I OSK 1597/07

I OSK 1597/07 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2009-01-21
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-10-08
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Banasiewicz /sprawozdawca/
Jolanta Rajewska /przewodniczący/
Roman Ciąglewicz
Symbol z opisem
6182 Zwrot wywłaszczonej nieruchomości i rozliczenia z tym związane
Hasła tematyczne
Wywłaszczanie nieruchomości
Sygn. powiązane
II SA/Gd 164/07 - Wyrok WSA w Gdańsku z 2007-07-05
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art.174 pkt 2,art.134,145 § 1 pkt 1 lit c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Dz.U. 1997 nr 115 poz 741
art.136 ust.3 i art.140 ust.1i 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art.7,8,9 i 154
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rajewska Sędziowie NSA Joanna Banasiewicz (spr.) NSA Roman Ciąglewicz Protokolant Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.J., R. J. i S. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 5 lipca 2007 r. sygn. akt II SA/Gd 164/07 w sprawie ze skargi M. J., R. J. i S. J. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] stycznia 2007 r. nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 5 lipca 2007 r., sygn. akt II SA/Gd 164/07 oddalił skargę M. J., R. J. i S. J. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia [...] stycznia 2007 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości.
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach sprawy:
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2001 r. nr [...] Prezydent Miasta Gdyni działając na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 142 i art. 216 oraz art. 136 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2000 r. Nr 115, poz. 741), po rozpatrzeniu wniosku T. J. o zwrot wywłaszczonej nieruchomości położonej w Gdyni przy ulicy [...], oznaczonej jako działka nr [...] , orzekł o odmowie zwrotu tej nieruchomości. Powołując się na ustalenia dokonane w trakcie oględzin organ I instancji ustalił, że cel nabycia nieruchomości w odniesieniu do terenu wywłaszczonej działki został osiągnięty, albowiem obecny stan gospodarczego wykorzystania wywłaszczonej nieruchomości pozwala na stwierdzenie, iż prace związane z realizacją celu określonego w akcie wywłaszczeniowym zostały na tej nieruchomości nie tylko rozpoczęte, co zgodnie z przepisem art. 137 ust. 1 pkt 1 cyt. ustawy o gospodarce nieruchomościami stanowi przesłankę uznania braku zbędności tej części nieruchomości na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, lecz i zakończone.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r., po rozpatrzeniu odwołania T. J., Wojewoda Pomorski w Gdańsku utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż decyzją Prezydenta Miasta Gdyni z [...] lutego 1975 r. dokonano wywłaszczenia nieruchomości położonej w Gdyni przy ul. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...], wpisanej w księdze wieczystej KW nr[...] jako własność T. J., które polegało na przyznaniu mu za ww. nieruchomość wywłaszczoną – nieruchomości zamiennej stanowiącej teren państwowy, tj. niezabudowaną działkę budowlaną położoną w Gdyni przy ul. [...], oznaczoną w ewidencji gruntów jako działka nr [...], objętą księgą wieczystą KW nr [...], przeznaczoną pod budownictwo jednorodzinne oraz oddaniu jej nieodpłatnie w użytkowanie wieczyste T. J. oraz na przyznaniu mu wyrównania pieniężnego tytułem różnicy wynikającej z oszacowania wartości nieruchomości zamiennej w wysokości [...] zł. Organ odwoławczy ustalił, że nieruchomość położona w Gdyni przy ulicy [...], oznaczona jako działka nr [...] jest obecnie własnością M. W. oraz J. i J. K.. W konsekwencji powyższego organ II instancji uznał, że spadkobiercy T. J. nie posiadają prawnej możliwości zwrotu ww. nieruchomości zamiennej. W związku z tym ich wniosek w sprawie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości jest bezpodstawny, ponieważ nie jest możliwe spełnienie przesłanki zawartej w art. 140 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Na powyższą decyzję skarżący wnieśli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, wnosząc o jej uchylenie jako naruszającej prawo i uwzględnienie wniosku o zwrot nieruchomości. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego art. 136, 137 i art. 140 ustawy o gospodarce nieruchomościami, polegające na błędnej ich wykładni i niewłaściwym zastosowaniu.
Zdaniem skarżących wskazane przepisy nie uzależniają możliwości zwrotu wywłaszczonej nieruchomości od jednoczesnego zwrotu otrzymanej nieruchomości zamiennej. Podnieśli ponadto, że nieruchomość objętą żądaniem zwrotu należy uznać za zbędną dla celu uwłaszczenia.
Wojewoda Pomorski w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalając zaskarżonym wyrokiem skargę stwierdził, że nowe brzmienie art. 136 ust. 3 (uchwalone ustawą z dnia 28 listopada 2003 r.) określa, wbrew zarzutom skargi, kolejny warunek zwrotu nieruchomości, którym jest zwrot odszkodowania, a także nieruchomości zamiennej, jeżeli osoba wywłaszczona otrzymała taką nieruchomość, stosownie do art. 140 ustawy. Z treści przepisu art. 140 ust. 1 ustawy wynika, że nieruchomość wywłaszczona, która stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, może być zwrócona tylko wówczas, gdy istnieją możliwości zwrotu nieruchomości zamiennej, otrzymanej przez byłego właściciela nieruchomości wywłaszczonej. Brzmienie tego przepisu nie zawiera uprawnienia do zamiany obowiązku zwrotu otrzymanej nieruchomości zamiennej na odszkodowanie pieniężne. W konsekwencji przepis ten należy rozumieć w ten sposób, że nawet w przypadku stwierdzenia materialnoprawnych przesłanek uzasadniających zwrot wywłaszczonej nieruchomości określonych w przepisie art. 136 ust. 3 ustawy, decyzja o jej zwrocie może być wydana tylko wówczas, gdy poprzedniemu właścicielowi przysługuje do nieruchomości zamiennej takie prawo, które pozwala na zwrócenie jej Skarbowi Państwa lub jednostce samorządu terytorialnego.
Sąd I instancji wskazał, że nawet uwzględniając zarzut skargi, że nieruchomość położona w Gdyni przy ul. [...] stała się zbędna na cel określony w decyzji o wywłaszczeniu, albowiem na nieruchomości objętej wywłaszczeniem nie został zrealizowany cel wywłaszczenia w postaci wybudowania hotelu, to w okolicznościach sprawy decyzja o zwrocie tej nieruchomości nie mogła być wydana. Niekwestionowanym w sprawie jest bowiem, że skarżącym nie przysługują do nieruchomości zamiennej żadne prawa, które umożliwiałyby jej zwrot na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Z odpisów księgi wieczystej dotyczącej nieruchomości zamiennej położonej przy ul. [...] w Gdyni wynika, że skarżący nie są jej właścicielami, jak też nie przysługują im do tej nieruchomości prawa, które umożliwiłyby jej zwrot. Obecnie jej właścicielami są osoby trzecie. W tym stanie rzeczy, skoro skarżący nie dysponują prawem własności do nieruchomości zamiennej, uzyskanej w następstwie wywłaszczenia – nie mogą żądać zwrotu wywłaszczonej nieruchomości, ponieważ nie spełniają przesłanek zawartych w art. 136 ust. i art. 140 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami. W świetle powyższych ustaleń zarzut zawarty w skardze dotyczący naruszenia art. 136, 137 i art. 140 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie zasługiwał na uwzględnienie. W konsekwencji Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, a organ II instancji dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych i prawidłowo zastosował przepisy prawa do istniejącego w sprawie stanu faktycznego.
Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym oddalił skargę.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli M. J., S. J. i R. J., zaskarżając wyrok w całości i jako podstawy kasacyjne wskazując:
1) naruszenie przepisów prawa materialnego:
a) art. 136 ustawy o gospodarce nieruchomościami z dnia 21 sierpnia 1997 r. (dalej u.g.n.) wraz ze zmianami polegającą na przyjęciu, że zwrot nieruchomości wywłaszczonej nie przysługuje z uwagi na zbycie nieruchomości zamiennej, podczas gdy skarżącym przyznano poza nieruchomością zamienną również odszkodowanie za nieruchomość wywłaszczoną odpowiadającą swoją wartością ponad 1/3 nieruchomości wywłaszczonej, co daje podstawę do zwrotu części nieruchomości;
2) naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:
a) art. 7 i 8 k.p.a. oraz art. 9 k.p.a. oraz art. 154 k.p.a. polegające na naruszeniu słusznego interesu strony poprzez przyjęcie, iż zwrot nieruchomości jest niezasadny mimo możliwości zwrotu odszkodowania za wywłaszczenie – podczas gdy skarżącemu w decyzji wywłaszczeniowej prócz nieruchomości zamiennej przyznano odszkodowanie w wysokości odpowiadającej ponad 1/3 wartości nieruchomości co jest zdaniem skarżącego podstawą do zwrotu przynajmniej części nieruchomości. Wpływ na wynik sprawy tego naruszenia polega na tym, iż żaden z organów nie wziął pod uwagę możliwości zwrotu części nieruchomości, skupiając się w całości na braku możliwości zwrotu nieruchomości zamiennej, co skutkuje naruszeniem słusznego interesu skarżących jako pozbawionych mimo prawnych możliwości odzyskania swojej własności. Skarżącego nie poinformowano o możliwości zwrotu nieruchomości tym samym powodując możliwość powstania po stronie skarżącego nieodwracalnej szkody;
b) art. 134 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia przez organy administracji w toku postępowania przepisów postępowania administracyjnego poprzez nieustalenie w toku postępowania przed Prezydentem Miasta Gdyni i Wojewodą Pomorskim przesłanki faktycznej zwrotu nieruchomości jaką jest zmiana celu, na jaki nieruchomość została wywłaszczona, mimo iż zgodnie z przepisami musi być ona ustalona właśnie w toku tego postępowania, a tym samym nierozstrzygnięcia co do zwrotu części nieruchomości odpowiadającej części, za którą skarżącym przyznano odszkodowanie w postaci pieniężnej;
c) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. art. 140 i art. 142 u.g.n. poprzez całkowite pominięcie w rozstrzygnięciu kwestii dotyczącej odszkodowania, jakie zostało wypłacone skarżącym z tytułu wywłaszczenia, podczas gdy jednym z elementów decyzji o zwrocie nieruchomości jest rozstrzygnięcie w sprawie zwrotu orzeczonego odszkodowania.
Wskazując na powyższe zarzuty skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gdańsku do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Jak podniesiono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, na żadnym etapie postępowania organy administracji publicznej rozstrzygające w niniejszej sprawie ani Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku nie wzięły pod uwagę całości zebranego w sprawie materiału dowodowego, opierając się jedynie na braku nieruchomości zamiennej z uwagi na jej zbycie przez skarżących w latach 70-tych. Skarżący wraz z nieruchomością zamienną na skutek wywłaszczenia otrzymali odszkodowanie, którego wartość w okresie wywłaszczenia przekraczała 1/3 wartości samej nieruchomości wywłaszczonej z uwagi na jej wielkość i położenie w centrum miasta. Skarżący musieli zbyć nieruchomość zamienną z uwagi na brak środków do wypełnienia warunków zamiany, a mianowicie wybudowania zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego domu jednorodzinnego, co mogłoby skutkować utratą nieruchomości zamiennej. W sytuacji, gdy skarżący uzyskał za wywłaszczoną nieruchomość nieruchomość zamienną oraz odszkodowanie, istnieje możliwość zwrotu części nieruchomości wywłaszczonej odpowiadającej swoją wielkością wartości ówczesnego odszkodowania, a więc 1/3 nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku jednoznacznie stwierdził, iż przedmiotowa nieruchomość nie została przeznaczona na cel określony w decyzji wywłaszczeniowej. Do chwili obecnej znajduje się na terenie wywłaszczonej nieruchomość parking wraz z zielenią. Zdaniem skarżących fakt, że [...] Zarząd Kwaterunkowo-Budowlany w Gdyni wykorzystuje nieruchomość na własne cele i jest mu ona potrzebna nie może prowadzić do przyjęcia, iż parking zamiast hotelu, a więc budynku stanowi ten sam cel, jaki został określony w decyzji wywłaszczeniowej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Stosownie do postanowień art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki zostały określone w § 2 art. 183 ustawy. Żadna z przesłanek nieważności postępowania wymienionych w powołanym art. 183 § 2 omawianej ustawy nie zachodzi w niniejszej sprawie.
Wobec powyższego sprawa mogła być przez Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznana tylko w granicach zakreślonych skargą kasacyjną. Granice skargi kasacyjnej wyznaczają wymienione w art. 176 powołanej ustawy podstawy kasacyjne, które zgodnie z art. 174 ustawy mogą stanowić: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W podstawach kasacji wnoszący skargę kasacyjną musi wskazać konkretną normę prawa materialnego czy procesowego, której naruszenie zarzuca zaskarżonemu orzeczeniu, określić w jaki sposób została ona naruszona, a w przypadku zarzutu dotyczącego przepisów postępowania wykazać, że zarzucone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Odnosząc się do zarzutów skargi kasacyjnej w zakresie, w jakim zostały oparte o podniesione w ramach art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzuty naruszenia Kodeksu postępowania administracyjnego, tj. art. 7, 8, 9 i 154 k.p.a. należy uznać za chybione. Sąd bowiem dokonując oceny legalności zaskarżonego doń aktu administracyjnego czyni to w ramach wyznaczonych przepisami wspomnianej wyżej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i nie stosuje, dokonując tej kontroli bezpośrednio przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Nie można zatem skutecznie postawić wojewódzkiemu sądowi administracyjnemu zarzutu naruszenia przepisów tego Kodeksu, gdyż sąd administracyjny nie jest ich adresatem. Naruszenie przepisów postępowania, o którym mowa w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. dotyczy naruszenia przez Sąd I instancji przepisów regulujących postępowanie sądowoadministracyjne. Skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia orzeczenia sądowego, a nie decyzji administracyjnej, stąd również podstawa tej skargi odnosi się do postępowania, które doprowadziło do wydania tego orzeczenia. Niezależnie od powyższego zauważyć należy, że wskazany w skardze kasacyjnej art. 154 k.p.a., dotyczący zmiany decyzji ostatecznej, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa nie ma żadnego związku nie tylko z postępowaniem sądowoadministracyjnym, ale również postępowaniem przeprowadzonym w sprawie niniejszej przez organy administracji publicznej.
Za niezasadny należy uznać zarzut naruszenia art. 134 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. przez nieuwzględnienie skargi, pomimo naruszenia przez organy administracji przepisów postępowania administracyjnego poprzez nieustalenie w toku postępowania przed Prezydentem Miasta Gdyni i Wojewodą Pomorskim przesłanki faktycznej zwrotu nieruchomości jaką jest zmiana celu na jaki nieruchomość została wywłaszczona. Przede wszystkim stwierdzić należy, że słusznie Sąd I instancji przyjął, że dla rozstrzygnięcia sprawy, wobec braku możliwości zwrotu nieruchomości zamiennej, wskazane kwestie pozostają bez znaczenia. Ponadto zarzut nie został prawidłowo sformułowany, art. 134 p.p.s.a. składa się z dwóch jednostek redakcyjnych, nie wskazano, którego paragrafu dotyczy i na czym polegać miało uchybienie zawartej tam regulacji, natomiast zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. nie powiązano z zarzutem naruszenia przez organy konkretnych przepisów k.p.a. Natomiast zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w powiązaniu z art. 140 i 142 u.g.n. nie mógł być rozpoznany z uwagi na postawienie zarzutu naruszenia przepisów postępowania, a powiązaniu go z prawem materialnym.
Wobec powyższego pozostał do rozważenia zarzut naruszenia prawa materialnego, to jest art. 136 ustawy o gospodarce nieruchomościami, który również nie został sformułowany w sposób prawidłowy. Artykuł 136 posiada bowiem złożoną strukturę – składa się z ustępów zawierających odrębne normy prawne. W skardze kasacyjnej wskazano natomiast jedynie ogólnie na naruszenie art. 136, bez wskazania konkretnej jednostki redakcyjnej, która miałaby zostać naruszona przez Sąd I instancji. Treść uzasadnienia skargi kasacyjnej pozwala jednak na przyjęcie, że zamierzeniem skarżących było zarzucenie naruszenia art. 136 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami.
Zgodnie z art. 136 ust. 3 zd. 3 powołanej ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie wydania zaskarżonej decyzji Wojewody warunkiem zwrotu wywłaszczonej nieruchomości jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę odszkodowania lub nieruchomości zamiennej stosownie do art. 140. Art. 140 ust. 1 ustawy stanowi, że w razie zwrotu wywłaszczonej nieruchomości poprzedni właściciel lub jego spadkobierca zwraca Skarbowi Państwa lub właściwej jednostce samorządu terytorialnego, w zależności od tego, kto jest właścicielem nieruchomości w dniu zwrotu, ustalone w decyzji odszkodowanie, a także nieruchomość zamienną, jeżeli była przyznana w ramach odszkodowania. Ponadto zgodnie z ust. 5 tego artykułu jeżeli w ramach odszkodowania została przyznana nieruchomość zamienna oraz dopłata pieniężna, oprócz nieruchomości zamiennej zwraca się także tę dopłatę w wysokości ustalonej według zasad, o których mowa w ust. 2. Takie brzmienie powołanych przepisów nie pozostawia wątpliwości, że w razie, gdy w ramach odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość przyznana została nieruchomość zamienna oraz dopłata pieniężna warunkiem zwrotu wywłaszczonej nieruchomości jest zwrot przez poprzedniego właściciela lub jego spadkobiercę nieruchomości zamiennej w naturze oraz dopłaty w zwaloryzowanej zgodnie z art. 140 ust. 2 ustawy wysokości. Należy w związku z powyższym podzielić pogląd Sądu I instancji, że nie jest możliwe orzeczenie o zwrocie nieruchomości w przypadku, gdy nie istnieje możliwość zwrotu nieruchomości zamiennej. Przepisy powyższe nie przewidują bowiem możliwości zamiany obowiązku odszkodowania ustalonego w naturze jako nieruchomości zamiennej na odszkodowanie pieniężne. Takie stanowisko prezentowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych (vide: wyrok WSA w Białymstoku z dnia 15 marca 2005 r., sygn. akt II SA/Bk 828/04) oraz w literaturze (vide: T.Woś, Wywłaszczanie nieruchomości i ich zwrot, Warszawa 2007, s. 336).
Sytuacja powyższa ma miejsce w sprawie niniejszej. Jak bowiem wynika z niekwestionowanych ustaleń dokonanych w postępowaniu, skarżącym nie przysługują do nieruchomości zamiennej żadne prawa, które umożliwiałyby jej zwrot na rzecz Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego. Obecnie właścicielami nieruchomości zamiennej położonej przy ul. [...] w Gdyni, jak wynika z odpisów księgi wieczystej, są bowiem osoby trzecie. Nie mają przy tym znaczenia podnoszone w skardze kasacyjnej okoliczności, dla których skarżący wyzbyli się omawianej nieruchomości. Odnosząc się do argumentów skarżących, że cel wywłaszczenia nieruchomości nie został nigdy zrealizowany należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że z uwagi na brak możliwości zwrotu nieruchomości zamiennej, co uniemożliwia zwrot nieruchomości wywłaszczonej, okoliczność powyższa nie ma dla rozstrzygnięcia sprawy znaczenia. Wbrew również temu, co sugerują skarżący, nie jest możliwe orzeczenie co do zwrotu części nieruchomości wywłaszczonej stanowiącej równowartość przyznanego – obok nieruchomości zamiennej – odszkodowania. Przepis art. 136 ust. 3 zd. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie przewiduje bowiem takiej możliwości, stanowiąc wyraźnie, że warunkiem zwrotu nieruchomości wywłaszczonej jest zwrot nieruchomości zamiennej. W przypadku zatem, gdy nie jest możliwy zwrot nieruchomości zamiennej nieruchomość wywłaszczona nie może być zwrócona ani w całości, ani choćby w części odpowiadającej równowartości przyznanego odszkodowania. Podniesiony w skardze kasacyjnej zarzut naruszenia art. 136 ustawy o gospodarce nieruchomościami okazał się zatem niezasadny.
Z powyższych względów skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł o jej oddaleniu.