I OSK 1194/22

I OSK 1194/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2023-10-24
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-06-27
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Joanna Skiba /sprawozdawca/
Karol Kiczka
Piotr Przybysz /przewodniczący/
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
658
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
I SAB/Wa 249/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-11-30
Skarżony organ
Minister Rozwoju~Minister Rozwoju, Pracy i Technologii
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2021 poz 735
art.33 § 2 i 3 art 35 § 5 art 64 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jedn.
Dz.U. 2020 poz 1575
art.228 § 2
Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego - t.j.
Dz.U. 2020 poz 1740
art.98 art 99 § 2
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny - t.j.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Piotr Przybysz Sędziowie: sędzia NSA Karol Kiczka sędzia del. WSA Joanna Skiba (sprawozdawca) Protokolant: sekretarz sądowy Dominik Kozarski po rozpoznaniu w dniu 24 października 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Ministra Rozwoju i Technologii od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 listopada 2021 r. sygn. akt I SAB/Wa 249/20 w sprawie ze skargi E. G. na bezczynność Ministra Rozwoju w przedmiocie rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 30 listopada 2021 r., sygn. akt I SAB/Wa 249/20, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w sprawie ze skargi E. G. na bezczynność Ministra Rozwoju w przedmiocie rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy orzekł: o zobowiązaniu Ministra Rozwoju i Technologii do wydania aktu w przedmiocie wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 3 września 2015 r., nr DOI.4.6613.42.2015.RK, w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy (pkt 1 sentencji wyroku); stwierdził, że Minister Rozwoju i Technologii dopuścił się bezczynności, która nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa bezczynność (pkt 2 sentencji wyroku); zasądził od Ministra Rozwoju i Technologii na rzecz skarżącej kwotę 580 (pięćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt 3 sentencji wyroku).
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Minister Rozwoju i Technologii (dalej: Minister), zaskarżając wyrok w całości.
Skargę oparto o następujące zarzuty:
I. Na podstawie art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: "p.p.s.a.") zarzucono skarżonemu wyrokowi naruszenie prawa materialnego, tj.:
1. art. 64 § 2 k.p.a. w zw. z art. 33 § 2 i 3 k.p.a. w zw. z art. 98 i art. 99 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r., poz. 1740; dalej: "k.c.") przez niewłaściwe zastosowanie, wynikające z nieuwzględnienia treści przepisów kodeksu cywilnego, odnoszących się do wymogów formalnych stawianych pełnomocnictwu ogólnemu (tj. wymogu zachowania formy pisemnej pod rygorem nieważności (łac. ad solemnitatem); wskutek błędu subsumpcji Sąd I instancji błędnie uznał, że pełnomocnictwo ogólne z dnia 19 października 2015 r. zostało skutecznie udzielone i istniało już w dniu 22 września 2015 r. (tj. w dniu dokonania czynności przez pełnomocnika, objętej udzielonym później pełnomocnictwem), pomimo jego sporządzenia na piśmie w dniu 19 października 2015 r.;
2. art. 35 § 5 k.p.a. przez niewłaściwe zastosowanie, polegające na nieuwzględnieniu, przy ocenie bezczynności organu, występowania w sprawie obiektywnej przeszkody do merytorycznego rozpoznania wniosku E. G. :
II. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 64 § 2 k.p.a. przez nieuwzględnienie wiążącej oceny prawnej zawartej w prawomocnym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2019 r. sygn. akt I OSK 32/18, co przejawia się w niedostrzeżeniu przez Sąd, że w świetle ww. oceny prawnej, brakiem formalnym, który powoduje zastosowanie art. 64 § 2 k.p.a. jest nie tylko niedołączenie pełnomocnictwa, lecz również brak umocowania do dokonania danej czynności;
2. art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 64 § 2 k.p.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. przez niezasadne zobowiązanie organu do wydania decyzji kończącej postępowanie w sytuacji, gdy postępowanie zostało zakończone przez pozostawienie bez rozpoznania wniosku o ponowne rozpatrzenie, złożonego przez E. G.) zgodnie z oceną prawną zawartą w prawomocnym wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2019 r. sygn. akt I OSK 32/18;
3. art. 141 § 4 w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 228 § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 1575, z póżn. zm.; dalej: "k.p.c.") w zw. z art. 106 § 5 p.p.s.a. przez:
- nieuwzględnienie treści akt sprawy o sygn. akt I SA/Wa 571/17, w tym m.in. treści skargi E. G., reprezentowanej przez r.pr. A. H. , na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 10 lutego 2017 r. nr DO-4- 6613-700-RF/16 w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 3 września 2015 r. nr DO.4.6613.42.2015.RK, w tym kluczowych dla sprawy wyjaśnień pełnomocnika potwierdzających, że w dniu 22 września 2015 r. nie dysponował on umocowaniem do reprezentowania E. G. w postępowaniu administracyjnym dotyczącym oceny legalności decyzji Odwoławczej Komisji wywłaszczeniowej przy Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 16 sierpnia 1954 r. nr L.OKW.Ew. 134/54 oraz utrzymanego nią w mocy orzeczenia Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Krakowie z dnia 3 marca 1954 r. nr SA.IV/58/158/53 o wywłaszczeniu nieruchomości;
- błędne przyjęcie domniemania, że r.pr. A. H. miał umocowanie do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją z dnia 03.09.2015 r., podczas gdy z akt sprawy I SA/Wa 557/17 (w tym z akt administracyjnych) oraz z akt sprawy o sygn. I SA/Wa 571/17, wynika, że ww. adwokat nie dysponował pełnomocnictwem (w jakiejkolwiek formie) do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy w dniu 22 września 2015 r., tj. w dniu wniesienia tego środka zaskarżenia;
- całkowite pominięcie argumentacji organu zawartej w odpowiedzi na skargę na bezczynność, tj. w piśmie z dnia 1 października 2020 r., wskutek czego Sąd nie odniósł się m.in. do kluczowej dla sprawy okoliczności przedłożenia przez r.pr. A. H. pełnomocnictwa ogólnego, a więc pełnomocnictwa, które do swojej ważności wymaga formy pisemnej, zgodnie z art. 99 § 2 k.c.;
- błędne uznanie, że organ pozostawił wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy bez rozpoznania z powodu umieszczenia na pełnomocnictwie daty późniejszej niż data czynności, podczas gdy organ pozostawił wniosek bez rozpoznania z powodu braku umocowania pełnomocnika do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy; wskutek niedokładnej analizy argumentacji organu Sąd sformułował obszerny i całkowicie zbędny wywód dotyczący kwestii nieopatrzenia pełnomocnictwa datą lub opatrzenia go błędną datą, całkowicie mijając się z istotą sprawy; - niespójne uzasadnienie wyroku w zakresie kluczowych dla sprawy kwestii, co przejawia się tym, iż z jednej strony Sąd dokonał oceny działań organu podjętych w celu rozpoznania wniosku E. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy, stwierdzając bezczynność organu, a z drugiej strony podważa on własne oceny w tym zakresie odsyłając do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, który zapadnie w sprawie ze skargi kasacyjnej organu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lutego 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 557/17.
4. art. 141 § 4 w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 98 w zw. z art. 99 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. z 2020 r., poz. 1740, dalej: "k.c."), przez zaniechanie dokonania oceny rodzaju pełnomocnictwa przedłożonego przez r.pr. A. H. w odpowiedzi na wezwanie organu z dnia 10 stycznia 2020 r., wskutek czego Sąd I instancji nie uwzględnił kluczowej okoliczności, iż pełnomocnictwo to, spełniające definicję pełnomocnictwa ogólnego w rozumieniu art. 98 i art. 99 § 2 k.c., powinno być sporządzone na piśmie pod rygorem nieważności;
5. art. 141 § 4 w zw. z art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. przez nierozważenie zasadności zawieszenia z urzędu postępowania ze skargi E G. (...) na bezczynność Ministra Rozwoju i Technologii pomimo, iż z uzasadnienia skarżonego wyroku wynika, iż dopiero ocena NSA w zakresie oceny prawidłowości pozostawienia bez rozpoznania wniosku skarżącej o ponowne rozpatrzenie sprawy będzie wiążąca dla organu, nie zaś ocena sformułowana w zaskarżonym wyroku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259) – p.p.s.a. – skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, albowiem zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. w tej sprawie nie wystąpiły.
Kontrolując zatem zgodność z prawem zaskarżonego wyroku w granicach skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył tę kontrolę do wskazanych w niej zarzutów. Rozpatrywana pod tym kątem skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw.
Zgodnie z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Zatem Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organ i Sąd I instancji.
Autor skargi kasacyjnej formułuje zarzuty wskazujące zarówno na naruszenie prawa materialnego, jak też na naruszenie przepisów postępowania. Przedmiot obu rodzajów zarzutów, jak i kierunek argumentacji pozostaje jednak w ścisłym związku, koncentrując się wokół kwestii braku wykazania prawidłowego umocowania przez adw. A. H. do złożenia wniosku w imieniu E. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 3 września 2015 r. Mając na względzie powyższy związek treściowy, sformułowane w niniejszej skardze kasacyjnej zarzuty poddane winny zostać kontroli kasacyjnej łącznie, w kontekście naruszenia prawa materialnego. Dopiero wynik tego aspektu kontroli kasacyjnej może zostać nałożony na ocenę naruszenia wskazanych w skardze zarzutów naruszenia prawa procesowego.
W ramach zarzutu naruszenia art. 64 § 2 k.p.a. w zw. z art. 33 § 2 i 3 k.p.a. w zw. z art. 98 i 99 § ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny ( Dz. U. z 2020 r. poz. 1740 ze zm.) skarżący kasacyjnie organ zarzucając ich niewłaściwe zastosowanie, odwołuje się wymogów formalnych stawianych pełnomocnictwu ogólnemu tj. dotyczących formy pisemnej tego pełnomocnictwa, pod rygorem jego nieważności. Zdaniem skarżącego, prawidłowe ustalenie przez Sąd I instancji wymagań odnośnie formy tego pełnomocnictwa oznaczałoby, że skarżony organ administracji nie był zobowiązany do rozpoznania wniosku E. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem ww. decyzji z 3 września 2015 r. Tym samym nie pozostawał w zwłoce w rozpoznaniu powyższego wniosku.
Odniesienie się do tak sformułowanego zarzutu, który nie zasługiwał na uwzględnienie, wymaga w pierwszej kolejności wskazania, że zgodnie z art. 33 § 1 k.p.a. pełnomocnikiem strony może być osoba fizyczna posiadająca zdolność do czynności prawnych. Pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone do protokołu (§ 2). Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa. Organ administracji publicznej może w razie wątpliwości zażądać urzędowego poświadczenia podpisu strony (§ 3). Dla wykazania, że pełnomocnik został dla strony ustanowiony, niezbędne jest okazanie dokumentu stwierdzającego ustanowienie takiego pełnomocnictwa. Z momentem przedstawienia pełnomocnictwa podpisanego przez mocodawcę pełnomocnik wykazuje umocowanie do działania w postępowaniu, a organ uzyskuje możliwość zbadania prawidłowości i zakresu pełnomocnictwa. Trafnie przyjął Sąd I instancji, że dokument pełnomocnictwa nie ma znaczenia konstytutywnego (zob. wyrok SA w Białymstoku z dnia 12 października 2012 r. - I ACa 376/12, Lex nr 1235953; wyrok SN z dnia 28 marca 2008 r. - II PK 235/07, OSNP 2009, nr 15–16, poz. 198; wyrok SN z dnia 11 grudnia 2006 r. - I PK 124/06, Monitor Prawa Pracy 2007, nr 5, poz. 256), gdyż taki charakter ma samo udzielenie pełnomocnictwa (umocowanie). Dokument pełnomocnictwa jest tylko dowodem, potwierdzającym wobec organu istnienie umocowania pełnomocnika do działania w imieniu strony. Nie podlega on zastąpieniu żadnym innym środkiem dowodowym, gdyż wobec organu i innych uczestników postępowania za pełnomocnika działającego z właściwym umocowaniem może uchodzić tylko osoba, która wykazała swe umocowanie odpowiednim dokumentem pełnomocnictwa (postanowienie SN z dnia 10 lipca 2003 r. - III CZP 54/03, "Prokuratura i Prawo" 2004, nr 4, poz. 33; postanowienie SN z dnia 23 marca 2006 r. - II CZ 11/06, Lex nr 196611).
Tym samym, samo udzielenie pełnomocnictwa nie jest równoznaczne z jego pisemnym udokumentowaniem. Pojęcie "pełnomocnictwo" oznacza pochodzące od mocodawcy umocowanie pełnomocnika do działania w imieniu mocodawcy, a nie dokument pełnomocnictwa stwierdzający to umocowanie, co zresztą trafnie podniósł Sąd pierwszej instancji. Dlatego udzielenie pełnomocnictwa (udzielenie umocowania) może nastąpić w dowolnej formie, ustnej lub pisemnej. Jednakże wymogiem skuteczności tego udzielenia pełnomocnictwa i umocowania jest wykazanie tego aktu stosownym dokumentem. Zatem brak należytego umocowania pełnomocnika strony dotyczyć może tylko sytuacji, gdy w takim charakterze występowała osoba, która wprawdzie mogła być pełnomocnikiem, lecz nie została umocowana do działania w imieniu strony albo gdy istniały braki w udzieleniu pełnomocnictwa (a nie w samym wydaniu dokumentu potwierdzającego umocowanie), albo gdy w sprawie występowała osoba, która w ogóle pełnomocnikiem być nie mogła. W sprawie nie wystąpiła żadna z tych przesłanek. Wadliwa data lub nawet jej brak albo wadliwy podpis na dokumencie pełnomocnictwa nie wyczerpują powyższych przesłanek wadliwości umocowania. (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 lutego 2001 r., I PKN 266/00, OSNAPiUS 2002 nr 22, poz. 544) oraz sytuacji, gdy w charakterze pełnomocnika występowała osoba, która w ogóle pełnomocnikiem być nie mogła.
Zatem wbrew twierdzeniom skargi, w postępowaniu kontrolowanym przez Sąd nie został naruszony przepis art. 33 § 2 i 3 k.p.a. poprzez błędną ocenę pełnomocnictwa złożonego w sprawie przez A. H.. Sąd I instancji nie stosował natomiast przy ocenie ważności złożonego w sprawie pełnomocnictwa przepisów kodeksu cywilnego ( art. 98 i 99 § 2 k.c.), a skoro ich nie stosował, to nie mógł ich naruszyć. W konsekwencji Sąd Wojewódzki nie naruszył również art. 64 § 2 k.p.a., który określa jedynie tryb postępowania z podaniem, które jest dotknięte innymi brakami niż nieusuwalny brak adresu wnoszącego. Jego zastosowanie jest zatem konsekwencją stwierdzenia braków formalnych podania (w przedmiotowej sprawie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy), które, jak prawidłowo ocenił Sąd I instancji, w niniejszej sprawie nie miało miejsca.
Powyższa ocena zarzutów naruszenia prawa materialnego ma wpływ na ocenę pozostałych zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej, odnoszących się do naruszenia prawa procesowego.
I tak, za niezasadny należy uznać zarzuty opisane w pkt II ppkt 1 i 2 petitum skargi ( naruszenie art. 153 p.p.s.a. w zw. z art. 64 §2 k.p.a. oraz art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art. 64 § 2 k.p.a. w zw. z art. 153 p.p.s.a. Stawiając powyższe zarzuty Skarżący organ dążył do wykazania, że Sąd pierwszej instancji nie zastosował się do oceny prawnej zawartej w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 września 2019 r. sygn. akt I OSK 32/18. Wyrokiem tym NSA, rozpoznając skargę kasacyjną E. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 października 2017 r. sygn. akt I SA/Wa 571/17 w sprawie ze skargi E. G. na postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 10 lutego 2017 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, uchylił zaskarżony wyrok i postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 10 lutego 2017 r. W uzasadnieniu powyższego wyroku wskazano m.in., że w tej sprawie organ odwoławczy nie sformułował w istocie do pełnomocnika wezwania w trybie art. 64 § 2 k.p.a. Organ zwrócił się do pełnomocnika strony jedynie "z uprzejmą prośbą" o nadesłanie, w terminie 7 dni, właściwego pełnomocnictwa. Ponadto NSA zauważył, iż w dniu 3 września 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny podjął uchwałę, sygn. akt I OPS 2/13, w której wskazał, że na pozostawienie podania bez rozpoznania (art. 64 § 2 kpa) przysługuje skarga na bezczynność organu, stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Tym samym nieusunięcie braków formalnych odwołania czy wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy nie stanowi przyczyny niedopuszczalności środka zaskarżenia, o której mowa w art. 134 k.p.a. W końcowej części uzasadnienia NSA wskazał, że zaskarżone w tej sprawie postanowienie Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia 10 lutego 2017 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniosku o ponowne rozpatrzenia sprawy, wydane zostało z naruszeniem art. 134 k.p.a.
Z wyżej przytoczonych okoliczności wynika, że wyrok ten dotyczył jedynie kwestii formalnych, a więc w jakiej formie powinno być zwalczane stanowisko organu dotyczące pozostawienia wniosku bez rozpoznania. NSA wskazał, że winno to mieć miejsce w ramach postępowania dotyczącego bezczynności organu, a nie jak wadliwie uznał Sąd I instancji, poprzez ocenę postanowienia wydanego na podstawie art. 134 k.p.a. Wyrok ten w żaden sposób nie przesądził, jak należy ocenić pełnomocnictwo złożone przez E. G. do wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Sąd Wojewódzki miał zatem prawo stanowisko organu związane z oceną pełnomocnictwa złożonego w 2015 r. przez A. H., gdyż w tym zakresie żadne wiążące stanowisko nie zostało wyrażone przez NSA w wyroku z dnia 26 września 2019 r.
Wreszcie za niezasadne należy uznać zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z naruszeniem szeregu przepisów p.p.s.a. (art. 133 § 1 p.p.s.a,w zw. z art. 228 § 2 k.p.c. w zw. z art. 106 § 5 p.p.s.a., art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 98 i 99 § 2 k.c., art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. tj. pkt II ppkt 3, 4 i 5 petitum skargi.)
Zdaniem autora skargi kasacyjnej wadliwość uzasadnienia zaskarżonego wyroku polega na: nieuwzględnieniu treści akt sprawy o sygn. akt sprawy I SA/Wa 571/17, błędne przyjęcie domniemania, że A. H. miał umocowanie do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją z dnia 3 września 2015 r., podczas gdy z akt sprawy o sygn. akt I SA/Wa 557/17 oraz akt sprawy o sygn. I SA/Wa 571/17 nie dysponował pełnomocnictwem, przez zaniechanie oceny rodzaju pełnomocnictwa złożonego przez A. H. oraz przez odesłanie do treści wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, który zapadnie w sprawie ze skargi kasacyjnej organu od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 lutego 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 557/17.
Odnosząc się do tak sformułowanego zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że nie jest on trafny. Zgodnie z art. 141 § 4 p.p.s.a. uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera ustawowe elementy, które znajdować się muszą w jego treści, wymienione ww. art. 141 § 4 p.p.s.a. Motywy rozstrzygnięcia zostały w zaskarżonym wyroku zwięźle przedstawione i uzasadnione, a Sąd pierwszej instancji szczegółowo wyjaśnił podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia. Ponadto uzasadnienie wyroku nie musi zawierać odniesienie się stanowiska zawartego w odpowiedzi na skargę Jedynie brak odniesienia się do kwestii mających istotny wpływ na wynik sprawy naruszałby wskazany przepis, skutkując uwzględnieniem skargi kasacyjnej, a to nie miało miejsca w niniejszej sprawie.
W kontekście powyższych uwag należy zauważyć, że Sąd i instancji rozpoznając skargę na bezczynność ma obowiązek ocenić działanie organu pod kątem prawidłowości jego działań oraz jego zwłoki w wydaniu rozstrzygnięcia, zarówno merytorycznego, jak i procesowego. I prawidłowo tej oceny dokonał, wskazując na zależności jakie zaszły pomiędzy sprawą dotyczącą rozpatrzenia wniosku E. G. z 2015 r. a sprawą zakończoną wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 24 lutego 2021 r., sygn. akt I SA/Wa 557/17. Sprawa ta dotyczy decyzji Ministra Infrastruktury i Budownictwa z 10 lutego 2017 r., który utrzymał w mocy decyzję z 3 września 2015 r. Natomiast ww. wyrokiem WSA uchylił decyzję z 10 lutego 2017 r., wskazując , że organ wydał decyzję bez rozpoznania wniosku złożonego przez E. G.. Od wyroku tego skargę kasacyjną złożył organ. Skarga kasacyjna, na datę orzekania przez Sąd w sprawie bezczynności, nie została jeszcze rozpoznana. Dlatego Sąd zobowiązał organ do wydania aktu (a więc nie decyzji merytorycznej), który to akt może dotyczyć też kwestii procesowych. Sąd Wojewódzki zauważył bowiem, że przez NSA będzie rozstrzygana kwestia mająca wpływ na postępowanie wszczęte wnioskiem E. G. z 2015 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Nie oznacza to jednak, że to Sąd miał obowiązek zawiesić postępowanie w przedmiocie skargi E. G., taki obowiązek spoczywa właśnie organie. Zgodnie bowiem z art. 35 § 5 k.p.a. do terminów określonych w przepisach poprzedzających ( określonych w § 3, 3a i 4 ) nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa dla dokonania określonych czynności, okresów doręczania z wykorzystaniem publicznej usługi hybrydowej, o której mowa w art. 2 pkt 7 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych (Dz. U. z 2023 r. poz. 285), okresów zawieszenia postępowania, okresu trwania mediacji oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo przyczyn niezależnych od organu. Badając zatem czynności podjęte przez organ, Sąd miał prawo także uznać, że nie podejmuje on właściwych czynności procesowych, koniecznych na danym etapie postępowania. Wobec powyższego, Sąd I instancji prawidłowo zobowiązał Ministra do wydania aktu w przedmiocie wniosku E. G. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Ministra Infrastruktury i Rozwoju z 3 września 2015 r., nr DOI.4.6613.42.2015.RK, w terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia odpisu prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy. Wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie, zobowiązanie to nie stanowi naruszenia art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a., skoro w dacie orzekania przez Sąd organ nie rozpoznał sprawy zainicjowanej wnioskiem E. G. – czy to rozstrzygając sprawę co do meritum, czy też w formie aktu, który wyłączałby jego bezczynność. Sytuację tę należy zatem zakwalifikować jako bezczynność organu.
Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny skargę kasacyjną, która nie miała usprawiedliwionych podstaw, oddalił w oparciu o art. 184 p.p.s.a.