II SA/Lu 759/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w LublinieLublin2007-01-18
NSAAdministracyjneNiskawsa
pomoc społecznazasiłek stałyzwrot świadczenianienależnie pobrane świadczenietermin spłatydochodyrentagospodarstwo rolnedecyzja administracyjna

Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę w sprawie dotyczącej terminu zwrotu nienależnie pobranego świadczenia z pomocy społecznej, uznając ustalony harmonogram spłat za prawidłowy.

Skarżący kwestionował decyzję o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia z pomocy społecznej i ustalony termin spłaty. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, ustalając termin zwrotu do 31 lipca 2007 r. w ratach. Sąd administracyjny uznał skargę za niezasadną, stwierdzając, że skarżący uzyskiwał inne dochody (renta, gospodarstwo rolne), o których nie poinformował organu, co uzasadniało żądanie zwrotu świadczenia.

Sprawa dotyczyła skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w przedmiocie zmiany decyzji dotyczącej terminu zwrotu nienależnie pobranego świadczenia z pomocy społecznej. Skarżący kwestionował obowiązek zwrotu zasiłku stałego oraz wysokość ustalonych rat spłaty. Organ I instancji ustalił termin zwrotu do 31 grudnia 2005 r., a następnie przesunięto go do 31 marca 2007 r. Skarżoną decyzją wyznaczono nowy termin do 31 lipca 2007 r., uznając, że miesięczne dochody skarżącego z renty i gospodarstwa rolnego umożliwiają spłatę w piętnastu ratach. Skarżący twierdził, że był "szantażowany" i wycofał podanie o pomoc, licząc na brak żądania zwrotu. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, wskazując, że skarżący pracował i pobierał świadczenia rehabilitacyjne w okresie, za który przyznano mu zasiłek stały, co czyniło pobrane świadczenie nienależnym. Sąd podkreślił, że skarżący nie poinformował organu o uzyskanych dochodach z ZUS i gospodarstwa rolnego, co uzasadniało żądanie zwrotu. Wysokość rat uznano za nie nadmierną w stosunku do dochodów skarżącego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, organ ma prawo żądać zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, jeśli strona nie poinformowała o uzyskanych dochodach, które czyniły świadczenie nienależnym.

Uzasadnienie

Skarżący pobierał zasiłek stały, a jednocześnie pracował, pobierał świadczenie rehabilitacyjne, a następnie rentę z ZUS oraz posiadał gospodarstwo rolne. Nie poinformował o tych dochodach organu, co uzasadniało uznanie pobranego zasiłku za nienależny i żądanie jego zwrotu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (4)

Główne

u.p.s. art. 104 § 3

Ustawa o pomocy społecznej

u.p.s. art. 106 § 5

Ustawa o pomocy społecznej

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 250

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uzyskiwanie przez skarżącego innych dochodów (renta, gospodarstwo rolne) w okresie pobierania zasiłku stałego, o czym nie poinformował organu. Ustalenie wysokości rat spłaty adekwatnej do dochodów skarżącego, przy braku dowodów na nadmierne obciążenie. Istnienie podstaw prawnych do żądania zwrotu nienależnie pobranego świadczenia.

Odrzucone argumenty

Zarzuty skarżącego o "szantażowaniu" przez GOPS i błędnym obciążeniu obowiązkiem zwrotu zasiłku. Twierdzenie o zbyt wysokich ratach spłaty.

Godne uwagi sformułowania

skarżący pracował w okresie od dnia 12 sierpnia 2003 r. do dnia 31 października 2003 r., przebywał na zwolnieniu lekarskim od dnia 1 listopada 2003 r. do dnia 29 marca 2004 r. oraz pobierał świadczenie rehabilitacyjne w okresie od dnia 30 marca 2004 r. do dnia 24 marca 2005 r. skarżący nie zawiadomił organu, że przyznano mu z dniem 1 września 2005 r. prawo do renty z ZUS w czasie kiedy to organ przyznał mu i wypłacał na podstawie odrębnej decyzji z dnia [...]. zasiłek stały. skarżący miał świadomość, że korzysta ze świadczeń nienależnie pobieranych, co wynika wprost z treści skargi wniesionej do Sądu, w której skarżący stara się przerzucić odpowiedzialność za istniejący stan rzeczy na organ.

Skład orzekający

Maciej Kierek

przewodniczący

Joanna Cylc-Malec

członek

Jerzy Drwal

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Niska

Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku zwrotu nienależnie pobranych świadczeń z pomocy społecznej w przypadku zatajenia dochodów oraz prawidłowość ustalania harmonogramu spłat."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i przepisów ustawy o pomocy społecznej z 2004 r.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy typowego problemu rewindykacji świadczeń z pomocy społecznej z powodu zatajenia dochodów. Nie zawiera nietypowych faktów ani przełomowych interpretacji prawnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
II SA/Lu 759/06 - Wyrok WSA w Lublinie
Data orzeczenia
2007-01-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-09-12
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie
Sędziowie
Jerzy Drwal /sprawozdawca/
Joanna Cylc-Malec
Maciej Kierek /przewodniczący/
Symbol z opisem
6321 Zasiłki stałe
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2004 nr 64 poz 593
art. 104 ust. 3, art. 106 ust. 5
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Sentencja
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Maciej Kierek, Sędziowie Sędzia WSA Joanna Cylc-Malec,, Asesor WSA Jerzy Drwal (sprawozdawca), Protokolant Asystent sędziego Marcin Małek, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 stycznia 2007 r. sprawy ze skargi A. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji dotyczącej terminu zwrotu świadczenia nienależnie pobranego 1. oddala skargę; 2. przyznaje od Skarbu Państwa (Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie) na rzecz [...] R. C. kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa 80/100) złotych obejmującą podatek VAT w wysokości 52,80 (pięćdziesiąt dwa 80/100) złotych tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej z dnia [...]. Nr [...] w przedmiocie zmiany decyzji z dnia [...] (Nr [...]) i ustaleniu dnia 31 lipca 2007 r. jako terminu zwrotu nienależnie pobranego przez A. C. świadczenia w kwocie [...] zł.
W uzasadnieniu Kolegium podniosło, że wysokość należności podlegającej zwrotowi oraz termin jej zwrotu – w myśl art. 104 ust. 3 ustawy o pomocy społecznej – ustalana jest w drodze decyzji administracyjnej.
Zgodnie z art. 106 ust. 5 cyt. ustawy decyzję administracyjną zmienia się lub uchyla na niekorzyść strony bez jej zgody w przypadku pobrania nienależnego świadczenia. Decyzje ustalające wysokość nienależnie pobranego świadczenia doręczono stronie. Strona ich nie kwestionowała. Organ I instancji decyzją z dnia [...]. Nr [...] ustalił termin zwrotu nienależnie pobranego świadczenia do dnia 31 grudnia 2005r. W dalszym toku postępowania termin ten przesunięto do dnia 31 marca 2007 r. Skarżoną decyzją (z dnia [...].) wyznaczono nowy termin do zwrotu świadczenia do dnia 31 lipca 2007 r. Organ I instancji uznał, że miesięczne dochody strony w wysokości [...] zł z tytułu renty i posiadania gospodarstwa rolnego umożliwiającej spłatę nienależnie pobranego świadczenia z pomocy społecznej w piętnastu ratach po [...] zł każda. Wprawdzie strona deklarowała dobrowolną spłatę w ratach po [...] zł , jednakże nie złożyła – na wezwanie organu – dokumentów wskazujących na ponoszenie wydatków, uniemożliwiających dokonywanie spłaty wyższych rat.
W tych okolicznościach zarzuty odwołującego, że niesłusznie obciążono go obowiązkiem zwrotu pobranego zasiłku stałego i ustalono zbyt wysokie raty nie mogły być przez Kolegium uwzględnione.
W skardze do Sądu A. C. podnosi, że był "szantażowany przez GOPS ". Podaje, iż wycofał podanie o pomoc na zakup węgla na zimę w przekonaniu, że "nie będą żądać zwrotu nienależnie pobranego zasiłku".
Dlatego z zaskoczeniem przyjmuje decyzję o zwrocie świadczenia.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wnosi o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Z akt sprawy wynika, że decyzją z dnia [...]. Nr [...] przyznano skarżącemu zasiłek stały w kwocie [...] zł miesięcznie na okres od dnia 1 czerwca 2003 r. do dnia 30 września 2005 r. W świetle poczynionych przez organ ustaleń, dokonanych na podstawie przedłożonych przez skarżącego dokumentów (świadectwa pracy, zaświadczenia ZUS oraz decyzji o przyznaniu świadczenia rehabilitacyjnego) skarżący pracował w okresie od dnia 12 sierpnia 2003 r. do dnia 31 października 2003 r., przebywał na zwolnieniu lekarskim od dnia 1 listopada 2003 r. do dnia 29 marca 2004 r. oraz pobierał świadczenie rehabilitacyjne w okresie od dnia 30 marca 2004 r. do dnia 24 marca 2005 r. W tych okolicznościach ostateczną decyzją z dnia [...]. Nr [...] organ uchylił w całości decyzję przyznającą zasiłek stały i ustalił, iż świadczenie pobrane w okresie od dnia 12 sierpnia 2003 r. do dnia 30 kwietnia 2004 r. w kwocie [...] zł jest świadczeniem nienależnie pobranym. Decyzją z dnia [...]. Nr [...] organ zażądał zwrotu tejże kwoty w terminie do dnia 31 grudnia 2005 r. A. C. nie skarżył tej decyzji. Złożył natomiast podanie o rozłożenie spłaty należności w ratach. Decyzją z dnia [...]. ([...]) ustalono termin spłaty świadczenia nienależnie pobranego do dnia 31 marca 2007 r. w ratach miesięcznie po [...] zł za styczeń 2006 r. i 200 zł od lutego 2006 r. do marca 2007 r.
Z akt sprawy wynika, że skarżący nabył z dniem 1 września 2005 r. prawo do renty z ZUS oraz posiada gospodarstwo rolne o pow. [...] ha przeliczeniowego i organ dokonał w styczniu, lutym i marcu 2006 r. potrąceń w kwocie [...] zł z pobieranego przez skarżącego zasiłku stałego (przyznanego decyzją organu z dnia [...]. Nr [...], uchyloną następnie decyzją organu z dnia [...]. Nr [...]).
W tych warunkach do spłaty pozostała kwota [...] zł, którą w świetle decyzji z dnia [...] Nr [...] nakazano zwrócić w miesięcznych ratach po [...] zł w terminie do dnia 31 lipca 2007 r.
Wysokość rat nie jest nadmierna biorąc pod uwagę uzyskiwane przez skrzącego dochody z tytułu renty przyznanej przez ZUS oraz z tytułu posiadania gospodarstwa rolnego. Ponieważ skarżący nie przedstawił dowodów wskazujących na wysokość ponoszonych wydatków, które czyniłyby ustalone raty w kwocie po [...]zł nadmiernym obciążeniem dla skarżącego, rozstrzygnięcie organu jest prawidłowe. W tych okolicznościach żądanie zwrotu świadczenia nienależnie pobranego, jest całkowicie usprawiedliwione. Żądanie to nie niweczy skutków wcześniej przyznanej skarżącemu pomocy przez Ośrodek Pomocy Społecznej .
Nie może zatem budzić wątpliwości fakt, iż organ dochodzi zwrotu świadczenia z pomocy społecznej, które wypłacono skarżącemu, uzyskującemu w tym czasie inne dodatkowe dochody. O tym, że je uzyskiwał skarżący nie zawiadomił organu. Nie zawiadomił również organu, że przyznano mu z dniem 1 września 2005 r. prawo do renty z ZUS w czasie kiedy to organ przyznał mu i wypłacał na podstawie odrębnej decyzji z dnia [...]. zasiłek stały. Dopiero informacje przekazane organowi przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych Inspektorat umożliwiły podjęcie działań związanych z rewindykacją świadczeń nienależnie pobranych. W świetle akt sprawy takie informacje organ uzyskał w sierpniu 2005 r.
Stosownie do przepisów art. 104 ust. 3 i art. 106 ust. 5 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2004 r. Nr 64, poz. 593 ze zm.) istniały pełne podstawy do wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia, którego nie sposób zakwestionować także i z tego powodu, że skarżący miał świadomość, że korzysta ze świadczeń nienależnie pobieranych, co wynika wprost z treści skargi wniesionej do Sądu, w której skarżący stara się przerzucić odpowiedzialność za istniejący stan rzeczy na organ.
Z tych względów skarga podlegała oddaleniu na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Rozstrzygnięcie w przedmiocie wynagrodzenia dla profesjonalnego pełnomocnika skarżącego uzasadniał przepis art. 250 cyt. ustawy.
kg

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI