I OSK 1545/07

I OSK 1545/07 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2008-07-16
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-10-02
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Irena Kamińska
Joanna Runge - Lissowska /przewodniczący/
Maria Werpachowska /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6210 Dodatek mieszkaniowy
Hasła tematyczne
Dodatki mieszkaniowe
Sygn. powiązane
IV SA/Gl 1151/06 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2007-05-17
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2001 nr 71 poz 734
art. 7 ust 3 pkt 1
Ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Runge - Lissowska, Sędzia NSA Irena Kamińska, Sędzia del. WSA Maria Werpachowska – spr., Protokolant Kamil Wertyński, po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2008 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 maja 2007 r. sygn. akt IV SA/Gl 1151/06 w sprawie ze skargi S. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 17 maja 2007 r. sygn. akt IV SA/GL 1151/06 uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego.
Wyrok wydany został w następującym stanie faktycznym.
Prezydent Miasta K., po rozpatrzeniu wniosku S. N. o przyznanie dodatku mieszkaniowego do lokalu położonego w K. przy ul. [...], decyzją z dnia [...] odmówił przyznania tego dodatku. W uzasadnieniu podał, że w wyniku przeprowadzonego wywiadu środowiskowego w miejscu zamieszkania wnioskodawcy ustalono, iż istnieje rażąca dysproporcja między dochodami wykazanymi w złożonej deklaracji, a faktycznym stanem majątkowym gospodarstwa domowego strony świadczącym o tym, że wnioskodawca jest w stanie uiszczać wydatki związane z zajmowaniem mieszkania, wykorzystując własne środki i posiadane zasoby majątkowe.
W deklaracji o dochodach w okresie od stycznia do marca 2006 r. dochód w gospodarstwie domowym wnioskodawcy wynosił [...] zł, co stanowi [...] zł na miesiąc i [...] zł miesięcznie na osobę. Wydatki ponoszone na utrzymanie mieszkania stanowią kwotę 389,63 zł miesięcznie (w tym czynsz pomniejszony o kwotę dodatku mieszkaniowego, energia elektryczna, gaz, telefon, benzyna). Na utrzymanie czteroosobowej rodziny pozostawało [...] zł. W trakcie przeprowadzonego w dniu 18 maja 2006 r. wywiadu środowiskowego oraz odebranego od M. N. – żony S. N. oświadczenia o stanie majątkowym organ ustalił, że wnioskodawca mieszka z żoną i dwojgiem dzieci w mieszkaniu spółdzielczym typu lokatorskiego o powierzchni użytkowej [...] m2. S. N. jest właścicielem samochodu osobowego marki [...] z roku [...], nabytego w roku 1996, o wartości około [...] zł, który służy do celów prywatnych. Żona wnioskodawcy złożyła oświadczenie, że samochód nie jest rozliczany ryczałtowo, wykorzystywany jest natomiast przez męża na dojazdy do pracy. Ona zaś prowadzi działalność gospodarczą rozliczaną na zasadach ogólnych lecz od marca 2006 r. przebywa na zwolnieniu lekarskim. Wnioskodawcy dotychczas był przyznawany dodatek mieszkaniowy.
Od decyzji Prezydenta Miasta K. S. N. wniósł odwołanie. Wyjaśnił, że sprzęt i wyposażenie mieszkania są skromne i pochodzą sprzed dwudziestu lat. Samochód służy natomiast do pracy wykonywanej na podstawie umowy o dzieło. Dodał, że żona po złamaniu w marcu nogi nadal pozostaje na zwolnieniu lekarskim, co jeszcze pogorszyło sytuację materialną rodziny.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...], na podstawie art. 7 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734 ze zm.), utrzymało w mocy wymienioną wyżej decyzję Prezydenta Miasta K. uznając, że organ I instancji słusznie przyjął, że w sprawie niniejszej występuje rażąca dysproporcja pomiędzy zadeklarowanymi dochodami a faktycznym stanem majątkowym.
Dodatek mieszkaniowy przeznaczony jest dla osób niezamożnych, często pozostających bez pracy lub innego stałego źródła utrzymania, które przy wykorzystaniu własnych możliwość finansowych nie są w stanie zaspokoić podstawowych potrzeb bytowych do jakich niewątpliwie należy utrzymanie zajmowanego mieszkania. W ocenie organu strona do takich osób nie należy. Mimo zadeklarowanej ciężkiej sytuacji finansowej strona w 1996 r. nabyła na własność samochód osobowy i z posiadanych środków finansowych ponosi koszty jego utrzymania, eksploatacji oraz napraw licząc, iż koszty utrzymania mieszkania zostaną pokryte z dodatku mieszkaniowego. Wskazano, że w województwie śląskim jest dobrze rozwinięta sieć komunikacji publicznej, która jest niewspółmiernie tańsza od kosztów eksploatacji samochodu, zatem korzystanie z autobusu, tramwaju lub pociągu jest znacznie bardziej ekonomiczne od kosztów przemieszczania się samochodem. Organ odwoławczy podał, że według oświadczenia S. N. złożonego na piśmie w dniu 19 maja br., miesięcznie wydaje na paliwo kwotę 200,00 zł, a nie, jak przyjął organ pierwszej instancji 20,00 zł. Stwierdził, że wykorzystując samochód do wykonywania umowy o dzieło (organ zaznaczył, że nie jest okoliczność udowodniona) strona obciąża budżet domowy kosztami utrzymania samochodu, gdyż zamawiający płaci przyjmującemu zamówienie jedynie wynagrodzenie, bez zwrotu kosztów eksploatacji samochodu. W końcowej części decyzji organ wyjaśnił, że sprzeczne z interesem ogólnym oraz zasadami współżycia społecznego byłoby przyznawanie dodatków mieszkaniowych, będących szczególnego rodzaju świadczeniem wypłacanym z pieniędzy publicznych osobom, będącym właścicielami samochodów, których stać na ich utrzymanie. Osoba posiadająca samochód uważana jest za dobrze sytuowaną. SKO wskazało nadto, że w deklaracji o wysokości dochodów strona nie wykazała, by żona uzyskiwała dochód z prowadzonej działalności gospodarczej, zatem jej obecny stan zdrowia nie mógł spowodować pogorszenia sytuacji materialnej rodziny.
Decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. stała się przedmiotem skargi S. N. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W uzasadnieniu podał, że samochód jest jego głównym narzędziem pracy i pozwala na uzyskiwanie dochodów, a jednocześnie jest niezbędny do przewożenia chorej i niesprawnej fizycznie żony. Zakwestionował podnoszoną przez organ możliwość wykonywania przez niego pracy przy wykorzystaniu publicznych środków komunikacji. W odniesieniu do złożonego w toku postępowania oświadczenia co do ilości kupowanego miesięcznie paliwa wskazał, że kwota 20 zł to wydatki na cele prywatne rodziny, zaś kwota 200 zł ponoszona jest w związku z wykonywaną pracą, które to koszty zwracane są ryczałtowo. W ocenie skarżącego przeprowadzony wywiad środowiskowy nie był wystarczająco wnikliwy.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie powołując się na dotychczasowe ustalenia. Ponownie podkreślono, że posiadanie samochodu jest uznawane wśród lokalnej społeczności za dobre sytuowanie, a przyznawanie dodatków mieszkaniowych właścicielom samochodów budzi rozgoryczenie. Odnosząc się do twierdzenia skarżącego, że rozlicza się z wydatków za paliwo w formie ryczałtu, organ stwierdził, iż w oświadczeniu o stanie majątkowym nie został wykazany dochód, jakim jest w istocie taki ryczałt.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylając wyrokiem z dnia 17 maja 2007 r., na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zaskarżoną decyzję SKO oraz decyzję Prezydenta Miasta K. w uzasadnieniu stwierdził, że zostały one wydane z naruszeniem przepisów art. 7, 10 § 1, 75, 77 § 1, 80, 81 i art. 107 § 3 k.p.a. Sąd wskazał, że materialnoprawną podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia stanowił art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 734). Punktem wyjścia rozważań była ocena prawidłowości zastosowania wskazanej podstawy prawnej do ustalonego w toku postępowania administracyjnego stanu faktycznego, a także ocena prawidłowości w zakresie interpretacji powołanej normy prawnej. Sąd stwierdził, że pojęcie "rażąca dysproporcja", jaką posłużył się ustawodawca wskazuje niezbicie, iż ma to być sytuacja szczególna, odbiegająca od normy, niewspółmierna na pierwszy rzut oka. Rażąca niewspółmierność winna zachodzić pomiędzy deklarowanymi przez stronę postępowania administracyjnego dochodami, a jego faktycznymi możliwościami finansowymi. Treść art. 7 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, a w szczególności sformułowanie: "organ może odmówić", wskazuje, że decyzje wydawane na jego podstawie mają charakter uznaniowy, zatem są to decyzje, przy wydawaniu których wybór jednego z możliwych wariantów rozstrzygnięcia sprawy należy do organu administracji publicznej. Uprawnienie takie nie zwalnia jednak od obowiązku wszechstronnego zgromadzenia i rozpatrzenia materiału dowodowego przy uwzględnieniu zasad postępowania przewidzianych w kodeksie postępowania administracyjnego, co winno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ administracji nie wskazał na czym, w sytuacji skarżącego, polega wymagana przez przepis "rażąca dysproporcja" pomiędzy wykazywanymi dochodami, a faktyczną sytuacją majątkową. Powołanie się jedynie na przepis i ograniczenie do samego stwierdzenia, że opisana w nim sytuacja ma miejsce, jest niewystarczające, narusza bowiem regulację zawartą w art. 107 § 3 k.p.a. Nie zmienia powyższego samo powołanie się w uzasadnieniu decyzji na posiadanie przez skarżącego samochodu osobowego. Organ administracji w pierwszej kolejności, poza ustaleniem stanu majątkowego strony, w związku z celem, któremu służyć ma norma prawna zawarta w art. 7 ust. 3 cyt. ustawy winien wskazać, w jaki sposób posiadane zasoby mogłyby zaspokoić podstawowe potrzeby strony, w tym koszty związane z opłatami mieszkaniowymi. Sąd podkreślił, że w każdym wypadku zastosowanie art. 7 ust. 3 ww. ustawy musi być poprzedzone dokładnymi ustaleniami i nie może opierać się na subiektywnych ocenach.
Sąd podał, że ustalając wysokość uzyskiwanego przez rodzinę dochodu wzięto pod uwagę kwoty uzyskiwane przez skarżącego z jego działalności zarobkowej, a tym samym fakt wykonywania takiej pracy był niesporny. Organ zarzucając skarżącemu, że w sposób nieprawidłowy rozdysponowuje posiadane środki pieniężne, bowiem wydaje je na utrzymanie samochodu, w tym paliwo na dojazdy do pracy, zamiast na opłaty za mieszkanie, powinien przedstawić konkretne argumenty świadczące o słuszności zarzutów. Nie jest takim argumentem stwierdzenie, iż komunikacja publiczna jest niewspółmiernie tańsza od przemieszczania się własnym pojazdem, gdyż w istocie nie zbadano czy skarżący ma możliwość wykonywania swojej pracy przy użyciu środków komunikacji publicznej i jakiej wysokości wydatek stanowiłoby to dla budżetu rodziny.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach nie została także w sposób należyty wyjaśniona kwestia związana z wysokością kosztów uzyskania przychodu ponoszonych przez żonę skarżącego. Mając na uwadze różnice w treści oświadczeń skarżącego i jego żony, co do kosztów eksploatacji samochodu Sąd I instancji stwierdził, że ocena rzeczywistej sytuacji materialnej skarżącego i jego rodziny nie została dokonana w sposób odpowiadający treści art. 7 k.p.a.
W tym celu wydaje się konieczne przeprowadzenie ponownego postępowania, które pozwoli na ustalenie, czy sytuacja skarżącego i jego rodziny umożliwia zaliczenie go do kręgu osób znajdujących się w niedostatku w rozumieniu ustawy o dodatkach mieszkaniowych, czy też jego możliwości majątkowe zaprzeczają takiemu stanowi rzeczy.
Dając wskazania co do dalszego postępowania Sąd nakazał organowi poczynienie ustaleń, w oparciu o które będzie mógł rozważyć zebrany materiał dowodowy i wydać ponownie decyzję biorąc pod uwagę, że obowiązki organu administracyjnego w przypadku decyzji uznaniowych w zakresie postępowania dowodowego są większe niż przy ustawowym skrępowaniu. Sąd wskazał też na konieczność umożliwienia stronie wypowiedzenia się, co do zebranych w sprawie materiałów.
Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 maja 2007 r. sygn. akt IV SA/GL 1151/06 skargę kasacyjną wniosło Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., reprezentowane przez radcę prawnego. Zaskarżając wyrok w całości pełnomocnik wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji.
Wyrokowi zarzucono, z powołaniem się na art. 174 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, naruszenie prawa materialnego poprzez błędne przyjęcie, że zaskarżona decyzja SKO oraz decyzja organu I instancji wydane zostały w oparciu o przepis art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 71, poz. 743 z późn. zm.) sprzed nowelizacji obowiązującej od dnia 23 listopada 2004 r. i mają charakter uznaniowy, jak również na przyjęciu, że przeprowadzony wywiad środowiskowy i oświadczenie o stanie majątkowym są dowodami niewystarczającym i tym samym w celu stwierdzenia przesłanek do odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego z uwagi na istniejącą "rażącą dysproporcję" należy prowadzić dalsze postępowanie dowodowe w oparciu o przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik organu, po przedstawieniu dotychczasowego przebiegu postępowania oraz zawartych w wyroku rozważań Sądu I instancji stwierdził, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wydał rozstrzygnięcie w oparciu o art. 7 ust. 3 ustawy o dodatkach mieszkaniowych w brzmieniu obowiązującym przed 23 listopada 2004 r. w sytuacji, gdy przepis dotyczący "rażącej dysproporcji", na podstawie którego wydane zostały uchylone decyzje, zawarty jest w art. 7 ust. 3 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Podniósł, że nowelizacja ustawy o dodatkach mieszkaniowych, a w szczególności treść art. 7 ust. 3 pkt 1 wprowadzone na mocy ustawy z dnia 8 października 2004 r. o zmianie ustawy o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. Nr 240, poz. 2406 – z mocą obowiązującą od dnia 23 listopada 2004 r. ), zmieniła w sposób zasadniczy nie tylko dotychczasowe brzmienie art. 7 ust. 3 tej ustawy ale również charakter tego przepisu. Wyrazy "Organ....może odmówić ", na które powołuje się Sąd w zaskarżonym orzeczeniu i których interpretacja była główną przyczyną uchylenia decyzji zarówno organu odwoławczego, jak i organu pierwszej instancji zostały zastąpione wyrazem "odmawia", co spowodowało, że orzeczenia wydane na podstawie nowego brzmienia analizowanego przepisu przestały być decyzjami o charakterze uznaniowym. Obszerne wywody Sądu I instancji co do uznaniowego charakteru uchylonych decyzji organów administracji publicznej obu instancji nie pozostają w związku z przepisem prawa materialnego tj. art. 7 ust. 3 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, który był podstawą orzekania przez organy administracji. Podniesiono, że organ pierwszej instancji zbadał wszechstronnie stan faktyczny, a organ odwoławczy wydając decyzję oparł się na tych ustaleniach, gdyż nie budziły one wątpliwości. Nadto wywiad środowiskowy może przeprowadzić jedynie organ orzekający w pierwszej instancji. Badając sprawę w trybie odwoławczym Kolegium oparło się na nie pozostawiającym wątpliwości materiale dowodowym zebranym przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniach wydanych decyzji organy obu instancji przytoczyły ustalenia poczynione w trakcie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego, dokonały również oceny prawnej wydanych orzeczeń. Autor skargi kasacyjnej wskazał, że uchylone decyzje wydane zostały z uwzględnieniem treści art. 107 § 3 Kpa.
Zdaniem skarżącego kasacyjnie Sąd błędnie przyjął, że organy miały obowiązek prowadzić dalsze postępowanie dowodowe. Pominął bowiem fakt, iż przepis prawa materialnego tj. art. 7 ust. 3 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych określa w sposób jednoznaczny, że podstawowym dowodem w sprawie jest wywiad środowiskowy i ewentualne oświadczenie o stanie majątkowym. Za bezpodstawne uznano zarzuty niewyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy i nieprzeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego, w szczególności naruszenie art. 7, 10 § 1, 75, 77 § 1, 80, 81 i 107 § 3 Kpa. Odnosząc się do rozumienia sformułowania "rażąca dysproporcja" pełnomocnik organu powołał się na dotychczasowe orzeczenia sądów administracyjnych, w których wskazywano, m.in. że: "(...) samochód osobowy jest uznawany w świetle obecnych standardów za przedmiot luksusowy, na który nie mogą pozwolić sobie osoby będące w niedostatku, które nie są w stanie samodzielnie zaspokoić swoich potrzeb mieszkaniowych".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie pomogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej - art. 183 § 1 p.p.s.a. Z urzędu bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania sądowoadministracyjnego. Ponieważ w niniejszej sprawie nie zachodzą przesłanki nieważności wymienione w art. 183 § 3 cyt. ustawy, Naczelny Sąd Administracyjny rozważył zasadność wniesionego środka zaskarżenia w świetle przedstawionych w nim zarzutów.
Oceniana w tym zakresie skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Jej podstawę stanowi naruszenie przez Sąd prawa materialnego, tj. przepisu art. 7 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych(Dz.U. Nr 71, poz. 734 ze zm.). Zgodnie z jego brzmieniem, obowiązującym w dacie wydania decyzji przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., organ odmawia przyznania dodatku, jeżeli w wyniku przeprowadzenia wywiadu środowiskowego ustali, że występuje rażąca dysproporcja pomiędzy niskimi dochodami wykazanymi w złożonej deklaracji, a faktycznym stanem majątkowym wnioskodawcy, wskazującym, że jest on w stanie uiszczać wydatki związane z zajmowaniem lokalu mieszkalnego (domu jednorodzinnego) wykorzystując własne środki i posiadane zasoby majątkowe.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego rację ma autor skargi kasacyjnej, że dokonana z dniem 23 listopada 2004 r. zmiana treści omawianego przepisu pozbawiła decyzji wydanych na jego podstawie charakteru uznaniowości. Ustalenie zatem na podstawie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego, że występuje rażąca dysproporcja pomiędzy dochodami wykazanymi w deklaracji a faktycznym stanem majątkowym wnioskodawcy wskazującym, że jest on w stanie uiszczać wydatki związane z zajmowaniem lokalu mieszkalnego, obliguje organ do wydania decyzji odmownej.
Prawidłowe zastosowanie przepisu art. 7 ust. 3 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych wiąże się z koniecznością przeprowadzenia przed wydaniem decyzji ustaleń stanu faktycznego (w drodze wywiadu środowiskowego), który w sposób jednoznaczny potwierdzi, że pomiędzy dochodami rodziny S. N. wykazanymi w deklaracji, a faktycznym stanem majątkowym występuje rażąca dysproporcja. Każda sprawa, która dotyczy przyznania dodatku mieszkaniowego musi być traktowana indywidualnie, z uwzględnieniem okoliczności, które mogą rzutować na sytuację dochodową rodziny. W rozpoznawanej sprawie w trakcie przeprowadzonego wywiadu środowiskowego organ ustalił, że S. N. jest właścicielem samochodu osobowego marki [...] z [...] roku, o wartości [...] zł, zakupionego w 1996 r., który służy do celów prywatnych i jest wykorzystywany przez wnioskodawcę na dojazdy do pracy, a w związku z tym ponoszone są koszty związane z eksploatacją i obowiązkowym ubezpieczeniem. Ta okoliczność została przez organ uznana jako przesłanka rażącej dysproporcji między deklarowanymi dochodami a faktycznym stanem majątkowym. Na podstawie takich ustaleń organy nie mogły dokonać oceny, czy zachodzi przesłanka z art. 7 ust. 3 pkt 1 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Zasadnie zatem Sąd I instancji uznał, że obowiązkiem zarówno organu I instancji jak i Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. było dokładne wyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, a przede wszystkim ustosunkowanie się do kwestii związanych z posiadaniem samochodu w kontekście chociażby wykorzystywania go do uzyskiwania dodatkowych dochodów (ustalając dochód rodziny wzięto pod uwagę kwoty uzyskiwane z działalności zarobkowej wnioskodawcy) i rezygnacji z kosztów korzystania z komunikacji miejskiej. Samo posiadanie i użytkowanie samochodu nie świadczy jeszcze, że występuje rażąca dysproporcja między deklarowanymi dochodami a faktycznym stanem majątkowym. Zajdzie ona wówczas, gdy wnioskodawca zatai posiadanie konkretnych składników majątkowych bądź gdy wartość tych składników w sposób znaczący odbiega od zadeklarowanej. Z wystąpieniem rażącej dysproporcji mamy do czynienia wówczas, gdy jest ona wyraźnie, niewątpliwie widoczna pomiędzy niskimi dochodami a faktycznym stanem majątkowym. Tym samym odmowa przyznania dodatku mieszkaniowego na podstawie tej przesłanki nakłada na organy orzekające wykazanie jej wystąpienia w sposób oczywisty.
Z uwagi na powyższe skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona, chociaż podniesiony w niej zarzut naruszenia prawa materialnego jest częściowo zasadny. Jak podano na wstępie niniejszych rozważań Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej, wyznaczonymi przez podane w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu wyrokowi naruszenia prawa, jak i jego zakres. Orzeczenie Sądu I instancji oparte zostało na naruszeniu przez organy zasady prawdy obiektywnej wyrażonej w art. 7 i art. 77 § 1 oraz na podstawie art. 10 § 1, 75, 80, 81, 107 § 3 kpa (art. 145 ust. 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.). Naruszenie to Sąd uznał za mające istotny wpływ na wynik sprawy i z tego powodu uchylił zaskarżone decyzje. Skoro w skardze kasacyjnej nie podniesiono zarzutu naruszenia przepisów postępowania, to należało uznać, że zaskarżony wyrok odpowiada prawu mimo częściowo błędnego uzasadnienia.
Mając powyższe na uwadze należało uznać, że skarga kasacyjna podlega oddaleniu na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.