I OSK 1747/22

I OSK 1747/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-09-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-09-14
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Iwona Bogucka /przewodniczący/
Jolanta Górska
Mariola Kowalska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6073 Opłaty adiacenckie oraz opłaty za niezagospodarowanie nieruchomości w zakreślonym terminie
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
I SA/Po 827/21 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2022-04-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Dz.U. 2004 nr 261 poz 2603
art. 98a ust. 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - tekst jedn.
Dz.U. 2022 poz 2000
art. 10 § 1, art. 140
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Iwona Bogucka Sędziowie: sędzia NSA Mariola Kowalska (spr.) sędzia del. WSA Jolanta Górska Protokolant starszy inspektor sądowy Kamil Wertyński po rozpoznaniu w dniu 11 września 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej L. sp. z o.o. w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 kwietnia 2022 r. sygn. akt I SA/Po 827/21 w sprawie ze skargi L. sp. z o.o. w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 26 lipca 2021 r. nr SKO.GN.4001.544.2021 w przedmiocie opłaty adiacenckiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. oddala wniosek Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Po 827/21 oddalił skargę L. Sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej "skarżąca", "Spółka") na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 26 lipca 2021 r., nr SKO.GN.4001.544.2021 w przedmiocie opłaty adiacenckiej.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła skarżąca Spółka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika. Zaskarżając wyrok w całości zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść zaskarżonego wyroku, tj.:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, dalej "P.p.s.a.") w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. w zw. z art. 140 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie i umożliwienie stronie czynnego udziału w postępowaniu, brak umożliwienia stronie czynnego udziału w postępowaniu, brak umożliwienia przed wydaniem decyzji wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań;
2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 98a ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r., poz. 256, dalej "u.g.n.") poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i ustalenie opłaty adiacenckiej pomimo upływu trzech lat od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna;
3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. w z w. z § 56 pkt 1 ust. 3 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 września 2004 r. w sprawie wyceny nieruchomości i sporządzania operatu szacunkowego (Dz. U. z 2004 r., nr 207, poz. 2109, dalej "Rozporządzenie") poprzez błędne zastosowanie i wydanie decyzji w oparciu o operat szacunkowy sporządzony na potrzeby innego postępowania niż postępowanie będące przedmiotem zaskarżonej decyzji;
4. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z § 4 ust. 1 Rozporządzenia poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie i ustalenie wartości nieruchomości przed podziałem na podstawie cen transakcyjnych nieruchomości nie podobnych do nieruchomości będącej przedmiotem wyceny.
W oparciu o powyższe zarzuty, skarżąca kasacyjnie Spółka wniosła o:
1. rozpoznanie sprawy na rozprawie;
2. zmianę zaskarżonego wyroku przez uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Burmistrza Miasta i Gminy L. w całości i umorzenie postępowania;
3. zasądzenie od organu na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych za I i II instancję.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej rozwinięto argumentację na poparcie powyższych zarzutów.
Odpowiedź na skargę kasacyjną złożyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu, wnosząc o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 P.p.s.a. w tej sprawie nie wystąpiły.
Kontrolując zatem zgodność z prawem zaskarżonego wyroku w granicach skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył tę kontrolę do wskazanych w niej zarzutów. Rozpatrywana pod tym kątem skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Przed rozpoznaniem podniesionych zarzutów należy przybliżyć przebieg postępowania w niniejszej sprawie.
Decyzją z dnia 9 kwietnia 2015 r. Burmistrz Miasta i Gminy L., na wniosek skarżącej Spółki, zatwierdził podział działki nr [...] o pow. [...] ha położonej w [...], dla której Sąd Rejonowy w [...] Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi księgę wieczystą o nr [...]. W wyniku podziału powstały działki nr [...]. Przedmiotowa decyzja stała się ostateczna w dniu 24 kwietnia 2015 r.
W dniu 14 lutego 2018 r. Burmistrz Miasta i Gminy L. zawiadomił Spółkę o wszczęciu z urzędu postępowania w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej z tytułu wzrostu wartości nieruchomości powstałej w wyniku podziału działki nr [...].
Decyzją z 9 maja 2018 r. Burmistrz Miasta i Gminy L. ustalił skarżącej opłatę adiacencką w wysokości [...] zł.
Decyzją z 22 listopada 2018 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu uchyliło powyższą decyzję i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Decyzją z 14 marca 2019 r. Burmistrz Miasta i Gminy L. ponownie ustalił skarżącej opłatę adiacencką w wysokości [...] zł.
Decyzją z 9 października 2019 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu uchyliło powyższą decyzję w całości i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Od powyższej decyzji skarżąca Spółka wniosła sprzeciw.
Wyrokiem z dnia 5 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Po 1101/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił złożony środek zaskarżenia wskazując na zdezaktualizowanie się operatu szacunkowego a także przesądził, że w rozpoznawanej sprawie nie ziściły się przesłanki uzasadniające umorzenie postępowania administracyjnego z uwagi na upływ trzech lat od daty, w której decyzja podziałowa stała się ostateczna. Sąd ten wskazał, że skoro decyzja z dnia 9 kwietnia 2015 r. stała się ostateczna w dniu 24 kwietnia 2015 r., to termin wszczęcia postępowania upływał z dniem 24 kwietnia 2018 r.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 6 października 2020 r., sygn. akt I OSK 1638/20 oddalił skargę kasacyjną złożoną od powyższego wyroku.
Decyzją z 23 kwietnia 2021 r. Burmistrz Miasta i Gminy L., działając na podstawie art. 98a ust. 1, 1a i 1b, art. 148 ust. 1, 2 i 3 u.g.n., ustalił skarżącej Spółce opłatę adiacencką w wysokości [...] zł z tytułu wzrostu wartości nieruchomości powstałej w wyniku jej podziału, położonej w L. przy ul. [...], oznaczonej geodezyjnie jako działka nr [...] o pow. [...] ha (pkt 1) oraz zobowiązał Spółkę do zapłaty ustalonej kwoty opłaty adiacenckiej (pkt 2).
Decyzją z 26 lipca 2021 r., po rozpoznaniu odwołania skarżącej, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję.
Powołanym na wstępie wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Po 827/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę Spółki.
Przechodząc do rozpoznania zarzutów kasacyjnych na wstępie zaznaczenia wymaga, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna pomija jedną zasadniczą dla sprawy okoliczność, wyraźnie wyartykułowaną w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Sąd I instancji uznał mianowicie, że w sprawie ma miejsce związanie oceną prawną wyrażoną w prawomocnym wyroku WSA w Poznaniu z dnia 5 marca 2020 r., sygn. akt II SA/Po 1101/19, w którym to orzeczeniu Sąd przesądził przede wszystkim, że w sprawie nie ziściły się przesłanki uzasadniające umorzenie postępowania administracyjnego z uwagi na upływ trzech lat od daty, w której decyzja podziałowa stała się ostateczna. Sąd ten wskazał, że skoro decyzja z dnia 9 kwietnia 2015 r. stała się ostateczna w dniu 24 kwietnia 2015 r., to termin wszczęcia postępowania upływał z dniem 24 kwietnia 2018 r. Sąd I instancji orzekający w niniejszej sprawie wprost powołał się na przepis art. 153 P.p.s.a. i stwierdził, że stanowisko dotyczące tej kwestii zawarte w wyroku jest wiążące zarówno dla orzekających w sprawie organów, jak i dla orzekającego sądu. W konsekwencji, stanowisko Sądu I instancji dotyczące wykładni art. 98a ust. 1 u.g.n. jest powieleniem stanowiska zawartego w wyroku uznanym za wiążący w sprawie na zasadzie art. 153 P.p.s.a.
Zauważenia wymaga, że złożona w rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna nie zawiera zarzutu naruszenia art. 153 P.p.s.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie (w połączeniu np. z art. 64e P.p.s.a.), nakierowanego na obalenie stanowiska Sądu I instancji o związaniu oceną prawną. Bez takiego zarzutu podważenie stanowiska Sądu I instancji nie jest natomiast możliwe. Stanowisko to nie jest bowiem pochodną własnych ocen i wykładni przyjętej przez Sąd I instancji, lecz wynika z uznania związania oceną prawną wyrażoną w innym prawomocnym wyroku. Tylko obalenie tezy o istnieniu takiego związania mogłoby otworzyć drogę do podważenia zaskarżonego wyroku w kwestii odnoszącej się do prawidłowości ustalenia, iż ustalenie opłaty adiacenckiej nastąpiło po upływie trzech lat od dnia, w którym decyzja zatwierdzająca podział nieruchomości stała się ostateczna.
Dlatego też, zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c (winno być "a" - dopisek NSA) w zw. z art. 98a ust. 1 u.g.n. nie mógł odnieść zamierzonego skutku. Na marginesie Sąd kasacyjny zauważa, że powołany w punkcie 2 petitum, skargi kasacyjnej zarzut należało zakwalifikować jako zarzut naruszenia prawa materialnego, nie jak to uczyniła skarżąca kasacyjnie – prawa procesowego. Jednakże pomimo dostrzeżonego uchybienia, NSA w powyższych rozważaniach, odniósł się do wskazanej kwestii (uchwała NSA - I OPS 10/09).
Za niezasadny należało również uznać zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 84 § 1 k.p.a. i § 56 ust. 1 pkt 3 Rozporządzenia, którego naruszenia skarżąca kasacyjnie Spółka upatruje się w wydaniu decyzji w oparciu o operat szacunkowy sporządzony na potrzeby innego postępowania niż postępowanie będące przedmiotem zaskarżonej decyzji.
Na wstępie zaznaczenia wymaga, że operat szacunkowy jest kluczowym dowodem w sprawie ustalenia opłaty adiacenckiej i ma walor opinii biegłego, o jakiej mowa w art. 84 § 1 k.p.a. Jest to również dowód specyficzny, zawierający wiedzę dostępną jedynie rzeczoznawcy. Obowiązkiem organu jest natomiast zbadanie przedstawionego operatu w świetle obowiązujących przepisów prawa i w tym zakresie zbadanie czy jest on sporządzony z poszanowaniem przepisów ustawy oraz Rozporządzenia, a także czy jest jasny, logiczny i spójny oraz nie zawiera jakichkolwiek niejasności. W orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, że operat szacunkowy jest dokumentem zawierającym oceny i informacje oparte na wiedzy specjalistycznej. Zakwestionowanie operatu szacunkowego przez organ administracji publicznej lub sąd administracyjny jest dopuszczalne w przypadku, jeżeli zostanie wykazane, że przy sporządzaniu operatu doszło do naruszenia prawa albo operat zawiera ewidentne błędy, które dyskwalifikują jego walory dowodowe (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 21 stycznia 2014 r. sygn. akt I OSK 1358/12, 7 marca 2014 r. sygn. akt I OSK 1815/12, 1 lutego 2017 r. sygn. akt I OSK 721/15 i 12 października 2017 r. sygn. akt II FSK 2499/15). Natomiast szczegółowe kwestie dotyczące merytorycznej prawidłowości operatu w aspekcie metodologicznym i dokonywania oceny w świetle wiedzy specjalistycznej - zwłaszcza standardów wyceny nieruchomości jakimi posługują się rzeczoznawcy - nie podlegają bezpośredniej kontroli organów czy sądów administracyjnych (zob. wyrok NSA z 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II OSK 1448/16, CBOSA). Weryfikacja prawidłowości sporządzenia operatu szacunkowego została natomiast powierzona stowarzyszeniom lokalnym rzeczoznawców majątkowych, na co wyraźnie wskazuje art. 157 ust. 1 u.g.n. Weryfikacja taka może zostać poprzedzona zgłoszeniem wątpliwości autorowi opinii, który może naprawić drobne uchybienia w drodze uzupełnienia opinii, bądź też przedstawić pisemne stanowisko uzasadniające przyjęte pierwotnie stanowisko. Dopiero po wyczerpaniu powyższych możliwości organ może odmówić mocy dowodowej przedstawionego przez rzeczoznawcę operatu. Zakwestionowanie zatem operatu szacunkowego przez organ administracji publicznej lub sąd administracyjny jest dopuszczalne, ale wyłącznie w wyjątkowych i oczywistych wypadkach, jeżeli zostanie wykazane, że przy sporządzeniu operatu doszło do naruszenia prawa albo operat zawiera ewidentne błędy, które dyskwalifikują jego walory dowodowe.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku szeroko odniósł się do kwestii podnoszonej w powołanym wyżej zarzucie skargi kasacyjnej. Ocenę Sądu I instancji w tym zakresie należy uznać za prawidłową. Nie ulega bowiem wątpliwości, co nie jest w sprawie sporne, że postanowieniem z dnia 29 stycznia 2021 r. powołano biegłego celem sporządzenia operatu szacunkowego w sprawie. Z akt administracyjnych wynika, że operat szacunkowy został sporządzony w dniu 8 lutego 2021 r. Wprawdzie na str. 4 w pkt 5.1. biegły podał, że podstawę formalną stanowi "Zlecenie Urzędu Miasta i Gminy L. z dnia 27.11.2019 r.", jednakże zauważyć należy, że ww. zlecenie w formie postanowienia z dnia 27 listopada 2019 r. stanowiło podstawę do sporządzenia operatu szacunkowego z dnia 2 grudnia 2019 r. Za słuszne należy w tej materii uznać twierdzenia Sądu I instancji, że prawdopodobnie była to omyłka biegłego, który w podstawie formalnej podał zlecenie z dnia 27.11.2019 r. zamiast z 21.01.2021 r., a która to omyłka nie powoduje nieważności operatu szacunkowego w niniejszej sprawie.
Odnosząc się natomiast do wskazanych w treści skargi kasacyjnej okoliczności w zakresie ewentualnych błędów w operacie szacunkowym, Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że o wyborze podejścia, metody i techniki szacowania nieruchomości decyduje rzeczoznawca majątkowy zgodnie z art. 154 ust. 1 u.g.n. Również tylko rzeczoznawca decyduje o doborze nieruchomości, które uznaje za podobne do nieruchomości będącej przedmiotem wyceny i które przyjmuje do porównania w myśl obowiązującego w dacie sporządzania operatu szacunkowego § 4 ust. 1 Rozporządzenia. Ingerencja organu w tę sferę polega tylko na ocenie operatu, gdyż podmiotem umocowanym do jego sporządzenia jest jedynie biegły rzeczoznawca. W przypadku niestwierdzenia naruszenia procedury sporządzenia operatu i stwierdzeniu, że jego ustalenia są spójne, logiczne i kompletne, organ nie ma podstaw do zakwestionowania ustaleń zawartych w operacie szacunkowym. Taka zaś sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie.
Z akt sprawy wynika, że w przedstawionym operacie rzeczoznawca zastosował metodę porównawczą, poddał analizie transakcje obiektami podobnymi do przedmiotu wyceny pod względem wybranych cech rynkowych i transakcyjnych tego typu nieruchomości. Zgodzić się należy zarówno z organami orzekającymi w sprawie jak i Sądem I instancji, że nieruchomości przyjęte do analizy są porównywalne z nieruchomością wycenianą pod względem powierzchni, warunków zawarcia transakcji jak i cech wpływających na ich wartość. Dla potrzeb wyceny nieruchomości przed podziałem biegły nie mógł przyjąć nieruchomości położonych na terenie gminy L., bowiem w badanym okresie na terenie tej gminy dokonywanych było niewiele transakcji, stąd uzasadnionym stało się rozszerzenie rynku na tereny gmin i powiatów ościennych. Analizowane w operacie tereny, mimo, że nadal są terenami wiejskimi, stanowią aglomerację miast powiatowych. Przedmiotowa nieruchomość leży na obrzeżach miasta L., a zabudowę mieszkaniową stanowi kilka budynków jednorodzinnych wolnostojących na ulicy [...] i [...], otoczone terenami rolniczymi. Przedmiotowa nieruchomość nie leży w centrum miasta. Zarówno miejscowość [...], jak i [...], pomimo że są wsiami, położone są w bezpośrednim sąsiedztwie miast i tworzą z nimi: [...] z [...], [...] z [...], rodzaj aglomeracji. Z tego powodu biegły prawidłowo uznał, że ich lokalizacja jest podobna, nie gorsza od wycenianej nieruchomości, która leży na obrzeżach L. Przyjęte do porównania nieruchomości (3, 5, 7, z tabeli 1 str. 6 operatu) posiadają taki sam stan prawny, takie samo przeznaczenie – zabudowa mieszkaniowa, zbliżoną powierzchnię. Różnią się innymi cechami, których wartość w trakcie wyceny została korygowana. Biegły wyjaśnił również, że nieruchomości zostały w operacie tak opisane, że można je identyfikować i jednocześnie powołał się na wyrok Sądu Najwyższego z dnia 5 kwietnia 2012 r. o sygn. II CSK 369/11, w którym SN stwierdził, że do zweryfikowania poprawności operatu szacunkowego i opinii biegłego rzeczywista identyfikacja nieruchomości porównywanych nie jest potrzebna. Zauważyć również należy, że podobieństwo nieruchomości wycenianej z przyjmowanymi do porównań, a będącymi przedmiotem obrotu rynkowego, nie może być utożsamiane z ich identycznością. Należy brać do porównań nieruchomości z określonego wcześniej rynku, o takim samym przeznaczeniu w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, decyzji o warunkach zabudowy oraz o takim samym stanie prawnym.
Zwrócić należy również uwagę, że dopuszczalne jest także złożenie, przez kwestionującego operat szacunkowy sporządzony przez biegłego, kontroperatu. Taki kontroperat nie może wprawdzie stanowić podstawy ustalenia opłaty adiacenkiej, ale podlega ocenie dowodowej organu i może stanowić dla organu administracji publicznej podstawę do podważania opinii biegłego, a w następstwie impuls do przeprowadzania dowodu z opinii innego biegłego. W tej sprawie, brak jest wątpliwości, że skarżąca kasacyjnie Spółka nie przedłożyła takiego dowodu, aby dowieść nieprawidłowościom w sporządzonym na potrzeby postępowania operacie szacunkowym.
Z powyższych względów zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z § 4 ust. 1 Rozporządzenia okazał się być nieuzasadniony.
Nie mógł odnieść zamierzonego skutku również zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 10 § 1 k.p.a. i art. 140 k.p.a. poprzez, zdaniem skarżącej kasacyjnie, uniemożliwienie Spółce wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, przed wydaniem decyzji w sprawie.
Zgodnie z art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym utrwalony jest pogląd, że dla skuteczności zarzutu naruszenia zasady czynnego udziału stron w toczącym się postępowaniu administracyjnym koniecznym jest wykazanie, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło stronie przeprowadzenie konkretnych czynności procesowych, a w następstwie realizację przysługujących jej praw i nie mogło być konwalidowane na późniejszych etapach tego postępowania, jak również, że naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy (zob. np. wyrok NSA z 18 maja 2006 r., sygn. akt II OSK 831/05; wyrok NSA z 24 stycznia 2019 r., sygn. akt I OSK 1691/18; z 12 marca 2019 r., sygn. akt II OSK 1022/17, z 27 sierpnia 2019 r., sygn. akt I OSK 2908/17 CBOSA).
W niniejszej sprawie sytuacja taka nie miała miejsca. Skarżąca Spółka, o każdej, podejmowanej czynności w sprawie była zawiadamiana – zostało jej doręczone postanowienie z dnia 27 listopada 2019 r. o powołaniu biegłego do sporządzenia operatu szacunkowego (także w piśmie z dnia 29 stycznia 2021 r.), pismem z dnia 8 stycznia 2020 r. przesłano jej zaktualizowany operat szacunkowy, do którego złożyła uwagi, informowano Spółkę o konieczności przedłużenia terminu do rozpoznania sprawy oraz jego przyczynach (m.in. pismo z dnia 27 lutego 2020 r, z dnia 29 czerwca 2020 r., czy z dnia 30 grudnia 2020 r.), pismem z dnia 10 lutego 2021 r. przesłano Spółce kolejny operat szacunkowy, co do którego złożyła uwagi, pismem z dnia 17 marca 2021 r. Burmistrz poinformował skarżącą o zebraniu całego materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z aktami sprawy.
Okoliczność, że Spółka nie została poinformowana o oględzinach nieruchomości i nie mogła brać w nich udziału również nie może stanowić o pozbawieniu skarżącej możliwości czynnego udziału w postępowaniu, a w konsekwencji naruszeniu art. 10 § 1 k.p.a. Zauważenia wymaga, że oględziny nieruchomości są czynnością jaką może przeprowadzić rzeczoznawca, lecz nie są to oględziny w rozumieniu art. 79 §1 k.p.a. Zatem nie można ich oceniać w kategoriach dowodu z oględzin i nakładać na organ obowiązku zawiadamiania ich o przeprowadzeniu stosownie do art. 79 §1 k.p.a. Biegły przygotowując materiał stanowiący podstawę do wydania opinii, w tym oglądając sporną i porównawcze nieruchomości, nie ma obowiązku powiadamiania strony o podejmowanych działaniach. Tak więc wizja lokalna przeprowadzona przez biegłego na nieruchomości nie ma charakteru dowodu w sprawie, gdyż należy ją traktować jako jedną z czynności poprzedzających sporządzenie operatu szacunkowego.
Zauważenia ponadto wymaga, że datami, na które uwzględniono stan przedmiotu wyceny były daty – 9 kwietnia 2015 r. (nieruchomość przed podziałem), 24 kwietnia 2015 r. (nieruchomość po podziale), a także dzień 24 kwietnia 2015 r. – data, na którą określono wartość przedmiotu wyceny. Nie ulega zatem wątpliwości, że rzeczoznawca nie był zobowiązany do dokonywania ponownych oględzin nieruchomości przy sporządzaniu operatu z dnia 8 lutego 2021 r., bowiem określał wartość nieruchomości na dzień wydania decyzji podziałowej oraz jej uprawomocnienia się, które miały miejsce w 2015 r.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił zawartego w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniosku o zasądzenie na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, ponieważ w rozpatrywanej sprawie mogłyby one obejmować jedynie wynagrodzenie profesjonalnego pełnomocnika - radcy prawnego lub adwokata za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną. W rozpatrywanej sprawie odpowiedź na skargę kasacyjną została podpisana przez A.K., zaś w aktach sprawy brak jest jakiegokolwiek umocowania do działania w imieniu organu (zob. wyrok NSA z 18 marca 2011 r. sygn. akt I FSK 539/10).