I OSK 153/21

I OSK 153/21 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-01-12
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2021-01-04
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Maria Grzymisławska-Cybulska
Mariola Kowalska
Monika Nowicka /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6165 Nasiennictwo i ochrona roślin uprawnych
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
IV SA/Wa 2084/19 - Wyrok WSA w Warszawie z 2020-02-26
Skarżony organ
Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2023 poz 1634
art.145 § 1 pkt 1 lit a w zw z art 262 § 2 w zw z art 146 § 1 i 2 k.p.a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Mariola Kowalska Sędzia del. WSA Maria Grzymisławska-Cybulska Protokolant: Starszy asystent sędziego Marta Sikorska po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lutego 2020 r. sygn. akt IV SA/Wa 2084/19 w sprawie ze skargi Fundacji [...] z siedzibą w [...] na postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na rzecz Fundacji [...] z siedzibą w [...] kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 26 lutego 2020 r. (sygn. akt IV SA/WA 2084/19), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – orzekając ze skargi Fundacji [...] z siedzibą w [...] i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s.a") – uchylił postanowienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wznowienia - na wniosek Fundacji [...] - postępowania administracyjnego, zakończonego własną, ostateczną decyzją z dnia 13 lipca 2018 r. nr [...], zezwalającą [...] na wprowadzenie do obrotu, z przeznaczeniem do stosowania w uprawie rzepaku ozimego, środka ochrony roślin Cruiser 70 WS.
W skardze kasacyjnej, zaskarżając powyższy wyrok w całości, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi zarzucił Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie:
1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 31 § 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 6 i art. 151 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, z późn. zm. dalej jako: k.p.a.) - poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że może być wszczęte, prowadzone i zakończone merytorycznym rozstrzygnięciem postępowanie wznowieniowe względem decyzji, która przyznawała uprawnienia stronie na okres, który już upłynął, a decyzja wygasła, podczas gdy z prawidłowej wykładni tych przepisów wynika, że ze względu na bezprzedmiotowość takiego postępowania nie może ono być wszczęte, decyzja nie może być uchylona, a sprawa administracyjna ponownie merytorycznie rozstrzygnięta, co skutkowało również niewłaściwym zastosowaniem ww. przepisów poprzez uznanie, że obowiązkiem organu w takiej sytuacji jest wszczęcie postępowania wznowieniowego, a następnie jego prowadzenie i zakończenie decyzją merytoryczną,
2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 1 i 2 k.p.a. - poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na uznaniu, że w postępowaniu wznowieniowym, na zasadzie wnioskowania a fortiori, art. 151 § 2 k.p.a. powinien znaleźć zastosowanie również wtedy, gdy nie są spełnione przesłanki, wskazane w art. 146 § 1 i 2 k.p.a., podczas gdy z prawidłowej interpretacji tych przepisów wynika, że do stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa, na podstawie art. 151 § 2 k.p.a., może dojść tylko wtedy, gdy zaistnieją okoliczności przewidziane w art. 146 k.p.a. tj. od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynął wskazany w tym przepisie okres, lub jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżący organ wnosił o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Ponadto Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wnosił o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Fundacja [...] wnosiła o jej oddalenie wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
W obszernym uzasadnieniu stanowiska uczestniczka postępowania podnosiła m. in., iż wbrew twierdzeniom organu, zaskarżona decyzja nie wygasła ani w dniu wydania zaskarżonego przez nią postanowienia Ministra z dnia 10 lipca 2019 r., ani też w dacie ogłoszenia zaskarżonego wyroku. Minister w swoich wywodach pomijał bowiem treść art. 23 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin (tekst jednolity: Dz.U. z 2019 r. poz. 1900, z późn. zm.). Stąd też istniał przedmiot niniejszego postępowania, a zatem mogło ono podlegać wznowieniu. Przytoczone natomiast w uzasadnieniu skargi kasacyjnej orzeczenia dotyczyły spraw o przyznanie koncesji w oparciu o przepisy ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji, która nie tylko wprost przewidywała wygaśnięcie koncesji, ale także określała termin tego wygaśnięcia. Takich zaś przepisów nie zawierała ustawa o środkach ochrony roślin.
Zwracano też uwagę, że Minister z jednej strony twierdził, że jego decyzja wygasła w dniu 1 listopada 2018 r. a z drugiej strony - nałożył w niej na [...] obowiązek przedstawienia, w terminie do dnia 31 marca 2019 r., sprawozdania z wykonanych zabiegów z użyciem środka ochrony roślin Cruiser 70 WS.
Ponadto uczestniczka postępowania akcentowała również fakt, że organ dokonywał celowego przedłużania sprawy - drogą nieusprawiedliwionych odmów wznowienia postępowania - w sytuacji istnienia oczywistej przesłanki wznowieniowej a czynił to by doprowadzić do momentu, w którym decyzja zezwalająca przestanie wywoływać skutki w sferze prawnej i faktycznej. Podnosiła też, że w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaznaczył, że nawet gdyby twierdzenia organu o wygaśnięciu zaskarżonej decyzji były prawidłowe, to (cyt.): "błędnie przyjął Minister, iż sam upływ okresu obowiązywania przedmiotowego zezwolenia jest równoznaczny z brakiem przedmiotu wznowienia, obligującym organ do odmownego rozpoznania wniosku Skarżącej o wznowienie postępowania w sprawie (...) W ocenie Sądu nie można bowiem przyjąć, iż dopuszczalność dokonywania w trybie i na zasadach uregulowanych w art. 145 i nast. k.p.a. kontroli legalności indywidualnego aktu organu administracji, wydanego na czas oznaczony, ustaje wraz z upływem wskazanego w akcie okresu jego obowiązywania. Założenie tego rodzaju uniemożliwiałoby bowiem skontrolowanie prawidłowości takiego aktu w kontekście kryteriów przewidzianych w ar.145 § 1 pkt 1 - 8 k.p.a." i "jakkolwiek wygaśnięcie zezwolenia przed rozstrzygnięciem postępowania o wznowienie istotnie uniemożliwia organowi uchylenie tego zezwolenia i ponowne rozstrzygnięcie sprawy, o tyle jednakże art. 151 § 2 k.p.a. upoważnia w ocenie Sądu do sformułowania generalnej zasady, iż brak możliwości uchylenia aktu, przeciwko któremu postępowanie zostało wznowione, nie stanowi sam w sobie przeszkody ani do wznowienia postępowania, ani do przeprowadzenia kontroli kwestionowanego aktu zgodnie z art. 149 § 2 k.p.a. W takiej sytuacji organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności zarzutów kasacyjnych, przytoczonych w w/w skardze. Zarzuty te zaś chociaż częściowo były zasadne, ostatecznie jednak nie mogły być uznane za skuteczne, gdyż zaskarżony wyrok pomimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiadał prawu.
Przedmiotowa sprawa dotyczyła wniosku Fundacji [...] z siedzibą w [...] z dnia 10 sierpnia 2018 r. (data wpływu) w przedmiocie wznowienia postępowania, zakończonego decyzją Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 lipca 2018 r. nr [...] zezwalającą [...] na wprowadzenie do obrotu, z przeznaczeniem do stosowania w uprawie rzepaku ozimego, środka ochrony roślin Cruiser 70 WS (pkt 1-5 decyzji) i zobowiązującą jednocześnie wnioskodawcę do przedstawienia w terminie do dnia 31 marca 2019 r. sprawozdania z wykonanych zabiegów, ze wskazaniem informacji na temat zużytego środka ochrony roślin, areału na którym zostały wysiane zaprawione nasiona, skuteczności zabiegu oraz wszelkich zaobserwowanych ewentualnych negatywnych skutkach dla zdrowia człowieka, zwierząt i środowiska wynikających z zastosowanego środka (pkt 6 decyzji).
Decyzja ta – jak podnosiła zaś we wniosku wznowieniowym w/w Fundacja - została wydana bez przedstawienia opinii przez ministrów właściwych do spraw zdrowia oraz środowiska a co – zdaniem wnioskodawczyni - stanowiło przesłankę do wznowienia w/w postępowania, określoną w art. 145 § 1 pkt 6 k.p.a. Jednocześnie też – w ocenie Fundacji - obowiązek sprawozdawczy, obciążający beneficjenta zezwolenia, powinien obejmować stosowny okres, upływający po ostatnim dniu stosowania dozwolonego środka, a który to dzień w tym wypadku (z uwagi na treść art. 23 ustawy z dnia 8 marca 2013 r. o środkach ochrony roślin) wypadał po dniu 1 maja 2020 r.
Odnosząc się do wspomnianego wniosku, Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, postanowieniem z dnia 10 września 2018 r. nr [...], odmówił wszczęcia, objętego nim postępowania, wskazując, że wnioskodawczyni nie wykazała interesu społecznego, o którym mowa w art. 31 § 1 pkt 2 k.p.a. Postanowienie to zostało jednak uchylone, wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 marca 2019 r. (sygn. akt IV SA/Wa 3085/18), a w którym to wyroku Sąd przesądził o tym, że Fundacja [...] z siedzibą w [...] spełnia warunki formalne do żądania wznowienia postępowania zakończonego decyzją zezwalająca z dnia 13 lipca 2018 r.
Rozpatrując ponownie sprawę, zaskarżonym postanowieniem z dnia 10 lipca 2019 r., Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi po raz kolejny odmówił wznowienia - na wniosek Fundacji [...] - postępowania, zakończonego własną, ostateczną decyzją z dnia 13 lipca 2018 r., tym razem wskazując na brak przedmiotu postępowania. Zdaniem bowiem organu, rozpoznanie wniosku w tej materii nastąpiło by już po wygaśnięciu kwestionowanego zezwolenia, z uwagi na upływ terminu jego obowiązywania. Postanowienie to zostało zaskarżone przez Fundację przedmiotową skargą a uchylając je, zaskarżonym wyrokiem, Sąd Wojewódzki stwierdził, że błędnie przyjął Minister, iż sam upływ okresu obowiązywania przedmiotowego zezwolenia jest równoznaczny z brakiem przedmiotu wznowienia, obligującym organ do odmownego rozpoznania wniosku skarżącej Fundacji o wznowienie postępowania w sprawie. Zaskarżone postanowienie zapadło bowiem – jak podkreślił Sąd Wojewódzki - w wyniku ponownego rozpoznania przez organ wniosku skarżącej, złożonego na podstawie art.31 § 1 k.p.a., a do którego to ponownego rozpoznania wniosku wznowieniowego obligował organ poprzedni wyrok Sądu Wojewódzkiego. Organ winien więc był przeprowadzić, - stosownie do wymogów art.149 § 2 k.p.a. - postępowanie co do przyczyn wznowienia oraz co do rozstrzygnięcia istoty sprawy. Sąd Wojewódzki nie zgodził się przy tym z Ministrem, że w niniejszej sprawie wystąpiła trwała przedmiotowa przeszkoda do wznowienia postępowania administracyjnego, mająca wynikać stąd, iż w dacie ponownego rozpatrywania żądania skarżącej kwestionowane zezwolenie, wydane na czas ściśle oznaczony, nie funkcjonowało już w obrocie prawnym (wygasło bowiem wraz z upływem jego obowiązywania). W ocenie Sądu Wojewódzkiego, nie można było bowiem przyjąć, iż dopuszczalność dokonywania - w trybie i na zasadach uregulowanych w art.145 i nast. k.p.a. - kontroli legalności indywidualnego aktu organu administracji, wydanego na czas oznaczony, ustaje wraz z upływem wskazanego w akcie okresu jego obowiązywania. Założenie tego rodzaju uniemożliwiałoby bowiem skontrolowanie prawidłowości takiego aktu w kontekście kryteriów przewidzianych w art.145 § 1 pkt 1 – 8 k.p.a. (w niniejszej sprawie w kontekście ewentualnego uchybienia przez organ wydający zezwolenie przepisom postępowania, stypizowanego w art.145 § 1 pkt 6 k.p.a., polegającego na wydaniu decyzji bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu), pomimo tego, iż w okresie obowiązywania akt ten mógł wywołać istotne i trwałe skutki. Sąd, podkreślając w tym miejscu, że (z uwagi na odrębność przesłanek wznowienia postępowania i stwierdzenia nieważności decyzji) kontrola o takim zakresie nie mogła być dokonana w żadnym innym nadzwyczajnym postępowaniu administracyjnym, nie zgodził się zatem z Ministrem, iż o braku podstaw do dokonywania tego rodzaju kontroli przesądzał sam bezsporny brak możliwości uchylenia przez organ kwestionowanego aktu oraz orzeczenia w sprawie na nowo na zasadzie art.151 § 1 pkt 1 k.p.a. Sąd przyjął bowiem, że (cyt.): "brak możliwości uchylenia aktu, przeciwko któremu postępowanie zostało wznowione, nie stanowi sam w sobie przeszkody ani do wznowienia postępowania, ani do przeprowadzenia kontroli kwestionowanego aktu zgodnie z art.149 § 2 k.p.a. W takiej sytuacji organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji. Czymś innym jest <
> a czymś innym <
>. Skutkiem tego ostatnio wskazanego rozstrzygnięcia jest bowiem pozostawienie wadliwej procesowo, ale prawidłowej merytorycznie decyzji ostatecznej w obrocie prawnym, jednakże również powstanie uprawnienia do wystąpienia z roszczeniem odszkodowawczym przed sądem powszechnym i na zasadach prawa cywilnego". W ocenie Sadu Wojewódzkiego nie miała przy tym znaczenia (cyt.): " okoliczność, iż literalnie rzecz ujmując hipoteza art.151 § 2 k.p.a. odnosi się do braku możliwości uchylenia decyzji administracyjnej, wynikającego ściśle z przyczyn wskazanych w art.146 (tj. z racji upływu terminów przedawnienia dopuszczalności uchylenia decyzji, przewidzianych w art.146 § 1 oraz z racji tego, iż w myśl art.146 § 2 nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej)", gdyż (cyt.): "Mając na uwadze analizowany wcześniej brak możliwości pogodzenia stanowiska o wyłączeniu dopuszczalności wznowienia postępowania administracyjnego po upływie okresu, na który decyzja administracyjna, wydana w postępowaniu będącym przedmiotem żądania o wznowienie została wydana, z generalnym wymogiem zapewnienia możliwości skontrolowania każdej decyzji administracyjnej według kryteriów z art.145 § 1 pkt 1 – 8 k.p.a. (w sytuacji, w której kontroli takiej nie można przeprowadzić w innym nadzwyczajnym trybie administracyjnym) uznać należy, na zasadzie wnioskowania a fortiori, iż w/w art.151 § 2 k.p.a., regulujący sposób rozstrzygnięcia postępowania przeprowadzonego na podstawie art.145 i nast. k.p.a. w sytuacji braku możliwości uchylenia ostatecznej decyzji administracyjnej, wydanej w sprawie, w której postępowanie wznowiono – stosuje się również do sytuacji, w której w/w brak możliwości uchylenia decyzji wynika z upływu okresu jej obowiązywania przed zakończeniem postępowania o wznowienie. Również w takim wypadku (w sytuacji, w której istotnie wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania) organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których decyzja ta nie może zostać uchylona".
Zaprezentowany wyżej tok myślowy Sądu Wojewódzkiego zakwestionował w skardze kasacyjnej Minister w zakresie zarzutu kasacyjnego opartego na przepisach: art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 151 § 2 w zw. z art. 146 § 1 i 2 k.p.a. i z tym stanowiskiem Ministra należy się zgodzić.
Zgodnie z art. 151 § 2 k.p.a., w przypadku gdy w wyniku wznowienia postępowania nie można uchylić decyzji na skutek okoliczności, o których mowa w art. 146, organ administracji publicznej ograniczy się do stwierdzenia wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa oraz wskazania okoliczności, z powodu których nie uchylił tej decyzji.
Po myśli natomiast art. 146 § 1 k.p.a., uchylenie decyzji z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 1 i 2 nie może nastąpić, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło dziesięć lat, zaś z przyczyn określonych w art. 145 § 1 pkt 3-8 oraz w art. 145a i art. 145b, jeżeli od dnia doręczenia lub ogłoszenia decyzji upłynęło pięć lat. Z kolei, wg, art. 146 § 2 k.p.a., nie uchyla się decyzji także w przypadku, jeżeli w wyniku wznowienia postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej.
Przytoczone wyżej przepisy prawa stanowią element procedury administracyjnej a w związku z tym muszą być – jak wszystkie zresztą przepisy proceduralne - wykładane w sposób dokładny i ścisły. Konieczność bowiem dokonywania w ten sposób wykładni przepisów proceduralnych wynika z faktu, iż tego rodzaju przepisy muszą zawsze zapewniać wszystkim stronom postępowania jednakowe prawa i gwarancje procesowe. Wykładnia tego rodzaju przepisów musi być też w każdej sprawie taka sama a nie być uzależniana od tzw. "realiów danej sprawy". W tej sytuacji nie było zatem możliwe dokonywanie – tak, jak przyjął to Sąd Wojewódzki – wykładni w/w regulacji prawnych (cyt.): "w kontekście niniejszej sprawy".
Dodatkowo podkreślić też trzeba, że omawiane przepisy odnosiły się do zasad prowadzenia jednego z postępowań nadzwyczajnych, to jest postępowania o wznowienie postępowania, a zatem – ze względu na szczególnie rygorystyczne unormowanie tej instytucji - tym bardziej nie było żadnych podstaw dokonywania wykładni przepisów ją regulujących, w zależności od przedmiotu postępowania, które miałoby być wznowione.
Powyższe nie oznacza jednak, jak zasygnalizowano to już na wstępie, że skarga kasacyjna mogła być uznana za skuteczną.
Wyjaśnienia w tym miejscu wymaga, że decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia z dnia 13 lipca 2018 r., zezwalająca [...] na wprowadzenie do obrotu, z przeznaczeniem do stosowania w uprawie rzepaku ozimego, środka ochrony roślin Cruiser 70 WS, obejmowała nie tylko rozstrzygniecie dotyczące samego zezwolenia na wprowadzenie w/w środka, ale i zobowiązywala w punkcie 6 decyzji beneficjenta do przedstawienia w określonym terminie (do dnia 31 marca 2019 r.) sprawozdania z wykonanych zabiegów, ze wskazaniem informacji na temat zużytego środka ochrony roślin, areału na którym zostały wysiane zaprawione nasiona, skuteczności zabiegu oraz wszelkich zaobserwowanych ewentualnych negatywnych skutkach dla zdrowia człowieka, zwierząt i środowiska wynikających z zastosowanego środka.
Ponadto istotne było także to, iż zgodnie z art. 23 ustawy o środkach ochrony roślin, środek ochrony roślin, który został wprowadzony do obrotu przed upływem okresu ważności zezwolenia na jego wprowadzanie do obrotu lub pozwolenia na handel równoległy, po upływie tego okresu może: 1) pozostawać w obrocie przez okres 6 miesięcy po upływie okresu ważności tego zezwolenia albo pozwolenia, 2) być unieszkodliwiany, składowany i stosowany przez okres 12 miesięcy po upływie okresu, o którym mowa w pkt 1 – chyba, że w zezwoleniu na wprowadzanie środka ochrony roślin do obrotu lub pozwoleniu na handel równoległy lub decyzji w sprawie cofnięcia tego zezwolenia lub pozwolenia określono inaczej.
W decyzji objętej wnioskiem o wznowienie postępowania nie zawarto odmiennych ustaleń od tych, które zawiera art. 23 ustawy o środkach ochrony roślin, a zatem słusznie zauważa uczestniczka postępowania, że wprawdzie dzień 1 listopada 2018 r. kończył ramy czasowe możności wprowadzania do obrotu środka ochrony roślin - Cruiser 70 WS, ale nie oznaczało to jednak automatycznego wygaśnięcia tej decyzji. Środek Cruiser 70 WS mógł bowiem jeszcze pozostawać w obrocie przez okres 6-ciu miesięcy po upływie terminu określonego jako dzień 1 listopada 2018 r. a przede wszystkim mógł być unieszkodliwiany, składowany i stosowany przez okres 12 miesięcy po upływie 6 - miesięcznego okresu po upływie okresu ważności zezwolenia udzielonego zaskarżoną decyzją, a zatem do dnia 1 maja 2020 r.
Podkreślenia też wymaga, że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonego aktu wedle stanu prawnego i faktycznego obowiązującego na dzień jego wydania. Postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania wznowieniowego z uwagi na – jak twierdził skarżący organ – brak przedmiotu postępowania, zostało zaś wydane w dniu 10 lipca 2019 r. a zatem przed upływem w/w terminu. Dlatego też – zdaniem składu orzekającego - pogląd zawarty w zaskarżonym wyroku (także wydanym przed dniem 1 maja 2020 r.), iż nie można było zgodzić się z organem, iż decyzja objęta wnioskiem o wznowienie postępowania wygasła, był uprawniony.
Wyjaśnić w tym miejscu też trzeba, że powoływane w uzasadnieniu skargi kasacyjnej wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 21 czerwca 2017 (sygn. akt II GSK 1389/17), 14 kwietnia 2016 r. (sygn. akt II GSK 2497/14), 7 października 2015 r. (sygn. akt II GSK 1918/14), w których Sąd ten przyjął, że skoro decyzja koncesyjna już została wykorzystana to wygasła, nie miały w tej sprawie znaczenia. Dotyczyły one bowiem zupełnie innego stanu faktycznego aniżeli ten, który był przedmiotem niniejszej sprawy, gdyż odnosiły się do koncesji udzielanych na podstawie ustawy z dnia 29 grudnia 1992 r. o radiofonii i telewizji, a która to ustawa – jak słusznie zauważała uczestniczka postępowania - nie tylko wprost przewidywała wygaśnięcie koncesji, ale zgodnie z jej art. 37 ust. 1 pkt 6, koncesja obowiązkowo musiała określać termin jej wygaśnięcia. Takiego zaś unormowania nie zawierała zaś ustawa o ochronie roślin.
Także wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 października 2003 r. (sygn. akt I SA 262/02) oraz z dnia 13 lutego 2013 r. (sygn. akt II OSK 1731/11) nie mogły stanowić wzorca w niniejszej sprawie. Pierwsza z w/w spraw odnosiła się bowiem do wniosku o wszczęcie postępowania o zwrot nieruchomości w oparciu o inne (późniejsze) przepisy prawa aniżeli te, które były podstawą dla wniosku wcześniejszego. W związku z tym zupełnie inne zagadnienie niż w sprawie analizowanej było w tym przypadku przedmiotem oceny. Druga natomiast sprawa dotyczyła wznowienie postępowania o wydanie pozwolenia na broń palną bojową, wydanego osobie już nieżyjącej. Wniosek o wznowienie dotyczył zatem w tej z kolei sprawie prawa niezbywalnego a z oczywistych względów nie istniał już przecież podmiot postępowania.
Trafnie także zwracała uwagę uczestniczka postępowania na wewnętrzną sprzeczność stanowiska Ministra, który wprawdzie twierdził, że objęta wnioskiem wznowieniowym decyzja wygasła w dniu 1 listopada 2018 r., ale jednocześnie pomijał fakt, iż nałożył w tej decyzji na [...] obowiązek przedstawienia sprawozdania z wykonanych zabiegów z użyciem środka ochrony roślin Cruiser 70 WS w terminie do dnia 31 marca 2019 r.
Podnoszona natomiast w odpowiedzi na skargę kasacyjną kwestia, związana z zarzutem celowego przedłużania przez organ postępowania w przedmiocie merytorycznego rozpoznania wniosku Fundacji, poprzez nieusprawiedliwione odmowy wznowienia postępowania w sytuacji istnienia oczywistej przesłanki wznowieniowej, po to by doprowadzić do momentu, w którym decyzja zezwalająca przestanie wywoływać skutki w sferze prawnej i faktycznej, nie mogła być w tym przypadku przedmiotem analizy składu orzekającego. Po pierwsze, zagadnienie to nie było objęte zarzutami skargi kasacyjnej a po drugie, mogło być ono jedynie oceniane przez sąd administracyjny, ale w postępowaniu, które byłoby zainicjowane skargą Fundacji na bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie przezeń postępowania.
W tych warunkach zarzuty kasacyjne oparte na art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 31 § 2 w zw. z art. 145 § 1 pkt 6 i art. 151 § 2 k.p.a. a polegające na wadliwym uznaniu przez Sąd Wojewódzki, iż mogło być w analizowanym stanie faktycznym wszczęte postępowanie wznowieniowe względem decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 lipca 2018 r., podczas gdy decyzja ta wygasła a zatem postępowanie takie stało się bezprzedmiotowe, nie były zasadne. Przy ponownym więc rozpoznaniu sprawy organ winien na nowo odnieść się do wniosku wznowieniowego uczestniczki postępowania - Fundacji [...].
Uznając zatem, że skarga kasacyjna nie była usprawiedliwiona, gdyż zaskarżony wyrok pomimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiadał prawu, Naczelny Sąd Administracyjny – z mocy art. 184 p.p.s.a. – orzekł jak sentencji.
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego oparto na art. 204 pkt 2 p.p.s.a.