I OSK 1229/24

Naczelny Sąd Administracyjny2025-08-20
NSAAdministracyjneŚredniansa
wstrzymanie wykonaniarozgraniczenie nieruchomościwznowienie postępowaniasądy administracyjneskarżący kasacyjnyszkodatrudne do odwrócenia skutki

NSA oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji rozgraniczeniowej, uznając brak tożsamości sprawy z postępowaniem o wznowienie postępowania.

Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Burmistrza o rozgraniczeniu nieruchomości został złożony w postępowaniu kasacyjnym dotyczącym postanowienia o odmowie wznowienia tego postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że nie zachodzi tożsamość spraw w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a., co uniemożliwia wstrzymanie decyzji rozgraniczeniowej. Dodatkowo, sąd uznał, że podnoszone obawy o wycięcie drzewostanu i blokowanie dojazdu nie spełniają przesłanek znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał wniosek M.K., L.K. i T.K. o wstrzymanie wykonania decyzji Burmistrza Gminy Boguchwała z dnia 23 marca 2020 r. dotyczącej rozgraniczenia nieruchomości. Wniosek został złożony w ramach postępowania kasacyjnego dotyczącego wyroku WSA w Rzeszowie, który oddalił skargę skarżących na postanowienie SKO w Rzeszowie utrzymujące w mocy postanowienie Burmistrza o odmowie wznowienia postępowania rozgraniczeniowego. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 61 § 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wstrzymanie wykonania aktu jest możliwe, gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Kluczowe dla zastosowania tego przepisu jest pojęcie 'sprawy' w znaczeniu materialnoprawnym. NSA stwierdził, że postępowanie o odmowie wznowienia postępowania jest odrębną sprawą od postępowania dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości, nawet jeśli dotyczy tej samej decyzji. Brak tożsamości przedmiotowej i podstawy prawnej uniemożliwia wstrzymanie wykonania decyzji rozgraniczeniowej w ramach postępowania o wznowienie. Ponadto, sąd uznał, że podnoszone przez skarżących obawy dotyczące wycięcia drzewostanu, blokowania drogi dojazdowej oraz niepoprawnych relacji sąsiedzkich nie spełniają kryteriów znacznej szkody lub skutków trudnych do odwrócenia, co uzasadniało oddalenie wniosku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji rozgraniczeniowej nie może być złożony w postępowaniu kasacyjnym dotyczącym postanowienia o odmowie wznowienia postępowania, ponieważ nie zachodzi tożsamość sprawy w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a.

Uzasadnienie

Postępowanie o odmowie wznowienia postępowania jest odrębną sprawą od postępowania dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości, nawet jeśli dotyczy tej samej decyzji. Brak tożsamości przedmiotowej i podstawy prawnej uniemożliwia wstrzymanie wykonania decyzji rozgraniczeniowej w ramach postępowania o wznowienie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

inne

Przepisy (2)

Główne

p.p.s.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przepis ten rozszerza możliwość wstrzymania aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak tożsamości sprawy między postępowaniem o odmowę wznowienia postępowania a postępowaniem dotyczącym rozgraniczenia nieruchomości. Niespełnienie przesłanek znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków.

Odrzucone argumenty

Obawy o wycięcie 100-letniego drzewostanu. Zablokowanie jedynej drogi dojazdowej. Posadowienie bramy wjazdowej i blaszanego garażu na szlaku drożnym. Intensyfikacja działań przez W.J. i stawianie ogrodzenia. Napięcia sąsiedzkie i złośliwe działania wobec starszych kobiet.

Godne uwagi sformułowania

niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków sprawa w jej znaczeniu materialnoprawnym nie zachodzi tożsamość przedmiotowa, nie zachowują one tożsamości w zakresie podstawy prawnej rozstrzygnięcia.

Skład orzekający

Piotr Przybysz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'sprawy' w kontekście art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz przesłanek wstrzymania wykonania decyzji w sprawach administracyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wniosek o wstrzymanie dotyczy decyzji pierwotnej, a postępowanie kasacyjne dotyczy postanowienia o odmowie wznowienia postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej związanej z wstrzymaniem wykonania decyzji administracyjnych, co jest istotne dla praktyków prawa. Niemniej jednak, stan faktyczny jest typowy dla sporów sąsiedzkich.

Kiedy wstrzymanie wykonania decyzji jest niemożliwe? NSA wyjaśnia kluczową różnicę między sprawami.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 1229/24 - Postanowienie NSA
Data orzeczenia
2025-08-20
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-06-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Piotr Przybysz /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6122 Rozgraniczenia nieruchomości
Hasła tematyczne
Wstrzymanie wykonania aktu
Sygn. powiązane
II SA/Rz 1036/23 - Wyrok WSA w Rzeszowie z 2023-12-06
I OZ 110/24 - Postanowienie NSA z 2024-03-12
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji
Powołane przepisy
Dz.U. 2024 poz 935
art. 61 § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Piotr Przybysz po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku M.K., L.K. i T.K. o wstrzymanie wykonania decyzji Burmistrza Gminy Boguchwała z 23 marca 2020 r., znak WI-MK.6830.19.2017 w sprawie ze skargi kasacyjnej M.K., L.K. i T.K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 6 grudnia 2023 r., sygn. akt II SA/Rz 1036/23 w sprawie ze skargi M.K., L.K. i T.K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z 6 grudnia 2023 r., nr SKO.4161.12.2023 w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania rozgraniczeniowego postanawia: oddalić wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Burmistrza Gminy Boguchwała z 23 marca 2020 r., znak WI-MK.6830.19.2017.
Uzasadnienie
Wyrokiem z 6 grudnia 2023 r., sygn. akt II SA/Rz 1036/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę M.K., L.K. i T.K. (dalej: skarżący, skarżący kasacyjnie) na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z 20 kwietnia 2023 r, nr SKO.4161/12/2023, którym utrzymano w mocy postanowienie Burmistrza Boguchwały z 1 marca 2023 r., znak WI-MK.6830.19.2017, którym odmówiono wznowienia postępowania rozgraniczeniowego działki nr [...] z działkami nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz z działką nr [...] tylko w punkcie stycznym z działką [...] położonych w N., gm. C., zakończonego decyzją Burmistrza Boguchwały z 23 marca 2020 r., znak WI-MK.6830.19.2017.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli skarżący, zastępowani przez radcę prawnego.
W piśmie z 15 lipca 2025 r. skarżący kasacyjnie, zastępowani przez radcę prawnego, wnieśli o wstrzymanie wykonania decyzji Burmistrza Gminy Boguchwała z 23 marca 2020 r., znak WI-MK.6830.19.2017, orzekającej o rozgraniczeniu działki nr [...] z działkami nr: [...], [...], [...], [...], [...], [...] oraz z działką nr [...] tylko w punkcie stycznym z działką [...] położonych w N., gm. C..
Uzasadniając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, skarżący kasacyjnie wskazali, że brak wstrzymania wykonania decyzji spowoduje wycięcie 100-letniego drzewostanu wyznaczającego szlak drożny oraz zablokowanie jedynej drogi dojazdowej do budynków gospodarczych skarżącego L.K.. Obecnie W.J. blokuje przejazd posadowioną bramą wjazdową, którą zamknął na kłódkę oraz przeniesiony spod własnego domu na środek szlaku drożnego blaszany garaż usytuowany na wykonanym przez ww. nasypie ziemnym. Nadto, w chwili obecnej, z uwagi na stawianie ogrodzenia przez ww. W.J. – swobodny dostęp do ww. nieruchomości jest całkowicie niemożliwy, a W.J. intensyfikuje swoje działania już w chwili obecnej. Podniesiono ponadto, że postawa uczestnika W.J. doprowadza do ciągłych napięć między stronami, wywołanymi złośliwymi działaniami ww. wobec zamieszkujących nieruchomość dwóch ponad [...]-letnich kobiet.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Przepis art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej "p.p.s.a.") stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem wskazanym w tym przepisie. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przesłanką wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu jest zajście niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Nie chodzi przy tym o jakiekolwiek skutki i jakąkolwiek szkodę, ale o szkodę i skutki kwalifikowane, tzn. przekraczające normalne następstwa związane z wykonywaniem aktu.
W przedmiotowej sprawie skarżący kasacyjnie domagają się wstrzymania decyzji Burmistrza Gminy Boguchwała z 23 marca 2020 r., znak WI-MK.6830.19.2017, podczas gdy niniejsze postępowanie w sprawie zostało zainicjowane skargą na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z 6 grudnia 2023 r., nr SKO.4161.12.2023, którym utrzymano w mocy postanowienie Burmistrza Boguchwały z 1 marca 2023 r., znak WI-MK.6830.19.2017, odmawiające wznowienia postępowania.
Odnosząc się w powyższym kontekście do dopuszczalności wstrzymania wykonania wskazanej we wniosku decyzji o rozgraniczeniu nieruchomości stwierdzić należy, że norma z art. 61 § 3 p.p.s.a. rozszerza możliwość wstrzymania zaskarżonych aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, stąd kluczowe dla zakresu stosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. będzie mieć zatem, jakie znaczenie przyjmie się dla pojęcia "sprawy", w granicach której sąd może wstrzymać wykonanie aktu bądź czynności. Przyjąć należy, że ustawodawca odsyła do sprawy w jej znaczeniu materialnoprawnym i jej tożsamość wyznaczają elementy wyznaczające tożsamość skonkretyzowanego w decyzji administracyjnej stosunku prawnego, a więc identyczność podmiotów, identyczność przedmiotu tego stosunku oraz identyczność obu jego podstaw – prawnej i faktycznej (tak NSA w postanowieniu z 2 kwietnia 2025 r., sygn. akt II OSK 510/25; por. też postanowienie NSA z 28 maja 2021 r., sygn. akt II OZ 339/21). Przy tak szerokim materialnoprawnym rozumieniu sprawy w zakresie wyznaczonym przez art. 61 § 3 p.p.s.a. mieści się nie tylko zaskarżone postanowienie, ale także postanowienie wydane przez organ pierwszej instancji. Co więcej, w przypadku wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji wydanej w postępowaniu w sprawie uchylenia lub zmiany ostatecznej decyzji, w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, we wznowionym postępowaniu i w odniesieniu do decyzji wydanej na podstawie art. 54 § 3, wniosek ten może dotyczyć również decyzji wydanych w zwykłym toku instancji. Wszystkie bowiem te postępowania toczą się w tej samej – z punktu widzenia materialnoprawnego – sprawie administracyjnej, w której toczyło się postępowania pierwotne i stanowią jedynie jego powtórzenie czy też przedłużenie (tak NSA w postanowieniu z 28 kwietnia 2022 r., sygn. akt II OSK 118/22; por. też postanowienie NSA z 13 listopada 2019 r., sygn. akt II OSK 3393/19).
Przedstawione szerokie rozumienie sprawy administracyjnej nie umożliwia jednak wstrzymania wykonania rozstrzygnięcia wydanego w I instancji w odrębnym postępowaniu o rozgraniczenie nieruchomości. Wznowienie postępowania jest trybem szczególnym weryfikacji decyzji ostatecznych i bada się w nim czy podczas wydawania tej decyzji w postępowaniu zwykłym zaistniały podstawy do wznowienia postępowania a następnie, czy stwierdzone wady stanowiły tego rodzaju naruszenie przepisów, które miało wpływ na wydane rozstrzygnięcie.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że w sytuacji gdy przedmiotem skargi jest postanowienie w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania, w którym wydana została decyzja objęta przedmiotowym wnioskiem o ochronę tymczasową, to między tymi sprawami nie zachodzi tożsamość przedmiotowa, nie zachowują one tożsamości w zakresie podstawy prawnej rozstrzygnięcia. Postępowanie w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania jest odrębną sprawą od postępowania dotyczącego rozgraniczenia nieruchomości i właśnie ze względu na tą odrębność nie można uznać, że tworzą one tę samą sprawę w znaczeniu materialnym. Nie ma przy tym znaczenia, że strona domaga się wznowienia postępowania, w którym wydana została decyzja w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości. To uzasadniało stwierdzenie, że decyzja Burmistrza Gminy Boguchwała z 23 marca 2020 r., znak WI-MK.6830.19.2017 nie mogła być przedmiotem wniosku o wstrzymanie wykonania w przedmiotowym postępowaniu. Stąd też wniosek podlegał oddaleniu.
Końcowo stwierdzić trzeba, że nawet odmienne od powyższego przyjęcie nie oznaczałoby, że zgłoszone przez skarżących kasacyjnie żądanie wstrzymania ww. decyzji uznano by za uzasadnione. Ich obawy w zakresie ewentualnego wycięcia 100 letniego drzewostanu wyznaczającego szlak drożny nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione, zaś posadowienie zamykanej na kłódkę bramy wjazdowej oraz umieszczenie blaszanego garażu na "szlaku drożnym" nie powoduje niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a., jak i nie są to skutki trudne do odwrócenia. Natomiast w zakresie przedstawionych we wniosku niepoprawnych relacji sąsiedzkich, to nie sposób uznać ich za następstwo wykonania decyzji rozgraniczeniowej, przed którym chroniłoby wstrzymanie wykonania tejże decyzji.
Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI