I OSK 1220/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną A. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Pomorskiego zezwalającą na niezwłoczne zajęcie nieruchomości pod budowę gazociągu wysokiego ciśnienia. Skarżąca podnosiła zarzuty naruszenia przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami (UGN), Konstytucji RP oraz Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.), kwestionując m.in. prawidłowość wykładni art. 124 ust. 1 i 1a UGN oraz zastosowanie art. 108 k.p.a. i art. 64 Konstytucji RP. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za niezasadną. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości, prowadzone w trybie art. 124 ust. 1a UGN, opiera się na samodzielnych przesłankach, takich jak ważny interes gospodarczy lub społeczny, i nie jest związane z badaniem prawidłowości wcześniejszych decyzji ograniczających sposób korzystania z nieruchomości. W ocenie NSA, w rozpatrywanej sprawie zaistniały obie przesłanki – interes społeczny (zgodnie z art. 108 § 1 k.p.a.) oraz ważny interes gospodarczy (zgodnie z art. 124 ust. 1a UGN), co uzasadniało wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości pod inwestycję celu publicznego o znaczeniu ponadlokalnym. Sąd zwrócił również uwagę na wadliwe sformułowanie niektórych zarzutów skargi kasacyjnej, w tym brak precyzyjnego wskazania naruszonych jednostek redakcyjnych przepisów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących niezwłocznego zajęcia nieruchomości pod inwestycje celu publicznego, w szczególności art. 124 ust. 1a UGN i art. 108 k.p.a., oraz znaczenie interesu gospodarczego i społecznego w takich sprawach.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji budowy gazociągu, ale zasady interpretacji przepisów mogą mieć szersze zastosowanie. Ważne jest precyzyjne formułowanie zarzutów w skardze kasacyjnej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości pod inwestycję celu publicznego może być wydane, gdy nie istnieją ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego dla danej działki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zezwolenie na niezwłoczne zajęcie nieruchomości może być wydane na podstawie art. 124 ust. 1a UGN, jeśli zachodzą przesłanki z art. 108 k.p.a. (interes społeczny) lub ważny interes gospodarczy, niezależnie od istnienia planu miejscowego.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że art. 124 ust. 1a UGN stanowi samodzielną podstawę do wydania decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości, opartą na przesłankach interesu społecznego lub gospodarczego, a nie na przesłankach związanych z planem miejscowym.
Czy wydanie decyzji o niezwłocznym zajęciu nieruchomości narusza prawo własności skarżącej, w szczególności w kontekście art. 64 Konstytucji RP?
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli decyzja jest uzasadniona ważnym interesem gospodarczym lub społecznym, który przeważa nad interesem właściciela.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że zarzut naruszenia art. 64 Konstytucji RP był wadliwie sformułowany i nie wykazał, aby interes publiczny lub gospodarczy nie uzasadniał niezwłocznego zajęcia nieruchomości.
Czy zastosowanie art. 108 k.p.a. w sprawie zezwolenia na niezwłoczne zajęcie nieruchomości było prawidłowe?
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli wystąpiły przesłanki interesu społecznego.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że zarzut naruszenia art. 108 k.p.a. był gołosłowny i wadliwie sformułowany, nie wskazując konkretnych jednostek redakcyjnych przepisu.
Przepisy (6)
Główne
u.g.n. art. 124 § 1 i 1a
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
k.p.a. art. 108
Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.g.n. art. 7
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Argumenty
Skuteczne argumenty
Istnienie ważnego interesu gospodarczego i społecznego uzasadniającego niezwłoczne zajęcie nieruchomości pod inwestycję celu publicznego. • Samodzielność przesłanek z art. 124 ust. 1a UGN, niezależnych od planu miejscowego. • Prawidłowe zastosowanie art. 108 k.p.a. i art. 124 ust. 1a UGN.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 124 ust. 1 i 1a UGN poprzez nieprawidłową wykładnię i uznanie przesłanek do wydania decyzji. • Naruszenie art. 64 Konstytucji RP poprzez niezastosowanie i naruszenie ochrony prawa własności. • Naruszenie art. 108 k.p.a. poprzez jego nieprawidłowe zastosowanie. • Naruszenie art. 7 w zw. z art. 124 ust. 1a UGN oraz art. 64 ust. 2 Konstytucji RP poprzez niezastosowanie i bezzasadne przyjęcie przesłanek do wydania decyzji.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. • Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji. • Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej. • Skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia. • Przedmiotem sądowoadministracyjnej kontroli w rozpatrywanej sprawie była wydana w trybie art. 124 ust. 1a u.g.n. decyzja zezwalająca [...] na niezwłoczne zajęcie nieruchomości. • W badanej sprawie bezsporne pozostaje, że wniosek dotyczył wykonania czynności związanych z zakładaniem i przeprowadzeniem gazociągu wysokiego ciśnienia. • W konsekwencji będzie ona spełniać zarówno przesłankę interesu społecznego, jak i przesłankę interesu gospodarczego.
Skład orzekający
Aleksandra Łaskarzewska
sędzia
Maciej Dybowski
przewodniczący
Maria Grzymisławska-Cybulska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących niezwłocznego zajęcia nieruchomości pod inwestycje celu publicznego, w szczególności art. 124 ust. 1a UGN i art. 108 k.p.a., oraz znaczenie interesu gospodarczego i społecznego w takich sprawach."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji budowy gazociągu, ale zasady interpretacji przepisów mogą mieć szersze zastosowanie. Ważne jest precyzyjne formułowanie zarzutów w skardze kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa nieruchomości i inwestycji celu publicznego, ale argumentacja prawna jest dość techniczna i skupia się na formalnych aspektach skargi kasacyjnej.
“NSA: Interes gospodarczy i społeczny usprawiedliwiają niezwłoczne zajęcie nieruchomości pod gazociąg.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.