. siedzibą spółki była nieruchomość położona w[...]. Spółka nie wystąpiła do Krajowego Rejestru Sądowego o sprostowanie lub unieważnienie wpisu adresu Spółki ze skutkiem ex tunc, lecz zmieniła tylko adres siedziby w dniu 13 maja 2015 r. Okoliczność, że skarżąca nie zawarła ze Spółką umowy najmu nie ma w tej sprawie znaczenia. W. H. jest córką Ś. K. i w dniu 27 kwietnia 2012 r. złożyła w Urzędzie Skarbowym w [...] oświadczenie w imieniu Spółki o tym, że Spółka dysponuje prawem do lokalu z przeznaczeniem na cele biurowe położonego w[...] , co potwierdził Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] w piśmie z dnia 15 lipca 2015 r. Poinformował także, że w dniu 6 lutego 2015 r. Spółka złożyła w Urzędzie pismo z adresem[...]. Bez znaczenia pozostaje przy tym fakt, iż korespondencja ze Spółką wysyłana przez Urząd Skarbowy w [...] wracała z adnotacją "zwrot - nie podjęto w terminie". Fakt ten nie stanowi dowodu, że Spółka nie miała siedziby pod tym adresem, lecz stanowi dowód na to, że nie odbierano korespondencji z Urzędu Skarbowego w[...]. Samorządowe Kolegium Odwoławcze powołało się także na art. 17 ust. 1 KRS i wynikające z niego domniemanie prawne, co do prawdziwości danych wpisanych do rejestru.
Wskazanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, dalej również jako "WSA", oddalił skargę uznając, że skarga podlegała oddaleniu w całości jako bezzasadna. Sąd powtórzył ustalenia i wnioski organów w pełni je aprobując i tym samym uznając, że od dnia 13 listopada 2012 r. nieruchomość przy ul. [...] była wykorzystywana jako siedziba [...] zatem na inne cele niż mieszkaniowe, stąd zasadne było przeprowadzenie postępowania w przedmiocie zwrotu udzielonej bonifikaty.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła Ś. K., zaskarżając go w całości i zarzucając:
1. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, tj:
- art. 4 ust. 15 ustawy z dnia 29 lipca 2005 roku o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości poprzez jego zastosowanie i błędne uznanie, że skarżąca wykorzystywała nieruchomość położoną przy ul. [...] na inne cele niż cele, które stanowiły podstawę udzielenia bonifikaty i w konsekwencji żądanie zwrotu kwoty równej udzielonej bonifikacie po jej waloryzacji,
- art. 17 § 1 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 roku o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. 1997 nr 121 poz. 769 z późn. zm.) ("KRS") poprzez błędne przyjęcie, że zawarte w przywołanej normie domniemania prawdziwości danych wpisanych do rejestru jest równoznaczne z faktycznym wykorzystaniem nieruchomości, oraz że wpis powinien zostać obalony.
2. Naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (p.u.s.a.) w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7, 8, 9 oraz art. 77§ 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.) polegające na oddaleniu zamiast uwzględnieniu skargi, a w konsekwencji nieuchyleniu decyzji organów administracji obu instancji, pomimo iż nie zebrano i nie rozważono całego materiału dowodowego w niniejszej sprawie, w tym nie wyjaśniono czy Skarżąca posiadała wiedzę o zarejestrowaniu Spółki w nieruchomości będącej jej własnością i czy faktycznie wykorzystywała nieruchomość na inne cele niż mieszkaniowe.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej przytoczono argumentację mającą przemawiać za zasadnością podniesionych, względem wyroku WSA zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w wypadkach określonych w § 2, z których żaden w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd ten, w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego, nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej.
Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną zostały określone w art.174 p.p.s.a. Przepis art. 174 pkt 1 p.p.s.a. przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie, dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenie przepisów postępowania – może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w wypadku oparcia skargi kasacyjnej na tej podstawie skarżący powinien nadto wykazać istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Jednocześnie podkreślić należy, że w sytuacji, gdy strona wnosząca skargę kasacyjną zarzuca wyrokowi Sądu I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, jak i naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności trzeba odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, bowiem dopiero wówczas, gdy zostanie przesądzone, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd I instancji za podstawę orzekania jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do oceny zasadności zarzutów prawa materialnego.
W niniejszej sprawie strona skarżąca oparła skargę kasacyjną na obu podstawach: naruszeniu przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a.). Rozpoznając zarzuty skargi kasacyjnej w tak zakreślonych granicach, stwierdzić należy, że nie są uzasadnione i z tego powodu skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie.
Na wstępie podnieść należy, że całkowicie nieuprawniony jest zarzut naruszenia art. 1 § 1 i 2 Prawa o ustroju sądów administracyjnych. Otóż przepis art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. ma charakter ustrojowy i może stanowić podstawę kasacyjną jedynie w drodze wyjątku, np. gdy sąd odmówił rozpoznania skargi, mimo prawidłowości jej wniesienia, czy też orzekał w sprawie, która nie podlega rozpoznaniu przez sądy administracyjne, albo rozpoznając prawidłowo wniesioną skargę dokonał kontroli w sprawie w oparciu o inne kryterium, niż kryterium legalności. Okoliczność, iż strona skarżąca kasacyjnie nie zgadza się ze stanowiskiem i argumentacją Sądu I instancji, przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, nie uzasadnia zarzutu naruszenia powyższego przepisu. Zwłaszcza, że przedmiotowa sprawa należy do kognicji sądów administracyjnych, została rozpoznana przez właściwy sąd, a fachowy pełnomocnik skarżących nie wskazał w skardze kasacyjnej jakie to inne kryteria kontroli (celowość, rzetelność, gospodarność itd.), zamiast kryterium legalności stosował Sąd I instancji w niniejszej sprawie.
Nie mógł odnieść zamierzonego skutku zarzut dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z treścią tego przepisu Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Brak związania zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że Sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu. Rozstrzygnięcie "w granicach danej sprawy" oznacza, że Sąd nie może uczynić przedmiotem rozpoznania legalności innej sprawy administracyjnej niż ta, w której wniesiono skargę. Sąd administracyjny nie jest wprawdzie związany granicami skargi, ale zawsze jest związany granicami sprawy, w której skarga została wniesiona. Zasada niezwiązania sądu granicami skargi nie oznacza, że Sąd nie jest związany granicami przedmiotu zaskarżenia, którym jest konkretny akt lub czynność, kwestionowana przez uprawniony podmiot (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lutego 1997 r., OPS 12/96, ONSA 1997/3/104). Do naruszenia tego przepisu mogłoby dojść gdyby sąd wyszedł poza granice tej sprawy lub gdyby nie dokonał kontroli decyzji w pełnym zakresie. Fakt, że Sąd I instancji oddalił skargę (zamiast ją uwzględnić jak żądała tego skarżąca kasacyjnie) nie oznacza, że uchybił temu przepisowi. To, że Sąd I instancji przyjął ustalenia organów administracyjnych, a w konsekwencji ich rozstrzygnięcia za prawidłowe i tym samym nie uwzględnił zarzutów skarżącej nie oznacza, iż naruszył powyższy przepis.
Nie zasadny jest także zarzut naruszenia art. 7, art. 8, art. 9 oraz art. 77 § 1 k.p.a. polegający na nie zebraniu i nierozważeniu całego materiału dowodowego poprzez pominięcie faktu, że nie istnieje żaden dokument świadczący, iż nieruchomość była wynajmowana lub użyczana podmiotowi trzeciemu oraz oświadczenia Prezesa Spółki, że Spółka w ogóle nie prowadziła działalności operacyjnej, nie wykorzystywała nieruchomości do prowadzenia takiej działalności, a "użyła jedynie adresu". Okoliczności te zostały bowiem ustalone przez organy w toku postępowania administracyjnego i znajdują swoje odzwierciedlenie w materiale sprawy. To, że zostały one odmiennie ocenione przez organy administracyjne, niż stronę skarżąca kasacyjnie, nie oznacza, ze powołane przepisy zostały naruszone, a zwłaszcza, że nie został zabrany i rozważony cały materiał dowodowy. Dodać jedynie należy, że ani z treści zarzutu, ani z uzasadnienia skargi kasacyjnej nie wynika, na czym miało polegać naruszenie art.8 i 9 k.p.a. Jak wynika bowiem z art.176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie.
W konsekwencji nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut kasacyjny naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a., gdyż ma on charakter wynikowy. Jego zastosowanie przez sąd I instancji jest za każdym razem rezultatem uznania, że w sprawie zaistniało tego rodzaju naruszenie przepisów postępowania, które uzasadniałaby wyeliminowanie z obrotu prawnego zaskarżonego przejawu działania administracji publicznej. Oznacza to także, że prawidłowo został zastosowany przez Sąd I instancji art. 151 p.p.s.a.
Nie znajdują także uzasadnienia zarzuty naruszenia prawa materialnego tj. art. 4 ust. 15 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości oraz art. 17 § 1 KRS poprzez ich niewłaściwe zastosowanie i błędne uznanie, że skarżąca wykorzystywała nieruchomość położoną przy ul. [...] w Warszawie na inne cele niż cele, które stanowiły podstawę udzielenia bonifikaty i w konsekwencji żądanie zwrotu kwoty równej udzielonej bonifikacie po jej waloryzacji,
Otóż w ramach ustalenia opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości, właściwy organ został wyposażony przez ustawodawcę w uprawnienie do udzielenia bonifikaty od tejże opłaty. Udzielenie bonifikaty pozostawione jest, co do zasady, uznaniu właściciela nieruchomości, to jest Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, przy czym uzależnione jest od wyrażenia zgody przez odpowiednio wojewodę albo radę lub sejmik. I tak, art. 4 ust. 15 ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości stanowi, iż organ, który udzielił bonifikaty zażąda jej zwrotu, w sytuacji gdy osoba, na rzecz której zostało przekształcone prawo użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości przed upływem 5 lat, licząc od dnia przekształcenia, zbyła lub wykorzystała nieruchomość na inne cele niż cele, które stanowiły podstawę udzielenia bonifikaty. Udzielenie bonifikaty jest swego rodzajem przywilejem dla podmiotu wnoszącego o przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, z czym wiążą się dwa elementy: cel wykorzystania nieruchomości, z którym powiązane jest udzielenie bonifikaty oraz wskazany okres czasu. Oba elementy muszą być bezwzględnie dotrzymane przez podmiot korzystający z udzielonej mu bonifikaty.
W tej sprawie podstawą do udzielenia skarżącej bonifikaty od opłaty za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w [...] był przepis § 1 ust. 1 uchwały Rady [...] w sprawie wyrażenia zgody na udzielanie bonifikaty osobom fizycznym od opłat za przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Zgodnie z jego treścią, wyraża się zgodę na udzielenie osobom fizycznym 60% bonifikaty od opłaty w tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości zabudowanych i wykorzystywanych wyłącznie na cel mieszkaniowy. Wysokość tej bonifikaty powiększa się o 1 % za każdy rok trwania użytkowania wieczystego, licząc do dnia wydania decyzji o przekształceniu. Przy czym wysokość udzielonej bonifikaty nie może przekroczyć 95%.
Jak wynika z akt sprawy i co nie jest sporne, córka skarżącej, będąca Prezesem Zarządu Spółki[...] , pod adresem:[...], zarejestrowała działalność gospodarczą wskazując, że tam też znajduje się siedziba spółki. Zarejestrowanie zaś działalności gospodarczej pod wskazanym adresem rodzi określone konsekwencje prawne. Nie można uznać, jak chce tego skarżąca, że zarejestrowanie działalności gospodarczej pod konkretnym adresem nie ma żadnego znaczenia praktycznego. Miejsce prowadzenia działalności gospodarczej musi zostać bowiem określone już na etapie zakładania działalności, ponieważ przedsiębiorca dokonując rejestracji firmy musi wskazać adres jej prowadzenia. Podkreślić należy, że nie mamy tu do czynienia z rejestracją prowadzenia jednoosobowej działalności gospodarczej przez osobę fizyczną np. w ramach tzw. samozatrudnienia, lecz spółki, której działalność regulowana jest przepisami kodeksu spółek handlowych. Przy dokonywaniu rejestracji tej spółki w różnych wnioskach, kierowanych w odmiennych datach i do różnych instytucji córka skarżącej konsekwentnie podawała, że adres: ul. [...] jest siedzibą spółki. Co więcej ze złożonego przez nią oświadczenia z dnia 27 kwietnia 2012r. wynika, że pod tym właśnie adresem spółka dysponuje lokalem z przeznaczeniem na cele biurowe. Nie sposób uznać, że w tak wielu przypadkach córka skarżącej ciągle omyłkowo wskazała adres: ul. [...] jako siedzibę spółki, a co jednocześnie rodzi domniemanie, że było to miejsce wykonywania działalności gospodarczej oraz, że faktycznie w tym miejscu taka działalność mogła być prowadzona. Fakt, że córka skarżącej posłużyła się adresem zamieszkania matki jako miejscem siedziby spółki, zapewniając przy tym właściwy organ, że dysponuje tam lokalem na cele biurowe pomimo tego, że nie zawarła z nią pisemnej umowy, nie może w tej sprawie prowadzić do uwzględnienia skargi kasacyjnej. Nie ma również znaczenia, że spółka nie rozpoczęła działalności gospodarczej. Na spółce ciążą określone obowiązki, chociażby sprawozdawcze dla właściwych organów państwa, które muszą być przez nią realizowane (nawet jeżeli mają charakter sporadyczny) i należy przyjąć, że następuje to w siedzibie spółki, gdzie powinna być też przechowywana cała dokumentacja związana z jej działalnością.
Skoro warunkiem udzielania skarżącej bonifikaty od opłaty z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności było wykorzystywanie zabudowanej nieruchomości wyłącznie na cel mieszkaniowy, a warunek ten nie został dotrzymany poprzez samo zarejestrowanie pod ww. adresem spółki, której celem miało być prowadzenie działalności gospodarczej i z wykorzystaniem tego lokalu na cele biurowe (niezależnie od tego, czy rzeczywiście w lokalu tym taka działalność była prowadzona), to słuszna jest ocena Sądu I instancji o legalności decyzji zobowiązującej do zwrotu tej bonifikaty. Fakt zarejestrowania siedziby spółki pod określonym adresem sprawia, że taki lokal (budynek, nieruchomość) jest wykorzystywany na cele związane z jej istnieniem (funkcjonowaniem), gdyż bez wskazania tego adresu nie można byłoby zarejestrować spółki. Zatem taki lokal nie jest wykorzystywany już wyłącznie w celach mieszkaniowych, w rozumieniu warunku udzielenia bonifikaty, lecz służy także celom istnienia spółki.
Bez znaczenia przy tym dla rozstrzygnięcia sprawy, pozostaje okoliczność, że nieruchomość skarżącej pod adresem: ul.[...] , nadal wykorzystywana jest przez nią na cele mieszkaniowe. Dla oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nie mogło także mieć znaczenia badanie stopnia wykorzystania nieruchomości na cel inny niż mieszkaniowy, skoro przywołana wyżej uchwała, stanowiąca podstawę udzielenia bonifikaty, jednoznacznie wskazuje, iż bonifikata może zostać udzielona od opłaty dotyczącej nieruchomości wykorzystywanej wyłącznie na cel mieszkaniowy. Prowadzenie zatem postępowania dowodowego w tym przedmiocie byłoby bezcelowe. Zauważyć także należy, iż wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, Sąd nie stanął na stanowisku, że sporna nieruchomość utraciła charakter mieszkaniowy w związku z zarejestrowaniem w niej działalności gospodarczej. Wskazano jedynie, iż nie służy ona wyłącznie celowi mieszkaniowemu, co stanowiło wymóg skorzystania z dobrodziejstwa § 1 ust. 1 uchwały Rady[...].
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał zarzuty skargi kasacyjnej za pozbawione usprawiedliwionych podstaw i na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił ją.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI