I OSK 1467/18

II SAB/Łd 70/25 - Wyrok WSA w Łodzi
Data orzeczenia
2025-07-23
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2025-05-08
Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi
Sędziowie
Agata Sobieszek-Krzywicka /przewodniczący/
Michał Zbrojewski
Tomasz Porczyński /sprawozdawca/
Symbol z opisem
6480
658
Hasła tematyczne
Dostęp do informacji publicznej
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Treść wyniku
Oddalono skargę
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 902
art. 1 ust. 1 , art. 13, art. 14
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej - t.j.
Sentencja
Dnia 23 lipca 2025 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Agata Sobieszek – Krzywicka Sędziowie: Sędzia WSA Michał Zbrojewski Asesor WSA Tomasz Porczyński (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 23 lipca 2025 roku sprawy ze skargi M. O. na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. w sprawie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. dc
Uzasadnienie
W dniu 11 kwietnia 2025 r. M.O., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Nadzoru Sanitarnego w S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
Z akt sprawy wynika, że skarżący wnioskiem z dnia 3 marca 2025 r. wystąpił do Państwowego Powiatowego Inspektora Nadzoru Sanitarnego w S. o udostępnienie informacji publicznej w następującym zakresie:
1) Ile lat maksymalnie utrzymuje się odporność po podaniu szczepionki osobno dla każdej: przeciwko błonicy, tężcowi, krztuścowi, poliomyelitis, inwazyjnemu zakażeniu haemophilus influenzae, gruźlicy, wirusowemu zapaleniu wątroby, odrze, śwince, różyczce oraz pneumokokom u osób szczepionych na terenie działania Państwa urzędu?
2) Czy Państwa urząd posiada listę osób dorosłych powyżej 19 roku życia uchylających się od szczepień i czy są one obarczone przymusem administracyjnym? Jaka to liczba za ostatnie 5 lat ? Jeśli nie to dlaczego ?
3) Według informacji od prof. I. P. ogniska odry w Polsce związane są z migracjami (chorują osoby narodowości [...],[...] i [...]). Jakie statystyki wykonanych u takich osób szczepień za ostatnie 5 lat na terenie działania Państwa urzędu?
4) lle szczepień zostało odroczonych przez lekarzy w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu i kto ustala listę przeciwwskazań do szczepień w Polsce? Kto ponosi odpowiedzialność za te ustalenia?
5) Ile nałożono grzywien na lekarzy, którzy nie wywiązali się z ustawowego obowiązku zgłoszenia niepożądanego odczynu poszczepiennego w ciągu ostatnich 5 lat na terenie działania Państwa urzędu ?
6) Ile dzieci i dorosłych do 19 roku życia zmarło do 4 tygodni od szczepienia na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat?
7) Ile odnotowano ciężkich niepożądanych odczynów poszczepiennych na terenie działania Państwa urzędu w ciągu ostatnich 5 lat? Jakie to były niepożądane odczyny poszczepienne?
8) Za ile z tych niepożądanych odczynów poszczepiennych wypłacono odszkodowanie?
9) Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2010 r. w sprawie niepożądanych odczynów poszczepiennych oraz kryteriów ich rozpoznawania wyróżnia trzy rodzaje niepożądanych odczynów poszczepiennych: łagodne, poważne i ciężkie. Czy przymuszanie do szczepień, które mogą wywołać te odczyny nie jest sprzeczne z art. 47 Konstytucji RP, który gwarantuje każdemu prawo do ochrony życia prywatnego, rodzinnego oraz do decydowania o swoim życiu osobistym?
10) W jaki sposób możemy ubiegać się o odszkodowanie za śmierć lub uszczerbek na zdrowiu na skutek niepożądanych odczynów poszczepiennych wymienionych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia?
11) W jaki sposób lekarz może wykluczyć nadwrażliwość na składniki szczepionki przed szczepieniem? Proszę wymienić konkretne badania, które można wykonać w celu wykluczenia nadwrażliwości na składniki szczepionki lub niedoborów odporności.
12) Czy prawdą jest, że Światowa Organizacja Zdrowia zaleca szczepienia ochronne? Czy zaleca przymuszanie do szczepień? Jeśli tak, to w jakiej formie?
13) W świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 9 maja 2023 r., SK 81/19 kalendarz szczepień nie stanowi źródła obowiązkowych szczepień w związku z. powyższym w oparciu o jaką podstawę prawną (który artykuł) uważacie Państwo że akurat te szczepienia są obowiązkowe i wymagalne w stosunku do naszego dziecka?
W odpowiedzi na powyższy wniosek, pismem z dnia 20 marca 2025 r., doręczonym stronie wnioskującej w dniu 25 marca 2025 r., Państwowy Powiatowy Inspektor Nadzoru Sanitarnego w S. udzielił skarżącemu informacji publicznej, w zakresie i zgodnie z chronologią wniosku z dnia 3 marca 2025 r., wskazując, co następuje:
1) Informacja żądana w pkt 1 przedmiotowego wniosku nie jest informacją publiczną w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej, co organ uzasadniał szeroko przywołanym poglądem orzecznictwa sądów administracyjnych, co do charakteru informacji publicznej.
2) PPIS w S. nie posiada wnioskowanych informacji. W odniesieniu do drugiej części zapytania, tutejszy organ informuje , że nie jest to informacja publiczna w rozumieniu przepisów o dostępie do informacji publicznej.
3) Informacja żądana w punkcie 3 wniosku nie podlega udostępnieniu w trybie ustawy o dostępie do informacji publicznej. Tutejszy organ nie posiada również wnioskowanych informacji. Uzasadniając wyrażone stanowisko organ wskazał, iż żądane dane w tym zakresie mają charakter informacji statystycznych przechowywanych i udostępnianych przez Główny Urząd Statystyczny.
4) Tutejszy organ nie posiada wnioskowanych informacji dotyczącej ilości szczepień odroczonych w ciągu ostatnich 5 lat przez lekarzy na terenie swojego działania. W odniesieniu do drugiej części zapytania, tutejszy organ informuje , że nie jest to informacja publiczna w rozumieniu przepisów o dostępie do informacji publicznej.
5) W oparciu o dane wynikające z rocznych sprawozdań o wykrytych przypadkach nienależytego wykonywania przez lekarzy obowiązków, w związku z realizacja Programu Szczepień Ochronnych , na terenie nadzorowanym przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. w ciągu ostatnich 5 lat nie nałożono żadnej grzywny na lekarzy, w związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami.
6) PPIS w S. nie posiada wnioskowanych informacji.
7) Na terenie nadzorowanym przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w S. w ciągu ostatnich 5 lat odnotowano 1 ciężki niepożądany odczyn poszczepienny (dalej: NOP). Przypadek NOP-u polegał na wystąpieniu wysokiej temperatury ciała (38,5-38,90C) utrzymującej się do 24 godzin po podaniu preparatu szczepionkowego.
8) PPIS w S. nie posiada wnioskowanych informacji.
9) Informacja żądana w pkt 9 wniosku nie jest informacją publiczną w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.
10) Informacja żądana w pkt 10 wniosku nie jest informacją publiczną w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.
11) Informacja żądana w pkt 11 wniosku nie jest informacją publiczną w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.
12) Informacja żądana w pkt 12 wniosku nie jest informacją publiczną w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.
13) Informacja żądana w pkt 13 wniosku nie jest informacją publiczną w rozumieniu przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej.
W treści wskazanej na wstępie skargi z dnia 11 kwietnia 2025 r. profesjonalny pełnomocnik skarżącego zarzucał naruszenie art. 4 ust. 1 w zw. z art. 1 ust. 1, art. 2 ust. 2, art. 3 ust. 1 pkt 1 oraz art. 13 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. poprzez nieudostępnienie informacji publicznej, o którą skarżący wnosił pismem z dnia 3 marca 2025 r. r. Wnosił o zobowiązanie organu do udostępnienia informacji publicznej zgodnie z żądaniem skarżącego; orzeczenie, że bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa; wymierzenie organowi, na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 154 § 6 p.p.s.a. grzywny w maksymalnej wysokości; zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
W uzasadnieniu skargi pełnomocnik skarżącego wskazywał, iż udzielone wnioskodawcy, pismem z dnia 20 marca 2025 r., informacje, jak i zawarte w piśmie odesłania nie są wystarczające do uznania, że organ zadośćuczynił ciążącemu na nim obowiązkowi udostępnienia informacji publicznej. Odwołując się do orzecznictwa sądów administracyjnych podkreślił, że uprawnienie do uzyskania informacji publicznej stanowi konstytucyjne uprawnienie obywatela, a jego ograniczenie może jedynie nastąpić na zasadach określonych ustawą. Pełnomocnik wskazał nadto, że wniesienie skargi na bezczynność organu w zakresie udostępnienia informacji publicznej nie wymaga jej poprzedzenia ponagleniem wystosowanym do organu wyższego rzędu, a udzielenie wnioskowanej informacji, po dacie wniesienia skargi na bezczynność, nie skutkuje uznaniem skargi za bezprzedmiotową.
W odpowiedzi na skargę Państwowy Powiatowy Inspektor Nadzoru Sanitarnego w S., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosił o jej oddalenie jako bezzasadnej. W uzasadnieniu organ wskazał, iż wbrew twierdzeniu strony skarżącej udzielił wyczerpującej informacji na wszystkie zawarte we wniosku z dnia 3 marca 2025 r. pytania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności wskazać należy, że skarga M.O. została rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, stosownie do uprawnienia wynikającego z art. 119 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (tekst jedn.: Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) – dalej: p.p.s.a., zgodnie z którym sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.).
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) w związku z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przy czym jak wynika z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a.
Zgodnie z art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Ponadto w myśl § 2 przywołanego przepisu sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6.
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi M.O., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, uczynił bezczynność Państwowego Powiatowego Inspektora Nadzoru Sanitarnego w S. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, w zakresie określonym we wniosku skarżącego z dnia 3 marca 2025 r.
Z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadził postępowanie, ale - mimo istnienia ustawowego obowiązku - nie zakończył go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął stosownej czynności, wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a. (por. wyroki NSA z 25 września 2018 r., I OSK 1467/18; z 15 grudnia 2017 r., I FSK 1238/16; www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Bezczynność organu w udostępnieniu informacji publicznej ma zaś miejsce w sytuacji, gdy podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej posiadając żądaną informację, nie udostępnia jej i nie wydaje decyzji o odmowie udostępnienia, lub też informuje wnioskodawcę, że wnioskowana informacja nie jest informacją publiczną w sytuacji, gdy taką informację stanowi. Nie można natomiast zarzucić bezczynności adresatowi wniosku, jeżeli nie posiada on informacji wskazanej we wniosku. W takim przypadku podmiot publiczny powinien o tym fakcie powiadomić wnioskującego (por. wyroki NSA z 18 kwietnia 2012 r., I OSK 192/12; z 30 września 2015 r., I OSK 2093/14; www.orzeczenia.nsa.gov.pl).
Szczegółowe unormowania dotyczące dostępu do informacji publicznej regulują przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2022 r. poz. 902) -dalej: u.d.i.p. Zgodnie z art. 1 ust. 1 ustawy każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Przykładowy, otwarty katalog informacji publicznej został określony w art. 6 u.d.i.p. Prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu, z zastrzeżeniem art. 5, a wykonanie tego prawa nie wymaga wykazania interesu prawnego lub faktycznego (art. 2 ust. 1-2 u.d.i.p.). Ponadto, jak wynika z art. 5 ust. 1 i ust. 2 u.d.i.p. prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu w zakresie i na zasadach określonych w przepisach o ochronie informacji niejawnych oraz o ochronie innych tajemnic ustawowo chronionych (ust. 1), jak również ze względu na prywatność osoby fizycznej lub przedsiębiorcy, przy czym ograniczenie to nie dotyczy informacji o osobach pełniących funkcje publiczne, mających związek z pełnieniem tych funkcji, w tym o warunkach powierzenia i wykonywania funkcji oraz w przypadku, gdy osoba fizyczna lub przedsiębiorca rezygnują z przysługującego im prawa (ust. 2). Zgodnie z art. 10 ust. 1 u.d.i.p. informacja publiczna, która nie została udostępniona w Biuletynie Informacji Publicznej lub centralnym repozytorium, jest udostępniana na wniosek. Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1-2 u.d.i.p.). Zgodnie z art. 14 ust. 1 u.d.i.p. udostępnianie informacji na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku. Stosownie do art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Do decyzji, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego z tym, że: 1) odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni; 2) uzasadnienie decyzji o odmowie udostępnienia informacji zawiera także imiona, nazwiska i funkcje osób, które zajęły stanowisko w toku postępowania o udostępnienie informacji, oraz oznaczenie podmiotów, ze względu na których dobra, o których mowa w art. 5 ust. 2, wydano decyzję o odmowie udostępnienia informacji.
Podkreślenia wymaga również, że w przypadku złożenia skargi na bezczynność w zakresie udostępnienia informacji publicznej rzeczą sądu, w pierwszej kolejności jest ustalenie czy sprawa mieści się w zakresie podmiotowym i przedmiotowym u.d.i.p. Zakres podmiotowy wyznacza wykonywanie zadań publicznych przez adresata wniosku (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.), zaś zakres przedmiotowy obejmuje pojęcie "informacji publicznej" (art. 1 ust. 1 i art. 6 u.d.i.p). Dopiero stwierdzenie, że podmiot, do którego zwróciła się strona skarżąca był zobowiązany do udzielenia informacji publicznej, oraz że żądana przez stronę informacja miała charakter informacji publicznej w rozumieniu przepisów powołanej ustawy, pozwala na dokonanie oceny, czy w konkretnej sprawie można skutecznie zarzucić danemu podmiotowi bezczynność.
W rozpoznawanej sprawie, zdaniem Sądu wniesiony przez skarżącego w dniu 3 marca 2025 r. wniosek spełniał minimalne wymogi determinujące skuteczne wystąpienie z żądaniem udzielenia informacji publicznej, to jest: został złożony w formie pisemnej, został podpisany przez wnioskodawcę, określał w sposób dokładny adresata wniosku – Państwowego Powiatowego Inspektora Nadzoru Sanitarnego w S. - organ rządowej administracji zespolonej w województwie, który niewątpliwie jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, wymienionym w art. 4 ust. 1 pkt 4 u.d.i.p.; jak również obejmował jasne sformułowanie, co do przedmiotu wnioskowanej informacji. Powyższe ustalenia nie są kwestionowane przez żadną ze stron postępowania.
Bezspornym pozostaje również ta okoliczność, że w przewidzianym prawem terminie, pismem z dnia 20 marca 2025 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Nadzoru Sanitarnego w S. udzielił skarżącemu informacji publicznej, obejmującej swoim zakresem odpowiedzi na wszystkie 13 pytania, zawartych we wniosku z dnia 3 marca 2025 r. Wobec braku określenia przez wnioskodawcę formy w jakiej żąda on udzielenia informacji publicznej, w/w pismo zostało przesłane skarżącemu na adres wskazany we wniosku, w formie e-doręczenia, za pośrednictwem operatora wyznaczonego Poczty Polskiej S.A. i doręczone w dniu 25 marca 2025 r., czego strona nie kwestionuje.
Skarżący kwestionuje natomiast zakres udzielonych mu informacji, które w ocenie pełnomocnika skarżącego nie są wystarczające do uznania, że organ zadośćuczynił ciążącemu na nim obowiązkowi udostępnienia wnioskowanej informacji publicznej. Przy czym, co należy podkreślić, wywodząc powyższy zarzut pełnomocnik skarżącego nie wyjaśnia w jakim zakresie udzielone stronie odpowiedzi na zadane przez nią pytania, zawarte we wniosku z dnia 3 marca 2025 r. uznaje za niepełne, czy też niewystarczające. Brak argumentacji w tym zakresie uniemożliwia dokonanie jakiejkolwiek oceny zasadności stawianych zarzutów przez Sąd, jaki możliwości odniesienia się do nich przez organ, który zdaniem skarżącego pozostaje w bezczynności.
Wobec powyższego Sąd stwierdza, iż wbrew stanowisku skarżącego, przywołane wyżej okoliczności znajdujące potwierdzenie w przedłożonej do akt sprawy dokumentacji, pozwalają na uznanie, że brak jest podstaw do stawiania Państwowemu Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Sanitarnemu w S. zarzutu bezczynności, co czynni wniesioną skargę i zawarte w niej wnioski bezzasadnymi.
Mając powyższe na uwadze Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.