I OSK 1184/05

I OSK 1184/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-09-08
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-10-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Paweł Tarno /sprawozdawca/
Małgorzata Jaśkowska /przewodniczący/
Zbigniew Rausz
Symbol z opisem
6039 Inne, o symbolu podstawowym 603
Hasła tematyczne
Ruch drogowy
Sygn. powiązane
I SA/Łd 340/05 - Wyrok WSA w Łodzi z 2005-05-17
Skarżony organ
Dyrektor Izby Skarbowej
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA: Małgorzata Jaśkowska Sędziowie NSA Zbigniew Rausz Jan Paweł Tarno (spr.) Protokolant Justyna Nawrocka po rozpoznaniu w dniu 8 września 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 17 maja 2005 r. sygn. akt I SA/Łd 340/05 w sprawie ze skargi [...] Przedsiębiorstwa [...] M. Spółka z o.o. w [...] na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za dozór pojazdu 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi na rzecz [...] Przedsiębiorstwa [...] M. Spółka z o.o. w [...] kwotę 120 zł (sto dwadzieścia złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Uzasadnienie
Jak wskazał Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, w dniu 5 października 2003 r., na podstawie dyspozycji Policji nr IV/03, [...] Przedsiębiorstwo [...] "M." Sp. z o.o. usunęło z drogi i umieściło na własnym parkingu samochód osobowy marki POLONEZ o numerach rejestracyjnych [...]. Właściciel tego pojazdu - Pan M. R. - nie odebrał go w okresie sześciu miesięcy. O tym fakcie firma "M.", pismem z dnia 5 kwietnia 2004 r., zawiadomiła Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...].
Decyzją z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] orzekł o przejściu na rzecz Skarbu Państwa samochodu osobowego marki POLONEZ nr rej [...].
W dniu 5 sierpnia 2004 r. samochód ten został odebrany przez organ likwidacyjny z parkingu Spółki "M.". Tego samego dnia Spółka wystawiła fakturę VAT nr 701/SD/2004 na kwotę 4.515,- zł za parkowanie pojazdu przez okres 298 dni oraz za czynności związane z przyjęciem i wydaniem pojazdu.
Organ likwidacyjny zakwestionował wysokość kwoty jaką został obciążony i w dniu [...] wydał postanowienie nr [...], którym określił wydatki za dozór tego pojazdu w wysokości 1.215,- zł. Swoje stanowisko uzasadnił tym, iż koszty z tego tytułu należało określić od dnia wpływu do organu likwidacyjnego akt pozwalających na prowadzenie postępowania w sprawie przejścia pojazdu na rzecz Skarbu Państwa.
Postanowieniem z dnia [...] nr [...], organ odwoławczy uchylił w całości rozstrzygnięcie Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] i postanowił przyznać Spółce "M." wynagrodzenie za dozór przedmiotowego pojazdu w kwocie 1.305,- zł.
Na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi Spółka z o.o. "M." złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W skardze tej Prezes Zarządu Spółki stwierdził, iż przedmiotowy samochód został umieszczony na parkingu na podstawie dyspozycji nr [...] wydanej w dniu [...] przez funkcjonariusza Policji, działającego w trybie art. 130a Prawa o ruchu drogowym. Umocowanie prawne Spółki do usunięcia pojazdu z drogi wynikało z umowy zawartej w dniu 25 września 2002 r. ze Starostą [...]. Integralną częścią tej umowy jest cennik opłat, stanowiący załącznik do uchwały nr XLVIII/426/02 Rady Powiatu [...] z dnia 6 września 2002 r.
Prezes Zarządu Spółki podkreślił również, iż arbitralne ustalenia Urzędu w zakresie sposobu obliczenia należności za parkowanie nie mogą być wiążące, wobec regulacji prawnej art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym oraz umowy zawartej ze Starostą [...]. Podmiot gospodarczy w tym przypadku nie może ponosić konsekwencji za czas trwania postępowania administracyjnego, które trwa nawet ponad dwa lata.
Skarżąca Spółka wskazała, iż Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi jako podstawę prawną do obliczenia kosztów parkowania przyjął w szczególności przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, pomijając przepisy ust. 6 i 7 art. 130a ustawy - Prawo o ruchu drogowym. Strona skarżąca powołała się przy tym na opinię prawną, dotyczącą interpretacji niektórych przepisów art. 130a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, dokonaną przez prof. dr hab. Marka Górskiego.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylając zaskarżone postanowienie zważył, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, lecz z innych przyczyn niż w niej wskazano.
Zdaniem Sądu, kwestią sporną w niniejszej sprawie jest nie tylko okres, za jaki powinny być naliczone koszty parkowania samochodu, który przeszedł na własność Skarbu Państwa na mocy art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, ale także, to czy Skarb Państwa jest zobowiązany do pokrycia tych kosztów za okres kiedy nie był jeszcze właścicielem tego samochodu.
Pojazd usunięty i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy (art. 130a ust. 10). O przejęciu na rzecz Skarbu Państwa tej ruchomości orzeka naczelnik właściwego urzędu skarbowego, który przed wydaniem takiego orzeczenia powiadamia właściciela pojazdu o wszczęciu postępowania w tym zakresie (§ 8 ust. 1 ww. rozporządzenia). Orzeczenie to ma charakter deklaratoryjny, gdyż jedynie stwierdza o przejściu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa w momencie wystąpienia zdarzenia, z którym ustawa - Prawo o ruchu drogowym wiąże to przejście.
Zgodnie z dyspozycją § 3 pkt 1 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 23 kwietnia 2002 r. w sprawie rozciągnięcia stosowania przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. Nr 50, poz. 449) do ruchomości, które stały się własnością Skarbu Państwa na podstawie prawomocnego orzeczenia przepadku
przedmiotów, wydanego w postępowaniu karnym, w postępowaniu w sprawach o przestępstwa i wykroczenia skarbowe, w postępowaniu administracyjnym, w postępowaniu cywilnym oraz w postępowaniu w sprawach o wykroczenia, stosuje się przepisy działu II rozdziału 6 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, dotyczące przechowywania, oszacowania i sprzedaży.
Na podstawie art. 102 § 2, znajdującego się w rozdziale 6 działu II, ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2002 r. Nr 110, poz. 968 z póź. zm.) organ egzekucyjny (w rozpatrywanej sprawie organ likwidacyjny) przyzna, na żądanie dozorcy, zwrot koniecznych wydatków związanych z wykonywaniem dozoru oraz wynagrodzenie za dozór, chyba że dozorcą jest jedna z osób wymienionych w art. 101 § 1.
Żaden z wymienionych wyżej aktów prawnych nie przenosi na Skarb Państwa praw i obowiązków dotychczasowego właściciela pojazdu, tym samym nie nakłada obowiązku pokrycia wydatków za parkowanie pojazdu (jego dozór) za okres kiedy Skarb Państwa nie był właścicielem pojazdu.
Sąd uznał, iż strona skarżąca dokonała błędnej interpretacji przepisów art. 130a ust. 6 i 7 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, stwierdzając, że obowiązek uiszczenia opłaty za usunięcie i parkowanie pojazdu obciąża także Skarb Państwa. Wydanie pojazdu (przed upływem sześciomiesięcznego okresu parkowania) może nastąpić osobie wskazanej w zezwoleniu na odbiór pojazdu z parkingu strzeżonego lub właścicielowi (posiadaczowi) wskazanemu w dowodzie rejestracyjnym (pozwoleniu czasowym) pojazdu, po okazaniu dowodu uiszczenia powyższej opłaty. Tak więc tylko te osoby zobowiązane są do uiszczenia opłat, o których mowa w art. 130a ust. 6 Prawa o ruchu drogowym.
Skarb Państwa staje się właścicielem nieodebranego pojazdu, z mocy prawa, z chwilą upływu sześciomiesięcznego terminu liczonego od dnia usunięcia pojazdu. Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów w § 7 ust. 2 nałożyło na jednostkę prowadzącą parking obowiązek powiadomienia o nieodebraniu pojazdu przez jego dotychczasowego właściciela, nie później niż trzeciego dnia od dnia upływu terminu określonego w art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, właściwy miejscowo urząd skarbowy oraz podmiot który wydał dyspozycje usunięcia pojazdu. Podmiot parkujący pojazd nie jest zobowiązany do przesyłania żadnych innych dokumentów niezbędnych do wydania orzeczenia o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa.
Wobec powyższego Sąd stwierdził, iż Skarb Państwa zobowiązany jest do
zwrotu niezbędnych wydatków za dozór pojazdu od dnia kiedy stał się właścicielem pojazdu (z mocy prawa) do dnia odebrania go od dozorcy. Skoro więc podmiot parkujący pojazd zawiadomił w terminie właściwego naczelnika urzędu skarbowego i podmiot który wydał dyspozycje usunięcia pojazdu, to nie można go obciążać kosztami za uchybienia w działaniu innych organów (w tym przypadku podmiotu, który wydał dyspozycje usunięcia pojazdu). § 7 ust. 3 rozporządzenia w sprawie usuwania pojazdów stanowi, iż to na podmiocie, który wydał dyspozycję usunięcia pojazdu ciąży obowiązek przesłania do urzędu skarbowego kopii powiadomienia właściciela pojazdu wraz z potwierdzeniem jego doręczenia.
Naczelnik urzędu skarbowego wydając postanowienie o zwrocie koniecznych wydatków za dozór ruchomości powinien przeprowadzić odpowiednie postępowanie wyjaśniające w tym zakresie. W niniejszej sprawie organ likwidacyjny, jak i organ odwoławczy nie wyjaśniły dlaczego odmówiono Spółce "M." zwrotu wydatków za parkowanie pojazdu przed dniem 10 maja 2004 r. oraz nie sprawdziły, czy podmiot parkujący pojazd, zawiadamiając urząd skarbowy, nie uchybił terminowi określonemu w § 7 ust. 2 rozporządzenia w sprawie usuwania pojazdów, co mogłoby być podstawą kwestionowania wysokości kosztów parkowania pojazdu. W tym zakresie niewątpliwie naruszono przepisy art. 7, 77 § 1, 124 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z póź. zm.) oraz art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi złożył Dyrektor Izy Skarbowej w Łodzi, wnosząc o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi celem ponownego jej rozpoznania, albo uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi.
Pełnomocnik organu zarzucił wyrokowi naruszenie
1) przepisów postępowania w sposób mający istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie:
• art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) oraz art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270), zwaną dalej w treści skargi ustawą o ppsa, w związku z art. 7, 77 § 1, 124 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. Z 2003 r. Nr 58, poz. 515 ze zm.) przez uwzględnienie skargi skarżącej Spółki i uchylenie
przedmiotowego postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi pomimo braku naruszenia ww. przepisów postępowania, gdyż przeprowadzono wyczerpujące postępowanie wyjaśniające w przedmiocie zwrotu wydatków koniecznych na rzecz dozorcy, tym bardziej, że to na dozorcy spoczywa ciężar dowodu (obowiązek udowodnienia) w zakresie wykazania poniesionych przez niego wydatków koniecznych, 8 art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) w związku z art. 141 § 4 ustawy o ppsa przez niewzięcie pod uwagę całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie w celu stwierdzenia, czy miało miejsce naruszenie prawa materialnego, tj. art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 Prawo o ruchu drogowym (Dz. U z 2003 r. Nr 58, poz. 515 ze zm.), zwaną dalej w treści skargi ustawą o ruchu drogowym, w związku z art. 130a ust. 11 ustawy o ruchu drogowym i § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 02 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 134, poz. 1133) w sprawie usuwania pojazdów, oraz
2) przepisu prawa materialnego:
• art. 130a ust. 10 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym w związku z art. 130a ust. 11 ustawy o ruchu drogowym i § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. (Dz. U. Nr 134, poz. 1133) w sprawie usuwania pojazdów przez: niewłaściwe jego zastosowanie polegające na wadliwej subsumcji przedmiotowego stanu faktycznego do przepisu prawa materialnego przez uznanie, iż przejście własności usuniętego i nieodebranego przez dotychczasowego właściciela pojazdu następuje z dniem upływu 6-cio miesięcznego terminu od dnia jego usunięcia, a nie z dniem doręczenia lub uprawomocnienia się decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa oraz błędnąjego wykładnię przez uznanie, iż przejście własności usuniętego i nieodebranego przez dotychczasowego właściciela pojazdu następuje z dniem upływu 6-cio miesięcznego terminu od dnia jego usunięcia, a nie z dniem doręczenia lub uprawomocnienia się decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, art. 130a ust. 4, 5, 6 i 7 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym w związku z art. 130a ust. 11 ustawy o ruchu drogowym i § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów oraz w związku art. 102 § 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez niewłaściwe ich zastosowanie polegające na przyjęciu, że przepisy o wysokości opłat za usunięcie i parkowanie pojazdu, ustalane przez radę gminy, oraz o jego wydanie dopiero po okazaniu dowodu
uiszczenia tych opłat, mają zastosowanie do Skarbu Państwa, a nie tylko wobec poprzednich właścicieli usuniętych pojazdów, a skarżącej Spółce należy się jedynie zwrot wydatków koniecznych związanych z wykonywaniem dozoru.
Jak podniesiono w uzasadnieniu skargi kasacyjnej w przedmiotowej sprawie zasadniczą kwestią sporną jest okres, za jaki winny być naliczone koszty parkowania samochodu, który przeszedł na własność Skarbu Państwa na mocy art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym.
Zgodnie z tym przepisem, pojazd usunięty z drogi i nieodebrany przez uprawnioną osobę w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się. Pojazd ten przechodzi na rzecz Skarbu państwa z mocy ustawy. Natomiast na podstawie § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji w sprawie usuwania pojazdów, naczelnik właściwego miejscowo urzędu skarbowego orzeka decyzją o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa pojazdów usuniętych z drogi na podstawie art. 130a ww. ustawy.
W ocenie pełnomocnika organu przedmiotowa decyzja ma charakter deklaratoryjny, ale zawiera sui generis element konstytutywny, ponieważ dopiero z dniem jej doręczenia (ewentualnie uprawomocnienia) przechodzi własność usuniętego i nieodebranego pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, który staje się właścicielem pierwotnym tego pojazdu.
W analizowanym przypadku, wynagrodzenie za dozór zostało przyznane od dnia, w którym było możliwe wszczęcie postępowania w sprawie przejęcia pojazdu na własność Skarbu Państwa, do dnia jego odbioru. Wszczęcie ww. postępowania było natomiast możliwe od dnia, w którym do organu likwidacyjnego wpłynęła informacja o tym, że właściciel pojazdu został powiadomiony o usunięciu z drogi tej ruchomości.
Stwierdzić należy, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w zaskarżonym wyroku niezasadnie uznał, iż organ likwidacyjny powinien przyznać - na podstawie art. 102 § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji - wynagrodzenie za dozór przedmiotowego pojazdu od dnia, w którym przeszedł on na własność Skarbu Państwa z mocy art. 130a ust. 10 ustawy - Prawo o ruchu drogowym, a nie od dnia, w którym doręczono decyzję o przejęciu na własność pojazd albo w którym stała się ona prawomocna (ostateczna).
Należy zgodzić się ze stwierdzeniem Sądu, iż podmiot parkujący nie może być obciążany kosztami za uchybienia w działaniu organu, który wydał dyspozycję pojazdu, tj. w analizowanym przypadku jednostki organizacyjnej Policji. Jednak podkreślenia wymaga, iż nie istnieją również powody, dla których kosztami tymi miałby być obciążony
budżet organu likwidacyjnego.
W takiej sytuacji, jednostka prowadząca parking winna wystąpić do organu wydającego dyspozycję usunięcia pojazdu, o zwrot kosztów parkowania pojazdu za okres od dnia, w którym stał się on własnością Skarbu Państwa do czasu przekazania dokumentów, niezbędnych do prowadzenia przez organ likwidacyjny postępowania.
Zaznaczyć przy tym należy, iż Skarb Państwa nie może ponosić negatywnych konsekwencji, z uwagi na brak dokumentów umożliwiających podjęcie procedury likwidacyjnej, poprzedzonej wydaniem rozstrzygnięcia o przejściu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa.
Ponadto, zdaniem skarżącego, nie można zgodzić się z zarzutem Sądu, dotyczącym naruszenia przez organ likwidacyjny i organ odwoławczy art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 124 § 2 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, poprzez nieprzeprowadzenie odpowiedniego postępowania wyjaśniającego w zakresie zbadania, czy podmiot parkujący pojazd, zawiadamiając urząd skarbowy o fakcie nieodebrania pojazdu, nie uchybił terminowi określonemu w § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów, oraz niewyjaśnienie, dlaczego odmówiono Spółce "M." zwrotu wydatków za parkowanie pojazdu za część okresu.
Pismem Spółka "M." poinformowała organ likwidacyjny o fakcie jego nieodebrania przez właściciela. Dokumenty te znajdują się także w aktach przekazanych do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wraz ze skargą Spółki na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi.
Zatem nie ulega wątpliwości, iż Spółka nie uchybiła terminowi określonemu w § 7 ust. 2 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów. Jak podnosi Sąd, ewentualne uchybienie 3-dniowemu terminowi wyznaczonemu na powiadomienie naczelnika urzędu skarbowego o nieodebraniu pojazdu, mogłoby stanowić podstawę kwestionowania wysokości kosztów parkowania.
W analizowanej sprawie jednak - co w sposób bezsporny ustaliły organ likwidacyjny i organ odwoławczy - takie uchybienie nie nastąpiło, a tym samym w zaskarżonym postanowieniu kwestia ta nie była podnoszona. Z tego względu zarzut Sądu - stanowiący m.in. podstawę uchylenia postanowienia Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi - dotyczący nieprzeprowadzenia w tym zakresie odpowiedniego postępowania wyjaśniającego, uznać należy za nieuzasadniony, gdyż Dyrektor Izby Skarbowej w Łodzi nie był bowiem zobowiązany do jego przeprowadzania w sytuacji, gdy kwestia ta
wynikała bezpośrednio z dokumentów znajdujących się w aktach sprawy.
Ponadto, w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi, zaskarżone postanowienie zawiera wystarczające uzasadnienie w odniesieniu do przyczyn ustalenia okresu, za jaki przyznano wynagrodzenie za dozór pojazdu. W szczególności w uzasadnieniu tym wskazano, że jednostka prowadząca parking poinformowała Naczelnika Urzędu Skarbowego w [...] pismem o fakcie nieodebrania przedmiotowego pojazdu przez jego właściciela. Jednak zauważyć należy, iż przekazując tę informację, nie przesłano dokumentów niezbędnych do prowadzenia postępowania, tj. dyspozycji usunięcia pojazdu oraz powiadomienia właściciela o umieszczeniu pojazdu na parkingu "M." w [...].
Z kolei, jak wskazano powyżej, Naczelnik Urzędu Skarbowego w [...] nie może wydać decyzji o przejściu na rzecz Skarbu Państwa pojazdów nieodebranych przez właściciela w terminie 6 miesięcy - bez w/w dokumentów. Dokumenty te wpłynęły do organu likwidacyjnego w terminie późniejszym, a zatem dopiero od tego dnia możliwe było prowadzenie postępowania w sprawie przejęcia na rzecz Skarbu Państwa przedmiotowego pojazdu, a następnie - jego likwidacji.
Ponadto, zgodnie z art. 141 § 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie powinno zawierać wskazania co do dalszego postępowania. W zaskarżonym orzeczeniu Sądu, zawarte zostały wskazania co do konieczności przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego poprzez zbadanie, czy jednostka prowadząca parking dotrzymała terminu powiadomienia organu likwidacyjnego o fakcie nieodebrania pojazdu oraz co do konieczności wyjaśnienia stronie przyczyn odmowy przyznania wynagrodzenia za dozór za okres wcześniejszy niż dochodzi spółka.
Jak podniesiono wyżej, nie było i nie ma konieczności przeprowadzania dodatkowego postępowania wyjaśniającego w ww. zakresie, przyczyny odmowy przyznania wynagrodzenia za dozór również zostały stronie wyjaśnione.
Z tego względu uznać należy, iż zaskarżone orzeczenie Sądu narusza ww. art. 141 § 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym, nie zawiera bowiem innych wskazań co do dalszego postępowania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Dokonując oceny zasadności wniesionej przez Dyrektora Izby Skarbowej w
Łodzi skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 17 maja 2005 r., o którym wyżej mowa, Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że skarga ta nie ma usprawiedliwionych podstaw. Zarzuty postawione w podstawach kasacyjnych tej skargi uznać trzeba za chybione.
Wnoszący skargę kasacyjną nie kwestionuje w niej wyrażonego w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku stanowiska Sądu, iż Skarb Państwa może być obciążony kosztami związanymi z parkowaniem pojazdu od dnia kiedy pojazd przeszedł w trybie art. 130a ust. 10 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. Nr 108 poz. 908 z późn. zm.) na rzecz Skarbu Państwa. Podważa natomiast ustalony w tej sprawie przez Sąd moment od kiedy obowiązek ten powstaje uznając, iż przejście na rzecz Skarbu Państwa własności usuniętego i nieodebranego przez właściciela pojazdu - a tym samym i powstanie obowiązku pokrycia przedmiotowych kosztów następuje nie z dniem upływu 6-miesięcznego terminu od dnia jego usunięcia a z dniem doręczenie stronie lub uprawomocnienia się decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa, bo wtedy, zdaniem organu, dopiero następuje przejęcie własności pojazdu. Otóż w świetle stanu prawnego regulującego tę kwestię jest to pogląd błędny. Powołana ustawa Prawo o ruchu drogowym w art. 130a ust. 10 stanowi, iż pojazd usunięty w trybie w tym przepisie określonym i nieodebrany przez osobę uprawnioną w terminie 6 miesięcy od dnia usunięcia uznaje się za porzucony z zamiarem wyzbycia się - przechodzi na rzecz Skarbu Państwa z mocy ustawy.
Tak więc upływ 6 miesięcy od dnia usunięcia pojazdu powoduje, że nieodebrany w tym terminie pojazd staje się własnością Skarbu Państwa z mocy samego prawa. Wprawdzie w § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów (Dz.U. Nr 134, poz. 1133 z późn. zm.) jest mowa, że o "przejęciu" na rzecz Skarbu Państwa (art. 130a ust. 10 natomiast stanowi, że pojazd przechodzi na rzecz Skarbu Państwa) orzeka naczelnik właściwego miejscowo urzędu skarbowego co mogłoby sugerować, iż decyzja wydana w omawianym trybie ma dla powstania po stronie Skarbu Państwa tytułu własności pojazdu znaczenie konstytutywne, ale w świetle postanowień przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym nie ulega wątpliwości, że decyzja ta ma wyłącznie charakter deklaratoryjny, bo może potwierdzać tylko to co nastąpiło z mocy ustawy. Prawidłowe jest zatem stanowisko Sądu I instancji wyrażone w tej sprawie, że terminem początkowym ponoszenia spornych kosztów parkowania przez Skarb Państwa jest
moment, w którym upłynął 6-miesięczny okres liczony od dnia usunięcia pojazdu. Bez znaczenia jest tu okoliczność, że organ likwidacyjny dokumenty niezbędne do wszczęcia procedury dotyczącej wydania decyzji o przejęciu pojazdu na rzecz Skarbu Państwa otrzymał 10 maja 2004 r., a nie niezwłocznie po upływie wzmiankowanego okresu. Brak należytego współdziałania w tego rodzaju sprawach między podmiotami wskazanymi w ww. rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów nie może mieć wpływu na ustalenie początkowego terminu od jakiego Skarb Państwa winien ponosić opłaty za parkowanie pojazdu. Za błędny też należy uznać pogląd wnoszącego skargę kasacyjną organu, że na podstawie dokumentacji sprawy Sąd sam mógł bezspornie ustalić czy podmiot prowadzący parking nie uchybił terminowi określonemu w § 7 ust. 2 cyt. rozporządzenia. Na kserokopii pisma [...] Przedsiębiorstwa [...] "M." Sp. z o.o. z 5 kwietnia 2004 r. skierowanego do Urzędu Skarbowego w Łodzi nie ma żadnego śladu wskazującego w jakiej dacie pismo to wpłynęło do Urzędu. Stąd też rozważania skargi kasacyjnej na ten temat uznać trzeba za niemające odzwierciedlenia w materiale dokumentacyjnym sprawy.
W tym stanie rzeczy podzielić należy stanowisko Sądu I instancji, iż zaskarżone doń postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Łodzi z [...] zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania wskazanych w uzasadnieniu wyroku. Nie uchybił też Wojewódzki Sąd Administracyjny przepisowi art. 141 § 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi na co wskazuje jednoznacznie treść uzasadnienia zaskarżonego wyroku.
Za niezrozumiały zaś - wobec treści uzasadnienia omawianego wyroku - należy uznać zarzut skargi kasacyjnej naruszenia przez zaskarżony wyrok art. 130a ust. 4, 5,
i 7 ustawy z 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym w związku z art. 130a ust.
11 tej ustawy i § 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z
2 sierpnia 2002 r. w sprawie usuwania pojazdów w związku z art. 102 § 2 ustawy z 17
czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez niewłaściwe ich
zastosowanie polegające na przyjęciu, że przepisy o wysokości opłat za usunięcie i
parkowanie pojazdu, ustalone przez radę gminy oraz o jego wydanie po okazaniu
dowodu uiszczenia tych opłat mają również zastosowanie do Skarbu Państwa. Zarzut
ten nie znajduje odbicia w uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sądu I instancji. Wojewódzki
Sąd Administracyjny, jak wynika z uzasadnienia jego wyroku, zajął wyraźne stanowisko
przyjmując, iż strona skarżąca dokonała błędnej interpretacji przepisów art. 130a ust. 6 i
ustawy Prawo o ruchu drogowym, uznając że opłaty za usunięcie i przekazanie
pojazdu obciążają także Skarb Państwa - że opłaty, o których mowa w art. 130a lit. b ustawy zobowiązane są ponosić podmioty wskazane w § 6 ust. 4 ww. rozporządzenia (wśród których nie ma Skarbu Państwa). Sąd natomiast nie zakwestionował przyjętego przez organ likwidacyjny trybu ustalenia i odpłatności za dozór samochodu na parkingu czego następstwem było stwierdzenie, że Skarb Państwa zobowiązany jest do zwrotu niezbędnych wydatków za dozór pojazdu od dnia kiedy stał się jego właścicielem (z mocy prawa) do dnia odebrania go od dozorcy.
Mając to na uwadze uznając, że skarga kasacyjna jest niezasadna, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - orzekł jak w sentencji.