I OSK 1202/21

I OSK 1202/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-10-11
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-07-06
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska
Maciej Dybowski /przewodniczący sprawozdawca/
Maria Grzymisławska-Cybulska
Symbol z opisem
6181 Zajęcie nieruchomości i wejście na nieruchomość, w tym pod autostradę
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I SA/Po 658/20 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2021-02-17
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 65
art. 124 ust. 1 i 1a
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maciej Dybowski (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska sędzia del. WSA Maria Grzymisławska-Cybulska Protokolant starszy asystent sędziego Anna Siwonia-Rybak po rozpoznaniu w dniu 11 października 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 lutego 2021 r. sygn. akt I SA/Po 658/20 w sprawie ze skargi M.R. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 6 sierpnia 2020 r. nr SN-III.7536.37.2020.4 w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości gruntowych 1. oddala skargę kasacyjną w całości, 2. oddala wniosek uczestnika postępowania E. O. Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 17 lutego 2021 r. sygn. akt I SA/Po 658/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę M.R. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 6 sierpnia 2020 r. nr SN-III.7536.37.2020.4 w przedmiocie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie części nieruchomości gruntowych (k. 84, 97-99 akt sądowych).
Skargę kasacyjną wywiódł M.R., reprezentowany przez adw. M.S., zaskarżając wyrok I SA/Po 658/20 w całości, zarzucając wyrokowi naruszenie:
I. przepisów postępowania, mające istotny wpływ na wynik sprawy:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c [ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej ppsa)] przez ich niezastosowanie, tj. oddalenie skargi, mimo naruszenia przez organ art. 124 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z "2016 r. poz. 2147" [winno być "2020 r. poz. 65, zm. 284, 782"], dalej ugn) w zw. z art. 140 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. z "2020 r. poz. 1740" [winno być "2019 r. poz. 1145, zm. poz. 1495; z 2020 r. poz. 875"], dalej kc), tj. przez wydanie decyzji bez przeprowadzenia stosownych rokowań, o których mowa w art. 124 ust. 3 ugn, co do warunków zajęcia nieruchomości na cele budowy infrastruktury, a tym samym bezprawnej ingerencji w prawo własności przysługujące stronom. Skoro warunek negocjacji nie został spełniony, to organ winien odmówić wydania wnioskowanej decyzji;
2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa przez ich niezastosowanie, tj. oddalenie skargi, mimo naruszenia przez organ art. 124 ust. 1 w zw. z art. 112 ust. 3 ugn przez brak zrównoważenia interesu wnioskodawcy i właściciela nieruchomości przez niekorzystne usytuowanie infrastruktury, co prowadzi do pozbawienia możliwości racjonalnego zagospodarowana prawie całej przedmiotowej nieruchomości;
3. art. 7 i 77 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2020 r. poz. 256, zm. poz. 695, dalej kpa) przez niepełne zbadanie przez Sąd [I instancji] stanu faktycznego i bezkrytyczne podejście do dokumentacji przedłożonej przez wnioskodawcę, w szczególności w zakresie dokumentującym przebieg negocjacji między skarżącym a wnioskodawcą;
4. art. 10 § 1 i 2 kpa przez niewezwanie strony przez organ II instancji do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, skutkujące pozbawieniem strony możliwości czynnego udziału w postępowaniu;
II. prawa materialnego przez błędną wykładnię:
1. art. 124 ugn przez jego zastosowanie, mimo braku podjęcia rokowań przez wnioskodawcę;
2. art 64 ust. 1, 2 i 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej [z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. nr 78 poz. 483; sprost. z 2001 r. nr 28 poz. 319; zm. z 2006 r. nr 200 poz. 1471; z 2009 r. nr 114 poz. 946, dalej Konstytucja RP)] w zw. z art 140 i 143 kc w zw. z art. 124 ugn przez przyjęcie, że pojęcie rokowań można rozumieć szeroko, mimo że wywłaszczenie w drodze art. 124 ugn, jako wyjątek od zasady własności, należy interpretować wąsko, a charakter rokowań, który jest niedookreślony, winien podlegać szczególnej kontroli.
Skarżący kasacyjnie wniósł o: zmianę zaskarżonego wyroku i uchylenie zaskarżonej decyzji, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu; zasądzenie na rzecz skarżącego [zwrotu] kosztów postępowania podług norm przepisanych; rozpoznanie sprawy na rozprawie (k. 104-106v akt sądowych).
W odpowiedzi na skargę kasacyjną E. O. Sp. z o.o. z siedzibą w P. (dalej wnioskodawca lub Spółka), reprezentowana przez r. pr. D.J. wniosła o jej oddalenie w całości i zasądzenie [zwrotu] kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych (k. 118-119v akt sądowych).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W świetle art. 183 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 1634, zm. poz. 1705, dalej ppsa), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (uchwała pełnego składu NSA z 26.10.2009 r. I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010/1/1, dalej uchwała I OPS 10/09). W sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania.
Według art. 193 zdanie drugie ppsa, w brzmieniu obowiązującym od 15 sierpnia 2015 r., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok w przypadku, gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zd. pierwsze ppsa. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny mógł zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i sprowadzić swoją dalszą wypowiedź tylko do oceny zarzutów skargi kasacyjnej.
W niniejszej sprawie skarżący kasacyjnie zażądał przeprowadzenia rozprawy. W rezultacie, rozpoznanie skargi kasacyjnej nastąpiło na rozprawie (art. 182 § 2 a contrario ppsa).
Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 ppsa), a także naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 ppsa). Skarżący kasacyjnie oparł skargę kasacyjną na obu podstawach kasacyjnych. W sytuacji podniesienia obu podstaw kasacyjnych zasadą jest w pierwszej kolejności rozpoznanie zarzutów procesowych, ponieważ dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd I instancji przepis prawa materialnego (wyrok NSA z 9.3.2005 r. FSK 618/04, cbosa). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wywiedziona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa, sąd uwzględniając skargę na decyzję [...] uchyla decyzję [...] w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy [...], c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepisy art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c są przepisami o charakterze wynikowym, regulującym jedynie sposób rozstrzygnięcia skargi przez uchylenie zaskarżonej decyzji z uwagi na naruszenie - odpowiednio - prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy lub przepisów postępowania, które nie dawało podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego, ale mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dla potwierdzenia zasadności zarzutu naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a lub c niezbędne jest wskazanie naruszenia przepisów materialnych lub innych przepisów proceduralnych, którym Sąd w zaskarżonym wyroku uchybił.
Skarżący kasacyjnie powiązał naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa z: art. 124 ust. 1 i 3 ugn w zw. z art. 140 kc przez ich niezastosowanie i wydanie decyzji bez przeprowadzenia stosownych rokowań, o których stanowi art. 124 ust. 3 ugn, co do warunków zajęcia nieruchomości na cele budowy infrastruktury, a tym samym bezprawnej ingerencji w prawo własności przysługujące stronom. Zdaniem skarżącego, skoro warunek negocjacji nie został spełniony, organ winien odmówić wydania wnioskowanej decyzji; art. 124 ust. 1 w zw. z art. 112 ust. 3 ugn przez brak zrównoważenia interesu wnioskodawcy i właściciela nieruchomości przez niekorzystne usytuowanie infrastruktury, co prowadzi do pozbawienia możliwości racjonalnego zagospodarowana prawie całej przedmiotowej nieruchomości; art. 7 i 77 kpa przez niepełne zbadanie przez Sąd I instancji stanu faktycznego i bezkrytyczne podejście do dokumentacji przedłożonej przez wnioskodawcę, w szczególności w zakresie dokumentującym przebieg negocjacji między skarżącym a wnioskodawcą; art. 10 § 1 i 2 kpa przez niewezwanie skarżącego przez Wojewodę do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, skutkujące pozbawieniem strony możliwości czynnego udziału w postępowaniu.
Ze względu na sposób skonstruowania skargi kasacyjnej w niniejszej sprawie, Naczelny Sąd Administracyjny, ze względu na ograniczenia wynikające ze wskazanych regulacji prawnych, nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich bądź w inny sposób korygować. Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej oznacza również związanie wskazanymi w niej podstawami zaskarżenia, które determinują zakres kontroli kasacyjnej, jaką Naczelny Sąd Administracyjny sprawuje na podstawie i w granicach prawa (art. 7 Konstytucji RP) - w celu stwierdzenia ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia. Z faktu związania Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej wynika wykluczenie możliwości domniemywania intencji strony składającej ten środek zaskarżenia, konkretyzowania jego zarzutów, czy też uzupełniania występujących w nim braków dotyczących podstaw skargi kasacyjnej i ich uzasadnienia.
Ze względu na wymogi konstrukcyjne skargi kasacyjnej ich sporządzanie zostało powierzone profesjonalnym podmiotom, których fachowość winna gwarantować prawidłowe skonstruowanie zarzutów, zgodnie z przepisami ppsa. Do autora skargi kasacyjnej należy wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów postępowania, które - w jego ocenie - naruszył Sąd I instancji i precyzyjne wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie bądź niezastosowanie albo błędna interpretacja, w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa procesowego na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd I instancji. Podkreślić należy, że - zgodnie ze stanowiskiem przyjętym w uchwale pełnego składu NSA z 26 października 2009 r. I OPS 10/09 - przytoczenie podstaw kasacyjnych, rozumiane jako wskazanie przepisów, które - zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną - zostały naruszone przez wojewódzki sąd administracyjny, nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny [...] obowiązek odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych (uchwała I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010/1/1, s. 16). Naczelny Sąd Administracyjny tylko wtedy może uczynić zadość temu obowiązkowi, gdy wnoszący skargę kasacyjną poprawnie określi, jakie przepisy - jego zdaniem - naruszył wojewódzki sąd administracyjny i na czym owo naruszenie polegało.
Warunek przytoczenia podstaw zaskarżenia i ich uzasadnienia nie jest spełniony, gdy skarga kasacyjna zawiera wywody zmuszające Sąd kasacyjny do domyślania się, który przepis skarżący miał na uwadze, podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego lub procesowego. Naruszony przez Sąd I instancji przepis musi być wyraźnie wskazany, gdyż w przeciwnym razie ocena zasadności skargi kasacyjnej nie jest możliwa. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej i nie ma w związku z tym kompetencji do dokonywania za wnoszącego skargę kasacyjną wyboru ani doprecyzowywania czy wręcz domyślania się tego, który przepis prawa został naruszony i dlaczego. Stanowi to powinność autora skargi kasacyjnej - profesjonalnego pełnomocnika strony.
Zarzut naruszenia art. 124 ust. 1 i 3 ugn nie został skonstruowany dostatecznie starannie. Autor skargi kasacyjnej wskazał jako wzorce kontroli art. 124 ust. 1 i 3, art. 124 ust. 1 w zw. z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami w brzmieniu jednolitego tekstu Dz.U. z "2016 r. poz. 2147 ze zm.", który to jednolity tekst wszedł w życie dnia 23 grudnia 2016 r., a z dalszymi zmianami obowiązywał do dnia 15 stycznia 2018 r., gdy wszedł w życie jednolity tekst w brzmieniu Dz.U. z 2018 r. poz. 121. Zgodnie z zasadą tempus regit actum (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012, s. 343-344 uw. 1 do art. 133), wzorcem kontroli winny być wskazane przepisy ugn w brzmieniu jednolitego tekstu Dz.U. z 2020 r. poz. 65, zm. poz. 284 i 782), obowiązujące w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Mimo tej niedoskonałości, zarzuty te nadawały się do rozpoznania.
W orzecznictwie NSA wielokrotnie podkreślano, że prawidłowe sformułowanie podstaw skargi kasacyjnej polega na powołaniu konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem kasatora - uchybił Sąd I instancji i uzasadnieniu zarzutów ich naruszenia. Wymaganie określenia podstaw skargi kasacyjnej obejmuje wskazanie, które przepisy - oznaczone numerem artykułu (lub które jednostki redakcyjne danego przepisu paragrafu, ustępu, punktu, litery) ustawy - zostały naruszone, jak również na czym to naruszenie polegało. Skarga kasacyjna nieodpowiadająca wymogom ustawowym w zakresie określenia podstaw czy ich uzasadnienia zawiera istotny brak, ponieważ uniemożliwia Sądowi II instancji ocenę zasadności tego środka zaskarżenia (np. wyroki NSA z: 28.2.2019 r. I OSK 896/17; 16.4.2021 r. I FSK 1060/19; 8.6.2021 r. II GSK 1096/18, cbosa).
Zaskarżona decyzja i decyzja ją poprzedzająca oparte zostały na podstawie art. 124 ust. 1a ugn (wskazał ów przepis w podstawie prawnej decyzji z 12 czerwca 2020 r. nr WN.6821.13.2020.VIII Starosta P.’ - s. 1, 3 decyzji; k. 217, 26 akt Starosty; w uzasadnieniu decyzji z 6 sierpnia 2020 r. nr SN-III.7536.37.2020.4 Wojewoda Wielkopolski - s. 1, 3-4. Autor skargi kasacyjnej ani w petium skargi kasacyjnej, ani w jej uzasadnieniu, nie wskazał jako wzorca kontroli art. 124 ust. 1a ugn. Decyzja wydana w trybie art. 124 ust. 1a ugn stanowi odrębny rodzaj decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości w celu rozpoczęcia realizacji celu publicznego, jeżeli sama decyzja o zezwoleniu wydana na podstawie art. 124 ust. 1 ugn nie może być jeszcze wykonywana przez fakt, że nie stała się decyzją ostateczną albo też jako decyzja organu odwoławczego nie stała się decyzją wykonalną. W takiej sytuacji nie nadaje się decyzji wydanej na podstawie ust. 1 rygoru natychmiastowej wykonalności, lecz z przyczyn, które uzasadniałyby nadanie takiego rygoru, istnieje możliwość wydania odrębnej decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości wywłaszczonej, i to tej decyzji nadawany jest rygor natychmiastowej wykonalności. [...] Wydanie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości na podstawie ust. 1a następuje w przypadku, gdy jest to niezbędne ze względu na ochronę zdrowia lub życia ludzkiego albo dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami bądź też ze względu na inny interes społeczny lub wyjątkowo ważny interes strony. W decyzji o zezwoleniu na niezwłoczne zajęcie nieruchomości organ orzekający obowiązany jest wykazać, jaka jest przyczyna wydania zezwolenia i jakie skutki miałoby zaniechanie wydania tego zezwolenia, skoro zezwolenie to stanowi podstawę do pozbawienia właściciela i użytkownika wieczystego posiadania nieruchomości i można je wydać tylko ze względu na niezwłoczność rozpoczęcia realizacji inwestycji celu publicznego (M. Wolanin w: J. Jaworski, A. Prusaczyk, A. Tułodziecki, M. Wolanin, Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, C.H. Beck 2023, nb 18 do art. 124, s. 756-758).
Z tych względów zarzuty odnoszące się do naruszenia art. 124 ust. 1 i 3 ugn są w niniejszej sprawie są nierelewantne. Analogicznie należy ocenić samoistny zarzut naruszenia prawa materialnego, przy formułowaniu którego Autor skargi kasacyjnej odniósł się do art. 124 ugn, nie konkretyzując naruszonych - jego zdaniem - jednostek redakcyjnych art. 124 ugn (pkt II.1 petitum skargi kasacyjnej). Naczelny Sąd Administracyjny mógł rozpoznać ów zarzut jedynie w zakresie ustępu 1 i 3 ugn, które w sprawie dotyczącej kontroli wyroku oddalającego skargę na decyzję wydaną na podstawie art. 124 ust. 1a ugn są nierelewantne.
Podobnie ocenić należy zarzut naruszenia art. 77 kpa. Przepis ten dzieli się na cztery paragrafy, o różnej treści normatywnej. Ani w petitum skargi kasacyjnej, ani w jej uzasadnieniu, skarżący kasacyjnie nie wskazał, naruszenia którego z nich dopatruje się. Z tych przyczyn zarzut naruszenia "art. 77 kpa" nie nadawał się do rozpoznania.
Postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone w zgodzie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 kpa). Organy podjęły wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy. Nie doszło do naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu - strona brała udział podczas całego postępowania; Starosta pismem z 11 marca 2020 r. zawiadomił pełnomocnika skarżącego o zakończeniu postępowania wyjaśniającego i i o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań (k. 200, 201 akt Starosty). Jedynie - jak słusznie zauważył Autor skargi kasacyjnej – Wojewoda nie zawiadomił skarżącego o możliwości wypowiedzenia się co do zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego; Wojewoda nie prowadził żadnych nowych dowodów w sprawie (akta Wojewody). Jednak już Sąd I instancji prawidłowo uznał, że mimo naruszenia art. 10 § 1 i 2 kpa, naruszenie to nie miało to wpływu na wynik rozpoznawanej sprawy. Zarzut ten byłby skuteczny jedynie wówczas, gdy stawiająca go strona wykazała, że zarzucane uchybienie uniemożliwiło jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. Tymczasem, w tej sprawie nie było takiej sytuacji ani strona nie wykazała, że uniemożliwiono jej dokonanie konkretnych czynności procesowych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w niniejszej sprawie organy obu instancji zebrały kompletny materiał dowodowy i prawidłowo rozważyły całość istotnych dla sprawy okoliczności, nie naruszając zasady prawdy obiektywnej (art. 7 kpa).
Starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości [...] przewodów i urządzeń służących do przesyłania lub dystrybucji [...] energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel [....] nieruchomości nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego (art. 124 ust. 1 ugn). Udzielenie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie. Do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań. (art. 124 ust. 3 ugn).
Wszystkie te okoliczności, podnoszone także w skardze kasacyjnej rozpoznanej wyrokiem I OSK 1202/21, były badane w postępowaniu administracyjnym zakończonym decyzją Wojewody Wielkopolskiego z dnia 6 sierpnia 2020 r., nr SN-III.7536.38.2020.4 w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości gruntowych, stanowiących własność M.R. Prawomocnym wyrokiem z dnia 18 czerwca 2024 r. sygn. I OSK 836/21 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną M.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 grudnia 2020 r., sygn. akt I SA/Po 659/20 w sprawie ze skargi M.R. na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 6 sierpnia 2020 r. nr SN-III.7536.38.2020.4 w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z części nieruchomości gruntowych (na podstawie art. 124 ust. 1 ugn).
Z uwagi na odrębność decyzji wydanej na podstawie art. 124 ust. 1a ugn, te same zarzuty, podniesione uprzednio w skardze kasacyjnej oddalonej wyrokiem I OSK 1202/21, nie mogły być skutecznie podnoszone w sprawie kontrolowanej wyrokiem I OSK 1202/21.
Ustalenie odszkodowania nie jest integralną częścią decyzji podjętej na podstawie art. 124 ust. 1a ugn. W postępowaniu kontrolowanym przez Sąd w niniejszej sprawie odszkodowanie w ogóle nie jest przedmiotem badania przez organ administracji, gdyż - stosownie do art. 129 ust. 5 pkt 1 ugn - ustalane jest w odrębnej decyzji wydawanej przez starostę, wykonującego zadanie z zakresu administracji rządowej.
Niezasadne okazały się zarzuty naruszenia art. 140 i art. 143 kc i art. 64 ust.1-3 Konstytucji RP w zw. z art. 124 ugn (ponownie nieprawidłowo postawiony zarzut - nieuściślone, który z ustępów przepisu został naruszony, tymczasem - art. 124 zawiera ich aż 8, w tym kilka podpunktów). Art. 124 ust. 1a ugn (będący podstawą skarżonej w niniejszej sprawie decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty P.’ z dnia 12 czerwca 2020 r. znak WN.6821.13.2020.VIII zezwalającej na ograniczenie prawa własności nieruchomości przez niezwłoczne zajęcie części przedmiotowej nieruchomości celem założenia i przeprowadzenia przez nieruchomości przewodów i urządzeń napowietrznej linii elektroenergetycznej WN 110 kV [...] zgodnie z załącznikami graficznymi, stanowiącymi integralną część Starosty P.’ z dnia 10 czerwca 2020 r. znak WN.6821.13.2020.VIII i nadającej decyzji z 12 czerwca 2020 r. rygor natychmiastowej wykonalności (k. 217-215; k. 212-206 akt Starosty).
Wbrew zarzutom kasacji pozostaje to w zgodzie zarówno z art. 64 ust. 1-3 Konstytucji RP , jak i art. 140 i art. 143 kc. Wolą Ustrojodawcy: "Własność może być ograniczona tylko w drodze ustawy i tylko w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności" (art. 64 ust. 3 Konstytucji RP). W kontrolowanej sprawie doszło do ograniczenia własności (nie mającego charakteru absolutnego) w drodze ustawy o gospodarce nieruchomościami i nie naruszyło to istoty prawa własności, uwzględniwszy zasadę proporcjonalności (L. Garlicki, S. Jarosz-Żukowska, w: red. L. Garlicki, M. Zubik, Konstytucja RP. Komentarz, Wyd. Sejm. 2016, t. II, s s. 614-615, uw. 35, s. 620-630 , uw. 39-44).
Sąd I instancji prawidłowo przeprowadził sądowoadministracyjną kontrolę zaskarżonej decyzji, uznając, że Wojewoda należycie ocenił zgromadzone w sprawie dowody i wyprowadził z nich trafne wnioski. Skarga kasacyjna wywiedziona w niniejszej sprawie stanowi jedynie polemikę z zaskarżonym wyrokiem strony nieusatysfakcjonowanej rozstrzygnięciem Sądu I instancji, które odpowiada prawu. Dlatego skarga kasacyjna nie zasługuje na aprobatę.
W kontekście przeprowadzonej analizy za bezzasadny uznać należy zarzuty naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa, jak również art. 7, art. 10 § 1 i 2 kpa. Sąd I instancji zasadnie, wskutek braku w kontrolowanym postępowaniu uchybień proceduralnych mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy jak i materialnych, mających wpływ na wynik sprawy, oddalił skargę na podstawie art. 151 ppsa. Tym samym, nie mógł naruszyć art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ppsa.
Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ppsa, oddalił skargę kasacyjną.
Uczestnik postępowania nie spełniał przesłanek do zasądzenia na jego rzecz zwrotu kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym (art. 204 pkt 1 i 2 ppsa), przeto wniosek uczestnika o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.