Orzeczenie · 2023-11-17

I OSK 1607/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2023-11-17
NSAnieruchomościWysokansa
nieruchomościpodział nieruchomościdziałka budowlanaustawa o gospodarce nieruchomościamiprawo administracyjnesądy administracyjneNSAbudynek mieszkalny

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą zatwierdzenia podziału nieruchomości. Skarga dotyczyła odmowy podziału działki w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego, zgodnie z art. 95 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami (u.g.n.). Sądy niższych instancji uznały, że wnioskodawcy nie wykazali konieczności podziału, a także kwestionowali legalność zabudowy na nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał ją za zasadną. Sąd podkreślił, że art. 95 pkt 7 u.g.n. jest przepisem szczególnym (lex specialis), który pozwala na podział nieruchomości niezależnie od planu miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy, jeśli celem jest wydzielenie działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego. NSA stwierdził, że sądy niższych instancji błędnie interpretowały ten przepis, wymagając wykazania, że dotychczasowy sposób zagospodarowania terenu uniemożliwia korzystanie z budynku, oraz nadmiernie analizując legalność zabudowy na pozostałej części nieruchomości. Sąd wskazał, że kluczowe jest, czy wydzielona działka spełnia wymogi działki budowlanej i jest niezbędna do korzystania z budynku mieszkalnego, a nie czy podział jest niezbędny z powodu dysfunkcji istniejącego sposobu zagospodarowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 95 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami w kontekście podziału nieruchomości zabudowanych budynkiem mieszkalnym, niezależnie od planu miejscowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości w celu wydzielenia działki budowlanej dla istniejącego budynku mieszkalnego. Wymaga, aby wydzielona działka spełniała wymogi działki budowlanej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy art. 95 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami pozwala na podział nieruchomości w celu wydzielenia działki budowlanej dla budynku mieszkalnego, niezależnie od planu miejscowego i decyzji o warunkach zabudowy, nawet jeśli nie wykazano, że dotychczasowy sposób zagospodarowania terenu uniemożliwia korzystanie z budynku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 95 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi przepis szczególny (lex specialis), który umożliwia podział nieruchomości w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego, niezależnie od ustaleń planu miejscowego lub decyzji o warunkach zabudowy.

Uzasadnienie

NSA uznał, że art. 95 pkt 7 u.g.n. jest przepisem szczególnym, który poszerza uprawnienia właściciela do podziału nieruchomości. Kluczowe jest, aby wydzielona działka spełniała wymogi działki budowlanej i była niezbędna do korzystania z budynku mieszkalnego, a nie aby podział był niezbędny z powodu dysfunkcji istniejącego sposobu zagospodarowania.

Czy przy rozpatrywaniu wniosku o podział nieruchomości w trybie art. 95 pkt 7 u.g.n. należy badać legalność zabudowy na pozostałej części nieruchomości, która nie jest przedmiotem wydzielenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przedmiotem oceny organu jest wyłącznie działka wydzielana, zabudowana budynkiem mieszkalnym, dla którego dokonywany jest podział. Przeszkody dla podziału nie mogą stanowić ustalenia dotyczące stanu legalności innych budynków na nieruchomości.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że sądy niższych instancji błędnie analizowały legalność zabudowy na działce nr 58/2, podczas gdy celem podziału było wydzielenie działki nr 58/1 dla budynku mieszkalnego. Ocena powinna dotyczyć wyłącznie tej wydzielanej działki.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok WSA oraz zaskarżoną decyzję SKO i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta.

Przepisy (22)

Główne

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.g.n. art. 95 § pkt 7

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Pomocnicze

u.g.n. art. 4 § pkt 3a

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Definicja działki budowlanej, której parametry muszą być spełnione.

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Konstytucja RP art. 64 § ust. 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 6

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 189

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 2004 r. w sprawie sposobu i trybu dokonywania podziałów nieruchomości § § 4

Argumenty

Skuteczne argumenty

Art. 95 pkt 7 u.g.n. jest przepisem szczególnym pozwalającym na podział nieruchomości niezależnie od planu miejscowego w celu wydzielenia działki budowlanej dla budynku mieszkalnego. • Ocena podziału powinna dotyczyć wyłącznie wydzielanej działki budowlanej, a nie legalności zabudowy na pozostałej części nieruchomości. • Współwłasność nieruchomości sama w sobie może stanowić ograniczenie w korzystaniu z niej, uzasadniając potrzebę podziału.

Odrzucone argumenty

Konieczność wykazania, że dotychczasowe przeznaczenie lub sposób zagospodarowania terenu uniemożliwia korzystanie z zabudowanej działki. • Konieczność badania zabudowań na działce nr 58/2 pod kątem ich legalnej zabudowy i wyposażenia w infrastrukturę techniczną. • Przeszkoda w podziale stanowi brak możliwości ustanowienia służebności dla budynków na działce nr 58/2.

Godne uwagi sformułowania

przepis ten stanowi lex specialis w stosunku do ogólnych zasad obowiązujących przy podziale nieruchomości • podział nieruchomości może nastąpić w celu wydzielenia działki budowlanej niezbędnej do korzystania z budynku mieszkalnego • przepisy ograniczające prawa właściciela [...] nie mogą być w żadnym stopniu interpretowane w sposób rozszerzający • nie chodzi bowiem w niej o zapobieganie wyłącznie sytuacjom dysfunkcyjnym w zakresie korzystania z budynku mieszkalnego ale o umożliwienie właścicielowi bardziej racjonalnego – z jego punktu widzenia – podziału nieruchomości • przedmiotem oceny organu nie jest nieruchomość dzielona, lecz działka z niej wydzielana, zabudowana budynkiem mieszkalnym

Skład orzekający

Mariola Kowalska

przewodniczący

Aleksandra Łaskarzewska

sędzia

Arkadiusz Blewązka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 95 pkt 7 ustawy o gospodarce nieruchomościami w kontekście podziału nieruchomości zabudowanych budynkiem mieszkalnym, niezależnie od planu miejscowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podziału nieruchomości w celu wydzielenia działki budowlanej dla istniejącego budynku mieszkalnego. Wymaga, aby wydzielona działka spełniała wymogi działki budowlanej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego przepisu ustawy o gospodarce nieruchomościami, który pozwala na podział nieruchomości w specyficznych sytuacjach, co ma znaczenie praktyczne dla właścicieli nieruchomości. Interpretacja NSA wyjaśnia wątpliwości dotyczące stosowania tego przepisu.

NSA: Podział nieruchomości dla budynku mieszkalnego możliwy mimo braku planu miejscowego – kluczowa interpretacja art. 95 u.g.n.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst