I OSK 160/05
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła przejęcia majątku ziemskiego o powierzchni 165,11 ha, należącego do Ludwika Z. M., na cele reformy rolnej. Majątek ten obejmował część jeziora P. (118,31 ha) oraz zespół dworsko-parkowy. Organy administracji uznały, że majątek ten podlega reformie rolnej, ponieważ przekraczał dopuszczalne normy obszarowe, a jezioro i zespół dworsko-parkowy miały charakter rolniczy i były funkcjonalnie związane z całością majątku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzje administracyjne, stwierdzając, że organy nie wykonały zaleceń Naczelnego Sądu Administracyjnego z poprzedniego postępowania (sygn. IV SA/Wa 205/04), nie wyjaśniły kluczowych okoliczności faktycznych dotyczących charakteru rolniczego jeziora i zespołu dworsko-parkowego oraz naruszyły przepisy postępowania (art. 7, 77 Kpa). Gmina O., jako obecny właściciel nieruchomości, wniosła skargę kasacyjną, zarzucając sądowi I instancji błędną wykładnię art. 2 ust. 1 lit. "e" dekretu o reformie rolnej oraz naruszenie art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" PPSA poprzez przyjęcie, że materiał dowodowy nie pozwala na stwierdzenie rolniczego charakteru części jeziora P. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że zarzut naruszenia prawa materialnego nie może służyć podważaniu ustaleń stanu faktycznego, a zarzut naruszenia prawa procesowego nie został wystarczająco uzasadniony w zakresie wpływu na wynik sprawy. NSA uznał, że sąd I instancji prawidłowo ocenił, iż organy administracji nie poczyniły niezbędnych ustaleń faktycznych, a postępowanie dowodowe nie spełniało wymogów Kpa, co uzasadniało uchylenie decyzji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących reformy rolnej, znaczenie ustaleń faktycznych w postępowaniu administracyjnym, związanie sądu oceną prawną wyrażoną w poprzednim orzeczeniu.
Dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego związanego z okresem powojennym i reformą rolną.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd I instancji naruszył prawo materialne przez błędną wykładnię art. 2 ust. 1 lit. "e" dekretu o reformie rolnej, przyjmując, że ustalenia dotyczące jeziora i zespołu dworsko-parkowego powinny dotyczyć okresu sprzed 1 września 1939 r. i że nie udokumentowano ich jako części nieruchomości ziemskiej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia prawa materialnego nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ za pomocą tego zarzutu nie można podważać kontroli prawidłowości ustalenia stanu faktycznego.
Uzasadnienie
Zarzut naruszenia prawa materialnego nie jest właściwym środkiem do kwestionowania ustaleń faktycznych dotyczących charakteru nieruchomości i okresu ich posiadania.
Czy sąd I instancji naruszył przepisy postępowania (art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" PPSA) poprzez przyjęcie, że zebrany materiał dowodowy nie pozwala na stwierdzenie, że część jeziora P. była nieruchomością ziemską?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd I instancji prawidłowo ocenił, że organy administracji nie wykonały zaleceń poprzedniego wyroku NSA i nie poczyniły kluczowych ustaleń faktycznych dotyczących charakteru rolniczego jeziora i zespołu dworsko-parkowego, naruszając tym samym przepisy postępowania.
Uzasadnienie
Sąd I instancji słusznie stwierdził, że organy administracji nie przeprowadziły należytego postępowania dowodowego i nie wyjaśniły istotnych okoliczności, co uzasadniało uchylenie decyzji.
Czy Gmina O. jako obecny właściciel nieruchomości jest stroną postępowania w sprawie skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Gmina O. jest uprawniona do wniesienia skargi kasacyjnej, ponieważ ma interes prawny jako obecny właściciel spornej nieruchomości.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 173 par. 2 i art. 50 par. 1 PPSA, strona postępowania sądowoadministracyjnego to także osoba mająca w tym interes prawny, a Gmina O. jako właściciel nieruchomości spełnia te kryteria.
Przepisy (12)
Główne
PPSA art. 145 § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie polega na tym, że sąd I instancji kontrolując legalność zaskarżonej decyzji nie zauważył, że rozstrzygnięcie to narusza przepisy postępowania, bądź dostrzegając te błędy prawne niewłaściwie ocenił ich wpływ na wynik sprawy. Aby oprzeć skargę kasacyjną na tej podstawie, należy wykazać, że wadliwość w rozumowaniu sądu miała wpływ na wynik sprawy.
dekret o reformie rolnej art. 2 § ust. 1 lit. "e"
Dekret Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej
Określa, jakie nieruchomości ziemskie przeznaczone są na cele reformy rolnej (przekraczające 100 ha powierzchni ogólnej na terenie woj. poznańskiego).
Pomocnicze
PPSA art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, ale bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.
PPSA art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia skargi kasacyjnej.
dekret o reformie rolnej art. 2 § ust. 2
Dekret Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej
Nieważność działów nieruchomości dokonanych po 1 września 1939 r.
Kpa art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.
Kpa art. 77 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
Kpa art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji administracyjnej.
u.o.NSA art. 30
Ustawa z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym
Związanie oceny prawnej wyrażonej w orzeczeniu Sądu.
ustawa wodna
Ustawa z dnia 19 września 1922 r.
Regulacje dotyczące własności wód i gruntów pod wodami.
Prawo wodne
Ustawa z dnia 30 maja 1962 r. Prawo wodne
Przejęcie przez Państwo własności wód i gruntów pod nimi.
rozporządzenie art. 5
Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych z dnia 1 marca 1945 r. w sprawie wykonania dekretu PKWN z dnia 6 września 1944 r. o przeprowadzeniu reformy rolnej
Określa zasady wszczynania postępowania w sprawie reformy rolnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że organy administracji nie wykonały zaleceń poprzedniego wyroku NSA. • Organy administracji nie poczyniły kluczowych ustaleń faktycznych dotyczących charakteru rolniczego jeziora P. i zespołu dworsko-parkowego. • Postępowanie dowodowe przeprowadzone przez organy administracji nie spełniało wymogów Kpa.
Odrzucone argumenty
Zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 2 ust. 1 lit. "e" dekretu o reformie rolnej. • Zarzut naruszenia przepisów postępowania (art. 145 par. 1 pkt 1 lit. "c" PPSA) poprzez przyjęcie, że zebrany materiał dowodowy nie pozwala na stwierdzenie rolniczego charakteru części jeziora P.
Godne uwagi sformułowania
Aby więc na tej podstawie oprzeć skargę kasacyjną należy w każdym ze wskazanych przypadków wykazać, że wadliwość w rozumowaniu sądu miało wpływ na wynik sprawy sądowoadministracyjnej. • Ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiąże w sprawie ten Sąd i organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. • Za pomocą zarzutu naruszenia prawa materialnego nie można podważać kontroli prawidłowości ustalenia stanu faktycznego, gdyż do tego służą zarzuty natury procesowej.
Skład orzekający
Małgorzata Borowiec
przewodniczący sprawozdawca
Zbigniew Rausz
sędzia
Joanna Runge - Lissowska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących reformy rolnej, znaczenie ustaleń faktycznych w postępowaniu administracyjnym, związanie sądu oceną prawną wyrażoną w poprzednim orzeczeniu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego i faktycznego związanego z okresem powojennym i reformą rolną.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy historycznego kontekstu reformy rolnej i jej wpływu na współczesne prawo własności, co może być interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach.
“Reforma rolna: Jak sąd rozstrzygnął spór o historyczny majątek ziemski?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.