I OSK 1509/08

I OSK 1509/08 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2009-07-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2008-12-19
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Grzegorz Czerwiński
Joanna Banasiewicz /przewodniczący/
Małgorzata Pocztarek /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6192 Funkcjonariusze Policji
Hasła tematyczne
Policja
Sygn. powiązane
II SA/Wa 555/08 - Wyrok WSA w Warszawie z 2008-09-03
Skarżony organ
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny
Powołane przepisy
Dz.U. 2007 nr 58 poz 396
§ 9 ust. 4 i 5
Rozporządzenie Ministra  Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 stycznia 2007 r. w sprawie oddelegowania  policjantów do pełnienia zadań służbowych poza Policją w kraju i za granicą
Tezy
Niedopuszczalne jest nadawanie pojęciu "potrzeby Policji" różnej treści w zależności od rodzaju podejmowanego rozstrzygnięcia. Skórcenie terminu o jakim mowa w § 9 ust. 4 rozporządzenia MSWiA z dnia 29.01.2007 r. w sprawie oddelegowania policjantów do pełnienia zadań służbowych poza policją w kraju i za granicą (Dz. U. Nr 58, poz. 396) dopuszczalne jest tylko w uzgodnieniu z zainteresowanym policjantem
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Banasiewicz Sędzia NSA Małgorzata Pocztarek (spr.) Sędzia WSA del. Grzegorz Czerwiński Protokolant Barbara Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 września 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 555/08 w sprawie ze skargi I. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie odwołania z oddelegowania do pełnienia zadań służbowych poza Policją 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, 2. zasądza od Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na rzecz I. K. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 3 września 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 555/08 po rozpoznaniu skargi I. K. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie odwołania oddelegowania do pełnienia zadań służbowych poza Policją, skargę oddalił.
Z uzasadnienia wyroku wynika, że Komendant Główny Policji rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r., na podstawie art. 36 ust. 4 i art. 37a pkt 3 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz. U. z 2007 r. Nr 43, poz. 277 ze zm.) w związku z § 9 ust. 4 i 5 oraz § 10 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 stycznia 2007 r. w sprawie oddelegowania policjantów do pełnienia zadań służbowych poza Policją w kraju i za granicą (Dz. U. z 2007 r. Nr 58, poz. 396), z dniem [...] grudnia 2007 r. odwołał insp. I. K. z oddelegowania do pełnienia funkcji oficera łącznikowego Policji na W. i z dniem [...] grudnia 2007 r. pozostawił go w dyspozycji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach. W oparciu o art. 108 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności ze względu na interes społeczny, przejawiający się koniecznością natychmiastowego powrotu wymienionego oficera do Polski.
W uzasadnieniu rozkazu wskazano, że Dyrektor Generalny Służby Zagranicznej Ministerstwa Spraw Zagranicznych wystąpił o rozważenie możliwości odwołania I. K. z funkcji oficera łącznikowego, w związku z przedstawieniem mu zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 263 § 3 Kodeksu karnego oraz zawieszeniem go w pełnieniu obowiązków radcy w Ambasadzie Rzeczypospolitej Polskiej w B. z dniem [...] grudnia 2007 r.
Od powyższego rozkazu I. K. złożył odwołanie do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, mając za podstawę art. 127 § 2 oraz art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a., decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżony rozkaz personalny. W uzasadnieniu orzeczenia wskazał, iż materialnoprawną podstawę odwołania z oddelegowania I. K. stanowił § 9 ust. 4 powołanego rozporządzenia MSWiA z dnia 29 stycznia 2007 r., zgodnie z którym Komendant Główny Policji, z uwagi na potrzeby Policji, może odwołać policjanta z oddelegowania, nawet bez jego zgody, zawiadamiając o tym organ instytucji krajowej lub zagranicznej oraz policjanta. Określona w tym przepisie przesłanka potrzeb Policji polegała na konieczności niezwłocznego odwołania z funkcji oficera łącznikowego, reprezentującego polską Policję za granicą, któremu zarzucono popełnienie przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego. Organ podkreślił, że oficer łącznikowy akredytowany przy polskiej placówce dyplomatycznej jest jednocześnie pracownikiem dyplomatycznym reprezentującym Państwo Polskie i – jak podał sam skarżący w treści odwołania – pełniącym istotne funkcje w systemie funkcjonowania organów państwa. W ocenie organu ważny interes służby jest zatem w omawianym przypadku tożsamy z ważnym interesem społecznym.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wskazał, że skrócenie określonego w § 9 ust. 4 powołanego rozporządzenia trzydziestodniowego terminu odwołania policjanta z oddelegowania, nastąpiło przez wzgląd na opisany wyżej ważny interes służby, obligujący do pilnego podjęcia stosownych działań. Skoro samo odwołanie z oddelegowania może nastąpić bez zgody policjanta, to – w ocenie organu odwoławczego – kwestia uzyskania jego zgody na skrócenie tego terminu nie miała już tak istotnego znaczenia. Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji stwierdził, iż I. K. od dnia [...] listopada 2007 r., tj. od dnia ogłoszenia zarzutów posiadał wiedzę o prowadzonych wobec niego czynnościach. Ponadto z dniem [...] grudnia 2007 r. został zawieszony przez Dyrektora Generalnego Służby Zagranicznej Ministerstwa Spraw Zagranicznych w pełnieniu obowiązków radcy w Ambasadzie Rzeczypospolitej Polskiej w B., co również było naturalną konsekwencją prowadzonego wobec niego postępowania karnego.
Na powyższą decyzję I. K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, domagając się jej uchylenia. Wniósł również o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu skargi, podobnie jak w odwołaniu od rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji, skarżący zarzucił organowi naruszenie § 9 ust. 4 i 5 powołanego rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 stycznia 2007 r., poprzez bezpodstawne odwołanie z oddelegowania bez wykazania potrzeb Policji oraz bezpodstawne skrócenie terminu tego odwołania. Ponadto podał, że naruszona została zasada praworządności wyrażona w art. 7 K.p.a., poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy z uwzględnieniem jedynie interesu społecznego, a nie słusznego interesu strony. Skarżący podkreślił, że jedyną przesłanką uzasadniającą wydanie przez właściwy organ decyzji w przedmiocie odwołania z oddelegowania policjanta jest wyłącznie "potrzeba policji", natomiast stosowanie tego środka nie może stanowić formy represji czy kary w stosunku do osoby, wobec której wszczęto postępowanie przygotowawcze. W ocenie skarżącego za bezprawne uznać należy również jednostronne skrócenie terminu jego odwołania z oddelegowania.
W odpowiedzi na skargę Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wniósł o jej oddalenie, wskazując na dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne.
W powołanym na wstępie wyroku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę.
Sąd wskazał, że w niniejszej sprawie bezsporne jest, że rozkazem personalnym nr [...] z dnia [...] maja 2005 r. Komendant Główny Policji z dniem [...] czerwca 2005 r. delegował insp. I. K. do pełnienia funkcji oficera łącznikowego Policji na W. – do czasu zakończenia misji.
Tryb i sposób odwołania policjanta z oddelegowania określony został w rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 stycznia 2007 r. w sprawie oddelegowania policjantów do pełnienia zadań służbowych poza Policją w kraju i za granicą. Stosownie do § 9 ust. 4 tego rozporządzenia, Komendant Główny Policji, z uwagi na potrzeby Policji, może odwołać policjanta z oddelegowania, nawet bez jego zgody, zawiadamiając o tym organ instytucji krajowej lub zagranicznej oraz policjanta. Odwołanie następuje nie wcześniej niż z upływem 30 dni od dnia zawiadomienia. Zgodnie zaś z § 9 ust. 5 rozporządzenia, powyższy termin może być skracany za porozumieniem Komendanta Głównego Policji, organu instytucji krajowej lub zagranicznej oraz zainteresowanego policjanta.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że w przedmiotowej sprawie jako podstawa do odwołania skarżącego z oddelegowania do pełnienia funkcji oficera łącznikowego Policji na W. została zastosowana przesłanka potrzeb Policji. Wyjaśnienia wymagała zatem kwestia, czy przesłanka ta zaistniała z uwagi na postawienie funkcjonariuszowi Policji zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 263 § 3 Kodeksu karnego oraz zawieszenie go w pełnieniu obowiązków radcy w Ambasadzie Rzeczypospolitej Polskiej w B.
W ocenie Sądu organ miał podstawy do przyjęcia, że powyższe wyczerpywało przesłankę odwołania funkcjonariusza z oddelegowania.
Zdaniem tegoż Sądu organ zasadnie bowiem uznał, że policjant, jako funkcjonariusz publiczny powołany do egzekwowania przepisów prawa, sam musi przestrzegać tego prawa w najwyższym stopniu, wszelkie zaś niepraworządne działania policjanta, jak również uzasadnione podejrzenie o takie działania, rodzić muszą zdecydowane kroki, zmierzające do odsunięcia takiego funkcjonariusza od wykonywania czynności służbowych. Ma to służyć przeciwdziałaniu takim zachowaniom, które mogłyby pozbawić Policję wiarygodności w oczach opinii publicznej, zwłaszcza, że wiele uprawnień jej przyznanych pozwala na ingerowanie w sferę obywatelskich wolności i praw. Potrzebą Policji jest więc w szerokim rozumieniu tego pojęcia dbanie o jej dobre imię, gdyż ukształtowane w ramach Policji reguły deontologiczne ukierunkowane są przede wszystkim na obronę honoru i dobra zawodu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zaznaczył przy tym, że wbrew twierdzeniom skarżącego przesłankę potrzeb Policji nie należy sprowadzać wyłącznie do potrzeb kadrowych czy organizacyjnych. W tym przypadku chodzi o rozumienie potrzeby zachowania właściwego wizerunku tej formacji w kontekście wspomnianej funkcji i szczególnej pozycji grupy zawodowej, jaką jest Policja. Niezbędnym elementem jej funkcjonowania jest bowiem nieposzlakowana opinia jej funkcjonariuszy oraz wiarygodność w oczach społeczeństwa, które nie mogą zostać podważone. Znajduje to uzasadnienie w społecznej roli tej formacji, charakterze powierzonych zadań i kompetencji oraz związanego z jej działalnością publicznym zaufaniu. Funkcjonariuszy Policji obowiązują szczególnie rygorystyczne wymagania w zakresie przestrzegania prawa, dlatego też w interesie Policji leży, aby funkcjonariusz taki nie był przez społeczeństwo utożsamiany z osobą naruszającą prawo.
Sąd pierwszej instancji zauważył również, że w niniejszej sprawie przesłanka potrzeb Policji, polegająca na konieczności niezwłocznego odwołania skarżącego z oddelegowania była tym bardziej uzasadniona, iż skarżący był oficerem łącznikowym akredytowanym przy polskiej placówce dyplomatycznej, a więc był jednocześnie pracownikiem dyplomatycznym reprezentującym Rzeczypospolitą Polską oraz polską Policję za granicą. Należało zatem dołożyć wszelkich starań, aby uzasadnione podejrzenie popełnienia przestępstwa nie pociągnęło za sobą utraty zaufania w oczach opinii publicznej oraz zagranicznego partnera.
Wydanie zatem wobec skarżącego postanowienia o przedstawieniu zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 263 § 3 Kodeksu karnego i w związku z tym zawieszenie go w pełnieniu dotychczasowych obowiązków, musiało spowodować reakcję w postaci odwołania z oddelegowania. Przemawiał za tym bowiem ważny interes służby oraz ważny interes społeczny, który w niniejszej sprawie tożsamy jest z potrzebami Policji.
Odnosząc się do terminu odwołania skarżącego z oddelegowania Sąd wskazał, że zgodnie z § 9 ust. 4 i 5 powołanego rozporządzenia odwołanie następuje nie wcześniej niż z upływem 30 dni od dnia zawiadomienia, zaś termin ten może być skrócony za porozumieniem Komendanta Głównego Policji, organu instytucji krajowej lub zagranicznej oraz zainteresowanego policjanta. Sąd ten przyjął jednocześnie, że porozumienie z instytucją krajową - Ministerstwem Spraw Zagranicznych miało miejsce, gdyż to Dyrektor Generalny Służby Zagranicznej MSZ wystąpił o rozważenie możliwości odwołania I. K. z funkcji oficera łącznikowego, natomiast fakt, iż termin ten został skrócony przez organ bez porozumienia z funkcjonariuszem, nie miał wpływu na treść i zasadność rozstrzygnięcia.
Sąd pierwszej instancji wskazał ponadto, że w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym organ nie naruszył art. 7 K.p.a. i stosownie do dyspozycji tego przepisu podjął wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji spełnia wymogi, o których mowa w art. 107 § 3 K.p.a. Organ odniósł się także do wniosków i zarzutów skarżącego oraz dokonał właściwej analizy całości sprawy i wydał prawidłowe rozstrzygnięcie.
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniósł skarżący I. K. zaskarżając powyższy wyrok w całości i zarzucając:
1. Naruszenie przepisów prawa materialnego, a to:
a) § 9 ust. 4 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 stycznia 2007 r. w sprawie oddelegowania policjantów do pełnienia zadań służbowych poza Policją w kraju i za granicą – poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji bezpodstawne przyjęcie, iż w stanie faktycznym sprawy spełniona została przesłanka stanowiąca podstawę fakultatywnego odwołania policjanta z oddelegowania w postaci "potrzeb policji", podczas gdy w świetle całokształtu okoliczności sprawy brak jest podstaw do przyjęcia, że fakt wszczęcia, przeciwko skarżącemu postępowania karnego jest niewystarczającą okolicznością do uznania, iż w stanie faktycznym sprawy "potrzeby Policji" przemawiają za odwołaniem I. K. z oddelegowania do pełnienia funkcji oficera łącznikowego na W.;
b) § 9 ust. 5 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 stycznia 2007 r. w sprawie oddelegowania policjantów do pełnienia zadań służbowych poza Policją w kraju i za granicą – poprzez błędną wykładnię, a w konsekwencji bezpodstawne przyjęcie, iż wystąpienie Dyrektora Generalnego Służby Zagranicznej MSZ o rozważenie możliwości odwołania I. K. z funkcji oficera łącznikowego, z pominięciem zainteresowanego funkcjonariusza, uzasadniało skrócenie 30-dniowego terminu odwołania skarżącego z oddelegowania.
2. Naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 145 § 1 lit. c/ ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia przez organ administracji w toku postępowania administracyjnego zasady praworządności, wyrażonej w art. 7 K.p.a., które to uchybienie polegające na braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy wyłącznie z uwzględnieniem interesu społecznego, bez uwzględnienia słusznego interesu strony - miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżący podniósł, że zgodnie z regulacją § 9 ust. 4 Rozporządzenia MSWiA w sprawie oddelegowania policjantów do pełnienia zadań służbowych poza Policją w kraju i za granicą: "Komendant Główny Policji, z uwagi na potrzeby Policji, może odwołać policjanta z oddelegowania, nawet bez jego zgody, zawiadamiając o tym organ instytucji krajowej lub zagranicznej oraz policjanta. Odwołanie następuje nie wcześniej niż z upływem 30 dni od dnia zawiadomienia.
Skarżący podniósł, że zgodnie z obowiązującym prawem, jedyną przesłanką uzasadniającą odwołanie z oddelegowania policjanta jest przesłanka w postaci "potrzeby Policji". Stwierdził jednocześnie, że fakt postawienia określonej osobie w toku postępowania karnego zarzutu dopuszczenia się określonego czynu zabronionego takiej decyzji w świetle prawa nie uzasadnia, albowiem nie świadczy o istnieniu przemawiającej za tym "potrzeby Policji".
W dalszej części uzasadnienia wnoszący skargę kasacyjną podniósł, że uznanie, iż w stanie faktycznym sprawy można zarzucić skarżącemu niepraworządne działania, względnie można mówić o jakimkolwiek uzasadnionym podejrzeniu o takie działania, pozostaje w sprzeczności z fundamentalną zasadą domniemania niewinności.
Skarżący podniósł również, że wydany przez Komendanta Głównego Policji, w oparciu o regulację § 9 ust. 4 Rozporządzenia MSWiA rozkaz personalny, w przedmiocie odwołania I. K. z oddelegowania do pełnienia funkcji oficera łącznikowego Policji na W., ma charakter rozstrzygnięcia o charakterze uznaniowym, o czym świadczy fakt, że nawet jeśli przesłanka "potrzeb Policji" zostanie zrealizowana, to stanowi ona jedynie podstawę fakultatywnego odwołania policjanta z oddelegowania. Ustawodawca w sposób mało precyzyjny sformułował ową przesłankę, która uzasadniać ma ewentualne działanie organu w tym zakresie. Dlatego w stanie faktycznym sprawy organy administracji były zobligowane do przeprowadzenia analizy i dokonania oceny czy istotnie sam fakt wszczęcia przeciwko skarżącemu postępowania karnego – rozpoznając przedmiotową okoliczność w szerszym kontekście, z uwzględnieniem także obowiązującej zasady domniemania niewinności – stanowić może wystarczającą przesłankę, uzasadniającą jego odwołanie z oddelegowania.
W niniejszej sprawie, zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną, takiej analizy nie przeprowadzono, uznając a priori, że fakt wszczęcia postępowania karnego w każdym przypadku pociąga za sobą konieczność odwołania z oddelegowania z uwagi na "potrzeby Policji", dokonując w konsekwencji błędnej interpretacji przedmiotowej przesłanki.
Jednocześnie zarzucono, iż trudno powiedzieć w oparciu o jakie ustalenia Sąd pierwszej instancji uznał, że w niniejszej sprawie zachodzi uzasadnione podejrzenie popełnienia przez skarżącego "zarzucanego mu czynu, skoro nawet nie podjęto próby przeanalizowania materiału dowodowego, jaki został zgromadzony w toczącej się sprawie karnej, nie ustalono przy tym w oparciu o jakie ustalenia faktyczne został sformułowany zarzut popełnienia przestępstwa z art. 263 § 3 K.k. przez skarżącego.
Ponadto, skarżący podniósł, że sam fakt postawienia zarzutu w postępowaniu przygotowawczym i wniesienia aktu oskarżenia nie przesądza o winie i odpowiedzialności karnej za zarzucany czyn – zaś jedną z okoliczności eliminujących prawdopodobieństwo uznania skarżącego za winnego zarzucanego mu czynu, jest choćby fakt prowadzonego przed Prokuraturą Okręgową w Częstochowie, postępowania karnego w sprawie popełnienia (przez funkcjonariusza BSW KG Policji oraz asesora Prokuratury Rejonowej) przestępstwa z art. 231 § 2 K.k. na szkodę skarżącego, i związanego z postępowaniem karnym, w wyniku którego skarżący I. K. postanowiony został w stan oskarżenia (sygn. [...] Prokuratury Okręgowej w Częstochowie).
Wskazano również, że nie bez znaczenia dla oceny niniejszej sprawy ma rozstrzygnięcie, jakie zawarte zostało w decyzji nr [...], Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach, z dnia [...] kwietnia 2008 r., mocą którego skrócono okres zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych do dnia [...] kwietnia 2008 r.
Z treści uzasadnienia przedmiotowej decyzji wynika, iż skarżący został zawieszony w czynnościach służbowych w związku z wszczęciem przeciwko niemu postępowania karnego o czyn z art. 263 § 3 K.k., do czasu ukończenia postępowania karnego. Uwzględniając jednak pismo Dyrektora Gabinetu Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r. (znak: l.dz. [...]), w którym wniósł on o rozważenie możliwości uchylenia decyzji o zawieszeniu w czynnościach służbowych i przywrócenie do dalszego pełnienia służby I. K., uznano, iż podnoszone argumenty jak doświadczenie zawodowe, posiadana wiedza oraz biegła znajomość w mowie i piśmie języka w. winny być wykorzystane w dalszej pracy skarżącego. Skarżący podniósł ponadto, że w uzasadnieniu tejże decyzji wskazano, że za przywróceniem do służby policjanta przemawia konieczność wypełnienia zobowiązań polskiej Policji wobec partnera w., a za oddelegowaniem insp. I. K. do pełnienia misji w charakterze oficera łącznikowego na W., bardzo dobra opinia wystawiona policjantowi przez przedstawicieli Kierownictwa resortu spraw wewnętrznych W. oraz Kierownictwa Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w B... .
Zdaniem wnoszącego skargę kasacyjną niezrozumiałym jest tak niejednolite stanowisko i różnorodność interpretacji pojęcia ważnego interesu społecznego czy też ważnego interesu służby, które utożsamiane są z pojęciem "potrzeb Policji". Dokładnie te same okoliczności w jednym przypadku stanowią podstawę do ustalenia w drodze decyzji terminu ustania zawieszenia w czynnościach służbowych; przyjmuje się, że przywrócenie I. K. do służby nie godzi w dobre imię Policji, nie pociąga za sobą utraty zaufania w oczach opinii publicznej oraz zagranicznego partnera. Wręcz przeciwnie uznaje się wręcz, że to interes społeczny przemawia za skróceniem terminu zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych, ten sam interes, który w niniejszej sprawie uzasadniać ma odwołanie skarżącego z oddelegowania.
Wskazując na powyższe skarżący podniósł, że dokonano błędnej interpretacji pojęcia "potrzeby Policji" jako przesłanki uzasadniającej odwołanie skarżącego z oddelegowania, albowiem powyższe uczynione zostało w oderwaniu od ustaleń faktycznych, jakie stanowiły podstawę wszczęcia postępowania karnego, bez uwzględnienia bardzo dobrej opinii wystawionej przez przedstawicieli Kierownictwa resortu spraw wewnętrznych W. oraz Kierownictwa Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w B., a także z pominięciem specjalistycznej wiedzy i doświadczenia zawodowego jakie posiada skarżący. Jego zdaniem "potrzeby Policji" przy uwzględnieniu wskazanych wyżej okoliczności świadczą o bezzasadności odwołania skarżącego z oddelegowania.
W dalszej części uzasadnienia skargi kasacyjnej wskazano, że wbrew stanowisku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego porozumienie w zakresie skrócenia terminu wyłącznie pomiędzy Komendantem Głównym Policji a instytucją krajową lub zagraniczną jest niewystarczające, a skrócenie wskazanego 30-dniowego terminu, należy uznać za bezprawne.
Skarżący podniósł, że organ prowadzący postępowanie ma obowiązek zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, aby ustalić stan faktyczny sprawy zgodny z rzeczywistością. W szczególności jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całego materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przez przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (np. wyrok NSA z dnia 26 maja 1981 r., SA 810/81, ONSA 1981, nr 1 ,poz. 45).
Pominięcie okoliczności, mających istotne znaczenie dla oceny i ustalenia znaczenia przesłanki "potrzeb Policji" jako przesłanki podjęcia władczego rozstrzygnięcia, a ponadto wydanie rozstrzygnięcia z pominięciem słusznego interesu skarżącego niewątpliwie stanowi, według skarżącego, o jego wadliwości i uzasadnia wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.
W konkluzji skargi kasacyjnej I. K. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie oraz o zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych, w tym kosztów postępowania kasacyjnego oraz kosztów postępowania poniesionych przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna posiada usprawiedliwione podstawy.
Stosownie do § 9 ust. 4 i 5 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 29 stycznia 2007 r. w sprawie oddelegowania policjantów do pełnienia zadań służbowych poza policją w kraju i za granicą (Dz. U. Nr 58, po. 396).
Komendant Główny Policji z uwagi na potrzeby Policji, może odwołać policjanta z oddelegowania, nawet bez jego zgody, zawiadamiając o tym organ instytucji krajowej lub zagranicznej oraz policjanta. Odwołanie następuje nie wcześniej niż z upływem 30 dni od dnia zawiadomienia.
Terminy, o których mowa w ust. 2-4 mogą być skracane za porozumieniem Komendanta Głównego Policji, organu instytucji krajowej lub zagranicznej oraz zainteresowanego policjanta.
W rozpoznawanej sprawie organy administracji publicznej oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznały, że wszczęcie wobec funkcjonariusza Policji postępowania przygotowawczego i postawienie zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 263 § 3 K.k. stanowi przesłankę określoną w § 9 ust. 4 rozporządzenia (potrzeby Policji) uzasadniającą odwołanie policjanta z oddelegowania do pełnienia służby poza krajem.
Niewątpliwie w określonych okolicznościach sprawy sam fakt przedstawienia policjantowi zarzutu popełnienia przestępstwa ściganego z oskarżenia publicznego, może uzasadniać odwołanie policjanta z oddelegowania, pod warunkiem jednak, że zostanie jednoznacznie wykazane, że leży to w interesie Policji, a więc jest jej potrzebne z uwagi na zadania realizowane przez tę formację, a także w celu zachowania jej dobrego imienia. Innymi słowy konieczne jest udowodnienie, że pozostawienie policjanta w służbie poza granicami kraju, pomimo wszczęcia przeciwko niemu postępowania przygotowawczego uniemożliwi lub co najmniej utrudni realizację zadań służbowych uzasadniających oddelegowanie albo tez przyniesie uszczerbek dla wizerunku polskiej Policji, podważając jej profesjonalizm i wiarygodność.
W każdej więc sytuacji obowiązkiem organu podejmującego decyzje w przedmiocie odwołania policjanta z oddelegowania do pełnienia zadań poza krajem jest wnikliwe rozważenie potrzeb Policji przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności faktycznych istotnych dla takiej oceny.
Decyzja podejmowana w oparciu o § 9 ust. 4 rozporządzenia z dnia 29 stycznia 2007 r. jest wprawdzie decyzją uznaniową, lecz zakres swobody organu administracji wynikający z przepisów prawa materialnego ograniczony jest przede wszystkim zasadą określoną w art. 7 K.p.a.
Na gruncie rozpoznawanej sprawy, interes społeczny należy upatrywać w potrzebach Policji, zaś interes obywatela – w interesie strony postępowania – skarżącego. Istotnie pojęcie "potrzeby Policji" jest pojęciem niedookreślonym, które powinno być skonkretyzowane w każdym przypadku. To na organie administracji ciąży obowiązek zebrania materiału dowodowego i dokonania jego wszechstronnej analizy oraz przekonujące uzasadnienie decyzji.
Reguły powyższe nie były respektowane w niniejszej sprawie, albowiem w tym konkretnym przypadku uszło uwadze organów administracji publicznej oraz Sądu I instancji, że nie tylko nie została w żaden sposób udowodniona przesłanka określona w § 9 ust. 4 rozporządzenia, zgodnie z którą Komendant Główny Policji z uwagi na potrzeby Policji może odwołać policjanta z oddelegowania, ale i to, że ta sama przesłanka, tj. potrzeby Policji, uzasadniała przywrócenie skarżącego do służby poza krajem. Poczynione w sprawie ustalenia faktyczne w ogóle pomijają istotna w sprawie okoliczność, jaką jest decyzja Komendanta Wojewódzkiego Policji w Katowicach nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r., którą zmieniono okres zawieszenia skarżącego w czynnościach służbowych (skrócono ten okres) uwzględniając pismo Komendanta Głównego Policji, z którego wynika, że doświadczenie zawodowe skarżącego, posiadana wiedza, znajomość języka w., powinny być wykorzystane w jego dalszej pracy.
Z ww. pisma wynika również, że za przywróceniem do służby Policjanta przemawia konieczność wypełnienia zobowiązań Polskiej Policji wobec partnera w., bardzo dobra opinia wystawiona skarżącemu przez władze w. i kierownictwo Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w B.
Porównanie powodów uzasadniających odwołanie I. K. z oddelegowania do pełnienia zadań oficera łącznikowego w B. z powodami uzasadniającymi decyzję o skróceniu okresu zawieszenia wymienionego w obowiązkach służbowych i przywrócenia do służby wskazuje, że są one tożsame.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego jest nie do przyjęcia teza, że ta sama argumentacja – potrzeby Policji raz może przemawiać przeciwko skarżącemu i uzasadniać jego odwołanie z oddelegowania, innym razem uzasadniać przywrócenie policjanta do służby.
Już tylko powyższe ustalenie powinno prowadzić do wniosku, że odwołanie I. K. dokonane rozkazem z dnia [...] grudnia 2007 r. nastąpiło bez koniecznego rozważenia i uzasadnienia czy w tym konkretnym przypadku z uwagi na przymioty policjanta istniała potrzeba jego odwołania z misji pełnionej w B.
Wydaje się, że niedopuszczalne jest nadawanie pojęciu "potrzeby Policji" różnej treści w zależności od rodzaju podejmowanego rozstrzygnięcia. A tak właśnie uczyniono w rozpoznawanej sprawie, w której "potrzeby Policji" najpierw miały uzasadniać decyzję o odwołaniu I K. ze służby w B., później te same potrzeby uzasadniały decyzję o przywróceniu policjanta do pełnienia zadań służbowych.
Powyższe świadczy o naruszeniu przez organ ogólnych zasad postępowania i w całości uzasadnia zarzut przedstawiony w pkt II skargi kasacyjnej.
Trafne są również przedstawione w pkt I skargi kasacyjnej zarzuty naruszenia prawa materialnego, przy czym wobec wcześniejszego odniesienia się do dokonanej przez Sąd I instancji błędnej wykładni § 9 ust. 4 rozporządzenia z dnia 29 stycznia 2007 r., obecnie należy ustosunkować się do zarzutu błędnej wykładni § 9 ust. 5 ww. rozporządzenia.
Ma rację autor skargi kasacyjnej twierdząc, że skrócenie terminu o jakim mowa w § 9 ust. 5 dopuszczalne jest tylko w uzgodnieniu z zainteresowanym policjantem. Wykładnia przepisu § 9 ust. 5 rozporządzenia nie pozostawia wątpliwości, z uwagi na użyty w nim spójnik "oraz", że w każdym przypadku stroną porozumienia w sprawie skrócenia terminu w jakim nastąpić może odwołanie policjanta jest tenże policjant.
W niniejszej sprawie bezsporne jest, że skrócenie terminu w jakim został odwołany skarżący nastąpiło bez porozumienia z zainteresowanym, a więc z naruszeniem ww. przepisu. Okoliczność ta niewątpliwie ma także znaczenie dla oceny legalności podjętej decyzji, co uzasadnia odnoszący się do tej kwestii zarzut skargi kasacyjnej.
Mając na uwadze powyższe rozważania, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 i art. 203 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w zw. z § 18 ust. 2 lit. b/ rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.) orzekł jak w sentencji.