I OSK 1775/22

I OSK 1775/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-04-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-09-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jakub Zieliński
Krzysztof Sobieralski /przewodniczący sprawozdawca/
Marek Stojanowski
Symbol z opisem
6076 Sprawy objęte dekretem o gruntach warszawskich
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I SA/Wa 3041/21 - Wyrok WSA w Warszawie z 2022-03-11
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 1491
art. 2 ust. 1 i 2
Ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego
Dz.U. 2021 poz 735
art. 156 § 1 i 2, art. 158 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2024 poz 935
art. 185 § 1, art. 200, art. 203 pkt1, art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Krzysztof Sobieralski (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Marek Stojanowski sędzia del. WSA Jakub Zieliński Protokolant starszy asystent sędziego Dawid Nowotka po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K.D., T.D., K.D.1, M.D. i J.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 marca 2022 r. sygn. akt I SA/Wa 3041/21 w sprawie ze skargi K.D., T.D., K.D.1, M.D. i J.P. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 6 października 2021 r. nr KO C/5667/Go/21 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie na rzecz K.D., T.D., K.D.1, M.D. i J.P. solidarnie kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zwany dalej "Sądem I instancji", wyrokiem z dnia 11 marca 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 3041/21, oddalił skargę K.D., T.D., K.D.1, M.D. i J.P. zwanych dalej "skarżącymi", na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie, zwanego dalej "Kolegium", z dnia 6 października 2021 r., nr KO C/5667/Go/21, w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji.
Postanowienie zostało wydane w następującym stanie faktycznym i prawnym:
W dniu 7 września 2021 r. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie wpłynął wniosek K.D., T.D., K.D.1, M.D. oraz J.P. z dnia 2 września 2021 r., (data wpływu: 7.09.2021 r.), o stwierdzenie nieważności orzeczenia Prezydium Rady Narodowej m. st. Warszawy z dnia 16 maja 1972 r., którym odmówiono ustanowienia prawa wieczystego użytkowania S.K. i M.K. do gruntu nieruchomości warszawskiej, położonej przy ul. [...], nr hip. "[...] lit. B" dz. [...], wynoszącej 1056,5 m2. Kolegium wskazało, że w dniu 16 września 2021 r. weszła w życie ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U z 2021 r. poz. 1491), zwana dalej "ustawą zmieniającą". Podkreślono, że na mocy art. 1 pkt 2 tej ustawy dodano § 3 do art. 158 K.p.a. w brzmieniu: "Jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowa w art. 156 § 2, upłynęło trzydzieści lat, nie wszczyna się postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji". Organ wskazał, że zaskarżona decyzja wydana została w dniu 16 maja 1972 r. - czyli 49 lat temu, a zatem podlega rygorowi tego przepisu. Konsekwencją prawną braku podstawy prawnej do działania organu administracyjnego jest bezwzględna niedopuszczalność wszczęcia postępowania w sprawie.
W skardze do Sądu I instancji zarzucono:
1. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, w postaci art. 61 a § 1 K.p.a. i art. 158 § 3 K.p.a. w związku z art. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej poprzez ich bezpodstawne zastosowanie i odmowę wszczęcia postępowania nieważnościowego, w sytuacji, gdy to postępowanie nieważnościowe zostało już wszczęte w dniu 7 września 2021 r., tj. w dniu wpływu wniosku do Kolegium, zgodnie z treścią przepisu art. 61 § 3 K.p.a.; przepis będący podstawą wydania zaskarżonego postanowienia, stanowiący przesłankę do odmowy wszczęcia postępowania, który wszedł w życie w dniu 16 września 2021 r., nie mógł mieć zastosowania do już wszczętego postępowania, przepis ten bowiem nie obowiązywał w dniu wpływu wniosku do Kolegium; w konsekwencji organ winien podjąć dalsze działania mające na celu rozpatrzenie złożonego wniosku;
2. wydanie zaskarżonego postanowienia na podstawie niezgodnych z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, w postaci art. 158 § 3 K.p.a. i art. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej konsekwencją czego jest uniemożliwienie uzyskania przez skarżących rozstrzygnięcia w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, stanowiącego prejudykat w procesach o odszkodowanie od Skarbu Państwa, i pozbawienie skarżących konstytucyjnego prawa do sądu.
Sąd I instancji, oddalając skargę, stwierdził, że w okolicznościach stanu faktycznego wszczęcie i prowadzenie postępowania w oparciu o art. 158 § 3 K.p.a. jest niedopuszczalne. Zdaniem Sądu I instancji, Kolegium zasadnie umorzyło postępowanie, gdyż wszczęciu postępowania na przeszkodzie stoi przepis prawa.
Od wyroku Sądu I instancji skarżący wnieśli skargę kasacyjną. Zaskarżając wyrok w całości podniesiono podstawę kasacyjną przewidzianą w art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (obecnie: Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.".
Zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, to jest naruszenie:
1. art. 134 § 1 P.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez nierozpoznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wszystkich istotnych zarzutów czy też aspektów zarzutów skargi oraz brak uzasadnienia wyroku w tym zakresie, a dotyczących:
a) kwestii, iż postępowanie nieważnościowe zostało wszczęte w dniu 7 września 2021 r., zaś przepis stanowiący podstawę do odmowy wszczęcia tegoż postępowania, powołany w osnowie postanowienia przez Kolegium, wszedł w życie dopiero w dniu 16 września 2021 r., czyli w momencie, gdy to postępowanie już trwało,
b) kwestii braku zgodności z Konstytucją przepisu stanowiącego podstawę do odmowy wszczęcia postępowania nieważnościowego, która to niekonstytucyjność wyraża się w niemożności uzyskania przez skarżących kasacyjnie prejudykatu w procesie o odszkodowanie od Skarbu Państwa i pozbawieniu skarżących kasacyjnie konstytucyjnego prawa do sądu;
2. art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez wewnętrzną sprzeczność uzasadnienia zaskarżonego wyroku, polegającą na wskazaniu przez Sąd I instancji, jako motywu rozstrzygnięcia, z jednej strony, iż "wszczęcie i prowadzenie postępowania w świetle powołanego wyżej przepisu art. 158 § 3 K.p.a. jest w obecnym stanie prawnym niedopuszczalne.", a z drugiej natomiast strony wskazaniu, iż "Z tych względów SKO zasadnie postępowanie umorzyło gdyż wszczęciu postępowania na przeszkodzie stoi przepis prawa."; powyższe dwa różne, a zarazem wykluczające się stanowiska WSA uniemożliwiają jednoznaczne ustalenie stanu prawnego, stanowiącego podstawę zaskarżonego wyroku, skoro WSA twierdzi, że brak było podstaw do wszczęcia i prowadzenia postępowania nieważnościowego, a jednocześnie stwierdza, iż SKO zasadnie to postępowanie umorzyło, w sytuacji gdy SKO wydało postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania nieważnościowego; powyższe naruszenie sprawia, że zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli i stanowi tym samym samoistną podstawę jego uchylenia;
3. art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z art. 61a § 1 K.p.a. i art. 158 § 3 K.p.a. w związku z art. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na nieprawidłowej kontroli przez WSA legalności postanowienia Kolegium, tj. błędnym uznaniu go za odpowiadające prawu i oddaleniu skargi, a będące skutkiem uznania, iż Kolegium prawidłowo odmówiło wszczęcia postępowania nieważnościowego, w sytuacji, gdy to postępowanie nieważnościowe zostało wszczęte już w dniu 7 września 2021 r., tj. w dniu wpływu wniosku do Kolegium (art. 61 § 3 K.p.a.), zaś przepis będący podstawą wydania postanowienia Kolegium, stanowiący przesłankę do odmowy wszczęcia postępowania, wszedł w życie dopiero w dniu 16 września 2021 r.;
1. art. 151 P.p.s.a. w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z art. 158 § 3 K.p.a. i w związku z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, polegające na nieprawidłowej kontroli przez Sąd I instancji legalności postanowienia Kolegium, tj. błędnym uznaniu go za odpowiadające prawu i oddaleniu skargi, będące skutkiem uznania, iż przepis art. 158 § 3 K.p.a. jest zgodny z przepisami Konstytucji RP, w sytuacji gdy przepis ten pozostaje w sprzeczności z przepisami art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP, albowiem uniemożliwia uzyskanie przez skarżących kasacyjnie rozstrzygnięcia w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, stanowiącego prejudykat w procesach o odszkodowanie od Skarbu Państwa, i pozbawia skarżących kasacyjnie konstytucyjnego prawa do sądu.
Skarżący kasacyjnie, wskazując na powyższe podstawy skargi kasacyjnej, wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi z dnia 18 marca 2022 r., a w wyniku rozpoznania tejże skargi uchylenie w całości postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 6 października 2021 r., ewentualnie wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu I instancji i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Skarżący kasacyjnie wnieśli także na podstawie art. 193 Konstytucji RP w związku z art. 52 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393 ze zm.) – o przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, czy przepis art. 158 § 3 K.p.a., w zakresie w jakim uniemożliwia uzyskanie rozstrzygnięcia w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, stanowiącego prejudykat w procesach o odszkodowanie od Skarbu Państwa, jest zgodny z przepisami art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji RP.
W skardze kasacyjnej sformułowano również wniosek o zasądzenie na rzecz skarżących kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący kasacyjnie przedstawili argumenty na poparcie podniesionych zarzutów.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna zasługiwała na uwzględnienie ponieważ zawiera usprawiedliwione podstawy.
Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności
postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy był związany granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.), a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna została oparta na podstawie przewidzianej w art. 174 pkt 2 P.p.s.a.
Wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 maja 2015 r., sygn. akt P 46/13, (Dz. U. z 2015 r. poz. 702) uznano art. 156 § 2 K.p.a. za niezgodny z art. 2 Konstytucji RP w zakresie, w jakim nie wyłącza dopuszczalności stwierdzenia nieważności decyzji wydanej z rażącym naruszeniem prawa, gdy od wydania decyzji nastąpił znaczny upływ czasu, a jednocześnie decyzja była podstawą nabycia prawa lub ekspektatywy. W celu dostosowania systemu prawa do powyższego wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 maja 2015 r., ustawodawca zdecydował się dokonać zmian w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego poprzez zmianę brzmienia art. 156 § 2 K.p.a. (zmieniony przez art. 1 pkt 1 ustawy zmieniającej) oraz dodanie § 3 w art. 158 K.p.a. (dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej). W stanie prawnym, obowiązującym od dnia 16 września 2021 r. (dzień wejścia w życie ustawy zmieniającej) nie stwierdza się już nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w art. 156 § 1 K.p.a., jeżeli od dnia jej doręczenia lub ogłoszenia upłynęło dziesięć lat, a także gdy decyzja wywołała nieodwracalne skutki prawne (art. 156 § 2 K.p.a.), jak też nie wszczyna się postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji, o której mowa w art. 156 § 2, upłynęło trzydzieści lat (art. 158 § 3 K.p.a.). Zmiana wprowadzona ustawą z dnia 11 sierpnia 2021 r. odnosi się zatem do kwestii prowadzenia (wszczęcia) postępowania nieważnościowego w ogóle jako takiego. Jednoznaczny sposób zredagowania przez ustawodawcę przepisu art. 158 § 3 K.p.a. uniemożliwia wnioskodawcy po upływie 30 lat żądanie wszczęcia postępowania nieważnościowego, a w konsekwencji także uzyskanie decyzji stwierdzającej nieważność kontrolowanej decyzji lub stwierdzającej wydanie takiej decyzji z naruszeniem prawa. Na mocy art. 1 pkt 2 ustawy zmieniającej wprowadzono zatem dodatkową, obok dotychczasowych zawartych w art. 61a K.p.a., przesłankę negatywną dla samego wszczęcia postępowania nieważnościowego (M. Jaśkowska, M. Wilbrandt-Gotowicz, A. Wróbel, Komentarz aktualizowany do Kodeksu postępowania administracyjnego, Opublikowano: LEX/el. 2022).
Z kolei art. 2 ust. 1 ustawy zmieniającej stanowi, iż do postępowań administracyjnych w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie wyżej wymienionej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, stosuje się przepisy K.p.a. w brzmieniu nadanym wyżej wymienionym ustawą. Jak wynika z przytoczonego wyżej przepisu, nakazuje on stosowanie przepisów K.p.a. w brzmieniu nadanym ustawą zmieniającą do postępowań już wszczętych, ale jeszcze niezakończonych. Natomiast przepis art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej stanowi, iż postępowania administracyjne w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia, wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji lub postanowienia i niezakończone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy ostateczną decyzją lub postanowieniem, umarza się z mocy prawa. Jest on więc podstawą do umorzenia z mocy prawa postępowań nieważnościowych toczących się w chwili wejścia w życie nowelizacji, w których zaskarżono decyzje lub postanowienie i które zostały wszczęte po upływie trzydziestu lat od dnia doręczenia lub ogłoszenia odnośnego aktu administracyjnego. (tak R. Sarbiński, Ustawa z dnia 11 sierpnia 2021 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz LEX/el. 2021).
Powyższe uwagi prowadzą do konkluzji, że art. 158 § 3 K.p.a. i art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej dotyczą dwóch odmiennych sytuacji prawnych. Pierwszy dotyczy odmowy wszczęcia postępowania, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło trzydzieści lat, a więc stosuje się go do spraw, które jeszcze nie zostały wszczęte przed dniem 16 września 2021 r. Drugi natomiast dotyczy postępowań nieważnościowych toczących się w chwili wejścia w życie nowelizacji, które powinny zostać umorzone po spełnieniu określonych w nim warunków. Na to rozróżnienie zwrócił również wnioskodawca projektu ustawy, wskazując w uzasadnieniu projektu ustawy zmieniającej, że zdaniem wnioskodawcy zasadne jest rozciągniecie stosowania wprowadzonego ograniczenia również na postępowania wszczęte i niezakończone przed wejściem w życie projektowanej nowelizacji. Przesądzenie tego wprost w art. 2 projektu czyni zadość zaleceniom płynącym z Zasad Techniki Prawodawczej oraz ma być wyraźną normą dla organów dokonujących stwierdzenia nieważności decyzji, że także w przypadku postępowań wszczętych i niezakończonych przed wejściem w życie projektowanej nowelizacji, dotyczących decyzji wydanych z rażącym naruszeniem prawa, działanie instytucji stwierdzenia nieważności decyzji limitowane jest 30-letnim przedawnieniem, pod warunkiem ze decyzje te wywołały skutek w postaci nabycia prawa lub jego ekspektatywy (zob.: uzasadnienie do projektowanej ustawy, druk sejmowy nr 1090).
Ustawodawca zatem w sposób zamierzony wprowadził dwa sposoby zakończenia postępowań dotyczących stwierdzenia nieważności decyzji, w zależności od daty jego wszczęcia. Przyjcie interpretacji, że sposób zakończenia postępowania nieważnościowego, bez względu na datę jego wszczęcia jest obojętny, nieuchronnie prowadziłaby do wniosku, że uregulowania zawarte w art. 158 § 3 K.p.a. i art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej są tożsame. Byłoby to zatem niedopuszczalne pozbawienie normy istotnego znaczenia, sprzeczne z założeniem racjonalnego ustawodawcy.
W kontekście wyżej powiedzianego godzi się również wskazać, że rację mają skarżący kasacyjnie, iż uzasadnienie wyroku Sądu I instancji zawiera wewnętrzną sprzeczność. Sąd rozpoznawał skargę na postanowienie Kolegium w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. W uzasadnieniu z jednej strony wskazał, że "wszczęcie i prowadzenie postępowania w świetle powołanego wyżej przepisu art. 158 § 3 K.p.a. jest w obecnym stanie prawnym niedopuszczalne.", a z drugiej strony wskazał, iż "Z tych względów SKO zasadnie postępowanie umorzyło gdyż wszczęciu postępowania na przeszkodzie stoi przepis prawa.". Słuszny jest zatem zarzut, że te dwa różne, a zarazem wykluczające się stanowiska Sądu I instancji uniemożliwiają jednoznaczne ustalenie stanu prawnego, stanowiącego podstawę zaskarżonego wyroku.
Niezależnie od powyższego Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że przed Trybunałem Konstytucyjnym z wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich zawisła sprawa o sygn. akt K 2/22 o stwierdzenie, że art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej, w zakresie w jakim uniemożliwia stwierdzenie wydania decyzji administracyjnej z naruszeniem prawa, jest niezgodny z art. 2, art. 45 ust. 1 oraz art. 77 ust. 2, a także z art. 64 ust. 1 i ust. 2 Konstytucji RP. Zatem również w tym kontekście sposób zakończenia postępowania nieważnościowego ma istotne znaczenie, gdyż w sytuacji uznania przez Trybunał Konstytucyjny, że regulacja z art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej jest niezgodna ze wskazanymi wzorcami konstytucyjnymi, to w takim przypadku strona, której postepowanie nieważnościowe zostało zakończone umorzeniem postępowania na podstawie art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej, będzie mogła żądać wznowienia postępowania.
Odnosząc powyższe do niniejszej sprawy wskazać należy, że zgodnie z art. 61 § 3 K.p.a. datą wszczęcia postępowania na żądanie strony jest dzień doręczenia żądania organowi administracji publicznej. Skarżący wszczęli postępowanie administracyjne wraz z dniem złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji tj. 7 września 2021 r. (data wpływu do organu), dlatego ocena sposobu zakończenia postępowania przez organy (opisanego w rubrum zaskarżonego wyroku), dokonana przez Sąd I instancji jest błędna. Skoro sprawa nie została zakończona ostateczną decyzją lub postanowieniem, organ w dniu 16 września 2021 r. zobligowany był do stosowania przepisów K.p.a. w nowym brzmieniu, dlatego w niniejszej sprawie nie mógł mieć zastosowanie art. 158 § 3 K.p.a.
Reasumując, nie można utożsamiać odmowy wszczęcia postępowania i umorzenia postępowania tak jak uczynił to Sad I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Zastosowanie art. 158 § 3 K.p.a. w związku z art. 2 ust. 1 ustawy zmieniającej i odmowa wszczęcia postępowania, jest zupełnie innym rozstrzygnięciem, niż umorzenie postępowania w oparciu o art. 2 ust. 2 ustawy zmieniającej, patrząc zarówno z punktu widzenia obowiązków organu administracji, jak i uzasadnionego interesu stron. Jest to o tyle istotne, że jak wyżej wskazano, dla strony postępowania, inne mogą być konsekwencje odmowy wszczęcia postępowania, a inne umorzenia postępowania. Jeżeli organ prawidłowo zastosowałby wyżej wymienione przepisy nie mogłoby dojść do odmowy wszczęcia postępowania z powyższych powodów. Tym samym Sąd I Instancji nie dostrzegł, iż organ uchybił tym przepisom i w konsekwencji naruszył przepis art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) P.p.s.a. w związku z art. 61a § 1 K.p.a., art. 158 § 3 K.p.a. w związku z art. 1 pkt 2 i art. 2 ust. 1 i 2 ustawy zmieniającej oraz art. 61 § 3 K.p.a., a tego rodzaju naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem w przypadku dostrzeżenia tych uchybień organu przez Sąd I Instancji, skarga mogłaby podlegać uwzględnieniu.
W związku z koniecznością powtórnej merytorycznej oceny przez WSA postanowienia organu dotyczącego odmowy wszczęcia postępowania, wolnej od wykazanych w niniejszym orzeczeniu wad, niezbędne jest uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, o czym orzeczono na podstawie art. 185 § 1 P.p.s.a.
O kosztach postępowania sądowego postanowiono na podstawie art. 203 pkt 1 w związku z art. 205 § 2 i art. 200 P.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935).