I OSK 166/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił decyzję stwierdzającą nieważność zmiany wpisu w dowodzie rejestracyjnym, mimo wadliwości uzasadnienia wyroku WSA.
Sprawa dotyczyła zmiany wpisu w dowodzie rejestracyjnym samochodu z osobowego na ciężarowy na podstawie badania technicznego, zamiast wymaganego świadectwa homologacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta Miasta, a WSA uchylił decyzję SKO. NSA oddalił skargę kasacyjną SKO, uznając, że WSA prawidłowo uchylił decyzję, choć jego uzasadnienie było wadliwe.
Sprawa dotyczyła zmiany wpisu w dowodzie rejestracyjnym samochodu z osobowego na ciężarowy, dokonanej przez Prezydenta Miasta na podstawie zaświadczenia o badaniu technicznym, bez wymaganego świadectwa homologacji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze (SKO) stwierdziło nieważność tej decyzji, powołując się na rażące naruszenie prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w Rzeszowie uchylił decyzję SKO, uznając, że choć zmiana bez homologacji narusza prawo, to uzasadnienie SKO było wadliwe i nie wyjaśniono w sposób należyty charakteru naruszenia. NSA oddalił skargę kasacyjną SKO, stwierdzając, że WSA prawidłowo uchylił decyzję SKO, mimo że uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe i nie zawierało wystarczających wskazówek co do dalszego postępowania. NSA podkreślił, że decyzja Prezydenta Miasta została już uchylona inną decyzją, co wykluczało możliwość zastosowania art. 146 § 2 k.p.a. przez SKO.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi naruszenie prawa, jednakże ocena, czy jest to naruszenie rażące, wymaga szczegółowej analizy, a w tym konkretnym przypadku, ze względu na wcześniejsze uchylenie pierwotnej decyzji, nie było podstaw do stwierdzenia nieważności.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zmiana przeznaczenia pojazdu bez świadectwa homologacji jest naruszeniem prawa. Jednakże, aby stwierdzić nieważność decyzji, naruszenie musi być rażące. W tej sprawie, ze względu na fakt, że pierwotna decyzja została już uchylona, nie było podstaw do stwierdzenia nieważności przez SKO.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odrzucono_skargę
Przepisy (30)
Główne
Ppsa art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
Ppsa art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 157 § § 1 i 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 158 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 146 § § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Prd art. 68 § ust. 9
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Prd art. 68 § ust. 2
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Prd art. 72 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Prd art. 68 § ust. 10
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Prd art. 68 § ust. 11
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Prd art. 72 § ust. 1 pkt 3
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Prd art. 66
Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów art. 5 § ust. 1 pkt 1
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów art. 55
Rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów art. 5 § ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów art. 57
Rozporządzenie Ministra Transportu z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów art. 5 § ust. 1 pkt 2 lit. a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi art. 97 § § 1
Ppsa art. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ppsa art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA prawidłowo uchylił decyzję SKO, ponieważ SKO nie miało podstaw do stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta Miasta z dnia 2 marca 1998 r. z uwagi na fakt, że decyzja ta została już wcześniej uchylona. Uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe i nie spełniało wymogów formalnych, co stanowiło podstawę do uwzględnienia skargi kasacyjnej w części dotyczącej naruszenia przepisów postępowania.
Odrzucone argumenty
SKO prawidłowo stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta Miasta, gdyż zmiana przeznaczenia pojazdu z osobowego na ciężarowy na podstawie badania technicznego bez świadectwa homologacji stanowi rażące naruszenie prawa. WSA nieprawidłowo ocenił materiał dowodowy i nie dokonał wnikliwej analizy akt sprawy. Uzasadnienie wyroku WSA nie zawierało wskazówek co do dalszego toku postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Zatem "rażące naruszenie prawa" jest to naruszenie wyraźnej, niebudzącej wątpliwości interpretacyjnej normy prawa materialnego lub procesowego. Orzeczenie organów administracji publicznej i wspomniane pismo nie mogą bowiem stanowić podstawy działań organów administracji publicznej ani podstawy do oceny charakteru dokonanych przez te organy naruszeń prawa.
Skład orzekający
Jolanta Rajewska
przewodniczący
Małgorzata Borowiec
sprawozdawca
Leszek Włoskiewicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'rażącego naruszenia prawa' w kontekście stwierdzania nieważności decyzji administracyjnych, a także wymogów formalnych uzasadnienia wyroków sądów administracyjnych."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z rejestracją pojazdów i może mieć ograniczone zastosowanie do innych obszarów prawa administracyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia interpretacji przepisów dotyczących rejestracji pojazdów i pojęcia rażącego naruszenia prawa, co jest istotne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i drogowym.
“Zmiana samochodu z osobowego na ciężarowy bez homologacji – kiedy decyzja jest nieważna?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 166/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2006-12-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-02-06 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Jolanta Rajewska /przewodniczący/ Leszek Włoskiewicz Małgorzata Borowiec /sprawozdawca/ Symbol z opisem 6030 Dopuszczenie pojazdu do ruchu Hasła tematyczne Ruch drogowy Sygn. powiązane SA/Rz 1986/03 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2005-10-12 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 184 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska Sędziowie Małgorzata Borowiec (spr.) NSA Leszek Włoskiewicz Protokolant Barbara Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 13 grudnia 2006r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 12 października 2005 r. sygn. akt SA/Rz 1986/03 w sprawie ze skargi E. S.A. z siedzibą w [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zmiany wpisu w dowodzie rejestracyjnym oddala skargę kasacyjną Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, wyrokiem z dnia 12 października 2005 r. sygn. akt SA/Rz 1986/03, uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję tego Kolegium z dnia [...] nr [...], w przedmiocie zmiany wpisu w dowodzie rejestracyjnym. Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy: Prezydent [...] decyzją z dnia 25 lutego 1998 r. na wniosek E. P. zarejestrował samochód osobowy Nissan Micra 1.01 jako samochód osobowy o numerze rejestracyjnym [...]. Następnie na wniosek D. P. decyzją z dnia 2 marca 1998 r. dokonał zmiany dowodzie rejestracyjnym tego pojazdu, określając jego rodzaj jako ciężarowy. Podstawę dokonania tej zmiany stanowiło zaświadczenie z dnia 26 lutego 1998 r. o przeprowadzeniu badania technicznego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...] decyzją z dnia 18 marca 2002 r. nr [...], na podstawie art. 156 § 1 pkt 2, art. 157 § 1 i 2, art. 158 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – dalej kpa), po rozpatrzeniu sprzeciwu Prokuratora Prokuratury Okręgowej w Rzeszowie, stwierdziło nieważność decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 2 marca 1998 r., gdyż przedmiotowa zmiana w dowodzie rejestracyjnym pojazdu została dokonana na podstawie zaświadczenia o badaniu technicznym pojazdu bez świadectwa homologacji, na nowy typ pojazdu. Następnie wyżej wymienione Samorządowe Kolegium Odwoławcze, na wniosek E. z/s w [...], postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2003 r. wznowiło postępowanie o stwierdzenie nieważności, po czym decyzją z dnia [...] [...], odmówiło uchylenia decyzji z dnia 18 marca 2002 r. Po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, Kolegium decyzją z dnia [...] [...] zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy. W uzasadnieniu decyzji podano, iż E. SA w [...] mimo, że jako nabywca przedmiotowego samochodu posiadał przymiot strony, nie brał udziału w postępowaniu administracyjnym, a zatem wznowienie postępowania było uzasadnione. Wskazało, iż wymogi dokonania zmiany przeznaczenia pojazdu z osobowego na ciężarowy określają przepisy art. 68 ust. 9, art. 72 ust. 1 pkt 3 i art. 78 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 1997 r. Nr 98, poz. 602 ze zm.). Wpis w dowodzie rejestracyjnym powodujący zmianę rodzaju pojazdu, został powiązany z obowiązkiem uprzedniego uzyskania świadectwa homologacji. Taki wymóg prawny był przewidziany także w dacie wydawania decyzji przez Prezydenta Miasta [...]. Zgodnie z art. 68 ust. 9 cytowanej ustawy, w razie wprowadzenia zmian w typie pojazdu, w przedmiocie wyposażenia lub części wpływających na zmianę warunków stanowiących podstawę wydania świadectwa homologacji, producent lub importer jest obowiązany uzyskać nowe świadectwo homologacji na dany typ pojazdu, przedmiot wyposażenia lub część, przy czym za producenta, zgodnie z ust. 2 tego samego przepisu, uważa się również podmiot dokonujący montażu lub zabudowy pojazdu. Uzyskane przez producenta świadectwo homologacji stwierdzające, iż dokonane zmiany w pojeździe spełniają warunki przewidziane w przepisach prawa dla danego rodzaju i przeznaczenia pojazdu, stanowi przesłankę jego zarejestrowania, stosownie do regulacji art. 72 ust. 1 pkt 3 ustawy. Jednoznaczne brzmienie przepisów ustawy nie daje podstawy do ich zawężającej interpretacji i stwierdzenia w jej następstwie, że zmiany przeznaczenia pojazdu mogą być dokonane w oparciu o zaświadczenie z badania technicznego. Kolegium powołało się na orzecznictwo sądowe, w tym wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 września 2001 r. sygn. RN III 194/01 (OSNAP 2002/5/103), w którym stwierdzono, że nie jest dopuszczalna zmiana danych określonych w świadectwie homologacji pojazdu, w drodze wydania zaświadczenia o wyniku badań technicznych tego pojazdu. Naruszenie przepisów nakładających na osobę dokonującą zmiany w pojeździe i organ rejestrujący taka zmianę kategorycznych obowiązków prawnych, należało uznać za rażące naruszenie prawa, a to z kolei obligowało organ do wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego w trybie stwierdzenia nieważności. Rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy treść decyzji pozostaje w wyraźnej sprzeczności z przepisami prawa i gdy charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja taka nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Cechą rażącego naruszenia prawa jest również to, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią zastosowanego w niej przepisu. Nie chodzi przy tym o błędy w wykładni prawa, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny. Kolegium uznało, że nie ma możliwości prawnych ani też potrzeby ustosunkowywania się do rozstrzygnięć podjętych w analogicznych sprawach przez inne samorządowe kolegia odwoławcze w Polsce. Podstawę rozstrzygnięć podejmowanych przez organy administracji publicznej, zgodnie z zasadą praworządności zawartą w art. 6 i 7 kpa, mogą stanowić jedynie przepisy powszechnie obowiązującego prawa, a pisma innych organów, w tym pochodzące od właściwego ministra, nie mogą służyć za podstawę wydawania decyzji administracyjnej i za interpretację przepisów. Jednakże z uwagi na występowanie w tej sprawie przesłanki negatywnej określonej w art. 146 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego, brak było podstaw do uchylenia decyzji SKO w [...] z dnia 18 marca 2002 r., gdyż musiałoby zapaść rozstrzygnięcie odpowiadające w istocie decyzji dotychczasowej. Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi E. z/s w [...] do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie z wnioskiem o jej uchylenie. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania mogące mieć wpływ na wynik sprawy w postaci przyjęcia art. 156 § 1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego, jako postawy stwierdzenia nieważności decyzji o rejestracji samochodu jako ciężarowy, podczas gdy w przedmiotowej sprawie rażące naruszenie prawa nie wystąpiło. Zdaniem skarżącego, jeżeli w przedmiotowej sprawie doszło nawet do naruszenia prawa, to nie miało ono charakteru rażącego, a to z kolei oznaczało niemożność stwierdzenia przez organ nieważności decyzji. Nawet w przypadku, gdy organ podzielał pogląd wyrażony w jednym z orzeczeń NSA, to nie był on zwolniony z obowiązku rzeczowej analizy wyraźnych rozbieżności występujących w dotychczasowym orzecznictwie w sprawach zmiany przeznaczenia pojazdu oraz pojęcia rażącego naruszenia prawa. W ocenie skarżącego, uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 23 października 2000 r., która w tej sprawie stanowiła jeden z zasadniczych argumentów uzasadniających stanowisko Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] może mieć zastosowanie jedynie do decyzji wydanych po jej podjęciu. Natomiast nie powinna ona wpływać na ocenę innych wcześniej wydanych rozstrzygnięć. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie i podtrzymało argumenty wskazane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie, rozpoznając skargę przy uwzględnieniu treści art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu wyroku Sąd pierwszej instancji podzielił stanowisko zaprezentowane przez SKO, że E. przysługiwał przymiot strony w postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji oraz, że zachodziły przesłanki przewidziane art. 145 § 1 pkt 4 kpa do wznowienia tego postępowania. Stwierdził, iż nie nasuwa wątpliwości fakt, że dokonanie zmiany typu samochodu z osobowego na ciężarowy w oparciu o zaświadczenie o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu, a nie w oparciu o świadectwo homologacji, stanowiło naruszenie prawa. Obowiązujący w okresie wydawania decyzji o zmianie w dowodzie rejestracyjnym pojazdu z dnia 2 marca 1998 r. przepis art. 68 ust. 1 ustawy – Prawo o ruchu drogowym przewidywał, że producent lub importer nowego typu pojazdu samochodowego był obowiązany uzyskać na taki pojazd świadectwo homologacji wydane przez Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej, przy czym za producenta uważa się również podmiot dokonujący montażu lub zabudowy pojazdów (art. 68 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym). Stosownie do dyspozycji art. 68 ust. 9 Prawa o ruchu drogowym w razie wprowadzenia zmian w typie pojazdu, przedmiocie wyposażenia lub części wpływających na zmianę warunków stanowiących podstawę wydania świadectwa homologacji, producent lub importer jest obowiązany uzyskać nowe świadectwo homologacji na dany typ pojazdu, przedmiot wyposażenia lub część. W orzecznictwie przyjmuje się, ze pojęcie typu pojazdu obejmuje także jego rodzaj. Obowiązujące przepisy, w tym art. 72 ust. 1 pkt 3 Prawa o ruchu drogowym, określający wyłącznie prawne przesłanki rejestracji pojazdu i w tym zakresie stanowiący, że może być ona dokonana miedzy innymi także na podstawie wyciągu ze świadectwa homologacji albo odpisu decyzji zwalniającej pojazd z homologacji lub zaświadczenia o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu, nie daje podstaw do równorzędnego traktowania "badań homologacyjnych", mających na celu między innymi także określenie "rodzaju pojazdu" i stanowiących podstawę dla wydania "świadectwa homologacji" (art. 68 Prawa o ruchu drogowym w związku z § 5 ust. 1 pkt 1 i § 55 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 14 kwietnia 1993 r. w sprawie rejestracji, ewidencji i oznaczania pojazdów – Dz. U. Nr 37, poz. 164 ze zm.) i "badań technicznych pojazdu", stanowiących podstawę do wydania "zaświadczenia o wyniku badania technicznego pojazdu" (art. 66 Prawa o ruchu drogowym w związku z § 5 ust. 1 pkt 2 i § 57 rozporządzenia Ministra Transportu z 1993 r.), których celem jedynie wyjątkowo może być ewentualne także określenie danych objętych "świadectwem homologacji" – może mieć to miejsce wówczas, gdy pojazd w ogóle nie posiada świadectwa homologacji (art. 68 ust. 10 ust. 11 oraz art. 72 ust. 1 pkt 3 Prawa o ruchu drogowym w związku z § 5 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Ministra Transportu z 1993 r.). Oznacza to, iż zmiana danych określonych w "świadectwie homologacji" pojazdu w drodze wydania "zaświadczenia o wyniku badań technicznych" tego pojazdu nie jest dopuszczalna. Sąd pierwszej instancji uznał jednak, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem art. 7, 77 kpa, a jej uzasadnienie nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 kpa, gdyż w należyty sposób nie wyjaśniono i prawidłowo nie uzasadniono, dlaczego uznano, że stwierdzone w sprawie uchybienia miały charakter rażącego naruszenia prawa. Wskazał, iż analiza orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego pozwala na stwierdzenie, że decyzja jest wydana z rażącym naruszeniem prawa materialnego wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy jest ewidentnie sprzeczne z wyraźnym i niebudzącym wątpliwości przepisem, co na podstawie jego brzmienia niejako od razu "rzuca się w oczy". Rażące naruszenie prawa materialnego będzie zachodzić wówczas, gdy organ administracji wbrew literalnemu brzmieniu przepisu nałoży na stronę obowiązek, przyzna uprawnienie bądź odmówi jego przyznania, mimo że powinien zdawać sobie sprawę, że w świetle obowiązującego prawa tego rodzaju stosunek materialnoprawny nie może być nawiązany. Zatem "rażące naruszenie prawa" jest to naruszenie wyraźnej, niebudzącej wątpliwości interpretacyjnej normy prawa materialnego lub procesowego. Ponadto Sąd pierwszej instancji zarzucił, iż organ rozpoznając wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy nie podjął żadnych kroków w celu zapoznania się z powołanymi przez skarżącego we wniosku pismami Ministra Transportu. Tymczasem Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 9 listopada 2001 r. III RN 194/01 wskazał na stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 29 sierpnia 2001 r., korespondujące ze stanowiskiem prezentowanym w sprawie przez stronę skarżącą. Zdaniem Sądu pierwszej instancji, wprawdzie orzeczenia wydane przez inne samorządowe kolegia odwoławcze na terenie kraju w niniejszej sprawie nie wiążą, to jednak analiza tych orzeczeń wydanych w analogicznych stanach faktycznych pozwoliłaby Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w [...] ustalić, czy przepisy prawa materialnego, mające w sprawie zastosowanie, są jednoznaczne. W tym przypadku jednoznaczność należy rozumieć obiektywnie, a nie jako subiektywne przekonanie organu o oczywistości brzmienia stosowanych przepisów, zwłaszcza dopiero po wydaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny uchwały z dnia 23 października 2000 r., OPK 17/00 i po wyroku Sądu Najwyższego z dnia 9 listopada 2001 r. sygn. akt III RN 194/01. Sąd pierwszej instancji podkreślił, iż skarżący we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazał szereg wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego, w których zaprezentowano stanowisko odmienne od zawartego w uchwale NSA OPK 17/00. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie udzielając wskazówek co do dalszego rozpoznania sprawy, nakazał organowi dokonanie analizy przepisów stanowiących podstawę kwestionowanej decyzji Prezydenta Miasta [...] z dnia 2 marca 1998 r., następstwem której było dokonanie zmiany w dowodzie rejestracyjnym samochodu osobowego na ciężarowy według stanu sprzed podjęcia uchwały NSA z dnia 23 października 2000r., OPK 17/00, a także zapoznanie się z orzecznictwem organów stanowiących prawo w analizowanym zakresie i przeprowadzenie dowodów ze wskazanych przez stronę pism Ministra Transportu. W konkluzji Sąd pierwszej instancji stwierdził, że dopiero po dokonaniu tej czynności organ określi, czy wyżej wymieniona decyzja Prezydenta Miasta [...] dotknięta była naruszeniem prawa o charakterze "rażącym". Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. zwanej dalej w skrócie "Ppsa") orzekł jak w sentencji wyroku. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], reprezentowane przez adwokata i zaskarżając wyrok w całości zarzuciło naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4, art. 133 § 1 i art. 1, art. 2 i art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wskazując na powyższą podstawę wniosło o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Rzeszowie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej zarzuciło, iż wbrew obowiązkowi wynikającemu z art. 141 § 4 Ppsa w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie zawarto żadnych wskazówek, co do dalszego toku postępowania. Ograniczono się jedynie do podania wariantów ewentualnych rozstrzygnięć, polegających na analizie orzecznictwa lecz nie wskazano, który z nich byłby uznany przez Sąd za prawidłowy. Skarżący podniósł również, iż Sąd pierwszej instancji nie dokonał wnikliwej analizy akt sprawy, czym naruszył art. 133 § 1 Ppsa i w sposób niedopuszczalny ustawową powinność dokonania oceny prawnej scedował na organ administracji publicznej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, której przesłanki normatywne określa § 2 art. 183 cytowanej ustawy. W niniejszej sprawie przesłanki te nie występują, a skarga kasacyjna została oparta jedynie na podstawie z art. 174 pkt 2 kpa i zarzuca Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 133 § 1 i 141 § 4 tej ustawy, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 133 § 1 Ppsa Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy, chyba że organ nie wykonał obowiązku, o którym mowa w art. 54 § 2. W rozumieniu tego przepisu, aktami sprawy są zarówno akta sądowe jak i przedstawione Sądowi akta administracyjne. Obowiązkiem Sądu administracyjnego jest ustalenie, czy zebrany w postępowaniu administracyjnym i znajdujący się w aktach sprawy materiał dowodowy jest pełny, został prawidłowo oceniony i był wystarczający do wydania decyzji. Z akt sprawy wynika, że materiał dowodowy pozwalał Sądowi pierwszej instancji na ocenę, czy decyzja na mocy której dokonano w dowodzie rejestracyjnym zmiany wpisu dotyczącego rodzaju samochodu osobowego na ciężarowy, rażąco naruszała prawo. Wskazać należy, iż w uzasadnieniach obu decyzji organ przedstawił motywy rozstrzygnięcia i wyczerpująco je uzasadnił. Oznacza to, iż uczyniony organowi przez Sąd pierwszej instancji zarzut, że nie dokonał on zbadania czy decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia 2 marca 1998 r. rażąco naruszała prawo, jest niezasadny. Natomiast Sąd pierwszej instancji miał obowiązek wypowiedzieć się, czy dokonana przez organ ocena jest prawidłowa lub też wadliwa i swoje stanowisko uzasadnić. Zatem uwolnienie się od realizacji tego obowiązku było nieuprawnione. Zauważyć należy, iż w aktach administracyjnych znajduje się decyzja Prezydenta Miasta [...] z dnia 16 września 2002 r. nr [...] uchylająca decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia 2 marca 1998 r. następstwem której było dokonania zmiany w dowodzie rejestracyjnym pojazdu samochodu osobowego na ciężarowy. Wprawdzie Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku powołał się na dokumenty, lecz ich nie ocenił. Podkreślić należy, iż rozpoznawanej sprawie miały one istotne znaczenie przy ocenie, czy zastosowanie przez organ trybu przewidzianego w art. 146 § 2 kpa było możliwe. Stosownie bowiem do tego przepisu, mimo istnienia podstaw wznowienia postępowania określonych w art. 145 § 1 kpa, nie uchyla się decyzji, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej. Skoro w niniejszej sprawie – jak wyżej wskazano – decyzja Prezydenta [...] z dnia 2 marca 1998 r. została uchylona, to brak było podstaw do uznania, by po wznowieniu postępowania zakończonego decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia 18 marca 2002 r. organ ten rozpoznając sprawę ponownie, mógłby wydać decyzję odpowiadającą decyzji dotychczasowej, gdyż została ona już wyeliminowana z obrotu prawnego. W myśl art. 141 § 4 Ppsa uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku określonych w tym przepisie warunków nie spełnia. Po pierwsze brak w nim wyjaśnienia, na jakiej podstawie uznano, że dokonana przez organ ocena rażącego naruszenia prawa była nieprawidłowa. W tej mierze Sąd pierwszej instancji ograniczył się do stwierdzenia, że decyzja w przedmiocie zmiany przeznaczenia pojazdu, dokonana wyłącznie na podstawie zaświadczenia z badania technicznego pojazdu bez świadectwa homologacji narusza prawo. Kontrola przez Sąd administracyjny zaskarżonej decyzji obejmuje m.in. obowiązek wypowiedzenia się dlaczego nie podzielono stanowiska organu, że decyzja dotycząca zmiany wpisu w dowodzie rejestracyjnym pojazdu samochodu osobowego na ciężarowy nie naruszała rażąco prawa oraz na podstawie jakich przepisów powszechnie obowiązującego prawa, można było uznać za dopuszczalne wprowadzenie tej zmiany wyłącznie w oparciu zaświadczenie z badania technicznego pojazdu. Po drugie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazówki dotyczące dalszego postępowania organu są pozbawione podstawy prawnej. Nie znajduje bowiem uzasadnienia w przepisach prawa zobowiązanie organu do badania orzecznictwa innych organów administracji publicznej i ustalenia, w jaki sposób te organy rozstrzygały analogiczne sprawy oraz przeprowadzenie dowodu z pism Ministra Transportu. Orzeczenie organów administracji publicznej i wspomniane pismo nie mogą bowiem stanowić podstawy działań organów administracji publicznej ani podstawy do oceny charakteru dokonanych przez te organy naruszeń prawa. Oznacza to, że zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazówki nie mogą być uznane za mieszczące się w ramach określonych w art. 141 § 4 Ppsa. W konsekwencji uznać należy, iż zarzuty naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 133 § 1 i art. 141 § 4 Ppsa są uzasadnione. Stwierdzone uchybienia nie uzasadniają jednak uwzględnienia skargi kasacyjnej, gdyż z uwagi na to, że wydanie w sprawie decyzji nastąpiło z naruszeniem art. 146 § 2 kpa, mającym istotny wpływ na wynik sprawy, to uchylenie ich przez Sąd pierwszej instancji było prawidłowe. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżony wyrok mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu i na mocy art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – skargę kasacyjną oddalił.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI