I OSK 127/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNSA oddalił skargę kasacyjną dotyczącą wysokości wynagrodzenia za dozór pojazdu, uznając, że organy prawidłowo ustaliły stawki na podstawie średnich opłat abonamentowych.
Sprawa dotyczyła wysokości wynagrodzenia za dozór pojazdu usuniętego z drogi. Skarżąca kwestionowała sposób ustalenia stawek przez organy administracji, argumentując, że powinny być one oparte na stawkach dobowych z parkingów depozytowych. WSA oddalił skargę, a NSA w wyroku z 10 listopada 2017 r. oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały średnie stawki abonamentowe, odzwierciedlające dłuższy okres przechowywania pojazdu, jako podstawę do ustalenia wynagrodzenia.
Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 listopada 2017 r. (sygn. akt I OSK 127/16) rozstrzygnął skargę kasacyjną L. K. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił jej skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. w sprawie wynagrodzenia za dozór pojazdu. Spór dotyczył wysokości wynagrodzenia za dozór pojazdu, który został usunięty z drogi i umieszczony na parkingu strzeżonym. Naczelnik Urzędu Skarbowego przyznał dozorcy zwrot wydatków i wynagrodzenie, opierając się na średniej stawce abonamentowej obowiązującej na lokalnych parkingach. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że ustalenie wysokości wydatków wymaga wykazania rzeczywistych kosztów przez dozorcę, a w przypadku ich braku, organ może dokonać ustaleń na podstawie dostępnych danych. Skarżąca kwestionowała przyjętą metodę, argumentując, że powinny być stosowane stawki dobowe z parkingów depozytowych, a nie abonamentowe. WSA oddalił skargę, a NSA w zaskarżonym wyroku oddalił skargę kasacyjną. Sąd kasacyjny uznał, że organy prawidłowo ustaliły wynagrodzenie, stosując średnie stawki abonamentowe, które lepiej odzwierciedlają dłuższy okres przechowywania pojazdu niż stawki dobowe. Podkreślono, że stosunek prawny związany z dozorem pojazdu ma charakter administracyjny, a przepisy kodeksu cywilnego dotyczące umowy przechowania można stosować jedynie pomocniczo. NSA stwierdził, że niezasadne jest odwoływanie się do stawek wynikających z uchwały Rady Powiatu, gdyż dotyczą one właściciela pojazdu, a nie jednostki prowadzącej parking. Sąd uznał, że organy prawidłowo dobrały dane porównawcze i nie naruszono przepisów postępowania, w tym art. 153 P.p.s.a. dotyczącego związania oceną prawną i wskazaniami sądu poprzedniej instancji.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Wynagrodzenie za dozór pojazdu powinno być ustalane na podstawie stawek faktycznie stosowanych przez inne podmioty prowadzące parkingi na terenie tego samego rynku lokalnego, z uwzględnieniem charakteru usługi jako długoterminowego przechowywania. Stawki abonamentowe, odzwierciedlające dłuższy okres przechowywania, są zasadne, podczas gdy stawki dobowe są właściwe dla dozoru okazjonalnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie precyzują kryteriów ustalania wynagrodzenia, dlatego należy stosować odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego dotyczące umowy przechowania, w zakresie należnego wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach. Stawki uchwalone przez Radę Powiatu nie mają zastosowania, gdyż dotyczą właściciela pojazdu. Organy prawidłowo posiłkowały się średnimi stawkami abonamentowymi z lokalnych parkingów strzeżonych, które są zbliżone do dozorowanych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalono_skargę
Przepisy (6)
Główne
u.p.e.a. art. 102 § § 2
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
P.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 139
Kodeks postępowania administracyjnego
P.p.s.a. art. 145 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.r.d. art. 130a
Prawo o ruchu drogowym
k.c. art. 836
Kodeks cywilny
Stosowany pomocniczo do ustalenia należnego wynagrodzenia przyjętego w danych stosunkach.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organy prawidłowo ustaliły wynagrodzenie za dozór pojazdu na podstawie średnich stawek abonamentowych, odzwierciedlających dłuższy okres przechowywania. Stawki dobowe są właściwe dla dozoru okazjonalnego, a nie dla długoterminowego przechowywania pojazdu usuniętego z drogi. Sąd kasacyjny nie stwierdził naruszenia art. 153 P.p.s.a., uznając, że WSA prawidłowo rozpoznał sprawę po uchyleniu decyzji przez organ odwoławczy.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 102 § 2 u.p.e.a. przez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że do domagania się wynagrodzenia niezbędne są dane od przedsiębiorcy lub dobór jakichkolwiek parkingów. Naruszenie art. 153 P.p.s.a. przez uznanie, że ocena prawna i wskazania sądu z poprzedniego wyroku nie wiążą sądu. Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. poprzez niezastosowanie w sytuacji, gdy zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego. Naruszenie art. 139 K.p.a. poprzez niezastosowanie w sprawie.
Godne uwagi sformułowania
Stawki dobowe są właściwe wówczas, gdy dozór jest bardziej okazjonalny, trwający przez krótki czas, a przez to opłata jest wyższa, bo nie gwarantuje stałego zysku. Zajmowanie miejsca przez dozorowany pojazd można uznać za równoznaczne ze stałym parkowaniem, podobnie jak wykupienie abonamentu na parkingu. Orzecznictwo nie wskazało zatem przeszkód do uznania parkingów strzeżonych za zbliżone do dozorowanych.
Skład orzekający
Wiesław Morys
przewodniczący
Aleksandra Łaskarzewska
sprawozdawca
Agnieszka Miernik
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie wysokości wynagrodzenia za dozór pojazdów w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, stosowanie stawek abonamentowych zamiast dobowych, interpretacja art. 102 § 2 u.p.e.a. oraz art. 153 P.p.s.a."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji ustalania wynagrodzenia za dozór pojazdu usuniętego z drogi w postępowaniu administracyjnym. Interpretacja stawek może być różna w zależności od konkretnych okoliczności faktycznych i lokalnego rynku parkingowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy praktycznego aspektu ustalania kosztów związanych z egzekucją administracyjną, co jest istotne dla prawników procesowych i praktyków. Wyjaśnia wątpliwości dotyczące stawek za dozór pojazdów.
“Jak ustalić wynagrodzenie za dozór pojazdu? NSA rozstrzyga spór o stawki abonamentowe vs. dobowe.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 127/16 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2017-11-10 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2016-01-18 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Agnieszka Miernik Aleksandra Łaskarzewska /sprawozdawca/ Wiesław Morys /przewodniczący/ Symbol z opisem 6032 Inne z zakresu prawa o ruchu drogowym Hasła tematyczne Inne Sygn. powiązane II SA/Gl 448/15 - Wyrok WSA w Gliwicach z 2015-08-31 Skarżony organ Dyrektor Izby Skarbowej Treść wyniku Oddalono skargę kasacyjną Powołane przepisy Dz.U. 2012 poz 1015 art.102 § 2 Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - tekst jednolity Dz.U. 2017 poz 1257 art.139,138 § 2 Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity Dz.U. 2017 poz 1369 art.153 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Morys Sędziowie: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska (spr.) Sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant: st. asystent sędziego Rafał Kopania po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej L. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 31 sierpnia 2015 r. sygn. akt II SA/Gl 448/15 w sprawie ze skargi L. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie wynagrodzenia za dozór pojazdu 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od L. K. na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K. kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2015 r., sygn. akt II SA/Gl 448/15 oddalił skargę L. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie dozoru pojazdu. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r., wydanym m.in. na podstawie art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012, nr 174, poz. 1015 z późn. zm.; obecnie Dz. U. z 2014 r., poz. 1619 ze zm. – dalej u.p.e.a.) w związku z art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 z późn. zm. – dalej p.r.d.) oraz § 6 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 lutego 2011 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2011, nr 46, poz. 237) po rozpoznaniu wniosku L. K., postanowił przyznać dozorcy zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór nad pojazdem m-ki [...] o nr. rej. [...] za okres od listopada 2007 r. do czerwca 2008 r. w kwocie 839,98 zł oraz przyznać zwrot kosztów usunięcia pojazdu z drogi w kwocie 325,63 zł. W uzasadnieniu organ podał m. in., że Komenda Powiatowa Policji w B. przekazała Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w T. dokumentację dotyczącą usuniętego z drogi pojazdu marki [...] o nr rej. [...]. Pojazd został umieszczony na wyznaczonym decyzją Starosty Powiatu B. parkingu strzeżonym położonym w C. przy ul. K. Decyzją z dnia [...] lipca 2008 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. orzekł o przejęciu przedmiotowego pojazdu na rzecz Skarbu Państwa. Naczelnik Urzędu Skarbowego w T. stwierdził, iż L. K. nie wykazała w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości koniecznych wydatków i nakładów jakie poniosła w związku ze sprawowaniem dozoru nad przedmiotowym pojazdem. Stąd organ przyznane kwoty wyliczył na podstawie dostępnych danych. Dyrektor Izby Skarbowej w K., w związku z zażaleniem wniesionym przez L. K., postanowieniem z dnia [...] czerwca 2014 r. utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. Organ odwoławczy podał, że do ustalenia wysokości poniesionych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru konieczne jest wykazanie przez dozorcę rzeczywistych kosztów związanych z takim dozorem w stosunku do konkretnego pojazdu, co obejmuje również konieczność wyjaśnienia, jak te koszty zostały obliczone. W niniejszej sprawie przedmiotem sporu jest wysokość przyznanego stronie zwrotu koniecznych wydatków związanych z dozorem oraz wynagrodzenie za ten dozór. Jako podstawę obliczeń przyjęto średnią stawkę abonamentu miesięcznego obowiązującego na parkingach leżących na terenie właściwości Naczelnika Urzędu Skarbowego w T., co organ II instancji również uznał za zasadne. Dyrektor Izby uznał, że brak uzasadnienia do porównywania stawek dobowych ze stawkami abonamentu miesięcznego, bowiem stawki te mogły być ustalane w sposób zgoła odmienny. Skarb Państwa nie jest związany stawkami ustalonymi przez Radę Powiatu, natomiast mogą stanowić one jeden z elementów ustalenia kwoty za dozór pojazdu. Parkingi przyjęte do analizy porównawczej spełniały niezbędne kryteria wymagane do parkowania i dozoru pojazdów, a warunki związane z dozorem w tych jednostkach parkingowych są zbliżone. Organ odwoławczy zauważył, że orzecznictwo nie wskazało przeszkód do uznania parkingów strzeżonych za zbliżone do dozorowanych. Skargę na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] czerwca 2014 r. złożyła L. K. zarzucając naruszenie art. 102 § 2 u.p.e.a. oraz art. 286 P.p.s.a. W uzasadnieniu skarżąca podała, że w trakcie postępowania organ zobowiązany był do wykonania zaleceń z poprzedniego wyroku. Strona wnioskowała o przeprowadzenie dowodów umożliwiających wykonanie wyroku, które jednak postanowieniem z dnia 25 marca 2014 r. zostały odrzucone przez organ z argumentacją, że podmioty zawnioskowane przez stronę są podmiotami prowadzącymi parking podobny do skarżącej L. K., jednakże podmioty te stosują stawki dobowe, a organ przyjął za zasadne posługiwanie się stawkami abonamentowymi. Z taką argumentacją nie zgodziła się skarżąca podnosząc, że brak jest jakiegokolwiek przepisu, który stanowi, że ustalając wynagrodzenie za dozór należy posługiwać się wyłącznie stawkami abonamentowymi. Z treści wypowiedzi organu (z pisma z dnia 25 marca 2014 r.) wprost wynika, że podmioty usuwające pojazdy w trybie art. 130a p.r.d. posługują się stawkami dobowymi, co nie oznacza, że ich parkingi nie mogą stanowić parkingów porównawczych do ustalania wysokości wynagrodzenia za dozór. Zdaniem skarżącej, argumentacja organu oparta jest na uznaniu administracyjnym, które jest dowolne i nie jest w żaden sposób uzasadnione. Sąd już w poprzednim wyroku stwierdził, że nie jest jasnym i racjonalnym, dlaczego organ I instancji uznał właśnie 3 parkingi: P., FU Bema, Z. Sp. z o.o. za miarodajne do dokonywania dalszych wyliczeń, zwłaszcza że nie są one położone w C., tylko w T. Również w niniejszym postępowaniu organy nadal nie wykazały, czy te parkingi były wyposażone w podobny sposób. Ponadto, Sąd we wspomnianym wyroku wskazał, że parking E. podał widełki, z których nie wynika jaka kwota obowiązuje przez jaką część roku. Wniosek dowodowy o wyjaśnienie tej kwestii postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r. został odrzucony. Organ egzekucyjny przyjął, iż zasadnym będzie przyznanie wynagrodzenia oraz zwrot wydatków w wysokości stawki abonamentowej, uzasadniając, iż stawki te będę stosowane w przypadku dłuższego przechowywania ruchomości. Ustalając to wynagrodzenie organy wzięły pod uwagę jedynie część zalecenia Sądu o ujednoliceniu metody wyliczenia, a nie wzięły pod uwagę faktu, iż do porównania powinny być wzięte parkingi z właściwego rejonu i takie, które są podobnie wyposażone. Sąd wyraźnie wskazał, że organy winny bądź to posłużyć się średnią stawką abonamentu miesięcznego, którą następnie należało przemnożyć przez liczbę wszystkich rozpoczętych miesięcy przechowywania przedmiotowego samochodu i porównać ją z należnością wynikającą z opłat dobowych naliczonych zgodnie z uchwałą Radą Powiatu w celu dalszych obliczeń, bądź też do porównań i dalszych obliczeń wziąć stawki dobowe obowiązujące na innych parkingach. Natomiast organ dokonał szacowania, to jest przyznania wynagrodzenia, według swojego uznania, powołując się na średnie ceny abonamentu na 3 wybranych przez siebie parkingach, przy czym jeden z nich wprost wskazał, że nigdy nie był parkingiem depozytowym. Zdaniem skarżącej, nie ma również podstaw do kwestionowania wysokości stawek ustalonych przez Radę Powiatu, jako nadmiernie wygórowanych za świadczenie dozoru (przechowywanie) pojazdu, gdyż organ ten stanowiący władzę publiczną nie jest przedsiębiorcą nastawionym na osiągnięcie zysku. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu Sąd I instancji przywołał treść art. 102 § 2 u.p.e.a. i przytoczył poglądy judykatury w kwestii dotyczącej ustalenia wysokości wynagrodzenia i koniecznych wydatków dozorcy pojazdu. WSA zauważył, że skoro dozorca nie wykazał w niniejszej sprawie poniesienia kosztów, których zwrotu domagał się we wnioskowanej kwocie, stąd organ czynił ustalenia we własnym zakresie i na podstawie dostępnych mu danych. W interesie dozorcy było wykazanie poniesienia tych kosztów, czego nie uczynił w wymagany prawem sposób. Przez to organ dokonał ustaleń samodzielnie i Sąd je zaakceptował, podzielając także wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 29 maja 2014 r., II SA/Gl 28/14, gdzie zauważono, że "(...) organ orzekający (...) ze strony Skarbu Państwa jest uprawniony do weryfikacji przedstawionej kalkulacji, łącznie z zanegowaniem materiałów przedłożonych przez stronę. (...) W celu ustalenia stawek opłat za dozór pojazdu, organ może posiłkować się danymi dotyczącymi kosztów parkowania pojazdów na innych parkingach, a koszty dozorowania pojazdu przez dłuższy okres czasu, z reguły przekraczający miesiąc lub jego wielokrotność nie mogą być ustalane z zastosowaniem stawek dobowych, te bowiem są dla klientów z reguły wyższe niż koszty abonamentów okresowych i nie oddają w dostateczny sposób kalkulacji opłat zwianych z przechowywaniem i dozorowaniem pojazdu przez dłuższy czas." Jak to bowiem stwierdził NSA w wyroku z dnia 5 lutego 2013 r. sygn. akt I OSK 2356/12, "stawki dobowe są właściwe wówczas, gdy umowa jest bardziej okazjonalna, trwająca przez krótki czas (...), a przez to opłata jest wyższa, bo nie gwarantuje stałego zysku". W wyroku tym zauważa się również, że "(...) opłaty parkingowe mogą stanowić jedno z kryteriów ustalania opłat za dozorowanie pojazdów. Oczywistym przy tym jest, że powinny to być parkingi mieszczące się w okolicy miejsca dozorowania danego pojazdu (...). Zajmowanie miejsca przez dozorowany pojazd można uznać za równoznaczne ze stałym parkowaniem, podobnie jak wykupienie abonamentu na parkingu. (...) W tej materii podzielić wypada przekonywujące wywody organów przedstawione w uzasadnieniach zapadłych postanowień, które zatem słusznie Sąd I instancji uznał za trafne (...). Podobnie z pozostałymi, w tym co do »zwykłych« parkingów, wśród których zdaje się skarżąca mieści również strzeżone, bo właśnie z uwagi na specyfikę dozorowania pojazdów usuniętych z dróg w tym wypadku nie unormowano stawek należności, nie zrównując ich ze stawkami parkingowymi. Wszak te należy tu brać pod uwagę." Orzecznictwo nie wskazało zatem przeszkód do uznania parkingów strzeżonych za zbliżone do dozorowanych, co organ odwoławczy zauważył. Zdaniem Sądu I instancji, organy prawidłowo dobrały dane porównawcze, uzasadniając to w postanowieniach. Oczywistym jest, że organ musi posiłkować się takim materiałem dowodowym, który jest dostępny, a parkingów całkowicie takich samych nie ma. Pomiędzy nimi zawsze są pewne różnice, choćby w zakresie wyposażenia. W związku z tym nie można mówić o niewykonaniu zaleceń poprzedniego wyroku II SA/Gl 591/12, skoro organ częściowo pozyskał dodatkowe dane, a częściowo próbował je pozyskać, wypełniając zalecenia Sądu, jednak nie było to możliwe. Dotyczy to w szczególności danych dotyczących działalności parkingowej Z. Sp. z o.o. Postępowanie administracyjne nie dotyczyło Spółki Z., zatem jej organy i tym bardziej pracownicy, nie mieli żadnego obowiązku prawnego, by udzielać informacji na żądanie organu, który prowadził postępowanie dotyczące całkowicie innego podmiotu. Skoro sam dozorca nie zadbał należycie o swe własne interesy i nie przedstawił przekonującej kalkulacji kosztów w niniejszej sprawie, to trudno wymagać, by o jego interesy miał dbać zupełnie inny przedsiębiorca, poświęcając na to swój czas i środki, ponosząc koszty z tym związane, a dotyczące np. korespondencji. Będąca przedsiębiorcą skarżąca (poprzez pełnomocnika) zdaje się przerzucać skutki swych własnych zaniedbań i ciężar prowadzenia postępowania nie tylko na organy, ale i na innych przedsiębiorców, których sprawa nie dotyczy. Nie naruszono tu zatem treści art. 153 P.p.s.a., ani tym bardziej podawanego w skardze art. 286 P.p.s.a. Za niezrozumiały Sąd I instancji uznał fakt, iż w skardze zakwiestionowano sposób wyliczenia stawek dotyczących Z. Sp. z o.o., skoro były to stawki wyższe niż stosowane przez innych przedsiębiorców prowadzących parkingi, a stanowiące dane porównawcze. Kwestionując stawki, które były korzystniejsze, niż stosowane przez inne podmioty, można co najwyżej doprowadzić do sytuacji, że przyznane wynagrodzenie w przyszłości będzie jeszcze niższe. Mając powyższe na uwadze WSA w Gliwicach oddalił skargę na podstawie art. art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako: P.p.s.a.). Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła L. K. wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie - o uchylenie zaskarżonego postanowienia i poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w T., a w każdym przypadku - o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono: I. naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, tj. 1. art. 102 § 2 u.p.e.a. przez błędną jego wykładnię polegającą na uznaniu, że do domagania się wynagrodzenia na tej podstawie niezbędną przesłanką są dane pochodzące od przedsiębiorcy (kalkulacja), a w przypadku ich nieuznania lub braku, dobór jakichkolwiek parkingów, 2. art. 153 P.p.s.a. uznając, że ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu z dnia 15 października 2012 r. nie wiążą Sądu; II. naruszenie przepisów postępowania, które miało lub mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa materialnego (art. 102 u.p.e.a.), które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie to miało istotny wpływ na wynik sprawy, skoro zastosowanie wskazanego przepisu musiałoby skutkować uwzględnieniem skargi. Naruszenie art. 102 § 2 u.p.e.a. skutkowało niezastosowaniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. a P.p.s.a., jako normy wynikowej, 2. art. 139 K.p.a. poprzez niezastosowanie w sprawie. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej strona wskazała, że w rozpatrywanej sprawie Sąd w ogóle nie ocenił, czy organ prawidłowo wypełnił zalecenia wynikające z wyroku z dnia 15 października 2012 r., który uprzednio zapadł w tej sprawie. Podniosła, że stanowisko Sądu wyrażone w 2012 r. podzielało pogląd skarżącej, że do doboru odpowiednich parkingów powinno dokonywać się przyjmując kryterium parkingu tzw. "depozytowego" oraz z większego obszaru niż tylko właściwość miejscowa organu. Skarżąca kasacyjnie podała, że zarzuty związane z art. 102 § 2 u.p.e.a. dotyczą doboru niewłaściwych parkingów. Wskazała, że jeżeli w uchwale z 30.11.2010 r. sygn. akt OPS 1/10 przyjęto, że przedsiębiorcy wykonujący usługi z art. 130a Prawa o ruchu drogowym, to przechowawcy to do porównań należy przyjąć te parkingi, gdzie umowa przechowania jest. Jeżeli mamy do czynienia z przechowawcą to należy poszukiwać takich parkingów - gdzie ta umowa przechowania jest wykonywana. Natomiast parkingi uwzględnione przez organy nie spełniają kryterium umów przechowania. W przyjętych przez organ parkingach (F., E. Sp. z o.o. oraz P.) przedsiębiorcy nie zawierają umów o przechowanie, lecz zwykłe umowy o udostępnienie miejsca parkingowego, które bazują na kodeksowym ujęciu najmu (powierzchni parkingu). Z tego względu strona wnioskowała do porównania parkingi: M., K., J. lub parkingi policyjne (tzw. depozytowe), gdzie umowa przechowania jest wykonywana. Zdaniem skarżącej kasacyjnie, dopiero wówczas można przejść do kolejnego etapu i ustalić tzw. abonamenty, ale z właściwych parkingów. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w K. wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do art. 183 §1 P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej tj. w wyznaczonych przez nią podstawach, które określają zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania. Ta jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. Badana skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw, podniesione w niej zarzuty przeciwko zaskarżonemu wyrokowi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie okazały się nietrafne. I tak odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu art. 102§2 u.p.e.a. rozważania rozpocząć należało od przytoczenia treści tej regulacji, zgodnie z którą organ przyznaje na żądanie dozorcy zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór. Tym samym dozorcy przysługują dwa rodzaje świadczeń: zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru i wynagrodzenie za dozór. Przedmiotem rozpoznawanej sprawy jest ustalenie wysokości drugiego z tych świadczeń – wynagrodzenia za dozór pojazdu. Dla ustalania zasad wynagradzania dozorcy istotne znaczenie ma charakter stosunku prawnego, którego przedmiotem jest przechowywanie usuniętego z drogi pojazdu. Zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów NSA z 29 listopada 2010 r., I OPS 1/10, stosunek ten jest stosunkiem administracyjnym, powstałym na skutek władczych działań organów administracji, wykonywanych przy pomocy (z udziałem) podmiotów spoza administracji publicznej, którymi są jednostki wyznaczone do usunięcia pojazdów z drogi lub prowadzenia parkingów dla takich pojazdów. Skoro jest to zadanie wykonywane przez jednostki wyznaczone przez organy administracji publicznej, to również te jednostki wykonują zadanie z zakresu administracji publicznej, a wobec tego łączy te jednostki z organami administracji publicznej stosunek prawny o charakterze administracyjnym oparty na założeniu, że otrzymają one wynagrodzenie i zwrot kosztów za wykonywanie nałożonych na nie obowiązków. Art. 102 § 2 u.p.e.a. stanowi o wyliczeniu koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenia za dozór. Podkreślić przy tym należy, że art. 102 u.p.e.a. nie określa kryteriów ustalania wysokości wynagrodzenia, co powoduje, że należy w tym zakresie stosować odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego, dotyczące umowy przechowania. Odpowiednie zastosowanie można jednak odnieść wyłącznie do zastosowania art. 836 k.c. w zakresie, w którym stanowi o należnym wynagrodzeniu przyjętym w danych stosunkach (wyrok NSA z 5 lutego 2013 r., I OSK 2219/12). Również Sąd Najwyższy w uchwale z dnia 19 czerwca 2007r. 9III CZP 47/2007) stwierdził, że stosunek prawny, którego przedmiotem jest parkowanie nie ma charakteru cywilnoprawnego. Niezasadne jest odwoływanie się do stawek wynikających z uchwały Rady Powiatu, gdyż uchwała taka podjęta została na podstawie art. 130a ust.6 Prawo o ruchu drogowym. Wysokość opłat ustalonych uchwałą rady powiatu odnosi się do właściciela pojazdu, a nie jednostki prowadzącej parking strzeżony. Powyższe oznacza, że wysokość wynagrodzenia powinna być ustalona na podstawie kryteriów wynagrodzenia faktycznie stosowanego przez inne podmioty prowadzące parkingi na terenie tego samego rynku lokalnego, a więc możliwe najbardziej zbliżonego do badanego. Nie może zatem budzić wątpliwości prawidłowość działań organów, które odniosły się do stawek na parkingach, położonych na terenie właściwości Naczelnika Urzędu Skarbowego w T.. Identycznie ocenić należało wzięcie do porównania tzw. stawek abonamentowych, odnoszących się do dozoru w dłuższym okresie czasu, to jest opłat miesięcznych. Przechowywanie pojazdu usuniętego z drogi, wykonywane przez jednostki wyznaczone przez organy administracji zbliżone jest do świadczenia usługi długoterminowej, gdyż pojazdy co do zasady nie były odbierane przez swych właścicieli, o czym świadczy ich przepadek. Skoro zaś pojazdy podlegały dozorowi przez dłuższy okres czasu, zasadnym było odwołanie się do stawek opłat miesięcznych (abonamentowych), uwzględniających dłuższy czas przechowywania pojazdu. Stawki dobowe są właściwe wówczas, gdy dozór jest bardziej okazjonalny, trwający przez krótki czas, a przez to opłata jest wyższa, bo nie gwarantuje stałego zysku. Zajmowanie miejsca przez dozorowany pojazd można uznać za równoznaczne ze stałym parkowaniem, podobnie jak wykupienie abonamentu na parkingu. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że orzecznictwo sądowoadministracyjne wielokrotnie wskazywało, że brak jest przeszkód do ustalenia przedmiotowych należności za dozór w oparciu o stawki opłat miesięcznych pobieranych za przechowanie samochodów na innych parkingach strzeżonych w tej samej, czy innej gminie. Wskazywano także, że zajmowanie miejsca przez dozorowany pojazd można uznać za równoznaczne ze stałym parkowaniem, podobnie jak wykupienie abonamentu. Warto wskazać w tym miejscu wyroki NSA wydane w sprawach o sygnaturach I OSK 2168/14, I OSK 2184/16, I OSK 1945/13. W uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego powołano się także na liczne wyroki sądów administracyjnych. W trakcie przeprowadzonego postępowania dowodowego ustalono, że przyjęte do analizy parkingi były wyposażone w podobny sposób co parkingi depozytowe, kasacja nie podważyła tych ustaleń, zarzutów odnoszących się do wadliwości postępowania dowodnego nie wywiedziono Z opisanych względów niezasadnym okazał się również zarzut naruszenia art. 145§1pkt.1lit.a P.p.s.a. w związku z art. 102 u.p.e.a. Wbrew stanowisku kasacji sąd I instancji ponownie rozpoznający sprawę nie naruszył także przepisu art. 153 P.p.s.a. Nowo wydane rozstrzygnięcie sądu uwzględnia ocenę prawną i wskazania co do dalszego postępowania, wyrażone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, wydanego w sprawie II SA/GL 591/12. Zgodnie z zaleceniem kontrolowany obecnie sąd szczegółowo odniósł się do wskazywanych przez organy przyczyn oparcia się na miesięcznych stawkach abonamentowych za parking, jakie obowiązywały na terenie właściwości Naczelnika Urzędu Skarbowego w T., wskazano sygnatury wyroków, które dopuszczały taki sposób wyliczenia stawek za dozór. Zasadność argumentacji nie budzi wątpliwości sądu II instancji, o czym rozważono powyżej. W zaskarżonym wyroku ocenie poddano poczynione przez organy działania, podjęte celem zgromadzenia danych stawek obowiązujących na wybranych parkingach, odniesiono się także do przyczyn odmowy dopuszczenia zawnioskowanych przez L. K. dowodów. Poprzednio rozpoznając sprawę sąd I instancji zwrócił przede wszystkim uwagę na niejednoznaczności dotyczące przyjętego sposobu wyliczenia wynagrodzenia za dozór pojazdu. W kontrolowanym uzasadnieniu takich rozbieżności brak. Wbrew zarzutom decyzja organu odwoławczego nie była również wydana na niekorzyść strony w rozumieniu art. 139 kpa. Przepis art. 139 k.p.a. nie ma zastosowania przy rozpatrywaniu sprawy przez organ pierwszej instancji w postępowaniu toczącym się w następstwie kasacyjnej decyzji organu odwoławczego wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. ( Identycznie NSA w wyroku z dnia 23 maja 2017r., sygn. akt I OSK 994/16) Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI