I OSK 1421/24

I OSK 1421/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2024-10-18
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-07-05
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska /przewodniczący sprawozdawca/
Joanna Skiba
Maciej Dybowski
Symbol z opisem
6074 Przekształcenie użytkowania wieczystego w prawo własności
659
Hasła tematyczne
Inne
Sygn. powiązane
I SAB/Wa 288/23 - Wyrok WSA w Warszawie z 2024-01-23
Skarżony organ
Inne
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 149 § 1 pkt 3 i § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Dnia 18 października 2024 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Maciej Dybowski sędzia del. WSA Joanna Skiba po rozpoznaniu w dniu 18 października 2024 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Zarządu Dzielnicy Wola m. st. Warszawy od pkt 1, 2 i 4 wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 stycznia 2024 r., sygn. akt I SAB/Wa 288/23 w sprawie ze skargi J. S. i J. S. na przewlekłe prowadzenia postępowania przez Zarząd Dzielnicy Wola m. st. Warszawy w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 23 stycznia 2024 r., po rozpoznaniu sprawy ze skargi J. S. i J. S. na przewlekłe prowadzenia postępowania przez Zarząd Dzielnicy [...] m. st. Warszawy w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności - 1. stwierdził, że Zarząd Dzielnicy [...] m. st. Warszawy dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; 2. stwierdził, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddalił skargę w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu; 4. zasądził od organu na rzecz skarżących solidarnie kwotę 597 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu wyroku Sąd I instancji przyjął następujące okoliczności faktyczne i prawne.
Pismem z 8 października 2020 r. J. S. i J. S. (dalej: "skarżący") wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Zarząd Dzielnicy [...] m. st. Warszawy (dalej: "organ") w przedmiocie rozpatrzenia wniosku skarżących z 7 grudnia 1998 r. o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej położonej przy ul. [...] (dz. ew. nr [...] i [...] w obrębie [...]) w prawo własności.
Skarżący relacjonując dotychczasowy przebieg postępowania podkreślili, m. in., że postanowieniem z 11 września 2000 r. organ zawiesił z urzędu postępowanie w sprawie, mimo że brak było podstaw do jego zawieszenia. Dopiero, postanowieniem z 28 grudnia 2006 r. organ podjął zawieszone postępowanie. Następnie, decyzją z 3 kwietnia 2013 r. organ umorzył postępowanie a decyzja ta została uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie (dalej "SKO w Warszawie") decyzją z 24 września 2013 r. Sprawa została przekazana organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Decyzją z 27 lipca 2015 r. organ orzekł o odmowie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności przedmiotowej nieruchomości gruntowej. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją SKO w Warszawie z 15 października 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 17 marca 2016 r. sygn. akt I SA/Wa 2205/15, uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu I instancji. Postanowieniem z 15 maja 2017 r. organ zawiesił z urzędu postępowanie dotyczące przekształcenia użytkowania wieczystego nieruchomości. W dniu 29 maja 2017 r. J. S. wniosła zażalenie na ww. postanowienie. Skarżący podnieśli, że zawieszenie postępowania trwa do dnia wniesienia skargi.
Pismem z 24 marca 2021 r. organ udzielił odpowiedzi na skargę, wnosząc o jej oddalenie. Opisując przebieg postępowania i czynności podjęte w sprawie organ uzupełniająco wskazał, że SKO w Warszawie postanowieniem z 30 maja 2019 r. uchyliło w całości zaskarżone postanowienie Zarządu Dzielnicy [...] m. st. Warszawy z 15 maja 2017 r. Wyrokiem z 19 lutego 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 1650/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił postanowienie SKO w Warszawie z 30 maja 2019 r. W konsekwencji, Zarząd Dzielnicy [...] m. st. Warszawy stwierdził, że przeszkody jakie napotykał organ prowadzący postępowanie, w tym duża ilość czynności do wykonania nałożonych wolą ustawodawcy, uniemożliwiła zakończenie postępowania w terminie ustawowym. Nie bez znaczenia też są kolejne nowelizacje ustawy przekształceniowej jak i wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność z Konstytucją RP przepisów ustawy regulujących m.in. sposób ustalania opłaty za przekształcenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 12 stycznia 2022 r., sygn. akt I SAB/Wa 63/21, oddalił skargę J. S. i J. S. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Zarząd Dzielnicy [...] m. st. Warszawy w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd podniósł, że postanowienie Kolegium z 30 maja 2019 r. zostało wyeliminowane z obrotu prawnego prawomocnym wyrokiem tut. Sądu z 19 lutego 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 1650/19, co oznacza, że postanowienie o zawieszeniu postępowania pozostaje w obiegu prawnym. W tej sytuacji okoliczność zawieszenia postępowania wyklucza możliwość przyjęcia, że organ dopuścił się przewlekłości w rozpoznaniu wniosku o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości. Istnienie postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego w momencie wniesienia skargi, jak i w dniu wyrokowania przez Sąd czyniło skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania niezasadną. Przeniosło ono bowiem ciężar sporu na kwestię zasadności samego zawieszenia, co wykracza poza granice sprawy objętej rozpoznawaną skargą.
Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 26 września 2023 r., sygn. akt I OSK 243/23, po rozpoznaniu skargi kasacyjnej skarżących, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.
Opisanym na wstępie wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uwzględnił skargę. W uzasadnieniu wskazał, że na mocy art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 z późn. zm., dalej: "P.p.s.a.") związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 26 września 2023 r. W uzasadnieniu tego wyroku NSA zauważył, że w obecnym stanie prawnym zawieszenie postępowania administracyjnego stoi jedynie na przeszkodzie wydaniu rozstrzygnięcia opartego na art. 149 § 1 pkt 1 P.p.s.a., z powodu wstrzymania biegu terminów (art. 103 k.p.a.). Aktualnie podnosi się w orzecznictwie że również wydanie przez organ administracji postanowienia o zawieszeniu postępowania administracyjnego przed datą wyrokowania w przedmiocie bezczynności, czy nawet przed datą złożenia skargi, nie stanowi przeszkody do orzekania przez wojewódzki sąd administracyjny w takiej sprawie. W tej sytuacji konieczne jest zbadanie stanu sprawy na etapie poprzedzającym wydanie postanowienia o zawieszeniu postępowania.
Ponownie rozpoznając sprawę Sąd I instancji wskazał, że już w zawiadomieniu z 10 listopada 2016 r. organ poinformował strony o przewidywanym terminie zakończenia sprawy do 30 grudnia 2016 r. W dniu 6 grudnia wpłynął do organu operat szacunkowy określający wartość nieruchomości. Zawiadomieniem z 28 grudnia 2016 r. organ wyznaczył kolejny termin załatwienia sprawy - do 28 lutego 2017 r., wskazując na czynności konieczne do wykonania, celem zakończenia postępowania. Kolejnym zawiadomieniem z 6 marca 2017 r. organ, podnosząc konieczność zebrania całości dokumentacji niezbędnej w sprawie, przedłużył po raz kolejny termin załatwienia sprawy do 28 kwietnia 2017 r. Następnie, postanowieniem z 15 maja 2017 r. organ - na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. - zawiesił z urzędu przedmiotowe postępowanie do czasu ostatecznego zakończenia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku właścicieli dawnej nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...] oznaczonej numerem hipotecznym [...] o przyznanie prawa własności czasowej w trybie art. 7 ust. 1 dekretu oraz wniosku o stwierdzenie nieważności orzeczenia administracyjnego Prezydium Rady Narodowej z 19 maja 1967 r. o odmowie przyznania prawa własności czasowej do dawnej nieruchomości hipotecznej ul. [...], nr hip [...] i [...], gdyż wynik tych postępowań ma znaczenie dla dalszego rozstrzygnięcia o prawach do przedmiotowej nieruchomości.
Kierując się oceną prawną i zaleceniami NSA wynikającymi z wyroku z 26 września 2023 r., sygn. akt I OSK 243/23 oraz stanem faktycznym sprawy a także charakterem podejmowanych przez organ czynności (w sposób nieefektywny, w dużym odstępie czasu) Sąd I instancji doszedł do przekonania, że w sprawie doszło do przewlekłego prowadzenia postępowania przez organ - do czasu zawieszenia postępowania. Sąd I instancji podniósł, że wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności wpłynął do organu już 9 grudnia 1998 r. Nawet przy ocenie, że kolejne nowelizacje ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oraz wyroki Trybunału Konstytucyjnego z 26 stycznia 2010 r., sygn. akt 9/08, czy kolejny z 25 marca 2015 r., sygn. akt K 29/13 - uniemożliwiały organowi zakończenie postępowania w terminie ustawowym, to należy zwrócić uwagę, że w grudniu 2016 r. wpłynął do organu operat szacunkowy określający wartość nieruchomości przy ul. [...] obręb [...], działka nr [...] i [...], sporządzony na zlecenie organu celem zakończenia postępowania. Wyrazem tego było zawiadomienie z 28 grudnia 2016 r. Pomimo tego organ po raz kolejny przedłużył termin zakończenia sprawy, ostatecznie go zawieszając.
Powyższe działanie organu, w ocenie Sądu I instancji, świadczy o tym, że organ nie wywiązał się z ustawowych terminów wynikających z art. 35 k.p.a. Postępowanie organu pozostaje w sprzeczności z zasadą szybkości postępowania wyrażoną w art.12 k.p.a., podważa także wyrażoną w art. 8 k.p.a. zasadę prowadzenia postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów Państwa.
Dlatego też Sąd I instancji w punkcie 1 wyroku stwierdził, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postepowania w przedmiocie rozpatrzenia wniosku skarżących o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Sąd uznał także - w punkcie 2 wyroku - że przewlekłość miała charakter rażący bowiem mimo upływu ponad 25 lat od złożenia wniosku o przekształcenie ale przede wszystkim od dnia wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 17 marca 2016 r. (sygn. akt I SA/Wa 2205/15), którym uchylono zaskarżoną decyzję SKO w Warszawie z 15 października 2015 r. oraz decyzję Zarządu Dzielnicy [...] m.st. Warszawy z 27 lipca 2015 r. – organ nie rozpoznał skutecznie wniosku skarżących.
Sąd I instancji oddalił natomiast skargę (punkt 3 wyroku) w zakresie zobowiązania organu do wydania aktu albowiem w obrocie prawnym pozostaje na dzień wyrokowania postanowienie Zarządu Dzielnicy [...] m. st. Warszawy z 15 maja 2017 r. w przedmiocie zawieszenia postępowania. Sąd I instancji uznał, że ocena zasadności zawieszenia postępowania wykracza poza granice sprawy objętej rozpoznawaną skargą.
Zarząd Dzielnicy [...] m. st. Warszawy wniósł od powyższego wyroku skargę kasacyjną. Wyrok zaskarżono w części, tj. co do pkt 1, 2 i 4 zarzucając naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: art. 149 § 1 pkt 3 i § 1 a P.p.s.a. w zw. z art. 35 § 1-3 k.p.a. poprzez błędne uznanie, że w sprawie doszło do rażącej przewlekłości postępowania z winy organu, podczas gdy wszelkie czynności organu podyktowane były koniecznością ustalenia stanu prawnego nieruchomości, co do której został złożony wniosek o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności, który to stan prawny musi być bezsporny, zaś decyzje wydawane przez organ byty dwukrotnie poddane kontroli sądowoadministracyjnej.
Wskazując na powyższe skarżący kasacyjnie wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący wnieśli o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako: P.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 P.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw.
Odnosząc się do podniesionego w niej zarzutu naruszenia art. 149 § 1 pkt 3 i § 1 a P.p.s.a. w zw. z art. 35 § 1-3 k.p.a. przypomnienia wymaga, że organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy co do zasady bez zbędnej zwłoki (art. 35 § 1 k.p.a.). Natomiast załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). Przepisy szczególne mogą określać inne terminy niż określone w § 3 i 3a (art. 35 § 4 k.p.a.). Na podstawie art. 149 § 1 P.p.s.a., sąd, uwzględniając skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania. Jednocześnie sąd stwierdza, czy przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa (art. 149 § 1a P.p.s.a.).
Pod pojęciem "przewlekłego prowadzenia postępowania" należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny, przez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywanie czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest bezczynny (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 44; J. Drachal, J. Jagielski, R. Stankiewicz (w:) Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Warszawa 2017, art. 3 Nb 78), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy (J. Borkowski (w]: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2013, art. 37 Nb 4). Pojęcie "przewlekłość postępowania" obejmować będzie zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym, jak również nieuzasadnione przedłużanie terminu załatwienia sprawy (zob. wyrok NSA z 5 lipca 2012 r., II OSK 1031/12). Potwierdza to definicja legalna "przewlekłości" wprowadzona do k.p.a. z dniem 1 czerwca 2017 r., zgodnie z którą stan ten zachodzi, jeżeli "postępowanie jest prowadzone dłużej niż jest to niezbędne do załatwienia sprawy" (art. 37 § 1 pkt 2 k.p.a.).
W rozpoznawanej sprawie nie ulega wątpliwości, że przy rozpatrzeniu wniosku skarżących o przekształcenie prawa użytkowania wieczystego w prawo własności doszło do przekroczenia terminów wynikających z zacytowanych powyżej przepisów. Choć formalnie postępowanie toczyło się od 1999 r., to ocenie w niniejszym postępowaniu podlegał de facto okres od 25 sierpnia 2016 r. do 15 maja 2017 r. Sąd nie mógł bowiem pominąć, że kolejne nowelizacje ustawy o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności oraz wyroki Trybunału Konstytucyjnego z 26 stycznia 2010 r., sygn. akt 9/08, czy kolejny z 25 marca 2015 r., sygn. akt K 29/13 - uniemożliwiały organowi zakończenie postępowania w terminie ustawowym, zaś ponowne rozpatrzenie sprawy stanowiło następstwo kontroli instancyjnej i sądowej, a obecnie postępowanie w sprawie jest zawieszone. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, opóźnienie pomiędzy poszczególnymi działaniami organu mającymi na celu zakończenie postępowania w opisanym okresie nie może być jednak tłumaczone skomplikowanym charakterem sprawy, którego autor skargi kasacyjnej nie wykazał, powołując się na konkretne okoliczności sprawy.
Wskazania wymaga, że po zwrocie akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z 17 marca 2013 r., sygn. akt I SA/Wa 2205/15, co miało miejsce 25 sierpnia 2016 r., dopiero 10 listopada 2016 r. organ przystąpił do ponownego rozpatrzenia wniosku, kierując do stron zawiadomienie o nowym terminie załatwienia sprawy, tj. do 30 grudnia 2016 r. W tym czasie organ wystąpił do Biura Geodezji i Katastru o wskazanie oznaczenia dawnych nieruchomości hipotecznych oraz zlecił wykonane operatu szacunkowego. Dane ewidencyjne nieruchomości organ uzyskał 30 listopada 2016 r. Następnie – 9 grudnia 2016 r. organ wystąpił do Urzędu m.st. Warszawy oraz Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego o udzielenie informacji o ewentualnych postępowaniach dotyczących przedmiotowych nieruchomości. W dniu 6 grudnia 2016 r. wpłynął operat szacunkowy. 22 grudnia 2016 r. organ ponowił zapytanie do MUZ oraz wystąpił do SKO, Biura Spraw Dekretowych oraz Ministerstwa Infrastruktury i Budownictwa o udzielenie informacji o ewentualnych postępowaniach dotyczących przedmiotowych nieruchomości. 28 grudnia 2016 r. organ poinformował strony o przedłużeniu terminu rozpoznania sprawy do 28 lutego 2017 r. Jednocześnie wezwał wnioskodawców do podjęcia czynności mających na celu sprostowanie oznaczenia powierzchni nieruchomości w księdze wieczystej oraz do udzielenia informacji czy wniosek inicjujący postępowanie został złożony przez przedsiębiorcę. 15 lutego 2017 r. do organu wpłynął odpis postanowienia Sądu o zmianie treści KW. 6 marca 2017 r. organ ponownie wezwał wnioskodawców do wskazania czy są przedsiębiorcami. W dniu 20 marca 2017 r. do organu wpłynęło pismo Urzędu m.st. Warszawy, w którym wskazano, że do jednej z nieruchomości hipotecznych zostały zgłoszone roszczenia w trybie art. 7 dekretu. 12 kwietnia 2017 r. organ wystąpił do Urzędu m.st. Warszawy o doprecyzowanie informacji udzielonych w piśmie z 20 marca 2017 r., a także do SKO w sprawie aktualizacji informacji o ewentualnych roszczeniach względem nieruchomości. W dniu 5 maja 2017 r. organ uzyskał kopię decyzji SKO, a 9 maja 2017 r. informacje z Urzędu m.st. Warszawy, które stanowiły podstawę wydania w dniu 15 maja 2017 r. postanowienia o zawieszeniu postępowania.
W oparciu o poczynione ustalenia faktyczne dotyczące przebiegu postępowania po zwrocie akt wraz z wyrokiem Sądu Wojewódzkiego, należy podzielić ocenę Sądu I instancji, że było ono prowadzone przewlekle. Niewątpliwe, opisane czynności mogły być podejmowane znacznie wcześniej. Na gruncie rozpoznawanej sprawy było to zaś szczególnie istotne ze względu na fakt, iż postępowanie toczy się od 25 lat. Mimo to, pierwsze czynności w sprawie organ podjął dopiero 10 listopada 2016 r. (ponad 2,5 miesiąca po zwrocie akt). Nadto podejmowanie czynności następowało bez należytego rozeznania w całości sprawy, co skutkowało brakiem ich koncentracji przejawiającym się podejmowaniem potrzebnych dla rozstrzygnięcia czynności w pewnym odstępie czasu zamiast jednocześnie – pomimo że nie było żadnych przeszkód, aby takiego jednoczesnego działania dokonać (np. równoczesnego wezwania wszystkich innych organów oraz wnioskodawców o potrzebne informacje oraz jednocześnie zlecenie wykonania operatu szacunkowego). Doprowadziło to do znaczącego i nieakceptowalnego z punktu widzenia zasad ekonomiki procesowej wydłużenia czasu trwania postępowania.
Mając na uwadze powyższe zapatrywania, Naczelny Sąd Administracyjny za prawidłowy uznał też wniosek, który Sąd I instancji wyprowadził na podstawie art. 149 § 1a P.p.s.a. w odniesieniu do kwestii charakteru zarzucanej przewlekłości postępowania. Sąd kasacyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, że analiza sposobu prowadzenia przez organ postępowania administracyjnego, przy uwzględnieniu, że postępowanie w tej sprawie toczy się już 25 lat, uzasadniała stwierdzenie, że przewlekłość postępowania miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.
Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.