I OSK 1609/06

Naczelny Sąd Administracyjny2006-11-17
NSAAdministracyjneWysokansa
samorząd terytorialnynauczycieleawans zawodowypostępowanie administracyjnesądownictwo administracyjnereprezentacjainteres prawnyorgan administracji

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Prezydenta Miasta G., uznając, że organ samorządowy wykonujący funkcję organu administracji publicznej nie może reprezentować interesu prawnego gminy jako osoby prawnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Prezydenta Miasta G. na postanowienie WSA w Gliwicach, które odrzuciło skargę Prezydenta na decyzję Kuratora Oświaty w sprawie awansu zawodowego nauczyciela. WSA uznał, że Prezydent Miasta, działając jako organ pierwszej instancji, nie mógł być stroną postępowania sądowoadministracyjnego. NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając, że organ samorządowy wykonujący funkcje administracji publicznej nie może jednocześnie reprezentować interesu prawnego gminy jako osoby prawnej w tym samym postępowaniu.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Prezydenta Miasta G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, które odrzuciło skargę Prezydenta na decyzję Kuratora Oświaty dotyczącą nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego. WSA uzasadnił odrzucenie skargi tym, że Prezydent Miasta, działając jako organ pierwszej instancji, nie mógł być stroną postępowania sądowoadministracyjnego, powołując się na utrwalone orzecznictwo zakazujące sytuacji, w której organ ma jednocześnie uprawnienia władcze i strony kwestionującej rozstrzygnięcie. Prezydent Miasta w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego, twierdząc, że działał jako reprezentant Gminy G., a nie jako organ postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, podkreślając, że rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona prawem. Sąd wskazał, że gdy organ samorządowy wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest uprawniony do reprezentowania interesu prawnego gminy jako osoby prawnej w tym postępowaniu. W tym przypadku, Prezydent Miasta był umocowany do stwierdzenia nieważności decyzji, co oznaczało, że działał jako organ administracji, a nie jako reprezentant interesu prawnego gminy.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, organ jednostki samorządu terytorialnego, który wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest uprawniony do reprezentowania interesu prawnego tej jednostki jako osoby prawnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Uzasadnienie

Powierzenie organowi samorządowemu kompetencji do orzekania w indywidualnej sprawie w formie decyzji administracyjnej wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie sądowoadministracyjnym. Organ ten działa wówczas jako organ administracji, a nie jako reprezentant interesu prawnego osoby prawnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (10)

Główne

p.p.s.a. art. 50 § par. 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Błędne zastosowanie przez sąd niższej instancji.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

k.p.a. art. 5 § par. 2 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 156 § par. 1 pkt 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 157 § par. 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.s.g. art. 31

Ustawa o samorządzie gminnym

Błędna wykładnia przez stronę skarżącą.

u.s.o. art. 5a

Ustawa o systemie oświaty

Niezastosowanie przez sąd niższej instancji.

u.f.p. art. 20 § ust. 1

Ustawa o finansach publicznych

Niezastosowanie przez sąd niższej instancji.

Karta Nauczyciela art. 9b § ust. 7 pkt 1

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 - Karta Nauczyciela

Karta Nauczyciela art. 91d § pkt 3

Ustawa z dnia 26 stycznia 1982 - Karta Nauczyciela

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ jednostki samorządu terytorialnego wykonujący funkcję organu administracji publicznej nie może reprezentować interesu prawnego tej jednostki jako osoby prawnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym.

Odrzucone argumenty

Prezydent Miasta G. działał jako reprezentant Gminy G., a nie jako organ postępowania administracyjnego. Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 31 ustawy o samorządzie gminnym. Niezastosowanie przepisów ustawy o systemie oświaty i ustawy o finansach publicznych.

Godne uwagi sformułowania

W zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest on /ani też żaden z pozostałych organów danej jednostki/ uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej. Niedopuszczalna jest sytuacja, w której organ w zakresie jednej sprawy wyposażony jest w dwojakiego rodzaju uprawnienia tj. z jednej strony uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia a z drugiej - uprawnienia strony, która kwestionuje poprzez skargę takie rozstrzygnięcie.

Skład orzekający

Jan Paweł Tarno

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie granic legitymacji procesowej organów samorządowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, zwłaszcza gdy wykonują one funkcje organów administracji publicznej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy organ samorządowy wydaje decyzję administracyjną, a następnie próbuje zaskarżyć ją w imieniu gminy jako osoby prawnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej reprezentacji jednostek samorządu terytorialnego w sądzie, co ma znaczenie praktyczne dla prawników zajmujących się prawem administracyjnym i samorządowym.

Czy wójt może pozwać gminę? NSA wyjaśnia granice reprezentacji samorządu w sądzie.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 1609/06 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2006-11-17
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2006-10-09
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Paweł Tarno /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6190 Służba Cywilna, pracownicy mianowani, nauczyciele
Hasła tematyczne
Samorząd terytorialny
Stopnie i tytuły naukowe
Sygn. powiązane
IV SA/Gl 464/06 - Postanowienie WSA w Gliwicach z 2006-07-24
Skarżony organ
Kurator Oświaty
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art. 5 par. 2 pkt 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 50, art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Tezy
W zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest on /ani też żaden z pozostałych organów danej jednostki/ uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno (spr.) po rozpoznaniu w dniu 17 listopada 2006 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Prezydenta Miasta G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 lipca 2006 r., sygn. akt IV SA/Gl 464/06 odrzucające skargę Prezydenta Miasta G. na decyzję Kuratora Oświaty w K. z dnia 7 marca 2006 r., (...) w przedmiocie nauczyciele – nadanie stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 24 lipca 2006 r., IV SA/Gl 464/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę Prezydenta Miasta G. na decyzję Kuratora Oświaty w K. z dnia 7 marca 2006 r., (...) w przedmiocie nauczyciele - nadanie stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego.
W uzasadnieniu Sąd podał, iż zgodnie z art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ uprawnienie do wniesienia skargi przysługuje każdemu kto ma w tym interes prawny, a ponadto prokuratorowi, Rzecznikowi Praw Obywatelskich oraz organizacji społecznej w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym /par. 1/. Uprawnionym do wniesienia skargi jest również inny podmiot, któremu ustawy przyznają prawo do wniesienia skargi /par. 2/. Stwierdzono wobec powyższego, iż stroną w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie może być organ, który w rozpatrywanej przez Sąd sprawie był powołany do wydania aktu administracyjnego. Jak wynika bowiem z utrwalonego orzecznictwa sądowego niedopuszczalna jest sytuacja, w której organ w zakresie jednej sprawy wyposażony jest w dwojakiego rodzaju uprawnienia tj. z jednej strony uprawnienia władcze w zakresie rozstrzygnięcia a z drugiej - uprawnienia strony, która kwestionuje poprzez skargę takie rozstrzygnięcie. Sąd wskazał, iż powyższe znajduje odzwierciedlenie w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2000 r. II SA/Gd 2159/00 - Lex nr 46440 a także uchwale Sądu Najwyższego z dnia 27 lipca 1993 r., III AZP 8/93 - OSNPC 1994 nr 1 poz. 3/.
W skardze kasacyjnej na to postanowienie pełnomocnik skarżącego wniósł o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa radcowskiego według norm przepisanych. Zarzucił wskazanemu naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 31 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /Dz.U. 2001 nr 142 poz. 1591 ze zm./ oraz niezastosowanie art. 5 ust. 2 pkt 1 i 7 oraz art. 5a ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty /Dz.U. 2004 nr 256 poz. 2572/ i art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005 r. o finansach publicznych /Dz.U. 2005 nr 249 poz. 2104/ a także naruszenie prawa procesowego mającego istotny wpływ na wynik sprawy tj. art. 50 par. 1 p.p.s.a., poprzez uznanie że wnoszącym skargę jest Prezydent Miasta G. działający w charakterze organu pierwszej instancji. Podano, iż z uwagi na oznaczenie w treści skargi jako skarżącego Prezydenta Miasta G. i mogące w związku z tym powstać wątpliwości interpretacyjne co do podmiotu wnoszącego skargę, w terminie do złożenia skargi, skarżący skierował pismo wyjaśniające podmiot skarżący, w którym wskazał, iż Prezydent Miasta G. reprezentuje w sprawie Gminę G. Jako dowód powyższego pełnomocnik wskazał pismo z dnia 6 kwietnia 2006 r. oraz dowód nadania pisma na adres Kuratora Oświaty w K. Przywołane pismo, jak podniesiono, wyraźnie wskazuje, iż skarżącym jest Gmina G. a Prezydent Miasta G. nie działa jako organ postępowania administracyjnego a jako reprezentant Gminy G. będącej stroną postępowania administracyjnego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, jako nie posiadająca usprawiedliwionych podstaw.
Podnieść należy, w ślad za utrwalonym orzecznictwem sądowym, iż rola jednostki samorządu terytorialnego w postępowaniu administracyjnym jest wyznaczona przepisami prawa pozytywnego. Może być ona - jako osoba prawna - stroną tego postępowania i wówczas organy ją reprezentujące będą broniły jej interesu prawnego, korzystając z gwarancji procesowych, jakie przepisy Kpa przyznają stronom postępowania administracyjnego. Ustawa może jednak organowi jednostki samorządu terytorialnego wyznaczyć rolę organu administracji publicznej rozumieniu art. 5 par. 2 pkt 3 Kpa. Wtedy będzie on "bronił" interesu jednostki samorządu terytorialnego w formach właściwych dla organu prowadzącego postępowanie. Z tego względu powierzenie organowi jednostki samorządu terytorialnego właściwości do orzekania w sprawie indywidualnej w formie decyzji administracyjnej, niezależnie od tego, czy nastąpiło to w na mocy ustawy, czy też w drodze porozumienia, wyłącza możliwość dochodzenia przez tę jednostkę jej interesu prawnego w trybie postępowania administracyjnego, czy też sądowoadministracyjnego.
Stosownie do art. 156 par. 1 pkt 2 oraz art. 157 par. 1 Kpa oraz art. 9b ust. 7 pkt 1 w związku z art. 91d pkt 3 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 - Karta Nauczyciela /Dz.U. 2003 nr 118 poz. 1112 ze zm./ prezydent miasta jest umocowany do stwierdzenia nieważności wydanej przez dyrektora w sprawie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego. Zatem z mocy tego unormowania kompetencyjnego organ gminy został upoważniony do kształtowania stosunków, których jedna ze stron jest własna gmina organu wydającego decyzję w sprawie.
Włączenie organów samorządowych do systemu organów administracji publicznej, prowadzących postępowanie w konkretnej sprawie, znacznie ogranicza zakres
uprawnień procesowych tych jednostek jako osób prawnych. W zakresie, w jakim organ jednostki samorządu terytorialnego wykonuje funkcję organu administracji publicznej, nie jest on /ani też żaden z pozostałych organów danej jednostki/ uprawniony do reprezentowania jej interesu prawnego, rozumianego jako interes osoby prawnej.
Z tych względów, działając na podstawie art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skargę kasacyjną należało oddalić.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI