I OSK 1590/19

I OSK 1590/19 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2022-09-22
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2019-06-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący/
Arkadiusz Blewązka
Maciej Dybowski /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6031 Uprawnienia do kierowania pojazdami
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
VII SA/Wa 876/18 - Wyrok WSA w Warszawie z 2018-12-11
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2017 poz 1257
art. 61a § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Dz.U. 2017 poz 978
art. 79, art. 84
Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Sędziowie sędzia NSA Maciej Dybowski (spr.) sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka po rozpoznaniu w dniu 22 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej S. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 grudnia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 876/18 w sprawie ze skargi S. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku z dnia 20 lutego 2018 r. nr KO-159/4107/3/18 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu prawa jazdy oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 11 grudnia 2018 r. sygn. akt VII SA/Wa 876/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę S. M. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku z dnia 20 lutego 2018 r. znak KO-159/4107/3/18 w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu prawa jazdy.
Wyrok ów zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym:
Starosta Gostyniński (dalej Starosta) postanowieniem z dnia 15 stycznia 2018 r. znak WK.5430.170.2014.US, na podstawie art. 61a § 1 i art. 123 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2017 r. poz. 1257 ze zm., dalej kpa) w zw. z art. 103 ust. 3 i [art.] 49 ust. 1 pkt 3 lit. a oraz ust. 2 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2017 r. poz. 978 ze zm., dalej ukp) odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu prawa jazdy na wniosek S. E. M. (dalej skarżący) złożony dnia 13 grudnia 2017 r.
W uzasadnieniu Starosta wskazał, że wyrokiem z 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt [...] (dalej wyrok [...]), uznając winnego popełnienia czynu z art. 178a § 1 kk Sąd Rejonowy w Gostyninie w pkt IV wyroku orzekł w stosunku do oskarżonego S. E. M. zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów na okres 1 roku. Wyrok uprawomocnił się dnia 23 kwietnia 2014 r. [Odpis] wyroku przesłano do realizacji do Starostwa Powiatowego w Gostyninie dnia 29 kwietnia 2014 r. Decyzją z 9 czerwca 2014 r. znak WK.5430.169.2014.US Starosta Gostyniński cofnął S.M. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A,B,T numer dokumentu [...] numer druku FI359220 wydanego przez Starostę Gostynińskiego w dniu 11 października 2004 r. na okres od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 1 stycznia 2015 r. Decyzją z 9 czerwca 2014 r. znak WK.5430.170.1.2014.US skierowano S. M. na badania lekarskie prowadzone w celu istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
Decyzją z 30 września 2014 r. znak WK.5430.170.2014.US (dalej decyzja z 30 września 2014 r.) na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a) i b) ustawy o kierujących pojazdami Starosta Gostyniński zatrzymał S. M. prawo jazdy kategorii A,B,T numer dokumentu [...], numer druku [...] wydanego przez Starostę Gostynińskiego w dniu 11 października 2004 r. w związku z nie przedstawieniem w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań lekarskich do kierowania pojazdami.
Po wznowieniu postępowania decyzją z 28 stycznia 2015 r. znak WK.5430. 170.1.2014.US (dalej decyzja z 28 stycznia 2015 r.) Starosta Gostyniński uchylił własną decyzję z 30 września 2014 r. o zatrzymaniu prawa jazdy i cofnął S. E. M. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A,B,T.
Decyzja ta została na przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Płocku decyzją z 9 marca 2015 r. znak KO-264/4190/5/15 uchyliło decyzję z 28 stycznia 2015 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Płocku postanowieniem z 24 kwietnia 2015 r. znak KO-507/4190/16/15 uchyliło postanowienie z 17 marca 2015 odmawiające wznowienia postępowania w przedmiocie sprawy zakończonej decyzją ostateczną Starosty Gostynińskiego z 30 września 2014 r. i sprawę przekazało do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji.
Ponownie rozpoznając sprawę Starosta Gostyniński decyzją z 25 maja 2015 r. (dalej decyzja z 25 maja 2015 r.) cofnął S. E. M. uprawnienia kategorii A,B,T wobec stwierdzenia istnienia przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do kierowania pojazdami.
Decyzją z dnia 7 lipca 2015 r. znak KO-749/4190/39/15 Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Płocku utrzymało w mocy decyzję z 25 maja 2015 r.
Rozpoznając wniosek z 13 grudnia 2017 r. Starosta uznał, że w sprawie zachodzą inne uzasadnione przyczyny uzasadniające odmowę wszczęcia postępowania - brak wymaganego orzeczenia lekarskiego i psychologicznego, który nie może być zastąpiony opinią z 24 października 2017 r., ponieważ nie stanowi ona wymaganego orzeczenia lekarskiego ani orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań do kierowania pojazdami. Opinia stanowi o tym co w niej stwierdzono na okoliczność historii uzależnienia badanego [i] wniosków końcowych co do zespołu uzależnienia od alkoholu. Opinia nie została wydana jako orzeczenie na wymaganym formularzu w trybie art. 75 lub 82 ukp [k. 67 akt administracyjnych].
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w "Warszawie" [winno być "Płocku"] postanowieniem z 20 lutego 2018 r. nr KO-159/4107/3/18 utrzymało w mocy postanowienie z 15 stycznia 2018 r.
Organ odwoławczy podzielił ustalenia dokonane przez organ I instancji i uznał, że w sprawie zapadło prawidłowe rozstrzygnięcie [k. 70 akt administracyjnych].
Skargę na powyższe postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł S. M.
Skarżący wyjaśnił, że opinia psychiatryczno-psychologiczna z 24 października 2017 r. została wystawiona na zlecenie Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych (k. 2-8 akt sądowych).
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu (k. 9-11 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem VII SA/Wa 876/18 na podstawie art. 151 ppsa oddalił skargę.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że odmowa wszczęcia postępowania, m. in. z przyczyny przedmiotowej, na podstawie art. 61a § 1 kpa, może mieć miejsce jedynie w sytuacjach oczywistych, niewymagających analizy sprawy i przeprowadzenia dowodów.
Nie budzi wątpliwości, że przyczyny, o których mowa w art. 61a § 1 kpa muszą być oczywiste, dostrzegalne prima facie, obiektywne, a zatem których ustalenie i podanie nie wymaga prowadzenia postępowania wyjaśniającego ze strony organu. Uzasadnioną przyczyną odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego jest oczywisty brak podstaw prawnych do wydania w jego toku decyzji załatwiającej wniesione żądanie.
Przenosząc powyższe na sprawę niniejszą Sąd I instancji uznał za prawidłowe rozstrzygnięcie organów.
Z ustalonego przez organy stanu faktycznego wynika, że wyrokiem z 15 kwietnia 2014 r., sygn. akt [...], uznając skarżącego winnym popełnienia czynu z art. 178a § 1 kk Sąd Rejonowy w Gostyninie w pkt IV wyroku orzekł w stosunku do S. E. M. zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów na okres 1 roku. Wyrok uprawomocnił się dnia 23 kwietnia 2014 r. i przesłany został do realizacji do Starostwa Powiatowego w Gostyninie dnia 29 kwietnia 2014 r. Następnie decyzją z dnia 9 czerwca 2014 r., Starosta Gostynińskie cofnął S. M. uprawnienia do kierowania pojazdami kategorii A,B,T numer dokumentu [...] numer druku [...] wydanego przez Starostę Gostynińskiego w dniu 11 października 2004 r. na okres od dnia 1 stycznia 2014 r. do dnia 1 stycznia 2015 r. Natomiast decyzją z dnia 9 czerwca 2014 r., znak WK.5430.170.1.2014.US skierowano S. M. na badania lekarskie prowadzone w celu istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
Decyzją z dnia 30 września 2014 r., na podstawie art. 102 ust. 1 pkt 3 lit. a) i b) ukp zatrzymano S. M. prawo jazdy kategorii A,B,T w związku z nie przedstawieniem w wymaganym terminie orzeczenia o istnieniu lub braku przeciwwskazań lekarskich do kierowania pojazdami.
Starosta Gostyniński decyzją z 25 maja 2015 r. cofnął S.E. M. uprawnienia kategorii A,B,T wobec stwierdzenia istnienia przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do kierowania pojazdami.
Decyzją z dnia 7 lipca 2015 r. znak KO-749/4190/39/15 Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy powyższą decyzję, uznając orzeczenie lekarskie i orzeczenie psychologiczne wydane przez Mazowiecki Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w Płocku z 31 października 2014 r. za wiążące [k. 39, 40, 24-21 akt administracyjnych].
Składając wniosek dnia 13 grudnia 2017 r. o zwrot prawa jazdy, skarżący nie przedłożył wymaganych art. 79 i 84 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U z 2017 r. poz. 978 ze zm.) dokumentów tj. orzeczenia psychiatryczno-psychologicznego wydanego przez uprawnione do tego organy.
Orzeczenia z 31 października 2014 r. wydane zostały przez powołane jednostki o których mowa § 10 ust. 1 i § 11 pkt 2 lit. c rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 17 lipca 2014 r. w sprawie badań lekarskich osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami i kierowców (Dz.U. z 2014 r. poz. 949 ze zm., dalej rozporządzenie), który to akt wykonawczy wydany został na podstawie delegacji zawartej w art. 81 ukp. Wymienione w rozporządzeniu jednostki orzecznicze są jednostkami specjalistycznymi, dysponującymi wiedzą szczególną. Dokument w postaci opinii z 24 października 2017 r. przedłożony przez skarżącego w toku postępowania należy zakwalifikować jako dokument prywatny, który ma moc dowodową i służy wyjaśnieniu stanu faktycznego, ale nie podważył treści orzeczenia lekarskiego wydanego przez Mazowiecki Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy.
Sąd I instancji zgodził się ze stanowiskiem NSA wyrażonym w wyroku z 30.11. 2016 r. I OSK 3273/14, zgodnie z którym dokonywanie ocen istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami zostało przekazane wyłącznie uprawnionym lekarzom z wojewódzkich ośrodków medycyny pracy (art. 77 ukp i § 9 ust. 1 rozporządzenia z dnia 7 stycznia 2004 r. w sprawie badań lekarskich kierowców i osób ubiegających się o uprawnienia do kierowania pojazdami (Dz. U. z 2013 r. poz. 133).
Tego rodzaju regulacja dotycząca czynności specjalistycznych, jakimi są badania lekarskie kierowców oznacza, że na potrzeby postępowania prowadzonego przez organy administracji w celu kontroli uprawnień do prowadzenia pojazdów, nie jest dopuszczalne przeprowadzenie badań medycznych wskazanych osób w inny sposób. W szczególności nie jest możliwa weryfikacja treści orzeczenia lekarskiego stwierdzającego istnienie lub brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami, na podstawie dowodu z przedłożonej przez stronę opinii nawet jeśli jej autor jest psychiatrą i psychologiem.
Sąd I instancji podzielił stanowisko organu, że sam fakt nie przedłożenia wymaganych przepisami dokumentów stanowi przeszkodę dla wszczęcia postępowania którego celem ma być rozpoznanie wniosku skarżącego niezależnie od jego merytorycznej zasadności (k. 18, 28-32 akt sądowych).
Skargę kasacyjną wywiódł S. M., reprezentowany przez adwokat M. A.L., zaskarżając wyrok VII SA/Wa 876/18 w całości, zarzucając wyrokowi naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy:
1. art. 3 § 1 ppsa w zw. z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 poz. 1269 ze zm., dalej pusa) w zw. z art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2013 r. poz. 267 ze zm., dalej kpa) przez błędne uznanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, że za oddaleniem skargi skarżącego w niniejszej sprawie przemawiał fakt, że składając wniosek o zwrot prawa jazdy nie przedłożył on wymaganych przepisami dokumentów, co stanowi przeszkodę dla wszczęcia postępowania, a w konsekwencji uznanie przez Sąd, że organ I instancji zasadnie zastosował w sprawie niniejszej art. 61a § 1 kpa, podczas gdy ów przepis winien być stosowany w przypadku niedopuszczalności wniosku inicjującego postępowanie, a nie jego niezasadności, a tym samym organ, który dysponował środkami umożliwiającymi mu wypełnienie braków wniosku strony nie powinien bez podjęcia żadnej inicjatywy własnej odmówić wszczęcia postępowania; 2. art. 3 § 1 ppsa w zw. z art. 1 § 2 pusa w zw. z art. 8, 9, 10, 79a kpa przez błędne uznanie, że za oddaleniem skargi skarżącego w niniejszej sprawie przemawiał fakt, że składając wniosek o zwrot prawa jazdy do organu I instancji nie przedłożył on wymaganych przepisami dokumentów, co stanowiło przeszkodę dla wszczęcia postępowania, podczas gdy to organ ustawowo obowiązany był do czuwania nad tym, by strona nie poniosła szkody z powodu nieznajomości prawa, i w sytuacji gdy dokumentacja przezeń przedstawiona nie odpowiadała wymogom przepisów właściwych aktów prawnych regulujących przedmiotową kwestię, organ obligowany był bądź do zakwalifikowania nieprzedłużenia przez skarżącego prawidłowego orzeczenia psychiatryczno-psychologicznego, jako braku formalnego i wezwania strony do jego uzupełnienia bądź o potraktowania go jako braku materialnego, co zobowiązywało organ do wszczęcia postępowania, i w obu przypadkach uniemożliwiałoby mu posłużenie się ekstraordynaryjnym środkiem w postaci odmowy wszczęcia postępowania;
3. art. 151 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. z art. 9, 79a, 61a kpa przez oddalenie skargi skarżącego w niniejszej sprawie, w sytuacji gdy zaskarżone postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku utrzymując w mocy błędną "decyzję" [winno być "postanowienie"] Starosty Gostynińskiego z 15 stycznia 2018 r., a tym samym należało je uchylić.
Skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie (k. 38-41, 45 akt sądowych).
Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono.
Pismem z: 19 maja 2022 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Płocku; 8 czerwca 2022 r. pełnomocnik skarżącego, wyrazili zgodę na rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. Zarządzeniem z 14 czerwca 2022 r. I OSK 1590/19 Przewodniczący Wydziału I Izby Ogólnoadministracyjnej NSA na podstawie art. 182 § 2 ppsa skierował sprawę na posiedzenie niejawne (k. 52-67 akt sądowych).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
W świetle art. 183 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania; bada przy tym wszystkie podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia prawa (uchwała pełnego składu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r. sygn. akt I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010, z. 1, poz. 1).
W sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności postępowania.
Skarga kasacyjna oparta jest wyłącznie na drugiej podstawie kasacyjnej (art. 174 pkt 2 ppsa). Z uwagi na charakter zarzutów należało je rozpoznać łącznie.
Utrwalonym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest pogląd, że art. 1 § 1 i 2 pusa, który sąd mógłby naruszyć odmawiając rozpoznania skargi, mimo prawidłowości jej wniesienia, albo rozpoznając prawidłowo wniesioną skargę zastosował przy jej kontroli inne kryterium niż kryterium zgodności z prawem. Okoliczność, że strona nie zgadza się ze stanowiskiem sądu I instancji, nie uzasadnia zarzutu naruszenia powyższego przepisu (wyrok NSA z 4.3.2015 r. II GSK 109/14, Lex 1751054). Art. 3 § 1 ppsa zakreśla granice właściwości sądu administracyjnego do dokonywania kontroli legalności działalności administracji publicznej, nadto uprawnia do stosowania przewidzianych w ustawie środków. Jest to przepis, który w zasadzie może być naruszony w wyjątkowych tylko wypadkach, a to np. w razie zastosowania niewłaściwego środka kontroli. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził m.in. w wyroku z 9.8.2016 r. II OSK 2929/14, Lex 2119367, że art. 3 § 1 ppsa zawiera normę o charakterze ustrojowym, więc przesłanka wskazująca na naruszenie go mogłaby wystąpić, gdyby Sąd I instancji odmówił rozpoznania skargi, mimo wniesienia jej z zachowaniem przepisów prawa, nie przeprowadził kontroli zaskarżonego aktu administracyjnego lub dokonał tej kontroli według kryteriów innych niż zgodność z prawem lub zastosował środek nieprzewidziany w ustawie. Przepis ten nie zawiera wzorca, według którego kontrola ta ma być wykonana. Żadna z tych sytuacji w wyroku VII SA/Wa 876/19 nie miała miejsca.
Zarzut naruszenia "art. 8", "art. 10", "art. 79a" kpa nie został postawiony dostatecznie starannie. Art. 8 kpa dzieli się na 2 paragrafy, art. 10 kpa dzieli się na 3 paragrafy, zaś art. 79a kpa dzieli się na 2 paragrafy - każdy z nich o różnej treści normatywnej. Obowiązkiem skarżącego kasacyjnie jest ścisłe określenie jednostki redakcyjnej aktu normatywnego, wobec którego zawiera się w treści skargi kasacyjnej zarzuty (wyrok NSA z: 5.10.2010 r. I GSK125/09; 23.11.2010 r. II FSK 1165/09; 1.12.2010 r. II FSK 1507/09; 8.12.2010 r. I GSK 619/09; 19.7.2013 r. I OSK 2766/12, cbosa, aprobowane przez J. Drachala, A. Wiktorowską, R. Stankiewicza w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H. Beck 2021, s. 860, nb 19). Zarzuty i ich uzasadnienie, winny być ujęte precyzyjnie i zrozumiale, gdyż - z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej - Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. Nie jest natomiast władny badać, czy sąd administracyjny I instancji nie naruszył innych przepisów (postanowienie Sądu Najwyższego z 26.10.2000 r. IV CKN 1518/00, OSNC 2001/3/39 i Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5.8.2004 r. FSK 299/04, OSP 2005/3/36). Ani w petitum skargi kasacyjnej, ani w jej uzasadnieniu, autor skargi kasacyjnej nie wskazał, naruszenia którego paragrafu art. art. 8, "art. 10, art. 79a kpa się dopatruje. Sąd nie może zastępować strony i precyzować czy uzupełniać przytoczone podstawy kasacyjne, zwłaszcza jeśli weźmie się pod uwagę wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 176 ppsa). Z tej przyczyny zarzut naruszenia "art. 8", "art. 10", "art. 79a" kpa nie nadawał się do rozpoznania.
Zarzut naruszenia art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (j.t. Dz. U. z "2013 r. poz. 267 ze zm."), został postawiony niestarannie. Autor skargi kasacyjnej wskazał jako wzorzec kontroli art. art. 61a § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (w brzmieniu jednolitego tekstu Dz. U. z "2013 r. poz. 267", który wszedł w życie dnia 27 lutego 2013 r., a został zastąpiony, po zmianach - z dniem 7 stycznia 2016 r., przez jednolity tekst Dz. U. z 2016 r. poz. 23). W istocie wzorcem kontroli winien być Kodeks postępowania administracyjnego w brzmieniu j.t. Dz. U. z 2020 r. poz. 256 (ów jednolity tekst wszedł w życie dnia 18 lutego 2020 r.) - w brzmieniu obowiązującym w dniu podjęcia zaskarżonego postanowienia (art. 133 § 1 ppsa; J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LexisNexis 2012, s. 343-344, uw. 1). Mimo tych niedoskonałości, zarzut naruszenia art. 61a § 1 kpa nadawał się do rozstrzygnięcia (uchwała I OPS 10/09).
Zarzut naruszenia art. 61a § 1 kpa nie zasługuje na uwzględnienie.
W doktrynie trafnie wskazuje się, że celem postępowania administracyjnego jest, co do zasady, skonkretyzowanie sytuacji prawnej, tj. praw i obowiązków, oznaczonego podmiotu, w drodze decyzji. Realizacja tego zadania wymaga istnienia kompletnego stosunku administracyjnoprawnego, na który składają się podmioty (organ administracji publicznej oraz strona) i przedmiot (prawa i obowiązki wynikające z określonej normy prawnej). Jeżeli brakuje któregokolwiek z tych elementów i organ nie może podjąć działań zmierzających do usunięcia tego stanu, owa konkretyzacja jest wykluczona, a prowadzenie postępowania administracyjnego staje się zbędne (R. Stankiewicz w: red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, C.H. Beck 2020, s. 651 nb 4). Na inną uzasadnioną przyczynę odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego w rozumieniu art. 61a § 1 zd. 1 in medio kpa, w postaci braku dowodów kwalifikowanych przez przepisy materialnoprawne (art. 79 i 84 ukp), w przedmiotowej sprawie wprost wskazało Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Płocku w uzasadnieniu postanowienia z 20 lutego 2018 r. (s. 4-5), co trafnie aprobował Sąd I instancji, powołując wyrok NSA z 30.11.2016 r. I OSK 3273/14).
Ustawodawca jednoznacznie wskazał, że dokonywanie ocen istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami zostało przekazane wyłącznie uprawnionym lekarzom z wojewódzkich ośrodków medycyny pracy bądź uprawnionym psychologom (art. 77, art. 79 i art. 88 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. o kierujących pojazdami (Dz.U. z 2017 r. poz. 978, zm. poz. 60 i 2418, i z 2018 r. poz. 138) w zw. z § 4 ust. 1 pkt 9 rozporządzenia (Dz.U. z 2017 r. poz. 250, sprost. poz. 293). Ostateczne rozstrzygnięcie w tej kwestii powierzone zostało uprawnionym do tego lekarzom, którzy przeprowadzają w trybie art. 75 ust. 1 pkt 5 ukp stosowne badania i oceniają, czy badany jest zdolny do prowadzenia pojazdów mechanicznych. Orzeczenia lekarskiego bądź orzeczenia psychologicznego z badania przeprowadzonego w jednostkach medycznych wskazanych w rozporządzeniu (art. 79 i 84 ukp) nie może zastąpić jakiekolwiek inne orzeczenie lekarskie bądź psychologiczne, nawet jeżeli zostało wydane w innym niż wyżej wskazanym trybie, na zlecenie Gminnej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych.
Z art. 61a § 1 kpa wynika, że uzasadnioną przyczyną odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego jest oczywisty (prima vista) brak koniecznego, kwalifikowanego ustawowo dowodu, wskazującego na brak przeciwwskazań zdrowotnych do kierowania pojazdami.
Zaskarżony wyrok nie narusza art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ppsa w zw. z art. 9 kpa. Sąd I instancji prawidłowo oddalił skargę (art. 151 ppsa).
Na podstawie art. 184 ppsa skargę kasacyjną należało oddalić.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącego wynagrodzenia na zasadzie prawa pomocy (art. 250 § 1 ppsa), gdyż przepisy art. 209 i art. 210 ppsa mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną należne od Skarbu Państwa przyznawane jest przez wojewódzki sąd administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258-261. Pełnomocnik skarżącego winien złożyć Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie odrębny wniosek wraz z właściwym oświadczeniem.