I OSK 1663/19

Naczelny Sąd Administracyjny2022-07-28
NSAAdministracyjneŚredniansa
cofnięcie uprawnieńkierowanie pojazdamiśmierć stronyumorzenie postępowanianastępstwo prawneprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA umorzył postępowanie kasacyjne w sprawie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami z powodu śmierci strony, gdyż przedmiot postępowania dotyczył wyłącznie praw ściśle związanych z osobą zmarłego.

Skarżący wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA oddalającego jego skargę na decyzję o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami. W trakcie postępowania przed NSA zmarł skarżący. Sąd, powołując się na art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a., umorzył postępowanie, uznając, że przedmiot sprawy dotyczył wyłącznie praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, a nikt inny nie zgłosił swojego interesu prawnego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną H. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, który oddalił skargę skarżącego na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami. W trakcie postępowania przed NSA zmarł skarżący. Pełnomocnik skarżącego, wyznaczony z urzędu, poinformował o śmierci strony. Po wezwaniu do złożenia oświadczenia, czy skarga kasacyjna jest podtrzymywana, i braku odpowiedzi, WSA przekazał sprawę do NSA. Następnie NSA otrzymał odpis aktu zgonu. Sąd, opierając się na art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 w związku z art. 193 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowił umorzyć postępowanie. Uzasadniono, że przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, które nie przechodzą na następców prawnych, a także nikt inny nie zgłosił swojego interesu prawnego w sprawie.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, postępowanie powinno zostać umorzone, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że prawa i obowiązki związane z cofnięciem uprawnień do kierowania pojazdami są ściśle związane z osobą zmarłego i nie przechodzą na następców prawnych. Ponieważ nikt inny nie zgłosił swojego interesu prawnego, postępowanie zostało umorzone na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzono

Przepisy (2)

Główne

p.p.s.a. art. 161 § § 1 pkt 2 i § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedmiot postępowania dotyczy wyłącznie praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego.

Godne uwagi sformułowania

prawa i obowiązki ściśle związane z osobą zmarłego nie występuje generalna zasada następstwa prawnego w odniesieniu do praw i obowiązków regulowanych normami prawa administracyjnego interes prawny wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym

Skład orzekający

Karol Kiczka

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania sądowoadministracyjnego w przypadku śmierci strony, gdy przedmiot sprawy dotyczy praw ściśle osobistych."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których nie zgłoszono interesu prawnego przez inne podmioty.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej ze śmiercią strony w trakcie postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Śmierć strony w trakcie postępowania: kiedy sąd musi umorzyć sprawę?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 1663/19 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2022-07-28
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-06-21
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Karol Kiczka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Umorzenie postępowania
Sygn. powiązane
II SA/Po 519/18 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2019-01-17
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Umorzono postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 329
art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 w zw. z art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi  - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Karol Kiczka (sprawozdawca) po rozpoznaniu w dniu 28 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej H. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 stycznia 2019 r., sygn. akt II SA/Po 519/18 w sprawie ze skargi H. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia 16 marca 2018 r., nr SKO.472.218.11.2018 w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami postanawia umorzyć postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 17 stycznia 2019 r., sygn. akt II SA/Po 519/18, oddalił skargę H. C. (dalej Skarżący lub Skarżący kasacyjnie) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia 16 marca 2018 r., nr SKO.472.218.11.2018 w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami (k. 50 akt sądowych).
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Skarżący reprezentowany przez pełnomocnika wyznaczonego z urzędu adw. A. K., zaskarżając go w całości. Skarżący kasacyjnie sformułował zarzuty, wnioski oraz uzasadnił swoje stanowisko (k. 73 akt sądowych).
Pismem z dnia [...] marca 2019 r. pełnomocnik Skarżącego kasacyjnie adw. A. K. zawiadomiła Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu i śmierci Skarżącego kasacyjnie, załączając odpis skrócony aktu zgonu z dnia [...] marca 2019 r. (k. 92 akt sądowych).
Pismem z dnia [...] kwietnia 2019 r. wezwano adw. A. K. do nadesłania w terminie 7 dni oświadczenia, czy wobec śmierci Skarżącego kasacyjnie podtrzymuje ona złożoną skargę kasacyjną, pod rygorem przyjęcia, że pełnomocnik skargę kasacyjną podtrzymuje (k. 97 akt sądowych).
W dniu [...] maja 2019 r. przesyłka została odebrana przez upoważnionego pracownika Kancelarii Adwokackiej adw. A. K. (k. 98 akt sądowych). Pełnomocnik nie złożyła oświadczenia, co zostało potraktowane przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu za podtrzymanie skargi kasacyjnej. Skargę kasacyjną przesłano do Naczelnego Sądu Administracyjnego (k. 101 akt sądowych).
Pismem z dnia [...] maja 2022 r. adw. A. K. zawiadomiła o śmierci Skarżącego kasacyjnie Naczelny Sąd Administracyjny (k. 118 akt sądowych).
Pismem z dnia [...] czerwca 2022 r. Urząd Stanu Cywilnego w K. przesłał Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu skrócony odpis aktu zgonu Skarżącego kasacyjnie (k. 124-125 akt sądowych).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 161 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 poz. 329 ze zm., dalej ppsa) sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania.
Wyjaśnić należy, iż w prawie administracyjnym nie występuje generalna zasada następstwa prawnego w odniesieniu do praw i obowiązków regulowanych normami tego prawa. Mogą jednak występować takie sytuacje, kiedy określone prawa i obowiązki będą wiązać się ze sferą prawną innego podmiotu. W odniesieniu do takich sytuacji to sąd administracyjny musi ocenić, czy w przypadku śmierci strony skarżącej, wynik toczącego się postępowania dotyczy interesu prawnego innych osób. Stwierdzenie istnienia interesu prawnego wymaga ustalenia związku o charakterze materialnoprawnym pomiędzy obowiązującą normą prawną a sytuacją konkretnego podmiotu prawa, polegającego na tym, że akt stosowania takiej normy może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie prawa materialnego. Od tak pojmowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, a więc sytuację, w której dany podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, nie może jednak tego zainteresowania poprzeć przepisami prawa, które mogą stanowić podstawę skierowanego żądania w zakresie podjęcia stosownych czynności przez organ administracji.
Prawa i obowiązki ściśle związane z osobą zmarłego należy zatem rozumieć jako prawa i obowiązki, które odnoszą się do określonych interesów konkretnej osoby ze względu na jej indywidualną sytuację.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedmiot niniejszego postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków H. C., będących ściśle związanych z jego osobą i nieprzechodzących z tego powodu na jego następców prawnych. Dotyczy on bowiem decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. w przedmiocie cofnięcia uprawnień H. C. do kierowania pojazdami.
Ponadto zauważyć należy, iż udziału w sprawie nie zgłosiła żadna osoba, której interesu prawnego dotyczyłby wynik niniejszego postępowania.
Z tego względu postępowanie sądowe, zainicjowane skargą kasacyjną należało umorzyć.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 161 § 1 pkt 2 i § 2 w związku z art. 193 ppsa, orzekł, jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI