I OSK 1546/06
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że sąd niższej instancji nie rozważył wystarczająco przepisów dotyczących przyznawania zasiłku celowego osobom przekraczającym kryterium dochodowe.
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania zasiłku celowego na wyjazd wakacyjny dla syna skarżącej, mimo że dochód rodziny przekraczał kryterium ustawowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając świadczenie za uznaniowe i wskazując na możliwość pobytu dziecka na koloniach organizowanych przez pomoc społeczną. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, stwierdzając, że sąd niższej instancji pominął analizę art. 41 ustawy o pomocy społecznej, który dopuszcza przyznanie zasiłku w szczególnie uzasadnionych przypadkach nawet przy dochodach przekraczających kryterium.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę I. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta o odmowie przyznania zasiłku celowego w wysokości 2000 zł na pokrycie kosztów 14-dniowego wyjazdu wakacyjnego syna skarżącej nad morze. Sąd pierwszej instancji uznał zasiłek za świadczenie uznaniowe, a dochód na osobę w rodzinie skarżącej (473,07 zł) przekraczał kryterium dochodowe (316 zł), co wykluczało prawo do świadczeń pieniężnych, chyba że zachodziły przesłanki z art. 40 ustawy o pomocy społecznej (zdarzenie losowe, klęska żywiołowa). Skarżąca kasacyjna zarzuciła naruszenie prawa materialnego (niezastosowanie art. 41 ustawy o pomocy społecznej) oraz przepisów postępowania (art. 134 § 1 PPSA). Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za usprawiedliwioną, wskazując, że WSA nie rozważył dostatecznie możliwości zastosowania art. 41 ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten pozwala na przyznanie specjalnego zasiłku celowego lub zasiłku celowego (pod warunkiem zwrotu) w szczególnie uzasadnionych przypadkach, nawet gdy dochody przekraczają kryterium. Sąd pierwszej instancji skupił się na art. 40, pomijając art. 41, mimo że skarżąca powoływała się na względy zdrowotne syna. Wobec powyższego, NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd pierwszej instancji nie rozpoznał sprawy w sposób prawidłowy, ponieważ pominął analizę art. 41 ustawy o pomocy społecznej, skupiając się jedynie na art. 40.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji powinien był ocenić wydane w sprawie decyzje z uwzględnieniem art. 41 ustawy o pomocy społecznej, który pozwala na przyznanie zasiłku celowego w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobom o dochodach przekraczających kryterium, nawet jeśli nie wystąpiły straty w wyniku zdarzenia losowego. Pominięcie tego przepisu stanowi naruszenie art. 134 § 1 PPSA.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (5)
Główne
PPSA art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej i ma obowiązek w granicach sprawy ocenić legalność zaskarżonej decyzji, w tym rozważyć zastosowanie właściwych przepisów prawa materialnego.
PPSA art. 185 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
u.p.s. art. 41
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Pozwala na przyznanie specjalnego zasiłku celowego lub zasiłku celowego (pod warunkiem zwrotu) w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobom lub rodzinom o dochodach przekraczających kryterium dochodowe.
Pomocnicze
u.p.s. art. 8 § 1
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Określa warunek zachowania kryterium dochodowego do przyznania świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem innych przepisów.
u.p.s. art. 40 § 1
Ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej
Dopuszcza przyznanie zasiłku celowego niezależnie od dochodu i bez obowiązku zwrotu w razie poniesienia strat w wyniku zdarzenia losowego, klęski żywiołowej lub ekologicznej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez sąd pierwszej instancji art. 134 § 1 PPSA poprzez niezastosowanie lub niedostateczne rozważenie art. 41 ustawy o pomocy społecznej.
Godne uwagi sformułowania
sąd powinien był uwzględnić art. 41 ustawy o pomocy społecznej, pozwalający przyznać świadczenie również osobom o dochodach przekraczających kryterium dochodowe sąd odniósł się tylko do art. 40, pominął zaś art. 41 w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany [...] zasiłek celowy
Skład orzekający
Małgorzata Borowiec
przewodniczący
Małgorzata Pocztarek
członek
Leszek Włoskiewicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 41 ustawy o pomocy społecznej i obowiązek sądu administracyjnego do wszechstronnego rozważenia zastosowania przepisów prawa materialnego."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnych okoliczności sprawy i interpretacji przepisów o pomocy społecznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne rozważenie wszystkich przepisów prawa materialnego przez sąd, nawet tych mniej oczywistych, a także jak można walczyć o świadczenia socjalne w sytuacjach przekraczających standardowe kryteria.
“Czy można dostać zasiłek na wakacje, nawet jeśli przekracza się kryterium dochodowe? NSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 2000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 1546/06 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2007-07-04 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2006-09-28 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Leszek Włoskiewicz /sprawozdawca/ Małgorzata Borowiec /przewodniczący/ Małgorzata Pocztarek Symbol z opisem 6320 Zasiłki celowe i okresowe Hasła tematyczne Pomoc społeczna Sygn. powiązane I SA/Wa 2102/05 - Wyrok WSA w Warszawie z 2006-03-08 Skarżony organ Samorządowe Kolegium Odwoławcze Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 185 § 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Borowiec Sędziowie sędzia NSA Małgorzata Pocztarek sędzia NSA Leszek Włoskiewicz (spr.) Protokolant Anna Krakowiecka po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 marca 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 2102/05 w sprawie ze skargi I. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 8 marca 2006 r. I SA/Wa 2102/05, oddalił skargę I. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] [...] utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] Nr [...], którą odmówiono skarżącej przyznania zasiłku celowego w wysokości 2000 zł, na pokrycie kosztów 14-dniowego wyjazdu wakacyjnego nad morze jej syna wraz z nią. Sąd nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi, wyjaśniając, ze zasiłek celowy jest świadczeniem uznaniowym, a skarżącej proponowano pobyt jej dziecka na koloniach letnich organizowanych przez pomoc społeczną, zarazem dochód na osobę w rodzinie skarżącej (tj. 473,07 zł) przekracza kryterium dochodowe określone w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593 ze zm.), tj. 316 zł, nie przysługuje jej więc prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, w tym do zasiłku celowego, chyba, że na podstawie art. 40 ust. 1 i 2 tej ustawy, tj. niezależnie od dochodu i bez obowiązku zwrotu, jednak tylko w razie poniesienia strat w wyniku zdarzenia losowego, czy też klęski żywiołowej lub ekologicznej. Wnosząc skargę kasacyjną I. M., reprezentowana przez adwokata ustanowionego z urzędu, jako jej podstawy przytoczyła: " 1. naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez niezastosowania art. 41 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej, 2. naruszenie przepisów postępowania mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy, tj. naruszenia art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono przede wszystkim, że – nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi – sąd powinien był uwzględnić art. 41 ustawy o pomocy społecznej, pozwalający przyznać świadczenie również osobom o dochodach przekraczających kryterium dochodowe, który nie został zastosowany przez orzekające w sprawie organy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna ma usprawiedliwiona podstawę, kiedy zarzuca naruszenie art. 134 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, gdyż trafnie podnosi, że w granicach tej sprawy mieści się również zagadnienie, czy orzekające w sprawie organy w ogóle, lub przynajmniej dostatecznie wnikliwie, rozpatrzyły możliwości zastosowania art. 41 ustawy o pomocy społecznej. Jak o tym mowa w art. 8 ust. 1, prawo do świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej przysługuje pod warunkiem zachowania kryterium dochodowego, jednak z zastrzeżeniem m.in. art. 40 i 41, natomiast sąd odniósł się tylko do art. 40, pominął zaś art. 41, chociaż skarżąca nie występowała o pomoc w związku ze zdarzeniem losowym lub klęską, lecz potrzebę zapewnienia synowi wypoczynku nad morzem przedstawiała względami zdrowotnymi. Stosownie do art. 41, w szczególnie uzasadnionych przypadkach osobie albo rodzinie o dochodach przekraczających kryterium dochodowe może być przyznany: specjalny zasiłek celowy w wysokości nieprzekraczającej odpowiednio kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej lub rodziny, który nie podlega zwrotowi (pkt 1), albo zasiłek celowy, pod warunkiem zwrotu części lub całości kwoty zasiłku (pkt 2). Wprawdzie organ pierwszej instancji powołał w swej decyzji "art. 41 ust. 2" (tj. art. 41 pkt 2 ustawy o pomocy społecznej), lecz z jej treści nie wynika, czy uznał, że nie zachodzi szczególnie uzasadniony przypadek w rozumieniu tego przepisu, czy też, że skarżąca oczekuje tylko pomocy bezzwrotnej, natomiast organ odwoławczy już nie zajmował się tym zagadnieniem, podobnie jak sąd, który z kolei rozważał zastosowanie art. 40 ustawy, podczas gdy powinien ocenić wydane w sprawie decyzje z uwzględnieniem art. 41. Wobec powyższego, orzeczono jak w sentencji na mocy art. 185 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. O kosztach udzielonej z urzędu pomocy prawnej nie orzeczono, gdyż pełnomocnik nie złożył oświadczenia, że nie zostały opłacone.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI