I OSK 1689/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając utratę statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku z dniem wydania nieprawomocnego wyroku przywracającego do pracy, któremu nadano rygor natychmiastowej wykonalności.
Sprawa dotyczyła utraty statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku przez W.S. po wydaniu nieprawomocnego wyroku sądu pracy przywracającego go do pracy z nadanym rygorem natychmiastowej wykonalności. NSA uznał, że nawet jeśli pracodawca nie wykonał wyroku, fakt jego wydania i zgłoszenie gotowości do pracy przez skarżącego wystarczyły do utraty statusu bezrobotnego. Sąd podkreślił, że nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności ma na celu ochronę pracownika i nie można go ignorować.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną W.S. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Małopolskiego o utracie statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku. Skarżący kasacyjnie zarzucił naruszenie przepisów ustawy o promocji zatrudnienia, twierdząc, że nie utracił statusu bezrobotnego z dniem 6 listopada 2020 r., mimo wydania nieprawomocnego wyroku sądu pracy przywracającego go do pracy z nadanym rygorem natychmiastowej wykonalności. NSA, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, stwierdził, że stan faktyczny ustalony przez organy jest wiążący. Kluczową kwestią było ustalenie, czy wydanie nieprawomocnego wyroku z rygorem natychmiastowej wykonalności wpływa na status bezrobotnego. Sąd uznał, że zgodnie z definicją bezrobotnego zawartą w art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy, istotna jest gotowość do podjęcia pracy, która musi być obiektywnie możliwa. Wydanie wyroku przywracającego do pracy, nawet nieprawomocnego, z nadanym rygorem natychmiastowej wykonalności, oznacza, że osoba ta nie jest już gotowa do podjęcia zatrudnienia w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia. NSA podkreślił, że skarżący miał instrumenty prawne do przymuszenia pracodawcy do wykonania wyroku, a nieskorzystanie z nich nie niweczy jego nowej sytuacji prawnej. W konsekwencji, sąd oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko Sądu I instancji i organu administracji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, wydanie nieprawomocnego wyroku przywracającego do pracy z nadanym rygorem natychmiastowej wykonalności, w połączeniu ze zgłoszeniem gotowości do pracy, powoduje utratę statusu osoby bezrobotnej.
Uzasadnienie
Status bezrobotnego wymaga gotowości do podjęcia pracy, która musi być obiektywnie możliwa. Wydanie wyroku przywracającego do pracy, nawet nieprawomocnego, z rygorem natychmiastowej wykonalności, oznacza, że osoba ta nie jest już gotowa do podjęcia zatrudnienia w rozumieniu przepisów o promocji zatrudnienia. Nieskorzystanie z instrumentów prawnych do egzekucji wyroku nie niweczy tej sytuacji prawnej.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (6)
Główne
upzirp art. 2 § 1 pkt 2
Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Definicja legalna terminu 'bezrobotny', kluczowa jest gotowość do podjęcia pracy, która musi być obiektywnie możliwa.
upzirp art. 33 § 4 pkt 1
Ustawa o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy
Starosta pozbawia statusu bezrobotnego, który nie spełnia warunków określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2.
p.p.s.a. art. 184
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
k.p.c. art. 1050 § § 1 i 1a
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość wystąpienia z wnioskiem o wszczęcie egzekucji świadczeń niepieniężnych w przypadku odmowy ponownego zatrudnienia pracownika.
p.p.s.a. art. 183
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 193
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wydanie nieprawomocnego wyroku przywracającego do pracy z nadanym rygorem natychmiastowej wykonalności, w połączeniu ze zgłoszeniem gotowości do pracy, skutkuje utratą statusu osoby bezrobotnej.
Odrzucone argumenty
Nieprawomocny wyrok przywracający do pracy, nawet z rygorem natychmiastowej wykonalności, nie powoduje utraty statusu bezrobotnego, dopóki nie uprawomocni się. Pracodawca nie wykonał wyroku, mimo zgłoszenia gotowości do pracy przez pracownika, co oznacza, że pracownik nadal był niezatrudniony.
Godne uwagi sformułowania
Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 ppsa), a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ppsa). Istotę sporu w niniejszej sprawie stanowiła kwestia pozbawienia strony statusu osoby bezrobotnej z uwagi na wydanie dnia 6 listopada 2020 r. wyroku zaocznego przez Sąd Rejonowy w Nowym Sączu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych IV P 145/20 (dalej wyrok IV P 145/20) przywracającego skarżącego kasacyjnie do pracy... Kluczowe rozstrzygające dla sprawy miało zagadnienie, czy wydanie nieprawomocnego wyroku zaopatrzonego w klauzulę natychmiastowej wykonalności miało wymierny wpływ na status skarżącego kasacyjnie jako osoby bezrobotnej, czy też wpływu takiego nie powinno wywierać. Dla uzyskania i kontynuowania statusu bezrobotnego nieodzownym jest, by warunek ten był spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez dalszy okres korzystania z tego statusu, a zatem pojęcie 'gotowość do podjęcia zatrudnienia albo innej pracy zarobkowej' oznacza sytuację, gdy określona osoba nie tylko wyraża wolę (zamiar) i chęć wykonywania pracy, ale jednocześnie osoba ta ma obiektywne możliwości świadczenia tej pracy. To, że pracodawca, mimo nadania nieprawomocnemu wyrokowi IV P 145/20 rygoru natychmiastowej wykonalności i zgłoszenia gotowości do pracy przez pracownika przywróconego do pracy mocą tego wyroku, pracodawca nie wykonał tego wyroku i nie przywrócił skarżącego do pracy, nie miało znaczenia w niniejszej sprawie. Przeczyłoby sensowi stosowania instytucji prawnej, jaką jest nadanie nieprawomocnemu wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności. Nieskorzystanie przez skarżącego z przewidzianych w Kodeksie postępowania cywilnego możliwości przymuszenia pracodawcy do wykonania wyroku IV P 145/20, szczególnie w sytuacji w której zgłosił on pracodawcy gotowość do pracy, nie niweczy jego nowej sytuacji prawnej ukształtowanej treścią tego wyroku.
Skład orzekający
Maciej Dybowski
sprawozdawca
Maria Grzymisławska-Cybulska
członek
Mariola Kowalska
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących statusu osoby bezrobotnej w kontekście nieprawomocnych wyroków przywracających do pracy z nadanym rygorem natychmiastowej wykonalności."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji utraty statusu bezrobotnego w związku z wyrokiem sądu pracy. Wymaga analizy konkretnych okoliczności faktycznych i prawnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest zrozumienie skutków prawnych nieprawomocnych orzeczeń, zwłaszcza gdy nadano im rygor natychmiastowej wykonalności, co ma bezpośrednie przełożenie na prawa obywateli.
“Nieprawomocny wyrok przywrócił go do pracy, ale stracił status bezrobotnego. Dlaczego?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 1689/22 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2023-09-20 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2022-09-05 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Maciej Dybowski /sprawozdawca/ Maria Grzymisławska-Cybulska Mariola Kowalska /przewodniczący/ Symbol z opisem 6331 Zasiłek dla bezrobotnych Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane III SA/Kr 79/22 - Wyrok WSA w Krakowie z 2022-04-22 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2021 poz 1100 art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 33 ust. 4 pkt 1 Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy - t.j. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Mariola Kowalska Sędziowie: sędzia NSA Maciej Dybowski (spr.) sędzia del. WSA Maria Grzymisławska-Cybulska Protokolant asystent sędziego Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 20 września 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej W.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 kwietnia 2022 r. sygn. akt III SA/Kr 79/22 w sprawie ze skargi W.S. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 4 listopada 2021 r. znak WP-VII.8640.286.2021 w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej i utraty prawa do zasiłku oddala skargę kasacyjną. Uzasadnienie Zaskarżonym wyrokiem z 22 kwietnia 2022 r. sygn. akt III SA/Kr 79/22 (dalej wyrok III SA/Kr 79/22) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę W.S. na decyzję Wojewody Małopolskiego z 4 listopada 2021 r. znak WP-VII.8640. 286.2021 w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej i utraty prawa do zasiłku (k. 27, 42-47 akt sądowych). Skargę kasacyjną wywiódł W.S. (dalej skarżący), reprezentowany przez r. pr. D.K., zaskarżając wyrok III SA/Kr 79/22 w całości, zarzucając wyrokowi naruszenie art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 33 ust. 4 pkt 1 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy [(Dz.U. z 2021 r. poz. 1100 ze zm., dalej upzirp) polegające na ich niewłaściwym zastosowaniu wskutek uznania, że utracił on status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku z dniem 6 listopada 2020 r. Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie i zasądzenie od organu administracji na rzecz skarżącego [zwrotu] kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów zastępstwa prawnego w taryfowej wysokości; rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie (k. 52-53 akt sądowych). Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 183 ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 października 2009 r. I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010/1/1). W sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania. Zgodnie z art. 193 zdanie drugie ppsa, w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zd. pierwsze ppsa. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy i Sąd I instancji. Sporządzone przez Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnienie wyroku może zostać zawężone wyłącznie do oceny tych aspektów prawnych, które świadczą o braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej, z którego to uprawnienia Naczelny Sąd Administracyjny w rozpoznawanej sprawie postanowił skorzystać. Rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na posiedzeniu niejawnym (art. 182 § 2 i 3 ppsa). Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 ppsa), a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ppsa). Skarżący kasacyjnie nie postawił zarzutu dotyczącego błędnej akceptacji zaskarżonym wyrokiem stanu faktycznego, ustalonego przez Wojewodę, co czyni ów stan faktyczny wiążącym dla Naczelnego Sądu Administracyjnego. Nie zarzucił on również w skardze kasacyjnej naruszenia w inny sposób przez Sąd I instancji przepisów postępowania mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Biorąc pod uwagę uregulowany granicami skargi kasacyjnej zakres kontroli instancyjnej sprawowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, stwierdzić należy, że skargę kasacyjną oparto na podstawie kasacyjnej wskazanej w art. 174 pkt 1 ppsa i jako taka nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw. Istotę sporu w niniejszej sprawie stanowiła kwestia pozbawienia strony statusu osoby bezrobotnej z uwagi na wydanie dnia 6 listopada 2020 r. wyroku zaocznego przez Sąd Rejonowy w Nowym Sączu IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych IV P 145/20 (dalej wyrok IV P 145/20) przywracającego skarżącego kasacyjnie do pracy w ISAD sp. z o.o. z siedzibą w Gliwicach na warunkach pracy i płacy sprzed rozwiązania stosunku pracy (7 września 2020 r.) i zobowiązującego pracodawcę do dalszego zatrudniania skarżącego kasacyjnie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania, któremu to wyrokowi nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Kluczowe rozstrzygające dla sprawy miało zagadnienie, czy wydanie nieprawomocnego wyroku zaopatrzonego w klauzulę natychmiastowej wykonalności miało wymierny wpływ na status skarżącego kasacyjnie jako osoby bezrobotnej, czy też wpływu takiego nie powinno wywierać. Sąd I instancji trafnie ujął ten problem, rozważając, czy w związku z wydaniem wyroku 6 listopada 2020 r. przez sąd pracy skarżący (aktualnie skarżący kasacyjnie) wciąż spełniał przesłankę braku zatrudnienia i nadal mógł być uznawany za osobę bezrobotną (jak utrzymywał skarżący), czy też przesłanka ta odpadła i tym samym utracił on status osoby bezrobotnej (jak twierdził organ). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji słusznie przyznał rację organowi. Art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2021 r. poz. 1100, zm. 1162, dalej upz) zawiera definicję legalną terminu "bezrobotny". Zgodnie z tym przepisem, bezrobotny oznacza osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 1 i 2 lit. a-g oraz i-m oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 2 lit. ha, która bezpośrednio przed rejestracją jako bezrobotna była zatrudniona nieprzerwanie na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres co najmniej 6 miesięcy, oraz osobę, o której mowa w art. 1 ust. 3 pkt 3, 4 i 4a, niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub w danej służbie albo innej pracy zarobkowej albo jeżeli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkołach dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu programu nauczania tej szkoły oraz uczącej się w branżowej szkole II stopnia i szkole policealnej, prowadzącej kształcenie w formie stacjonarnej lub zaocznej, lub w szkole wyższej, gdzie studiuje na studiach niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli: a) ukończyła 18 lat, b) nie ukończyła 60 lat - kobieta lub 65 lat - mężczyzna, c) nie nabyła prawa do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej, renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę albo po ustaniu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności, nie pobiera nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, świadczenia rehabilitacyjnego, zasiłku chorobowego, zasiłku macierzyńskiego lub zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego, ca) nie nabyła prawa do emerytury albo renty z tytułu niezdolności do pracy, przyznanej przez zagraniczny organ emerytalny lub rentowy, w wysokości co najmniej najniższej emerytury albo renty z tytułu niezdolności do pracy, o których mowa w ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, d) nie jest właścicielem lub posiadaczem samoistnym lub zależnym nieruchomości rolnej, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz.U. z 2023 r. poz. 1610, 1615, 1890 i 1933), o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe lub nie podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu stałej pracy jako współmałżonek lub domownik w gospodarstwie rolnym o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe, e) nie uzyskuje przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym z działów specjalnych produkcji rolnej, chyba że dochód z działów specjalnych produkcji rolnej, obliczony dla ustalenia podatku dochodowego od osób fizycznych, nie przekracza wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 2 ha przeliczeniowych ustalonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów o podatku rolnym, lub nie podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu stałej pracy jako współmałżonek lub domownik w takim gospodarstwie, f) nie złożyła wniosku o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej albo po złożeniu wniosku o wpis: - zgłosiła do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej wniosek o zawieszenie wykonywania działalności gospodarczej i okres zawieszenia jeszcze nie upłynął, albo - nie upłynął jeszcze okres do, określonego we wniosku o wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, dnia podjęcia działalności gospodarczej, g) nie jest osobą tymczasowo aresztowaną lub nie odbywa kary pozbawienia wolności, z wyjątkiem kary pozbawienia wolności odbywanej poza zakładem karnym w systemie dozoru elektronicznego, h) nie uzyskuje miesięcznie przychodu w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę, z wyłączeniem przychodów uzyskanych z tytułu odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych, i) nie pobiera na podstawie przepisów o pomocy społecznej zasiłku stałego, j) nie pobiera, na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, świadczenia pielęgnacyjnego, specjalnego zasiłku opiekuńczego lub dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania, k) nie pobiera po ustaniu zatrudnienia świadczenia szkoleniowego, o którym mowa w art. 70 ust. 6, l) nie podlega, na podstawie odrębnych przepisów, obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników, m) nie pobiera na podstawie przepisów o ustaleniu i wypłacie zasiłków dla opiekunów zasiłku dla opiekuna. W wyroku z 1.3.2017 r. I OSK 3283/15 (cbosa) NSA wskazał, że dla uzyskania statusu bezrobotnego wymagane jest łączne spełnienie wszystkich przesłanek określonych w art. 2 ust. 1 pkt 2 upz. Jednym z podstawowych elementów definicji bezrobotnego jest gotowość do podjęcia zatrudnienia, a tym samym jego dyspozycyjność. Dla uzyskania i kontynuowania statusu bezrobotnego nieodzownym jest, by warunek ten był spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez dalszy okres korzystania z tego statusu, a zatem pojęcie "gotowość do podjęcia zatrudnienia albo innej pracy zarobkowej" oznacza sytuację, gdy określona osoba nie tylko wyraża wolę (zamiar) i chęć wykonywania pracy, ale jednocześnie osoba ta ma obiektywne możliwości świadczenia tej pracy. Zajęcia niezarobkowe mogą być wykonywane przez osobę bezrobotną, o ile nie kolidują z możliwością podjęcia zatrudnienia (wyrok NSA z 19.7.2023 r. I OSK 1098/22, cbosa). Z przywołanej regulacji wynika przesłanka stanowiąca istotny element definicji bezrobotnego, a mianowicie "gotowość do podjęcia pracy". Warunek ten musi być przy tym spełniony zarówno w dniu rejestracji w charakterze bezrobotnego, jak i przez cały czas korzystania z omawianego statusu, gdyż w przeciwnym razie zasadne jest pozbawianie lub nieprzyznanie stronie statusu bezrobotnego - jak to miało miejsce w przedmiotowej sprawie. Chodzi o możliwość podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy, przy czym gotowości do pracy nie można utożsamiać wyłącznie z deklarowaną chęcią podjęcia przez zainteresowanego pracy, ale z rzeczywistymi możliwościami jej wykonywania. Starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego, który nie spełnia warunków, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 2 tej ustawy (art. 33 ust. 4 pkt 1 upz). Jeżeli bezrobotny został pouczony o przesłankach warunkujących pozbawienie go statusu bezrobotnego (wyrok WSA w Bydgoszczy z 11.3.2014 r. II SA/Bd 40/14, Legalis 952744), organ, stwierdziwszy, że bezrobotny nie spełnia warunków uznania go za bezrobotnego w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 upz, jest zobligowany do pozbawienia go statusu bezrobotnego. W takiej sytuacji organ nie ma w tym zakresie swobody właściwej dla uznania administracyjnego. Skarżący podniósł, że osobą bezrobotną może być osoba niezatrudniona i niewykonującą innej pracy zarobkowej. W jego przypadku warunki te zostały spełnione, ponieważ wyrok IV P 145/20 nie przywrócił go do pracy z dniem 6 listopada 2020 r. Skutek taki nastąpił dopiero po uprawomocnieniu się tego wyroku 30 sierpnia 2021 r. Według skarżącego kasacyjnie, nie miało znaczenia nadanie wyrokowi IV P 145/20 klauzuli natychmiastowej wykonalności, gdyż mimo takiej klauzuli i zgłoszenia przez niego pracodawcy gotowości do pracy, pracodawca nie przywrócił go do pracy. Skoro skarżący nie był zatrudniony, jak również nie podejmował innej pracy zarobkowej w okresie od 6 listopada 2020 r., brak było podstaw do orzeczenia o utracie przez niego statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku z dniem 6 listopada 2020 r. Stanowisko skarżącego nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach. Wytoczywszy powództwo o przywrócenie do pracy, przejawił on chęć powrotu do pracy na dotychczasowych warunkach zatrudnienia. Po wydaniu wyroku IV P 145/20, dnia 11 marca 2021 r. skarżący zgłosił pracodawcy gotowość do pracy. To, że pracodawca, mimo nadania nieprawomocnemu wyrokowi IV P 145/20 rygoru natychmiastowej wykonalności i zgłoszenia gotowości do pracy przez pracownika przywróconego do pracy mocą tego wyroku, pracodawca nie wykonał tego wyroku i nie przywrócił skarżącego do pracy, nie miało znaczenia w niniejszej sprawie. Treść wyroku IV P 145/20 i zgłoszenie przez skarżącego kasacyjnie gotowości do pracy w przepisanym terminie były wystarczające, by uznać, że ziściła się przesłanka negatywna pozbawiająca skarżącego statusu bezrobotnego. Jeżeli pracodawca odmówi ponownego zatrudnienia pracownika, mimo że zgłosił on gotowość do pracy w przepisanym terminie, pracownik może wystąpić z wnioskiem o wszczęcie egzekucji świadczeń niepieniężnych (art. 1050 § 1 i 1a kpc; uchwała 7 Sędziów Sądu Najwyższego z 28.5.1976 r. V PZP 12/75, OSNC1976/9/187, aprobowana przez I. Kunickiego w: red. A. Marciniak, Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz. Art. 730-10951, T. IV, C.H. Beck 2020, s.1335-1337, nb 2, 15). Sąd może nałożyć grzywnę albo nakazać zapłatę na rzecz pracownika określonej sumy pieniężnej za każdy dzień zwłoki, by wymusić na pracodawcy wykonanie wyroku. Sąd, wymierzając grzywnę, na wypadek jej niezapłacenia, orzeka zamianę grzywny na areszt. Środkom przymusu podlega pracownik odpowiedzialny za niezastosowanie się do wezwania sądu, a gdyby ustalenie takiego pracownika było utrudnione - osoby uprawnione do reprezentowania pracodawcy. Pracodawca może bronić się przed egzekucją, występując przeciwko pracownikowi z powództwem o pozbawienie wyroku przywracającego pracownika do pracy wykonalności. Jednocześnie z pozwem pracodawca winien złożyć wniosek o zawieszenie ww. postępowania egzekucyjnego, jeżeli zostało ono wszczęte przez pracownika. W postępowaniu przeciwegzekucyjnym pracodawca może, np. wykazać, że pracownik nie zgłosił skutecznie gotowości do pracy. W przypadku uwzględnienia powództwa, sąd pozbawi wykonalności wyroku, a co za tym idzie, pracownik nie będzie mógł się domagać realizacji przez pracodawcę obowiązku przywrócenia go do pracy. Kwestia wykonania przywrócenia do pracy stanowiła zatem problem prawny o charakterze cywilnoprawnym i egzekucyjnym. Skarżący miał instrumenty prawne pozwalające na przymuszenie pracodawcy do wykonania wyroku - również nieprawomocnego, jeżeli wyrokowi (jak w niniejszej sprawie) nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Sąd I instancji trafnie zwrócił uwagę w tym aspekcie, że sytuacja prawna [strony] ukształtowana wyrokiem nieprawomocnym z rygorem natychmiastowej wykonalności i sytuacja prawna ukształtowana wyrokiem prawomocnym jest w zasadzie tożsama, różniąc się jedynie stopniem trwałości. Gdyby podzielić stanowisko skarżącego, że nadanie wyrokowi przywracającemu go do pracy i zobowiązującemu pracodawcę do jego dalszego zatrudniania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania rygoru natychmiastowej wykonalności nie ma znaczenia dla wykonalności tego wyroku i pracodawca, w przypadku zgłoszenia przez pracownika gotowości do pracy, może odmówić jego wykonania, przeczyłoby sensowi stosowania instytucji prawnej, jaką jest nadanie nieprawomocnemu wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności. Nadanie nieprawomocnemu wyrokowi rygoru natychmiastowej wykonalności służy właśnie temu, by zabezpieczyć interesy pracownika, będącego najczęściej słabszym ogniwem w sporze z pracodawcą, na czas toczącego się postępowania - do momentu jego prawomocnego zakończenia. Nieskorzystanie przez skarżącego z przewidzianych w Kodeksie postępowania cywilnego możliwości przymuszenia pracodawcy do wykonania wyroku IV P 145/20, szczególnie w sytuacji w której zgłosił on pracodawcy gotowość do pracy, nie niweczy jego nowej sytuacji prawnej ukształtowanej treścią tego wyroku. Jak wynika bowiem z art. 2 ust. 1 pkt 2 upz, istotnym elementem definicji bezrobotnego jest "gotowość do podjęcia pracy". Definicja ta i ten jej element są klarowne w swej treści. Skarżący gotowość taką przejawił, a jego sytuacja prawna od 6 listopada 2020 r. umożliwiała mu egzekucję wyroku IV P 145/20. W rezultacie, niewykonanie tego wyroku przez I. sp. z o.o. z siedzibą w G., jak i niepodjęcie przez skarżącego stosownych czynności prawnych w celu przymuszenia pracodawcy do wykonania wyroku IV P 145/20 nie niweczy sytuacji prawnej skarżącego istniejącej od 6 listopada 2020 r. szczególnie w odniesieniu do sporu zaistniałego na płaszczyźnie administracyjnoprawnej. Organ administracji, wskutek poczynionych ustaleń, miał obowiązek pozbawienia skarżącego statusu osoby bezrobotnej wobec treści wyroku IV P 145/20. Sąd I instancji dokonał prawidłowej wykładni art. 33 ust. 4 pkt 1 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 upz i trafnie uznał, organ prawidłowo zastosował art. 33 ust. 4 pkt 1 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 upz, skoro skarżący został przywrócony do pracy, nawet nieprawomocnym wyrokiem sądu pracy, któremu nadano rygor natychmiastowej wykonalności, nie spełnia dłużej przesłanek, które pozwalają kwalifikować go jako bezrobotnego. Tym samym, skarżący tracił ten status. Skarżący nie zanegował stanu faktycznego ustalonego przez organy w toku postępowania administracyjnego, a jedynie podważał ocenę prawną, że na podstawie nieprawomocnego wyroku, któremu nadano klauzulę wykonalności, został przywrócony do pracy jeszcze przed uprawomocnieniem się tego rozstrzygnięcia. W tych okolicznościach i stanie prawnym prawidłowo Sąd I instancji podzielił pogląd organu, że skarżący utracił status osoby bezrobotnej i prawo do zasiłku z dniem 6 listopada 2020 r. Żaden z argumentów podniesionych w skardze kasacyjnej nie prowadzi do odmiennego rezultatu wykładni art. 33 ust. 4 pkt 1 w zw. z art. 2 ust. 1 pkt 2 upz. Naczelny Sąd Administracyjny, w pełni aprobując stanowisko Sądu I instancji wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, uznał, że zarzut naruszenia prawa materialnego w tej sprawie nie mógł być skuteczny. W konsekwencji, zaskarżony wyrok w całości odpowiada prawu. Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ppsa, oddalił skargę kasacyjną.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI