I OSK 1302/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił wniosek o zawieszenie postępowania w sprawie odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość, uznając, że decyzja podziałowa, mimo toczącego się postępowania o jej nieważność, pozostaje w obrocie prawnym.
Wielkopolski Zarząd Dróg Wojewódzkich złożył skargę kasacyjną od wyroku WSA w Poznaniu dotyczącego odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość oraz wniosek o zawieszenie postępowania. Wniosek opierał się na toczącym się postępowaniu o stwierdzenie nieważności decyzji zatwierdzającej podział nieruchomości, która stanowiła podstawę do ustalenia odszkodowania. NSA oddalił wniosek, argumentując, że decyzja podziałowa jest ostateczna i wywołuje skutki prawne, a postępowania nadzwyczajne nie powinny prowadzić do paraliżu postępowań głównych.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek Wielkopolskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Poznaniu o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi kasacyjnej dotyczącej odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość. Skarżący kasacyjnie domagał się zawieszenia postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości. Decyzja ta stanowiła podstawę do ustalenia odszkodowania na rzecz uczestnika postępowania, spółki [...]. NSA oddalił wniosek, powołując się na art. 125 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sąd podkreślił, że aby zawiesić postępowanie, wynik innego postępowania musi mieć charakter prejudycjalny. W ocenie NSA, mimo toczącego się postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej, decyzja ta jest ostateczna i wywołuje skutki prawne zgodnie z art. 16 k.p.a. Do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia o jej nieważności, korzysta ona z domniemania prawidłowości. Wszczynanie kolejnych postępowań nadzwyczajnych i zawieszanie z tego tytułu postępowań sądowych mogłoby prowadzić do paraliżu postępowań głównych.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek o zawieszenie postępowania nie jest zasadny w sytuacji, gdy decyzja stanowiąca podstawę rozstrzygnięcia jest ostateczna i wywołuje skutki prawne, a postępowanie nadzwyczajne dotyczące jej nieważności nie zostało jeszcze zakończone.
Uzasadnienie
NSA uznał, że decyzja podziałowa, mimo toczącego się postępowania o jej nieważność, jest ostateczna i wywołuje skutki prawne. Do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia o nieważności, decyzja ta korzysta z domniemania prawidłowości. Zawieszanie postępowań sądowych z powodu toczących się postępowań nadzwyczajnych mogłoby prowadzić do paraliżu postępowań głównych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
inne
Przepisy (4)
Główne
p.p.s.a. art. 125 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd może zawiesić postępowanie, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego.
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.g.n. art. 98 § ust. 1 i 3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
k.p.a. art. 16
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada trwałości decyzji administracyjnych; decyzja ostateczna wywołuje skutki prawne.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja podziałowa, mimo toczącego się postępowania o jej nieważność, jest ostateczna i wywołuje skutki prawne. Zawieszanie postępowań sądowych z powodu toczących się postępowań nadzwyczajnych może prowadzić do paraliżu postępowań głównych.
Odrzucone argumenty
Rozstrzygnięcie sprawy o odszkodowanie zależy od wyniku postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji podziałowej, co uzasadnia zawieszenie postępowania.
Godne uwagi sformułowania
rozstrzygnięcie będzie miało decydujące znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej decyzja [...] jest ostateczna i wywiera skutki prawne (art. 16 k.p.a.) wszczynanie kolejnych postępowań nadzwyczajnych i zawieszanie z tego tytułu postępowań sądowych związanych z nimi w jakikolwiek sposób, mogłoby prowadzić do paraliżu postępowań głównych do czasu zatem wydania prawomocnego rozstrzygnięcia o stwierdzeniu nieważności ww. decyzji, decyzja ta [...] nadal korzysta z domniemania prawidłowości i pozostaje w obrocie prawnym, a tym samym wywołuje skutki prawne.
Skład orzekający
Monika Nowicka
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w kontekście zawieszania postępowań sądowoadministracyjnych z uwagi na toczące się postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy decyzja stanowiąca podstawę rozstrzygnięcia jest ostateczna i wywołuje skutki prawne, a postępowanie nadzwyczajne nie zostało jeszcze zakończone.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego dotyczącego zawieszania postępowań sądowych, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i nieruchomości.
“Czy postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji może zatrzymać wypłatę odszkodowania za wywłaszczenie? NSA wyjaśnia.”
Dane finansowe
WPS: 1 262 590 PLN
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 1302/24 - Postanowienie NSA Data orzeczenia 2024-08-13 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2024-06-18 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Monika Nowicka /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę Hasła tematyczne Zawieszenie/podjęcie postępowania Sygn. powiązane I SA/Po 736/23 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2024-03-07 I OZ 595/23 - Postanowienie NSA z 2023-12-14 Skarżony organ Wojewoda Treść wyniku Oddalono wniosek o zawieszenie postępowania Powołane przepisy Dz.U. 2024 poz 935 art. 125 § 1 pkt 1 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.) Sentencja Dnia 13 sierpnia 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Monika Nowicka (spr.) po rozpoznaniu w dniu 13 sierpnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wielkopolskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Poznaniu o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi kasacyjnej Wielkopolskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Poznaniu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 7 marca 2024 r., sygn. akt I SA/Po 736/23 w sprawie ze skargi Wielkopolskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Poznaniu na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 28 sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odszkodowania za utracone prawo własności postanawia oddalić wniosek o zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 7 marca 2024 r., (sygn. akt I SA/Po 736/23) oddalił skargę Wielkopolskiego Zarządu Dróg Wojewódzkich w Poznaniu na decyzję Wojewody Wielkopolskiego z dnia 28 sierpnia 2023 r. nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia 30 grudnia 2022 r. nr [...] o ustaleniu na rzecz [...] sp. z o.o. odszkodowania w kwocie 1.262.590,00 zł za utracone prawo własności nieruchomości położonej w [...], obręb [...], arkusz mapy [...], dz. [...], zapisanej w KW nr [...] i zobowiązaniu Zarządu Województwa Wielkopolskiego do wypłaty ww. odszkodowania. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Wielkopolski Zarząd Dróg Wojewódzkich w Poznaniu. W skardze tej zawarto również wniosek o zawieszenie - na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej "p.p.s.a.") - postępowania do czasu prawomocnego zakończenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności prawomocnej decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 31 października 2019 r. nr [...] zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości stanowiącej własność [...] sp. z o.o., położonej w obrębie [...], gmina [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o powierzchni [...] ha zapisanej w KW nr [...], na m. in. działkę [...] przeznaczoną pod drogę publiczną. W uzasadnieniu wniosku skarżący kasacyjnie wskazał, że w dniu 26 września 2023 r. skierował do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu wniosek o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z dnia 31 października 2019 r. Sprawie została nadana sygn. akt: [...]. Postępowanie to nie zostało jeszcze rozstrzygnięte na dzień złożenia niniejszej skargi i oczekuje na rozpoznanie. Zdaniem skarżącego, w przypadku niepodzielenia przez Naczelny Sąd Administracyjny zarzutów skargi kasacyjnej i przyjęcia, że dopóki w obrocie prawnym istnieje ostateczna i prawomocna decyzja o podziale nieruchomości, nie jest możliwe orzeczenie o zasadności bądź jej braku ustalenia odszkodowania na rzecz wnioskodawcy, zasadnym byłoby oczekiwanie na prawomocne rozstrzygnięcie co do stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...]. Rozstrzygnięcie o nieważności decyzji podziałowej, będącej źródłem zaistniałego sporu o ustalenie i wypłatę odszkodowania na rzecz [...] sp. z o.o., może mieć bowiem kluczowe znaczenie do oceny stanu prawno-faktycznego w niniejszym postępowaniu. Uczestnik postępowania [...] sp. z o.o. wnosił o oddalenie wniosku o zawieszenie postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. (t.j. Dz. U. z 2024 r., poz. 935), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego. W orzecznictwie podkreśla się, że aby móc zastosować art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., między daną sprawą sądowoadministracyjną a innym postępowaniem musi istnieć związek tego rodzaju, że wynik już toczącego się postępowania będzie miał charakter prejudycjalny dla sprawy, która ma być zawieszona. Rozstrzygnięcie w tej drugiej sprawie tylko wtedy będzie upoważniało do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego, kiedy podjęte w niej rozstrzygnięcie będzie miało decydujące znaczenie dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej, która ma być zawieszona (zob.: postanowienia NSA z: 28.2.2012 r. I GZ 27/12; 6.3.2012 r. II OSK 304/12; wyroki NSA z: 15.9.2017 r. I GSK 613/17; 27.4.2020 r. I OSK 3748/18). Niniejsze postępowanie administracyjne zostało wszczęte na wniosek [...] sp. z o.o. z dnia 28 kwietnia 2022 r. złożony w trybie art. 98 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami i dotyczy ustalenia odszkodowania za działkę ew. nr [...], położoną w gminie [...], przeznaczoną pod drogę publiczną, powstałą w wyniku decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z 31 października 2019 r., nr [...], zatwierdzającej projekt podziału nieruchomości stanowiącej własność [...] sp. z o.o., położonej w gm. [...], oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr [...] o pow. [...] ha, objętej księgą wieczystą nr [...]. Jak wskazuje zaś skarżący kasacyjnie, z jego wniosku toczy się przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym w Poznaniu postępowanie (sygn. akt: [...]) w przedmiocie stwierdzenia nieważności ww. decyzji Burmistrza Miasta i Gminy [...] z 31 października 2019 r., stanowiącej podstawę kontrolowanych w niniejszym postępowaniu decyzji administracyjnych o ustaleniu na rzecz [...] sp. z o.o. odszkodowania i zobowiązaniu do jego wypłaty Zarządu Województwa Wielkopolskiego. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, powyższa okoliczność nie przesądza jednak o konieczności zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na obecnym jego etapie. Decyzja z 31 października 2019 r. r. jest bowiem ostateczna i wywiera skutki prawne (art. 16 k.p.a.). Strony dysponują więc ostatecznym rozstrzygnięciem organu administracji, a wszczynanie kolejnych postępowań nadzwyczajnych i zawieszanie z tego tytułu postępowań sądowych związanych z nimi w jakikolwiek sposób, mogłoby prowadzić do paraliżu postępowań głównych (por. postanowienie NSA z 27.1.2015 r. II OZ 34/15, Lex 1640586). Do czasu zatem wydania prawomocnego rozstrzygnięcia o stwierdzeniu nieważności ww. decyzji, decyzja ta - zgodnie z zasadą trwałości decyzji administracyjnych wyrażoną w art. 16 k.p.a. – nadal korzysta z domniemania prawidłowości i pozostaje w obrocie prawnym, a tym samym wywołuje skutki prawne. Z tych też względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI