I OSK 1631/17

Naczelny Sąd Administracyjny2018-01-12
NSAAdministracyjneŚredniansa
pomoc społecznaświadczenie wychowawczekryterium dochodowedochód utraconypostępowanie administracyjneNSAWSA

NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę w sprawie świadczenia wychowawczego, uznając, że organ I instancji prawidłowo uwzględnił utratę dochodu.

Sprawa dotyczyła odmowy przyznania świadczenia wychowawczego z powodu przekroczenia kryterium dochodowego. WSA w Lublinie uchylił decyzję organu, uznając, że nie uwzględniono utraty dochodu przez skarżącą. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że organ I instancji prawidłowo uwzględnił utratę dochodu już na etapie wydawania decyzji, co oznaczało brak podstaw do wznowienia postępowania.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu odmawiającą przyznania świadczenia wychowawczego A. R. na pierwsze dziecko. WSA uznał, że organy nie uwzględniły utraty dochodu przez skarżącą, która zakończyła zatrudnienie pod koniec 2014 roku, oraz że nieprawidłowo oceniono kwestię niepełnosprawności syna. Skarżące Kolegium Odwoławcze wniosło skargę kasacyjną, zarzucając WSA naruszenie prawa procesowego poprzez błędne przyjęcie, że organ administracyjny dopuścił się naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok WSA i oddalił skargę. NSA stwierdził, że organ I instancji (Wójt Gminy Turobin) prawidłowo uwzględnił utratę dochodu już na etapie wydawania decyzji, co wynikało z uzasadnienia decyzji. W związku z tym nie wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania, a wyrok WSA był błędny.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, WSA błędnie uznał, że organ I instancji nie uwzględnił utraty dochodu. NSA stwierdził, że organ I instancji prawidłowo uwzględnił utratę dochodu.

Uzasadnienie

NSA uznał, że uzasadnienie decyzji Wójta Gminy Turobin jasno wskazywało na uwzględnienie utraty dochodu przez skarżącą przy ustalaniu kryterium dochodowego, co oznaczało, że nie było podstaw do uchylenia decyzji przez WSA na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylono_decyzję

Przepisy (4)

Główne

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 207 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania.

Ustawa o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci art. 5

Kryterium dochodowe dla świadczenia wychowawczego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ I instancji prawidłowo uwzględnił utratę dochodu przez skarżącą przy ustalaniu kryterium dochodowego.

Odrzucone argumenty

WSA błędnie uznał, że organ I instancji nie uwzględnił utraty dochodu, co stanowiło podstawę do uchylenia decyzji.

Godne uwagi sformułowania

Utrata dochodu została uwzględniona już na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego. Nie było zatem podstaw do uchylenia przez Wojewódzki Sąd decyzji, gdyż nie wystąpiła w sprawie przesłanka wznowienia postępowania.

Skład orzekający

Joanna Runge - Lissowska

przewodniczący sprawozdawca

Olga Żurawska - Matusiak

sędzia

Agnieszka Miernik

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących uwzględniania utraty dochodu przy ustalaniu kryterium dochodowego na świadczenia rodzinne oraz stosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. b p.p.s.a."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej związanej z ustalaniem dochodu na świadczenie wychowawcze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego świadczenia socjalnego i pokazuje, jak istotne jest prawidłowe ustalenie dochodu przez organy administracji. Choć nie jest to przełomowe orzeczenie, stanowi przykład rutynowej interpretacji przepisów proceduralnych.

Utrata dochodu kluczem do świadczenia wychowawczego – NSA wyjaśnia, jak liczyć pieniądze dla rodziny.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 1631/17 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2018-01-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2017-07-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Agnieszka Miernik
Joanna Runge - Lissowska /przewodniczący sprawozdawca/
Olga Żurawska - Matusiak
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
II SA/Lu 883/16 - Wyrok WSA w Lublinie z 2017-01-31
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1369
art. 145 § 1 pkt 1 lit. b
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Olga Żurawska - Matusiak Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 31 stycznia 2017 r., sygn. akt II SA/Lu 883/16 w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia [...] czerwca 2016 r., nr [...] w przedmiocie świadczenia wychowawczego 1. uchyla zaskarżony wyrok i oddala skargę; 2. odstępuje od zasądzenia zwrotu kosztów postępowania sądowego w całości.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 31 stycznia 2017 r. sygn. akt II SA/Lu 883/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie, w wyniku rozpoznania skargi A. R., uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zamościu z dnia [...] czerwca 2016 r. nr [...], w przedmiocie świadczenia wychowawczego.
Wyrok powyższy zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych:
Decyzją z [...] maja 2016 r. nr [...] Wójt Gminy Turobin odmówił A. R. przyznania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko W. R., wskazując, że dochód rodziny w 2014 r. wyniósł 114 916,14 zł, zatem na osobę w czteroosobowej rodzinie – 2120,23 zł po uwzględnieniu utraty dochodu, co przekracza kryterium dochodowe.
Utrzymując w mocy decyzję Wójta Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zamościu wyjaśniło: W pierwszym okresie wypłaty świadczenia wychowawczego, który rozpoczyna się 1 kwietnia 2016 r. i kończy 30 września 2017 r., w przypadku ustalania prawa do świadczeń na wskazany powyżej okres, rokiem kalendarzowym, z którego dochody stanowią podstawę ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego, jest rok kalendarzowy 2014, a w tym roku dochód rodziny A. R. wyniósł 114 916,14 zł i obejmował: wynagrodzenie A. R. (wydruk z systemu informatycznego Ministerstwa Finansów) – 20 870,54 zł, wynagrodzenie A. R. (wydruk z systemu informatycznego Ministerstwa Finansów) – 39 240.10 zł oraz dochód z odpłatnego zbycia lokalu mieszkalnego nr 6 położonego przy ulicy P. w T. w kwocie 60 000 zł, ponadto obejmował także dochód z gospodarstwa rolnego o powierzchni 1,68 ha przeliczeniowych w wysokości 4 210,08 zł, a po odliczeniu składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne w skali miesiąca wyniósł 8 480,94 zł, co w przeliczeniu na członka rodziny (4 osoby) stanowiło kwotę 2 120,23 zł. W aktach sprawy nie ma orzeczenia o niepełnosprawności O. R., co podnosiła A. R. w odwołaniu, ale i tak nie ma to znaczenia w sprawie, gdyż dochód rodziny przekracza również kryterium dochodowe wymagane do uzyskania świadczenia wychowawczego na pierwsze niepełnosprawne dziecko (1 200 zł).
W skardze A. R. podniosła jak i w odwołaniu, że zbycie mieszkania miało charakter czynności jednorazowej, a uzyskany z niej dochód niezwłocznie został w całości przeznaczony na cele mieszkaniowe – remont domu, w którym rodzina obecnie zamieszkuje, i z tego względu została zwolniona z podatku, a nadto, że utraciła dochód, gdyż z końcem 2014 r. wygasł jej stosunek pracy i od tamtej pory poszukuje pracy.
Uwzględniając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wskazał:
Z art. 5 ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci wynika, że podstawową przesłanką przyznania świadczenia wychowawczego na pierwsze dziecko jest spełnienie kryterium dochodowego wynoszącego zasadniczo 800 zł, a w przypadku dziecka niepełnosprawnego 1 200 zł. Zarzut bezpodstawnego doliczenia do dochodu kwoty uzyskanej ze zbycia nieruchomości nie zasługuje na uwzględnienie, natomiast zasadny jest zarzut pominięcia przez organ dochodu utraconego, w przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego, a skarżąca wskazała, że z końcem 2004 r. (2014 r.) ustało jej zatrudnienie, co jest okolicznością powodująca utratę dochodu, a co organ powinien uwzględnić przy ustalaniu dochodu rodziny skarżącej za 2014 r. Przy ustalaniu dochodu organ powinien wziąć także pod uwagę, że młodsze dziecko skarżącej syn O., został zaliczony do osób niepełnosprawnych na podstawie orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Biłgoraju z dnia [...] maja 2016 r. (k. 7), bowiem w takim wypadku świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1 200 zł. Jakkolwiek organ wskazał, że okoliczność ta nie miała znaczenia, bowiem dochód skarżącej wynosił ponad 2 000 zł, a więc przekraczał także wyższe kryterium dochodowe, tj. 1 200 zł, to jednak w sytuacji zmiany dochodu na skutek uwzględnienia dochodu utraconego niepełnosprawność syna skarżącej może mieć istotny wpływ na przyznanie świadczenia.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zamościu, reprezentowane przez radcę prawnego, domagając się uchylenia zaskarżonego orzeczenia w całości i oddalenia skargi, względnie uchylenia zaskarżonego wyroku w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia Sądowi I instancji. Wyrokowi zarzucono:
– naruszenie prawa procesowego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ p.p.s.a.), poprzez przyjęcie, że organ administracyjny dopuścił się naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, bowiem przy ustalaniu dochodu rodziny A. R. nie uwzględnił jej dochodu utraconego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Sprawa mogła być rozpatrzona na posiedzeniu niejawnym, gdyż po otrzymaniu odpisu skargi kasacyjnej A. R. nie zażądała przeprowadzenia rozprawy, której zrzekło się Samorządowego Kolegium Odwoławcze w Zamościu.
Przyczyną uchylenia zaskarżonej przez A. R. decyzji było stwierdzenie przez Wojewódzki Sąd, iż organy, ustalając dochód rodziny skarżącej, nie uwzględniły utraty przez nią dochodu. Sąd uznał, że była to podstawa uchylenia, o której mowa w art. 145 § 1 pkt 1 lit. b/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369; dalej: p.p.s.a.), zatem naruszenie prawa daje podstawę do wznowienia postępowania, gdyż o utraconym przez skarżącą dochodzie organ nie wiedział, bowiem ta okoliczność została podniesiona dopiero w skardze. Jednak lektura decyzji organu I instancji prowadzi do innego wniosku.
Uzasadnienie decyzji Wójta Gminy Turobin jest dość lakoniczne, jednak wynikają z niego wszystkie istotne do rozstrzygnięcia sprawy okoliczności, a przede wszystkim wysokość dochodu rodziny skarżącej. Wójt, ustalając, iż dochód rodziny skarżącej na jedną osobę w rodzinie wynosi 2 120,23 zł stwierdził, że jest to wysokość dochodu po jego utracie. Oznacza to, że utrata dochodu została uwzględniona już na etapie postępowania pierwszoinstancyjnego.
Nie było zatem podstaw do uchylenia przez Wojewódzki Sąd decyzji, gdyż nie wystąpiła w sprawie przesłanka wznowienia postępowania, bowiem o utracie dochodu przez A. R. organy wiedziały i uwzględniły tę okoliczność przy ustalaniu wysokości dochodu.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 188 i art. 207 § 2 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI