I OSK 1154/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA w Krakowie z powodu wadliwego reprezentowania strony skarżącej przez Stowarzyszenie, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.
Sprawa dotyczyła skargi Stowarzyszenia na bezczynność Prokuratora Apelacyjnego w Krakowie w kwestii udostępnienia informacji publicznej. WSA uznał skargę za zasadną i zobowiązał Prokuratora do działania. Prokurator Apelacyjny wniósł skargę kasacyjną, zarzucając m.in. błędną wykładnię przepisów dotyczących dostępu do informacji publicznej. NSA uchylił wyrok WSA, stwierdzając naruszenie art. 183 § 2 pkt 2 P.p.s.a. z powodu braku należytego umocowania do działania strony skarżącej, która była reprezentowana jedynie przez Przewodniczącego Stowarzyszenia, a nie przez organ statutowy lub pełnomocnika.
Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną Prokuratora Apelacyjnego w Krakowie od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Krakowie. WSA wcześniej zobowiązał Prokuratora do podjęcia czynności lub wydania decyzji administracyjnej w sprawie wniosku Stowarzyszenia o udostępnienie informacji publicznej, uznając jego bezczynność. Prokurator Apelacyjny zarzucił w skardze kasacyjnej m.in. błędną wykładnię przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej. NSA, związany granicami skargi kasacyjnej i badając z urzędu nieważność postępowania, stwierdził naruszenie art. 183 § 2 pkt 2 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, nieważność postępowania zachodzi m.in. w przypadku braku zdolności sądowej lub procesowej strony albo nienależytego umocowania do działania pełnomocnika. NSA ustalił, że Stowarzyszenie, będące osobą prawną, zostało wniesione do WSA przez Przewodniczącego P. B., który nie był organem uprawnionym do jego reprezentowania ani pełnomocnikiem w rozumieniu przepisów P.p.s.a. Zgodnie z KRS, Stowarzyszenie reprezentowany jest przez zarząd. W związku z tym, skarga nie została złożona przez organ powołany do reprezentacji strony, co stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, przewodniczący stowarzyszenia, który nie jest organem uprawnionym do reprezentacji ani pełnomocnikiem, nie jest uprawniony do wniesienia skargi do sądu administracyjnego w imieniu stowarzyszenia.
Uzasadnienie
Zgodnie z P.p.s.a., osoby prawne dokonują czynności w postępowaniu przez organy lub osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Stowarzyszenie, jako osoba prawna, powinno być reprezentowane przez swój zarząd lub pełnomocnika. Podpisanie skargi jedynie przez Przewodniczącego, który nie posiadał stosownego umocowania, skutkuje brakiem należytej reprezentacji strony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylono_decyzję
Przepisy (5)
Główne
P.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie art. 183 § 2 pkt 2 P.p.s.a. (brak zdolności procesowej strony lub nienależyte umocowanie) powoduje nieważność postępowania.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
NSA jest związany granicami skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania.
P.p.s.a. art. 28
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Osoby prawne dokonują czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu.
u.d.i.p. art. 16 § 1
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Przepis błędnie interpretowany przez WSA w kontekście przynależności prokuratury do organów władzy publicznej i możliwości wydawania decyzji administracyjnych.
u.d.i.p. art. 6
Ustawa z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej
Przepis błędnie interpretowany przez WSA w kontekście obowiązku udostępnienia informacji lub odmowy jej udostępnienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nienależyte umocowanie strony skarżącej do działania w postępowaniu sądowoadministracyjnym (reprezentacja przez Przewodniczącego Stowarzyszenia zamiast organu statutowego lub pełnomocnika).
Odrzucone argumenty
Argumenty Prokuratora Apelacyjnego dotyczące błędnej wykładni przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej (NSA nie rozpoznał ich merytorycznie z powodu stwierdzenia nieważności postępowania).
Godne uwagi sformułowania
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. Przewodniczący Stowarzyszenia nie jest zatem uprawniony do jego reprezentowania w zakresie podejmowania czynności prawnych, a taką czynnością jest wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Podpisanie zatem skargi tylko przez P. B., jako Przewodniczącego Stowarzyszenia, powoduje że nie została ona złożona przez organ powołany do reprezentacji strony.
Skład orzekający
Joanna Runge - Lissowska
przewodniczący sprawozdawca
Anna Lech
sędzia
Anna Łukaszewska - Macioch
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ważność reprezentacji strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym, szczególnie w przypadku osób prawnych i stowarzyszeń. Konsekwencje braku należytego umocowania dla dopuszczalności skargi."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku należytego umocowania strony, a nie meritum sprawy dotyczącej dostępu do informacji publicznej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje kluczową kwestię proceduralną dotyczącą reprezentacji strony, która może mieć istotne konsekwencje dla przebiegu postępowania sądowego. Jest to ważna lekcja dla prawników i organizacji.
“Błąd formalny przekreślił szanse na dostęp do informacji: jak reprezentacja strony wpływa na wynik sprawy?”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionyI OSK 1154/07 - Wyrok NSA Data orzeczenia 2008-07-22 orzeczenie prawomocne Data wpływu 2007-07-24 Sąd Naczelny Sąd Administracyjny Sędziowie Anna Lech Anna Łukaszewska - Macioch Joanna Runge - Lissowska /przewodniczący sprawozdawca/ Symbol z opisem 648 Sprawy z zakresu informacji publicznej i prawa prasowego Hasła tematyczne Dostęp do informacji publicznej Sygn. powiązane II SAB/Kr 9/07 - Wyrok WSA w Krakowie z 2007-04-18 Skarżony organ Prokurator Treść wyniku Uchylono zaskarżony wyrok i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny Powołane przepisy Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270 art. 183 par. 2 pkt. 2 Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Sentencja Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Runge- Lissowska ( spr.) Sędziowie sędzia NSA Anna Lech sędzia NSA Anna Łukaszewska- Macioch Protokolant Anna Harwas po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2008r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Prokuratora Apelacyjnego w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 18 kwietnia 2007r. sygn. akt II SAB/Kr 9/07 w sprawie ze skargi Stowarzyszenia [...],, [...]" w K. na bezczynność Prokuratora Apelacyjnego w K. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania. Uzasadnienie Wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2007 r. sygn. akt SAB/Kr 9/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie, po rozpoznaniu skargi Stowarzyszenia [...] "[...]" w K. na bezczynność Prokuratora Apelacyjnego w K., zobowiązał tego Prokuratora do podjęcia czynności lub wydania decyzji administracyjnej załatwiających sprawy z wniosku skarżącego Stowarzyszenia o udostępnienie informacji publicznej. W uzasadnieniu wyroku Sąd wyjaśnił, że: Wnioskiem z 7 listopada 2006 r. Stowarzyszenie [...] "[...]", na podstawie ustawy o dostępie do informacji publicznej, zwróciło się do Prokuratora Apelacyjnego w K. o przesłanie kserokopii wszystkich materiałów znajdujących się w aktach o sygnaturze [...], a wniosek, opatrzony pieczęcią Stowarzyszenia, podpisał Przewodniczący – P. B., Prokurator w dniu [...] wezwał Stowarzyszenie do uzupełnienia braku wniosku poprzez wskazanie przedmiotu żądanej informacji, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, wobec tego Stowarzyszenie wezwało Prokuratora do usunięcia naruszenia prawa, a odpowiadając na to wezwanie Prokurator stwierdził, że pozostawia wniosek bez rozpoznania, co skutkowało wniesieniem skargi przez Stowarzyszenie [...] "[...]". W okolicznościach sprawy należało ją uznać za zasadną, bowiem skierowanie przez Prokuratora pisma do Stowarzyszenia zawierającego wezwanie do uzupełnienia wniosku nie znajdowało uzasadnienia, wobec czytelności wniosku, a co za tym idzie, zastosowanie rygoru pozostawienia wniosku bez rozpoznania należało ocenić jako stan bezczynności. Prokurator Apelacyjny w K. wniósł skargę kasacyjną od tego wyroku, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie do ponownego rozpoznania i zarzucając: – naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię przepisu art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.) polegającą na przyjęciu, że prokuratura należy do organów władzy publicznej i w związku z tym może wydawać decyzje administracyjne, – naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 6 ww. ustawy, polegającą na przyjęciu, iż na Prokuratorze Apelacyjnym w K. nadal ciąży obowiązek udostępnienia żądanej przez Stowarzyszenie [...] "[...]" informacji lub wydania decyzji o odmowie jej udostępnienia, mimo iż zainteresowany bez przeszkód mógł wcześniej i może nadal z informacją tą się zapoznać. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny jest związany granicami skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod uwagę tylko nieważność postępowania. Oznacza to, że jeżeli w sprawie nie zachodzi nieważność postępowania, Naczelny Sąd rozpoznaje sprawę tylko w ramach zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej i odwrotnie, jeżeli zachodzi nieważność postępowania Sąd uchyla zaskarżony wyrok bez względu na to jakie podstawy zostały przytoczone w skardze kasacyjnej. Przyczyny nieważności postępowania określa § 2 art. 183 P.p.s.a., zawierając ich sześć. Jedną z nich, wskazaną w p-kcie 2, jest brak zdolności sądowej lub procesowej strony, brak organu powołanego do jej reprezentowania lub przedstawiciela ustawowego oraz nienależyte umocowanie do działania pełnomocnika strony. W niniejszej sprawie skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosło Stowarzyszenie [...] "[...]", w którego imieniu podpisał ją przewodniczący P. B.. Stosownie do art. 28 P.p.s.a. osoby prawne dokonują czynności w postępowaniu sądowoadministracyjnym przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Z przepisu tego wynika, że w imieniu osoby prawnej może działać jej statutowy organ lub pełnomocnik. Stowarzyszenie [...] "[...]", będące osobą prawną, może zatem działać przez swoje statutowe organy lub pełnomocnika, uprawnionego do działania przez ten organ. Z aktualnego wyciągu z Krajowego Rejestru Sądowego tego Stowarzyszenia wynika, iż organem uprawnionym do jego reprezentowania jest zarząd, który wybiera swoich reprezentantów do podejmowania czynności prawnych, poprzez upełnomocnionych dwóch członków zarządu. Przewodniczący Stowarzyszenia nie jest zatem uprawniony do jego reprezentowania w zakresie podejmowania czynności prawnych, a taką czynnością jest wniesienie skargi do sądu administracyjnego. Nie jest bowiem organem uprawnionym do reprezentacji Stowarzyszenia, jak wynika z Krajowego Rejestru Sądowego. Podpisanie zatem skargi tylko przez P. B., jako Przewodniczącego Stowarzyszenia, powoduje że nie została ona złożona przez organ powołany do reprezentacji strony. Przewodniczący Stowarzyszenia [...]u "[...]", podpisując skargę, nie działał też jako jego pełnomocnik. Z wyciągu z Krajowego Rejestru Sądowego wynika, że przewodniczący reprezentuje je na zewnątrz, ale nie jako pełnomocnik, ani jako jego organ w sprawach związanych z podejmowaniem czynności prawnych. Do działania jako pełnomocnik konieczne jest stosowne upoważnienie stosownego organu, tj. uprawnionego do reprezentacji. Mimo tych okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznał skargę co do meritum, co narusza art. 183 § 2 pkt 2 P.p.s.a., wobec czego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI