I OSK 143/07

Naczelny Sąd Administracyjny2007-03-13
NSAAdministracyjneŚredniansa
służba wojskoważołnierze zawodowiprzyjęcie do służbykontrola sądowadopuszczalność skargiNSAWSAMinister Obrony Narodowejprawo administracyjne

NSA oddalił skargę kasacyjną od postanowienia WSA odrzucającego skargę na pismo MON w przedmiocie odmowy przyjęcia do zawodowej służby wojskowej, uznając niedopuszczalność skargi.

Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę G.K. na pismo Ministra Obrony Narodowej dotyczące odmowy przyjęcia do zawodowej służby wojskowej, uznając je za niedopuszczalne do kontroli sądowej. Skarga kasacyjna zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie przewiduje wydania decyzji administracyjnej w sprawie odmowy przyjęcia do służby, a tym samym skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna.

Sprawa dotyczyła skargi G.K. na pismo Ministra Obrony Narodowej odmawiające przyjęcia do zawodowej służby wojskowej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił tę skargę, uznając ją za niedopuszczalną do kontroli sądowej. Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sądy administracyjne kontrolują m.in. decyzje i postanowienia administracyjne, ale nie odpowiedzi na pisma czy wnioski, które nie rodzą uprawnień lub obowiązków prawnych. W ocenie WSA, ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie przewiduje wydania decyzji administracyjnej w sprawie odmowy przyjęcia do służby, a samo pismo MON nie było aktem podlegającym zaskarżeniu. Skarżący wniósł skargę kasacyjną, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie szeregu przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym przepisów KPA, ustawy o obywatelstwie polskim, ustawy o powszechnym obowiązku obrony, ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych oraz konwencji międzynarodowych. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. NSA potwierdził, że ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie zawiera przepisu upoważniającego organ do wydania decyzji w sprawie odmowy przyjęcia do służby, ani nie rodzi po stronie skarżącego roszczenia o przyjęcie. W związku z tym, skarga do sądu administracyjnego była niedopuszczalna. NSA podkreślił również, że zarzuty naruszenia przepisów KPA przez Sąd I instancji są nieskuteczne, gdyż KPA nie reguluje postępowania sądowoadministracyjnego. Pozostałe zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego i konwencji międzynarodowych również uznano za niezasadne, ponieważ Sąd I instancji nie badał sprawy merytorycznie z powodu jej odrzucenia jako niedopuszczalnej.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, pismo to nie jest decyzją administracyjną ani innym aktem podlegającym kontroli sądu administracyjnego, ponieważ ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie przewiduje wydania decyzji w takiej sprawie, a samo pismo nie rodzi uprawnień ani obowiązków prawnych.

Uzasadnienie

Sąd administracyjny sprawuje kontrolę nad aktami i czynnościami z zakresu administracji publicznej dotyczącymi uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie przewiduje wydania decyzji administracyjnej w sprawie odmowy przyjęcia do służby, a zatem pismo MON nie podlega kontroli sądu administracyjnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalono_skargę

Przepisy (8)

Główne

p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Wskazano, że uprawnienie do odbywania zawodowej służby wojskowej nie jest uprawnieniem wynikającym z przepisów prawa w rozumieniu tego przepisu.

p.p.s.a. art. 58 § § 1 pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Sąd uznał, że skarga na pismo MON w przedmiocie odmowy przyjęcia do zawodowej służby wojskowej nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

k.p.a. art. 104

Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie tego przepisu przez Sąd I instancji nie mogło być skuteczne w skardze kasacyjnej, gdyż KPA nie reguluje postępowania sądowoadministracyjnego.

k.p.a. art. 107

Kodeks postępowania administracyjnego

Naruszenie tego przepisu przez Sąd I instancji nie mogło być skuteczne w skardze kasacyjnej, gdyż KPA nie reguluje postępowania sądowoadministracyjnego.

u.o.o. art. 2

Ustawa o obywatelstwie polskim

Naruszenie tego przepisu przez Sąd I instancji było niezasadne, gdyż Sąd nie badał sprawy merytorycznie.

u.p.o.o.RP art. 44 § ust. 1 pkt. 1

Ustawa o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej

Naruszenie tego przepisu przez Sąd I instancji było niezasadne, gdyż Sąd nie badał sprawy merytorycznie.

u.s.w.ż.z. art. 1

Ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych

Naruszenie tego przepisu przez Sąd I instancji było niezasadne, gdyż Sąd nie badał sprawy merytorycznie. Sąd wskazał, że ustawa ta nie zawiera przepisu upoważniającego do wydania decyzji w sprawie odmowy przyjęcia do służby.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pismo Ministra Obrony Narodowej odmawiające przyjęcia do zawodowej służby wojskowej nie jest aktem podlegającym kontroli sądu administracyjnego, ponieważ ustawa o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych nie przewiduje wydania decyzji w takiej sprawie, a pismo to nie rodzi uprawnień ani obowiązków prawnych. Zarzuty naruszenia przepisów KPA przez Sąd I instancji są nieskuteczne w skardze kasacyjnej, ponieważ KPA nie reguluje postępowania sądowoadministracyjnego. Zarzuty naruszenia prawa materialnego przez Sąd I instancji są niezasadne, gdy Sąd nie badał sprawy merytorycznie z powodu jej odrzucenia jako niedopuszczalnej.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego przez Sąd I instancji, które miały doprowadzić do błędnej konstatacji o niedopuszczalności skargi.

Godne uwagi sformułowania

sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na: [...] inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków, wynikających z przepisów prawa W ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych [...] brak jest takiego przepisu, który upoważniałby organ do wydania decyzji w sprawie odmowy przyjęcia do zawodowej służby wojskowej. Żaden też z przepisów wskazanej ustawy nie rodzi po stronie skarżącego roszczenia o przyjęcie go do zawodowej służby wojskowej. adresatem zarzutu naruszenia prawa zarówno materialnego, jak i procesowego może być tylko sąd I instancji, ponieważ przedmiotem kontroli w postępowaniu przed NSA jest zaskarżone orzeczenie wojewódzkiego sądu administracyjnego. podstawą skargi kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. jest naruszenie przez sąd przepisów postępowania sądowoadministracyjnego w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Skład orzekający

Jan Paweł Tarno

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność skargi administracyjnej na pisma organów, które nie są decyzjami lub postanowieniami w rozumieniu KPA i nie rodzą praw ani obowiązków prawnych. Interpretacja zakresu kontroli sądów administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku decyzji administracyjnej w procesie rekrutacji do zawodowej służby wojskowej. Ogólne zasady dotyczące dopuszczalności skargi są szerzej stosowalne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z dopuszczalnością skargi do sądu administracyjnego, co jest istotne dla prawników, ale mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 143/07 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2007-03-13
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2007-02-01
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Paweł Tarno /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6191 Żołnierze zawodowi
Hasła tematyczne
Żołnierze zawodowi
Sygn. powiązane
II SA/Wa 1871/06 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2006-10-09
Skarżony organ
Minister Obrony Narodowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Jan Paweł Tarno (spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej G. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 października 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 1871/06 odrzucające skargę G. K. na pismo Ministra Obrony Narodowej z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia do zawodowej służby wojskowej postanawia oddalić skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 9 października 2006 r., sygn. akt II S.A./Wa 1871/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę G. K. na pismo Ministra Obrony Narodowej z dnia [...] , Nr [...] w przedmiocie odmowy przyjęcia do zawodowej służby wojskowej.
W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, iż zgodnie z art. 3 § 2 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na: decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa oraz bezczynność organów w tych przypadkach. Podniósł dalej, iż zaskarżone pismo Ministra Obrony narodowej z dnia 24 lutego 2006 r. stanowiło odpowiedź na pismo pełnomocnika skarżącego z dnia 15 lutego 2006 r., w którym informowano organ o tym, że strona posiada stosowne kwalifikacje i chciałaby być powołana do jednostek specjalnych WP. Treść pisma pełnomocnika pana G. K. wskazywała na to, iż jest ono skierowane w trybie działu Kodeksu postępowania administracyjnego i odpowiedź w tym trybie pełnomocnik skarżącego otrzymał. Tymczasem zgodnie z w/w art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a. odpowiedzi na skargi i wnioski nie podlegają orzecznictwu sądów administracyjnych. Wskazano ponadto, że jeśliby nawet przyjąć, iż pismo skarżącego jest formalnym wnioskiem o powołanie do zawodowej służby wojskowej, to i tak sprawa podlegałaby odrzuceniu, ponieważ zgodnie z art. 52 § 1 i 2 strona przed wniesieniem skargi do sądu powinna była wyczerpać środki zaskarżenia, czego nie uczyniła.
W skardze kasacyjnej na to postanowienie zarzucono Sądowi I instancji naruszenie zarówno przepisów prawa materialnego, jak i procesowego, a mianowicie:
- art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przez sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, co doprowadziło do błędnej konstatacji polegającej na przyjęciu, iż skarga na decyzję administracyjną Ministra Obrony Narodowej, nie należy do właściwości sądu administracyjnego;
- art. 104 i art. 107 kodeksu postępowania administracyjnego poprzez jego błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, co doprowadziło do utrwalenia błędnej konstatacji, iż podane w decyzji uzasadnienie faktyczne oraz prawne, ,,choć skąpe", nie spełnia warunków formalnych decyzji administracyjnych,
- art. 2 ustawy z dnia 15 lutego 1962 roku - o obywatelstwie polskim ( Dz. U. z 2000 r., Nr 28, poz. 353 ze zm.) poprzez jego błędną wykładnie i potraktowanie skarżącego wyłącznie jako obywatela kanadyjskiego,
- art. 44 ust. 1 pkt. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 roku - o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej ( Dz. U. z 2004 r., Nr 241, poz. 2416 ze zm.) poprzez jego błędna wykładnię i niepowołanie do służby G. K.,
- art. 1 ustawy z 11 września 2003 roku - o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych ( Dz. U. Nr 179, poz. 1750, ze zm) poprzez jego niezastosowanie i odmówienie skarżącemu możliwości pełnienia służby zawodowej,
- art. 3 konwencji w sprawie pewnych zagadnień dotyczących kolizji ustaw o obywatelstwie oraz protokół dotyczący przypadku bezpaństwowości, podpisanej w Hadze w dniu 12 kwietnia 1930 roku, ratyfikowanej zgodnie z ustawą z dnia 5 marca 1934 roku ( Dz. U. z 1937 r. Nr 47, poz. 361) poprzez jego błędną wykładnię i niezastosowanie właściwej regulacji prawnej wobec mojego mandanta, a mającej zastosowanie do obywateli polskich,
- art. 14 w zw. z art. 6 konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności z 4 listopada 1950 r. ( Dz. U. z 1993 r., Nr 61, poz. 284 ze zm.)
poprzez jego błędną wykładnię i zastosowanie innych regulacji prawnych
wobec skarżącego niż do analogicznej sytuacji prawnej obywatela polskiego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), stanowiącego o tym, iż sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego, jest niezasadny.
Na wstępie podnieść należy, iż zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na: decyzje administracyjne, postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty, postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków, wynikających z przepisów prawa oraz bezczynność organów w tych przypadkach.
Stwierdzić należy, iż dla wydania przez organ decyzji administracyjnej konieczne jest istnienie ku temu podstawy prawnej. W ustawie o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. Nr 179, poz. 1750 ze zm.) brak jest takiego przepisu, który upoważniałby organ do wydania decyzji w sprawie odmowy przyjęcia do zawodowej służby wojskowej. Żaden też z przepisów wskazanej ustawy nie rodzi po stronie skarżącego roszczenia o przyjęcie go do zawodowej służby wojskowej. Innymi słowy, uprawnienie do odbywania tej służby nie jest uprawnieniem wynikającym z przepisów prawa w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Trafnie zatem Sąd I instancji przyjął, że skarga do sądu administracyjnego na odmowę przyjęcia do tej służby jest niedopuszczalna.
Co do zarzutu naruszenia przepisów kpa podnieść należy, że adresatem zarzutu naruszenia prawa zarówno materialnego, jak i procesowego może być tylko sąd I instancji, ponieważ przedmiotem kontroli w postępowaniu przed NSA jest zaskarżone orzeczenie wojewódzkiego sądu administracyjnego. Trafnie więc podnosi się w orzecznictwie, że podstawą skargi kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. jest naruszenie przez sąd przepisów postępowania sądowoadministracyjnego w sposób, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W jej ramach skarżący musi bezwzględnie powołać przepisy postępowania sądowoadministracyjnego, którym uchybił sąd, uzasadnić ich naruszenie i wykazać, że wytknięte uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy - por. wyrok NSA z 1.06.2004 r., GSK 73/04 M.Pr. 2004, nr 14, s. 632. Tak więc zarzut naruszenia przez sąd I instancji przepisów kpa - co do zasady - nie może być skuteczny, ponieważ przepisy te nie regulują postępowania przed sądami administracyjnymi. Zatem artykuły 104 i 107 kpa również nie mogły zostać naruszone, bo nie regulują postępowania sądowoadministracyjnego
Za niezasadne również należy uznać podniesione przez skarżącego zarzuty naruszenia przez Sąd I instancji: art. 2 ustawy o obywatelstwie polskim, art. 44 ust. 1 pkt 1 ustawy o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, art. 1 ustawy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych, art. 3 konwencji w sprawie pewnych zagadnień dotyczących kolizji ustaw o obywatelstwie oraz protokół dotyczący przypadku bezpaństwowości oraz art. 14 w związku z art. 6 konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, ponieważ Sąd I instancji nie rozpatrywał sprawy merytorycznie, gdyż skarga została odrzucona, jako niedopuszczalna. Nie mógł więc Sąd badać jej zasadności, a więc zgodności z prawem zaskarżonego pisma Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 lutego 2006 r., nr 1117.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI