I OSK 1614/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA odmówił wstrzymania wykonania decyzji uchylającej prawo do świadczenia wychowawczego, uznając, że decyzja ta nie podlega wykonaniu.
NSA rozpatrywał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji uchylającej prawo do świadczenia wychowawczego. Skarżąca obawiała się egzekucji 11.500 zł. Sąd uznał jednak, że decyzja uchylająca prawo do świadczenia nie jest aktem podlegającym wykonaniu w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a., a obowiązek zwrotu świadczenia powstanie dopiero w odrębnym postępowaniu. W związku z tym wniosek o wstrzymanie wykonania został oddalony.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek J.T. o wstrzymanie wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 27 września 2022 r., która uchyliła prawo do świadczenia wychowawczego. Skarżąca kasacyjnie obawiała się egzekucji kwoty 11.500 zł wraz ze świadczeniami ubocznymi, wskazując na znaczne szkody majątkowe, zwłaszcza w kontekście wyłącznego utrzymania córki. Sąd, powołując się na art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, podkreślił, że wstrzymanie wykonania dotyczy aktów, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Decyzja uchylająca prawo do świadczenia wychowawczego nie jest aktem zobowiązującym ani nakładającym obowiązki podlegające egzekucji. Wywołuje ona jedynie skutki procesowe, rozstrzygając o braku uprawnienia. Obowiązek zwrotu ewentualnie pobranego świadczenia powstanie dopiero w odrębnym postępowaniu, które również może być przedmiotem zaskarżenia i wniosku o wstrzymanie wykonania. Wobec braku przesłanek do wstrzymania wykonania, NSA postanowił odmówić wstrzymania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, decyzja uchylająca prawo do świadczenia wychowawczego nie jest aktem podlegającym wykonaniu w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.
Uzasadnienie
Decyzja uchylająca prawo do świadczenia wychowawczego nie nakłada na stronę żadnych obowiązków ani nie przyznaje uprawnień w sposób, który wymagałby wykonania w trybie egzekucyjnym. Jest to orzeczenie rozstrzygające o braku uprawnienia, a ewentualny obowiązek zwrotu świadczenia powstanie w odrębnym postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (2)
Główne
p.p.s.a. art. 61 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przedmiotem wstrzymania mogą być natomiast jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja uchylająca prawo do świadczenia wychowawczego nie jest aktem podlegającym wykonaniu w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.
Odrzucone argumenty
Groźba egzekucji kwoty 11.500 zł wraz ze świadczeniami ubocznymi stanowi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody.
Godne uwagi sformułowania
Przedmiotem wstrzymania mogą być natomiast jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania. Decyzja ta nie jest bowiem dla skarżącej źródłem jakichkolwiek nakazów lub zakazów podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny czy też przymusowy w trybie postępowania egzekucyjnego, a jedynie wywołuje skutki procesowe, rozstrzygając o braku uprawnienia do świadczenia w danym okresie.
Skład orzekający
Monika Nowicka
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 61 § 3 p.p.s.a. w kontekście decyzji uchylających świadczenia, a także rozróżnienie między skutkami procesowymi a wykonawczymi decyzji administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji decyzji uchylającej prawo do świadczenia, a nie decyzji nakładających obowiązek zwrotu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania administracyjnego – możliwości wstrzymania wykonania decyzji. Choć wynik jest standardowy, wyjaśnienie, dlaczego decyzja uchylająca świadczenie nie podlega wykonaniu, jest cenne dla praktyków.
“Czy można wstrzymać wykonanie decyzji, która odbiera świadczenie? NSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 11 500 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 1614/23 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2023-08-09 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2023-07-04 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Monika Nowicka /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6329 Inne o symbolu podstawowym 632 Hasła tematyczne Wstrzymanie wykonania aktu Sygn. powiązane IV SA/Po 821/22 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2023-03-09 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Powołane przepisy Dz.U. 2023 poz 259 art. 61 § 3 w zw. z art. 193 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Sentencja Dnia 9 sierpnia 2023 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku J.T. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej J. T. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 9 marca 2023 r., sygn. akt IV SA/Po 821/22 w sprawie ze skargi J. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 27 września 2022 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego postanawia odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 9 marca 2023 r., sygn. akt IV SA/Po 821/22 oddalił skargę J.T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia 27 września 2022 r., nr [...] w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego. Od w/w wyroku J. T. wniosła skargę kasacyjną, w której zawarła również wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazywała, że wobec uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego na rzecz córki grozi jej egzekucja kwoty 11.500 zł wraz ze świadczeniami ubocznymi. Powyższa szkoda majątkowa ma zaś charakter znaczny, w szczególności wobec faktu pozostawania córki na jej wyłącznym utrzymaniu w związku z niezdolnością do pracy męża spowodowaną złym stanem zdrowia i koniecznością hospitalizacji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. W myśl art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 259 ze zm., dalej zwana p.p.s.a.) sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przedmiotem wstrzymania mogą być natomiast jedynie takie akty lub czynności, które nadają się do wykonania i wymagają wykonania (por. T. Woś, Postępowanie..., s. 146; Z. Kmieciak, Glosa do postanowienia NSA z 23.01.1997 r., SA/Rz 1382/96, OSP 1998/3, poz. 54, teza 1). Tym samym problem wykonania aktu administracyjnego dotyczy aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony (por. postanowienie NSA z 10.05.2012 r., II FZ 358/12, LEX nr 1166138). Co do zasady przymiotu wykonalności nie będą więc miały decyzje odmawiające stwierdzenia lub przyznania określonych praw lub obowiązków albo decyzje, które nie wywołują określonych skutków materialnoprawnych, np. postanowienie o zawieszeniu postępowania (por. postanowienie NSA z 15.12.2004 r., OZ 805/04, LEX nr 837880). W rozpoznawanej sprawie wniosek skarżącej kasacyjnie dotyczy decyzji w przedmiocie uchylenia prawa do świadczenia wychowawczego, a więc orzeczenia, które nie nadaje się do wykonania. Decyzja ta nie jest bowiem dla skarżącej źródłem jakichkolwiek nakazów lub zakazów podlegających wykonaniu w sposób dobrowolny czy też przymusowy w trybie postępowania egzekucyjnego, a jedynie wywołuje skutki procesowe, rozstrzygając o braku uprawnienia do świadczenia w danym okresie. Wbrew twierdzeniom skarżącej kasacyjnie, bezpośrednim skutkiem zaskarżonej decyzji nie jest więc konieczność zwrotu pobranego świadczenia wychowawczego. Obowiązek ten powstanie dopiero z chwilą ewentualnego wydania decyzji w takim przedmiocie. Jest to jednak postępowanie odrębne od postępowania będącego przedmiotem niniejszej sprawy, natomiast ostateczna decyzja wydana w takim postępowaniu może być również przedmiotem skargi do sądu administracyjnego, jak też może być objęta wnioskiem o wstrzymanie wykonania. W tej sytuacji, wobec braku zaistnienia przesłanek do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI