I OSK 1732/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną funkcjonariusza Policji, uznając, że odmowa wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji o zwolnieniu ze służby była prawidłowa, gdyż kwestia ta była już prawomocnie rozstrzygnięta przez sąd administracyjny.
Funkcjonariusz Policji J. K. zaskarżył decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu go ze służby. Sąd pierwszej instancji oddalił skargę, wskazując, że decyzje o zwolnieniu były już przedmiotem kontroli NSA, który oddalił skargę w 1996 r. NSA w wyroku z 2008 r. oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że ponowne badanie legalności decyzji o zwolnieniu jest niedopuszczalne ze względu na związanie sądu oceną prawną zawartą w poprzednim wyroku.
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej J. K. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jego skargę na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Decyzja Ministra utrzymywała w mocy wcześniejszą odmowę wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu J. K. ze służby w Policji. Podstawą zwolnienia był art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. J. K. argumentował, że jego sprawa jest związana z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego K 36/00, który stwierdził niezgodność z Konstytucją innego przepisu ustawy o Policji. Kwestionował również kontrolę NSA nad postępowaniami dyscyplinarnymi w latach 1995-2001. WSA w Warszawie oddalił skargę, opierając się na tym, że decyzje o zwolnieniu były już przedmiotem kontroli NSA w 1996 r. (sygn. akt II SA 3012/95), który oddalił skargę J. K. Sąd uznał, że oddalenie skargi zamyka drogę do stwierdzenia nieważności decyzji, ze względu na związanie organu administracyjnego i sądu oceną prawną zawartą w prawomocnym wyroku. NSA w wyroku z 2008 r. oddalił skargę kasacyjną, wskazując na braki formalne i merytoryczne skargi. Podkreślono, że NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i nie jest uprawniony do jej uzupełniania. Sąd stwierdził, że zarzuty naruszenia prawa materialnego były chybione, ponieważ wyrok TK K 36/00 nie dotyczył przepisu będącego podstawą zwolnienia J. K. ze służby, a kwestia legalności decyzji o zwolnieniu była już prawomocnie rozstrzygnięta przez NSA w 1996 r. Tym samym odmowa wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności była prawidłowa.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, odmowa wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji jest prawidłowa, gdy decyzja ta była już przedmiotem kontroli sądowej, która oddaliła skargę, ponieważ sąd administracyjny, oddalając skargę, badał z urzędu okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności, a jego ocena prawna wiąże organ administracyjny.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny, oddalając skargę na decyzję, stwierdza brak wad prawnych uzasadniających uchylenie lub stwierdzenie nieważności. Po takim wyroku niedopuszczalne jest ponowne wszczęcie postępowania o stwierdzenie nieważności tej samej decyzji, gdyż sąd był związany oceną prawną zawartą w prawomocnym wyroku.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (20)
Główne
u.o. Policji art. 41 § 2
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
u.o. Policji art. 41 § 2
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
Przepis ten stanowił podstawę zwolnienia policjanta ze służby, gdy wymagało tego ważne interesu służby.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 141 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.o. Policji art. 135g § 2
Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji
u.o. TK (1985) art. 31 § 3
Ustawa z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym
u.o. TK (1997) art. 93
Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym
u.z.u.o. Policji (2003) art. 5
Ustawa z dnia 29 października 2003 r. o zmianie ustawy o Policji
u.o. NSA (1995) art. 19 § 3
Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
u.o. NSA (1995) art. 21
Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
u.o. NSA (1995) art. 22 § 1
Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
u.o. NSA (1995) art. 22 § 3
Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
k.p.a. art. 145a
Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 49
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 175 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Odmowa wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji była prawidłowa, ponieważ kwestia legalności decyzji o zwolnieniu ze służby była już prawomocnie rozstrzygnięta przez NSA w wyroku z 1996 r. Wyrok TK K 36/00 nie dotyczył przepisu stanowiącego podstawę zwolnienia skarżącego ze służby. Skarga kasacyjna nie spełniała wymogów formalnych i merytorycznych, w szczególności w zakresie uzasadnienia zarzutów.
Odrzucone argumenty
Zastosowanie art. 31 ust. 3 ustawy o TK (1985) i art. 93 ustawy o TK (1997) do sprawy. Naruszenie przez WSA przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię przepisów dotyczących Policji, TK i k.p.a.
Godne uwagi sformułowania
Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do zastępowania stron i samodzielnego uzupełniania, czy też w inny sposób modyfikowania skargi kasacyjnej. Rozpoznawaną skargę kasacyjną oparto na obu podstawach przewidzianych w art. 174 P.p.s.a, zatem w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, gdyż zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego mogą być ocenione dopiero wówczas, gdy zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania okażą się nieusprawiedliwione. Wskazanie podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 P.p.s.a bez jej uzasadnienia i wykazania, że naruszenie określonych przepisów postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy w kontekście art. 183 § 1 P.p.s.a. wyklucza możliwość odniesienia się przez Naczelny Sąd Administracyjny do zagadnienia ewentualnych uchybień procesowych popełnionych przez Sąd pierwszej instancji w tej sprawie. Po wyroku oddalającym skargę, niedopuszczalne jest stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej albowiem w postępowaniu sądowym Sąd badał z urzędu czy wystąpiły okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji. Powołanie przez autora skargi kasacyjnej przepisów prawa materialnego, które nie były zastosowane w sprawie, nie może odnieść zamierzonego skutku i czyni zarzut błędnej wykładni tych przepisów nieskutecznym.
Skład orzekający
Małgorzata Borowiec
przewodniczący sprawozdawca
Monika Nowicka
członek
Małgorzata Pocztarek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Wiążąca moc prawomocnych orzeczeń sądów administracyjnych i niedopuszczalność ponownego badania legalności decyzji, która była już przedmiotem kontroli sądowej, nawet w kontekście wniosku o stwierdzenie nieważności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji i procedury stwierdzania nieważności decyzji, ale zasady dotyczące prawomocności i związania oceną prawną są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych zasad proceduralnych w postępowaniu administracyjnym i sądowoadministracyjnym, takich jak prawomocność orzeczeń i związanie sądu oceną prawną. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym.
“Prawomocność wyroku sądu administracyjnego zamyka drogę do stwierdzenia nieważności decyzji – NSA wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 1732/07 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2008-10-31 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2007-11-08 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Małgorzata Borowiec /przewodniczący sprawozdawca/ Małgorzata Pocztarek Monika Nowicka Symbol z opisem 6192 Funkcjonariusze Policji Hasła tematyczne Policja Skarżony organ Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 134 par. 1, art. 141 par. 4 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dz.U. 1990 nr 30 poz 179 art. 41 ust. 2 pkt. 5 w zw. z art. 45 ust. 1 Ustawa z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) Sędziowie Sędzia del. WSA Monika Nowicka Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek Protokolant Tomasz Zieliński po rozpoznaniu w dniu 31 października 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 19 czerwca 2007r. sygn. akt II SA/Wa 327/07 w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji w sprawie zwolnienia ze służby oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 19 czerwca 2007 r. sygn. akt II SA/Wa 327/07, oddalił skargę J. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...], w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji w sprawie zwolnienia ze służby. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji decyzją z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...], po rozpoznaniu wniosku J. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy, utrzymał w mocy decyzję własną z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] października 1995 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 1995 r. nr [...]. W uzasadnieniu decyzji podał, że podstawą materialnoprawną decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji, których stwierdzenia nieważności domaga się strona był art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. Nr 30, poz. 179 ze zm.). Przepis ten nie stanowił przedmiotu oceny Trybunału Konstytucyjnego co do jego zgodności z Konstytucją. A zatem wskazany przez stronę wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2002 r. sygn. akt K 36/00 (Dz. U. Nr 176, poz. 1457 z dnia 23 października 2002 r.) stwierdzający niezgodność art. 139 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, w części dotyczącej postępowania dyscyplinarnego z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP i orzekający utratę jego mocy obowiązującej z dniem 30 września 2003r. nie mógł stanowić podstawy do żądania eliminacji z obrotu prawnego decyzji o zwolnieniu ze służby. Podkreślił, że kwestionowane przez stronę decyzje administracyjne były już poddane kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 8 maja 1996 r. sygn. akt II SA 3012/95 skargę J. K. oddalił. Odnosząc się do zarzutów wnioskodawcy przedstawionych w piśmie z dnia 18 września 2006 r., Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji uznał je za nieuzasadnione. Stwierdził, że decyzja z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] nie narusza art. 31 ust. 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. z 1991 r. Nr 109, poz. 470 ze zm.), gdyż podstawa prawna zwolnienia ze służby ww. nie była poddana kontroli Trybunału Konstytucyjnego. Natomiast powołany przez stronę wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2002 r. sygn. akt K 36/00 został wydany w oparciu o ustawę z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. z 1997 r. Nr 102, poz. 643 ze zm.), nie zaś na podstawie ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym. Ustosunkowując się do, przywołanego przez stronę, wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 lutego 1999 r. sygn. akt I SA 630/98 organ wyjaśnił, że wyrok ten jednoznacznie wskazuje, iż przepisy art. 145a k.p.a. nie mogą działać wstecz, a więc mogą mieć zastosowanie tylko w związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego ogłoszonym po dniu wejścia w życie ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym. Wyrok Trybunału Konstytucyjnego zapadł w 2002 r., czyli pod rządami ww. ustawy co w sposób jednoznaczny wskazuje na tryb i podstawę prawną ewentualnego wzruszania decyzji wydanych na podstawie zakwestionowanego tym wyrokiem przepisu prawa. Jako nieuzasadnione, organ uznał naruszenie przez kwestionowaną decyzję art. 135g ust. 2 cytowanej ustawy o Policji. Fakt rozpoczęcia i zakończenia postępowania dyscyplinarnego przeciwko J. K. nie jest kwestionowany, jednakże postępowanie to nie zostało zakończone orzeczeniem dyscyplinarnym, które stanowiło podstawę wydania kwestionowanej przez niego decyzji o zwolnieniu ze służby w Policji. Po raz kolejny organ przypomniał, że zwolnienia J. K. ze służby w Policji dokonano w oparciu o art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji, a nie na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 3 tej ustawy. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi J. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzucił rażące naruszenie art. 31 ust. 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym oraz naruszenie art. 7, 8, 11, art. 75 § 1 i art. 80 k.p.a., które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Wskazując na powyższe wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i zasądzenie kosztów sądowych. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu. W uzasadnieniu wyroku podał, że żądanie J. K. dotyczy stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] października 1995 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 1995 r. nr [...] w sprawie zwolnienia go ze służby w Policji z dniem [...] sierpnia 1995 r. Decyzje te były już przedmiotem kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 8 maja 1996 r. sygn. akt II SA 3012/95 skargę J. K. w tej sprawie oddalił. Zauważył, że Sąd kontrolując wówczas legalność zaskarżonej decyzji (art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym) był również zobligowany do zbadania, czy nie miało miejsca naruszenie prawa skutkujące stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu (por. art. 22 ust. 1 pkt 2 i ust. 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o NSA w zw. z art. 51 cytowanej ustawy). Powołując się na dotychczasowe orzecznictwo i piśmiennictwo (między innymi J. Borkowski, B. Adamiak, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Wyd. CH Beck, W-wa 1998, s. 792) Sąd pierwszej instancji wskazał, że oddalenie przez sąd administracyjny skargi na niezgodność decyzji z prawem zamyka organowi administracyjnemu drogę do stwierdzenia nieważności decyzji, ze względu na związanie go oceną prawną zawartą w wyroku sądu, w odniesieniu do przedmiotu rozstrzygnięcia sądowego. W rozpoznawanej sprawie występuje zatem niedopuszczalność postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby. A zatem decyzja Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji odmawiająca wszczęcia tego postępowania była prawidłowa. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), skargę oddalił. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sadu Administracyjnego wniósł J. K. reprezentowany przez pełnomocnika i zaskarżając go w całości zarzucił: 1) naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 31 ust. 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 109, poz. 470 ze zm.) w zw. z art. 145a k.p.k., art. 93 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643 ze zm.), art. 5 ustawy z dnia 29 października 2003 r. o zmianie ustawy o Policji (Dz. U. Nr 192, poz. 1873), art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 135g ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277). 2) naruszenie przepisów postępowania, a mianowicie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), art. 134 § 1 i art. 141 § 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, art. 1, 2 i 3 oraz art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Nadto przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) które miały istotny wpływ na wynik sprawy. Powołując powyższe podstawy skargi kasacyjnej wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący wskazał, że "decyzje o zwolnieniu go z Policji nie mogły być przedmiotem kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny w umorzonym postępowaniu dyscyplinarnym i zakończonym wyrokiem NSA sygn. akt II SA 3012/95 z dnia 8 maja 1996 r." bowiem stosownie do art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) Naczelny Sąd Administracyjny w latach 1995-2001 miał zakaz ustawowy kontroli postępowań dyscyplinarnych policjantów. Zdaniem skarżącego niniejsza sprawa jest związana z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2002 r. sygn. akt K 36/00, kiedy jeszcze nie obowiązywały przepisy dotyczące sądów administracyjnych, gdyż weszły one w życie z dniem 1 stycznia 2004 r. W powołanym wyroku Trybunału Konstytucyjnego uznano za niezgodne z Konstytucją RP art. 139 ust. 2 ustawy o Policji oraz utraciło moc prawną rozporządzenia MSWiA z dnia 19 grudnia 1997 r. (Dz. U. Nr 4, poz. 14) w części dotyczącej odpowiedzialności dyscyplinarnej policjantów. W ocenie skarżącego z uwagi na fakt, że art. 145a k.p.a. wszedł w życie z dniem 17 października 1997 r. – to na podstawie art. 82 i 93 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym z 1997 r. nie działa on wstecz. Z tego względu w sprawie skarżącego należało zastosować przepis art. 31 ust. 3 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym z 1985 r. Autor skargi kasacyjnej stwierdził także, że ustawa z 2003 r. o zmianie ustawy o Policji wprowadzono w postępowaniu dyscyplinarnym w art. 135g ust. 2 ustawy o Policji konstytucyjną zasadę domniemania niewinności. Oznacza to, że na skutek zmiany prawa skarżący jest niewinny zarzucanych mu czynów dyscyplinarnych z uwagi na prawomocne umorzenie postępowania dyscyplinarnego i nie można ich podnosić, jak to uczyniono w decyzji o zwolnieniu skarżącego z Policji na podstawie art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Zatem, z uwagi na zmianę prawa dyscyplinarnego obecnego Sądu nie wiąże prawnie wyrok NSA z dnia 8 maja 1996 r. sygn. akt II SA 3012/95. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, a sposób formułowania niektórych zarzutów wskazuje na niepełne zrozumienie przez autora skargi kasacyjnej wymagań związanych z poprawnym procesowo konstruowaniem tego środka odwoławczego oraz zasad postępowania przed sądami administracyjnymi. Skarga kasacyjna jest znacznie sformalizowanym środkiem zaskarżenia od orzeczeń wojewódzkich sądów administracyjnych. Stosownie do treści art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. powinna ona odpowiadać warunkom formalnym przewidzianym dla każdego pisma procesowego (art. 49 P.p.s.a.), a ponadto zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Wśród materialnych (konstrukcyjnych) warunków skargi kasacyjnej najważniejsze znaczenie ma przytoczenie podstaw kasacyjnych z ich uzasadnieniem, gdyż Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do zastępowania stron i samodzielnego uzupełniania, czy też w inny sposób modyfikowania skargi kasacyjnej. Zgodnie bowiem z art. 183 § 1 P.p.s.a Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Oznacza to, że poza przypadkami enumeratywnie wymienionymi w art. 183 § 2 P.p.s.a. Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy, które powinny być prawidłowo określone. Autor skargi kasacyjnej ma zatem wskazać jaki konkretnie przepis prawa materialnego i procesowego oznaczony numerem artykułu (paragrafu, ustępu, punktu) danego aktu prawnego został przez Sąd pierwszej instancji naruszony i na czym – jego zdaniem – polegała błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie. W razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego niezbędne jest wykazanie istotnego wpływu wytkniętego uchybienia na wynik sprawy, a więc uprawdopodobnienie potencjalnego związku przyczynowego pomiędzy uchybieniem procesowym a wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego. Skarga kasacyjna nieodpowiadająca tym wymogom, pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych, uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ocenę jej zasadności. W myśl art. 175 § 1 P.p.s.a. skarga kasacyjna musi być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego, z zastrzeżeniami wynikającymi z § 2 i § 3 tego artykułu. Wprowadzenie tzw. przymusu adwokacko-radcowskiego powoduje, że musi być ona odpowiednio, w sposób profesjonalny sformułowana. Rozpoznawaną skargę kasacyjną oparto na obu podstawach przewidzianych w art. 174 P.p.s.a, zatem w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania, gdyż zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego mogą być ocenione dopiero wówczas, gdy zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania okażą się nieusprawiedliwione. W niniejszej sprawie autor skargi kasacyjnej stawiając ten zarzut ograniczył się do powołania naruszonych przez Sąd pierwszej instancji przepisów, lecz zarzutu tego w żaden sposób nie uzasadnił. Dla profesjonalnego prawnika sporządzającego skargę kasacyjną nie powinno budzić wątpliwości, w jaki sposób należy rozumieć wymóg uzasadnienia podstawy skargi kasacyjnej. Wskazanie podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 P.p.s.a bez jej uzasadnienia i wykazania, że naruszenie określonych przepisów postępowania miało istotny wpływ na wynik sprawy w kontekście art. 183 § 1 P.p.s.a. wyklucza możliwość odniesienia się przez Naczelny Sąd Administracyjny do zagadnienia ewentualnych uchybień procesowych popełnionych przez Sąd pierwszej instancji w tej sprawie. Nieskuteczność zarzutu naruszenia prawa procesowego oznacza, iż w sprawie miarodajny jest stan faktyczny stanowiący podstawę zaskarżonego wyroku. Przechodząc do oceny zasadności zarzutu naruszenia prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię przypomnieć należy, iż w świetle art. 174 pkt 1 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie zarzutu naruszenia prawa materialnego zastosowanego przez Sąd. Natomiast błędna wykładnia to nadanie innego znaczenia treści zastosowanego przepisu, czyli mylne zrozumienie poszczególnego zwrotu lub treści określonej normy. W rozpoznawanej sprawie zarzucono błędną wykładnie art. 31 ust. 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 109, poz. 470 ze zm.) w zw. z art. 145a k.p.a. (błędnie oznaczono k.p.k.), art. 93 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643 ze zm.), a także art. 5 ustawy z dnia 29 października 2003 r. o zmianie ustawy o Policji (Dz. U. Nr 192, poz. 1873), art. 41 ust. 2 pkt 5 w zw. z art. 135g ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277). Zarzut naruszenia powołanych przepisów przez jego błędną wykładnię jest całkowicie chybiony. Przede wszystkim zauważyć należy, że przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie była ocena zgodności z prawem decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] grudnia 2006 r. nr [...], którą utrzymano w mocy jego wcześniejszą decyzję z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] października 1995 r. nr [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 1995 r. nr [...], którą zwolniono J. K. ze służby w Policji z dniem 31 sierpnia 1995 r. Podstawę prawną zwolnienia stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. Policji, zgodnie z którym policjanta można zwolnić ze służby w przypadku, gdy wymaga tego ważny interes służby. Podkreślić należy, iż zatem w tej sprawie prowadzonej w trybie nieważnościowym organ badał jedynie dopuszczalność wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby, nie zaś zgodność z prawem decyzji wydanej w trybie zwykłym, którą na podstawie ww. przepisu zwolniono skarżącego ze służby w Policji. Odmowa wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu skarżącego w tej decyzji nastąpiła z przyczyny przedmiotowej, albowiem Naczelny Sąd Administracyjny skontrolował już ich legalność i wyrokiem z dnia 8 maja 1996 r. sygn. akt II SA 3012/95 skargę oddalił. W postępowaniu z wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności tych decyzji organ był zatem związany oceną prawną sądu administracyjnego. Wskazać bowiem należy, iż wyrok sądu oddalający skargę jest rezultatem stwierdzenia niewystępowania wad prawnych uzasadniających uchylenie decyzji albo stwierdzenie jej nieważności. Jego istotną treścią jest ustalenie, że w chwili wydania zaskarżonej decyzji ostatecznej nie była ona prawie wadliwa z punktu widzenia ustawowych kryteriów kontroli legalności decyzji administracyjnej. Po wyroku oddalającym skargę, niedopuszczalne jest stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej albowiem w postępowaniu sądowym Sąd badał z urzędu czy wystąpiły okoliczności uzasadniające stwierdzenie nieważności decyzji. W tych warunkach podzielenie przez Sąd pierwszej instancji stanowiska organu, który odmówił wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji o zwolnieniu skarżącego ze służby z przyczyny przedmiotowej było prawidłowe. Wbrew zarzutowi autora skargi kasacyjnej w sprawie nie miały zastosowania przepisy art. 31 ust. 3 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 r. o Trybunale Konstytucyjnym (t.j. Dz. U. z 1991 r. Nr 109, poz. 470 ze zm.) oraz art. 93 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643 ze zm.), gdyż wprawdzie w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 października 2002 r. sygn. akt K 36/00 (Dz. U. Nr 176, poz. 1457 z dnia 23 października 2002 r.) uznano, że m.in. art. 139 ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, w części dotyczącej postępowania dyscyplinarnego jest niezgodny z art. 92 ust. 1 Konstytucji RP i traci moc z dniem 30 września 2003 r., to jednak wyrok ten nie dotyczył przepisu będącego podstawę zwolnienia skarżącego ze służby, który stanowił art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy o Policji. Niezrozumiały jest zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 5 ustawy z dnia 29 października 2003 r. o zmianie ustawy o Policji, który określa termin wejścia w życie ustawy, czy też art. 135g ust. 2 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji będący odpowiednikiem konstytucyjnej zasady domniemania niewinności. Wprawdzie z akt sprawy wynika, że przeciwko skarżącemu toczyło się postępowanie dyscyplinarne, które zostało zakończone orzeczeniem z dnia 13 sierpnia 1995 r. umarzającym to postępowanie. Nie stanowiło ono jednak podstawy do zwolnienia skarżącego ze służby. Zatem powołane wyżej przepisy nie miały w sprawie zastosowania. To zaś oznacza, że skarga kasacyjna w tej sprawie została oparta na zarzucie naruszenia przepisów prawa materialnego, których Sąd pierwszej instancji w tej sprawie nie stosował. Powołanie przez autora skargi kasacyjnej przepisów prawa materialnego, które nie były zastosowane w sprawie, nie może odnieść zamierzonego skutku i czyni zarzut błędnej wykładni tych przepisów nieskutecznym. Usprawiedliwionych podstaw nie zawiera również zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 41 ust. 2 pkt 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji. W tej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie nie dokonywał bowiem wykładni tego przepisu, gdyż jak wyżej wskazano przedmiotem jego kontroli była decyzja odmawiająca wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji w przedmiocie zwolnienia skarżącego ze służby na podstawie tego przepisu. Ocena ta dotyczyła zatem wyłącznie kwestii dopuszczalności wszczęcia postępowania w tej sprawie, a nie oceny zasadności wniosku skarżącego co byłoby możliwe dopiero po przeprowadzeniu stosowanego postępowania. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. skargę kasacyjną jako niemającą usprawiedliwionych podstaw oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI