I OSK 1374/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła uchwały Sejmiku Województwa w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład zasobu mieszkaniowego województwa. Wojewoda stwierdził nieważność tej uchwały, zarzucając naruszenie przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów, w szczególności wprowadzenie trybu przetargowego jako podstawowej zasady wynajmu i ustalania czynszu, co miało być obejściem przepisów dotyczących ustalania stawek czynszu i kryteriów wyboru najemców. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uchylił rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody, uznając uchwałę Sejmiku za zgodną z prawem. Sąd pierwszej instancji argumentował, że przepisy ustawy o ochronie praw lokatorów stosuje się do zasobu mieszkaniowego województwa odpowiednio, a odmienna funkcja tego zasobu uzasadnia pewne modyfikacje. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Wojewody, uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. NSA wskazał na istotne uchybienia w uzasadnieniu wyroku WSA, w tym brak pełnego wyjaśnienia zakresu stosowania przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów do zasobu mieszkaniowego województwa, błędną wykładnię art. 7 ust. 1 ustawy oraz wadliwe utożsamienie warunków zawarcia umowy najmu z zasadami postępowania wobec osób pozostałych w lokalu po śmierci najemcy. NSA podkreślił, że nowelizacje ustawy wprowadzające art. 21a-21c wskazują na dążenie ustawodawcy do rozszerzenia dostępności lokali mieszkalnych innych jednostek samorządu terytorialnego również dla osób o niskich dochodach, co stoi w sprzeczności z komercyjnymi zasadami wynajmu opartymi na przetargu. Sąd kasacyjny uznał, że uzasadnienie wyroku WSA było wewnętrznie sprzeczne i nie wyjaśniało w sposób wyczerpujący podstaw rozstrzygnięcia, co stanowiło naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Zagadnienia prawne (4)
Czy uchwała Sejmiku Województwa określająca zasady wynajmowania lokali wchodzących w skład zasobu mieszkaniowego województwa, w tym wprowadzająca tryb przetargowy jako podstawową zasadę wynajmu i ustalania czynszu, jest zgodna z przepisami ustawy o ochronie praw lokatorów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wyrok WSA był wadliwy i wymaga ponownego rozpoznania, wskazując na istotne wątpliwości co do zakresu stosowania przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów do zasobu mieszkaniowego województwa oraz błędną wykładnię przepisów przez Sąd pierwszej instancji.
Uzasadnienie
NSA wskazał na potrzebę ponownego zbadania zakresu stosowania przepisów ustawy o ochronie praw lokatorów do zasobu mieszkaniowego województwa, uwzględniając nowelizacje i cel ustawodawcy, a także wadliwą wykładnię przepisów przez WSA, w tym art. 7 ust. 1 ustawy oraz kwestię zasad postępowania z osobami pozostałymi w lokalu.
Jaki jest zakres odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących mieszkaniowego zasobu gminy (w tym art. 21a-21c) do mieszkaniowego zasobu innych jednostek samorządu terytorialnego, takich jak województwo?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
NSA stwierdził, że uzasadnienie WSA nie wyjaśniło w sposób wyczerpujący zakresu stosowania przepisów art. 21a-21c do zasobu mieszkaniowego województwa, co stanowiło naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że nowelizacje ustawy wprowadzające art. 21a-21c wskazują na dążenie ustawodawcy do rozszerzenia dostępności lokali mieszkalnych innych jednostek samorządu terytorialnego również dla osób o niskich dochodach, co stoi w sprzeczności z komercyjnymi zasadami wynajmu opartymi na przetargu.
Czy ustalanie stawki czynszu w drodze przetargu, zamiast na podstawie kryteriów określonych w ustawie, stanowi naruszenie art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
NSA uznał zarzut naruszenia art. 7 ust. 1 w związku z art. 8 pkt 2 ustawy za zasadny, wskazując, że ustalanie czynszu w drodze przetargu jest niezgodne z tym przepisem i uniemożliwia stosowanie innych przepisów ustawy.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że WSA wadliwie zinterpretował art. 7 ust. 1 ustawy, uznając go za skierowany wyłącznie do zarządców nieruchomości, a nie organów uchwałodawczych. Przyjęcie trybu przetargowego dla ustalenia czynszu jest niezgodne z ustawą i uniemożliwia stosowanie przepisów dotyczących kryteriów dochodowych i obniżek czynszu.
Czy § 10 uchwały Sejmiku Województwa, określający warunki zawarcia umowy najmu dla osób pozostałych w lokalu po śmierci najemcy, stanowił przekroczenie delegacji ustawowej z art. 21 ust. 3 pkt 6 ustawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
NSA podzielił pogląd Wojewody, że § 10 uchwały nie określał zasad postępowania, lecz jedynie warunki zawarcia umowy, co stanowiło przekroczenie delegacji ustawowej.
Uzasadnienie
NSA uznał, że pojęcie 'zasad postępowania' obejmuje określenie trybu czynności, a nie tylko warunków zawarcia umowy. W związku z tym, § 10 uchwały, który określał jedynie warunki, naruszał art. 21 ust. 3 pkt 6 ustawy.
Przepisy (11)
Główne
u.o.p.l. art. 20 § ust. 4
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Przepis ten stanowi podstawę do odpowiedniego stosowania przepisów dotyczących mieszkaniowego zasobu gminy do mieszkaniowego zasobu innych jednostek samorządu terytorialnego.
u.o.p.l. art. 21 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Upoważnienie dla rady gminy do uchwalania zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy, stosowane odpowiednio do województwa.
u.o.p.l. art. 21 § ust. 3
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Określa elementy treści uchwały w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu gminy, stosowane odpowiednio do województwa.
u.o.p.l. art. 7 § ust. 1
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Reguluje zasady ustalania stawek czynszu za lokale wchodzące w skład publicznego zasobu mieszkaniowego. Stosowanie trybu przetargowego jest niezgodne z tym przepisem.
u.o.p.l. art. 21 § ust. 3 pkt 6
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Nakazuje określenie zasad postępowania w stosunku do osób, które pozostały w lokalu opuszczonym przez najemcę lub w lokalu, w którego najem nie wstąpiły po śmierci najemcy. Uchwała Sejmiku określiła jedynie warunki zawarcia umowy, co stanowiło przekroczenie delegacji.
u.o.p.l. art. 21a
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Dotyczy uprawnienia innych niż gmina jednostek samorządu terytorialnego do wypowiedzenia umowy najmu w przypadku przekroczenia normy powierzchni użytkowej lokalu mieszkalnego.
u.o.p.l. art. 21b
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Wprowadza obowiązek składania deklaracji o wysokości dochodów oraz oświadczenia o stanie majątkowym członków gospodarstwa domowego.
u.o.p.l. art. 21c
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Reguluje obowiązek weryfikacji dochodów członków gospodarstwa domowego w trakcie trwającej umowy najmu.
Pomocnicze
u.o.p.l. art. 8 § pkt 2
Ustawa o ochronie praw lokatorów, mieszkaniowym zasobie gminy i o zmianie Kodeksu cywilnego
Określa, że w przypadku jednostek samorządowych innych niż gmina, wysokość czynszu ustala organ wykonawczy zgodnie z uchwałą sejmiku.
u.s.w. art. 82 § ust. 1 i 5
Ustawa o samorządzie województwa
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
WSA wadliwie zinterpretował przepisy ustawy o ochronie praw lokatorów w odniesieniu do zasobu mieszkaniowego województwa. • Uzasadnienie wyroku WSA jest wewnętrznie sprzeczne i nie wyjaśnia w sposób wyczerpujący podstaw rozstrzygnięcia. • Ustalanie czynszu w drodze przetargu jest niezgodne z art. 7 ust. 1 ustawy o ochronie praw lokatorów. • Określenie warunków zawarcia umowy najmu zamiast zasad postępowania dla osób pozostałych w lokalu stanowi przekroczenie delegacji ustawowej.
Odrzucone argumenty
Argumentacja Województwa dotycząca zasad wynajmu lokali w zasobie mieszkaniowym województwa była w części błędna lub niepełna.
Godne uwagi sformułowania
odpowiednie stosowanie przepisów • przekroczenie delegacji ustawowej • zasadnicza funkcja 'socjalna' • wewnętrzna sprzeczność uzasadnienia • niezbędne na mocy ustawy postanowienia
Skład orzekający
Anna Wesołowska
sprawozdawca
Karol Kiczka
członek
Piotr Niczyporuk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z zarządzaniem zasobem mieszkaniowym jednostek samorządu terytorialnego, w tym interpretacji przepisów ustawy i zasad wynajmu lokali, co ma znaczenie praktyczne dla samorządów i obywateli.
“Czy przetarg na wynajem mieszkania komunalnego jest legalny? NSA rozstrzyga spór o zasób mieszkaniowy województwa.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.