Orzeczenie · 2013-01-31

I OSK 1664/11

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Data

2013-01-31

NSAnieruchomościWysokansa

opłata adiacenckapodział nieruchomościwzrost wartości nieruchomościustawa o gospodarce nieruchomościamiuchwała rady gminyochrona zaufania do prawaKonstytucja RPzasada legalizmuskarżący kasacyjnyNSA

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Skarga kasacyjna dotyczyła opłaty adiacenckiej naliczonej małżonkom H. w związku z podziałem ich nieruchomości. Wniosek o podział złożono w 2008 r., a decyzja ostateczna o podziale zapadła 28 marca 2009 r. W międzyczasie, 28 listopada 2008 r., Rada Miejska w Rudzie Śląskiej podjęła uchwałę ustalającą stawkę opłaty adiacenckiej w wysokości 20%, która weszła w życie 1 stycznia 2009 r. Skarżący argumentowali, że opłata nie powinna być naliczana, ponieważ procedura podziałowa rozpoczęła się przed wejściem w życie uchwały, co narusza zasadę ochrony zaufania do prawa. Zarzucali również naruszenie Konstytucji i brak przedstawienia pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę, a Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 31 stycznia 2013 r. oddalił skargę kasacyjną. NSA uznał, że zarzuty skargi kasacyjnej nie spełniają wymogów formalnych, a ponadto nie ma podstaw do kwestionowania konstytucyjności art. 98a ustawy o gospodarce nieruchomościami. Sąd podkreślił, że kluczowa dla ustalenia stawki opłaty jest data ostateczności decyzji o podziale nieruchomości, a nie data wszczęcia postępowania. Skarżący mogli zrezygnować z wniosku o podział, jeśli nie zgadzali się z potencjalną opłatą.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalanie opłaty adiacenckiej w przypadku podziału nieruchomości, gdy postępowanie rozpoczęto przed wejściem w życie uchwały rady gminy ustalającej stawkę opłaty.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z datami wejścia w życie uchwał i ostateczności decyzji.

Zagadnienia prawne (3)

Czy opłata adiacencka z tytułu wzrostu wartości nieruchomości w wyniku jej podziału może być naliczona na podstawie uchwały rady gminy, która weszła w życie po wszczęciu postępowania o podział nieruchomości, ale przed jego zakończeniem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, opłata adiacencka może być naliczona na podstawie uchwały obowiązującej w dniu, w którym decyzja o podziale nieruchomości stała się ostateczna, nawet jeśli postępowanie podziałowe rozpoczęto wcześniej.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że kluczowa dla ustalenia stawki opłaty adiacenckiej jest data ostateczności decyzji o podziale nieruchomości, a nie data wszczęcia postępowania. Przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami wiążą obowiązek uiszczenia opłaty z decyzją o podziale, a nie z datą wszczęcia postępowania. Skarżący mieli możliwość zrezygnowania z wniosku o podział, jeśli nie zgadzali się z potencjalną opłatą.

Czy art. 98a ustawy o gospodarce nieruchomościami, w zakresie w jakim pozwala na naliczenie opłaty adiacenckiej na podstawie uchwały obowiązującej w dniu ostateczności decyzji o podziale, narusza zasadę ochrony zaufania jednostki do państwa i stanowionego przez nie prawa (art. 2 w zw. z art. 84 Konstytucji RP)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis ten nie narusza zasady ochrony zaufania. Skarżący wiedzieli o możliwości naliczenia opłaty adiacenckiej już w momencie wszczynania postępowania o podział nieruchomości, gdyż przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami obowiązywały.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do wyroku Trybunału Konstytucyjnego, wskazując, że zasada ochrony zaufania wymaga, aby zainteresowany znał obowiązki w chwili zajścia zdarzeń powodujących ich powstanie. W przypadku opłaty adiacenckiej, takim zdarzeniem jest decyzja o podziale nieruchomości, a nie wszczęcie postępowania. Skarżący mogli przewidzieć możliwość naliczenia opłaty.

Czy sąd administracyjny jest zobowiązany do przedstawienia pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego w sytuacji, gdy skarżący zarzucają niezgodność przepisu prawa materialnego z Konstytucją?

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie jest zobowiązany do przedstawienia pytania prawnego, jeśli nie ma uzasadnionych wątpliwości co do zgodności przepisu z Konstytucją.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że sąd pierwszej instancji nie miał uzasadnionych wątpliwości co do konstytucyjności art. 98a u.g.n., a jego ocena została podzielona przez NSA. Zgodnie z art. 193 Konstytucji, przedstawienie pytania prawnego jest prerogatywą sądu, a obowiązek powstaje tylko w przypadku istnienia uzasadnionych wątpliwości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Oddalono skargę

Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach w przedmiocie opłaty adiacenckiej.

Przepisy (21)

Główne

u.g.n. art. 98a § 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Określa możliwość ustalenia opłaty adiacenckiej w drodze decyzji, jeśli w wyniku podziału nieruchomości dokonany na wniosek właściciela wzrośnie jej wartość.

u.g.n. art. 98a § 1a

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Stanowi, że wysokość opłaty adiacenckiej ustala się zgodnie ze stawką procentową obowiązującą w dniu, w którym decyzja zatwierdzająca podział stała się ostateczna.

Pomocnicze

u.g.n. art. 156 § 3

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Określa okres ważności operatu szacunkowego.

u.g.n. art. 156 § 4

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

Określa możliwość potwierdzenia aktualności operatu szacunkowego przez rzeczoznawcę.

u.g.n. art. 146 § 1a

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 98 § 4

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 145 § 2

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

K.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

K.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 134 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 2