I OSK 1151/09

I OSK 1151/09 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2010-06-29
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2009-08-12
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Jan Paweł Tarno
Jerzy Stankowski
Małgorzata Borowiec /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6072 Scalenie oraz podział nieruchomości
Hasła tematyczne
Administracyjne postępowanie
Sygn. powiązane
III SA/Po 296/08 - Wyrok WSA w Poznaniu z 2009-05-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 1985 nr 14 poz 60
art 51 ust 1 pkt 2
Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych.
Dz.U. 2000 nr 98 poz 1071
art 6, 7, 8, 9, 11
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego - tekst jednolity
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) Sędziowie sędzia NSA Jan Paweł Tarno sędzia del. NSA Jerzy Stankowski Protokolant Andrzej Bienkowski po rozpoznaniu w dniu 29 czerwca 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej K. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 20 maja 2009 r. sygn. akt III SA/Po 296/08 w sprawie ze skargi K.S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Koninie z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania z wniosku o wznowienie postępowania w sprawie podziału nieruchomości oddala skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 20 maja 2009 r. sygn. akt III SA/Po 296/08 oddalił skargę K.Sz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania z wniosku o wznowienia postępowania w sprawie podziału nieruchomości.
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy.
Wójt Gminy S.M. decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. umorzył postępowanie administracyjne wszczęte z wniosku K.Sz. o wznowienie postępowania o podział nieruchomości oznaczonej numerem ewidencyjnym [...] położonej w obrębie Modła Królewska, gmina S.M.
W uzasadnieniu decyzji podał, że postępowanie w sprawie podziału przedmiotowej nieruchomości nr ewid. [...] zostało zakończone wydaniem przez Urząd Gminy w S.M. w dniu [...] marca 1992 r. zaświadczenia U.G. [...], w którym powołując się na przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych oraz art. 217 § 2 K.p.a., zaświadczono, że działka nr [...] jako grunt oddany i zajęty pod drogi publiczne wybudowane z udziałem czynu społecznego i istniejące w tym dniu, stała się z mocy prawa własnością państwa. Organ pierwszej instancji wskazał, iż postępowanie administracyjne wznawia się w sprawie zakończonej ostateczną decyzją, a zatem wznowienia postępowania nie można zastosować w sytuacji, gdy wznowienie ma dotyczyć sprawy załatwianej w formie czynności materialno-technicznej, np. zaświadczenia. Z tych względów stwierdził, iż w sprawie brak jest przedmiotu postępowania, a zatem wszczęte postępowanie administracyjne jako bezprzedmiotowe należało w oparciu o art. 105 § 1 K.p.a. umorzyć.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem odwołania K. Sz. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., w którym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. Odwołująca podniosła, że zaświadczenie, na podstawie którego dokonano podziału działki nr [...] nie zostało jej doręczone, a podpis na dowodzie doręczenia został sfałszowany. Ponadto wskazała, iż droga, pod którą zajęto jej nieruchomość nie była wybudowana z udziałem czynu społecznego. W jej ocenie po wydaniu zaświadczenia o przejściu gruntu na własność Skarbu Państwa w trybie art. 51
Sygn. akt I OSK 1151/09
ustawy o drogach publicznych należało przeprowadzić postępowanie podziałowe nieruchomości.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] marca 2008 r. zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy .
W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy wskazał, iż w niniejszej sprawie brak jest decyzji organu administracji w sprawie podziału nieruchomości o numerze ewidencyjnym [...] kończącej postępowanie, które można byłoby wznowić zgodnie z żądaniem wniosku. Z akt sprawy wynika, iż na podstawie zasobów geodezyjnych Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej w K. ustalono, że w trakcie pomiarów geodezyjno-inwentaryzacyjnych drogi Modła Królewska-Karsy (operat pomiarowy [...] z 1995 r.) stwierdzono, że część nieruchomości nr [...] została zajęta pod drogę i w operacie pomiarowym tę część oznaczono nr ewid. [...] , zaś pozostałą część nr [...] oznaczono nr ewid. [...].
Ponadto organ odwoławczy wyjaśnił, iż Urząd Gminy w S.M. zaświadczeniem nr [...] z dnia 10 marca 1992 r. zaświadczył, że grunty działki nr [...] zostały zajęte pod drogę publiczną wybudowaną z udziałem czynu społecznego i stały się własnością państwa. Natomiast Starosta K. zaświadczeniem nr [...] z dnia 17 maja 2000 r. potwierdził, że na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych nieruchomość o numerze geodezyjnym [...] stanowi z mocy prawa własność Skarbu Państwa. Następnie Wojewoda Wielkopolski decyzją deklaratoryjną nr [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r. stwierdził nabycie przez Gminę S.M. z mocy prawa nieodpłatnie własności nieruchomości nr [...]. Podstawę prawną do wydania tej decyzji stanowił art. 18 ust. 1 w zw. z art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 maja 1990 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o samorządzie terytorialnym i ustawę o pracownikach samorządowych (Dz.U. Nr 32, poz. 191 ze zm.). Działka nr [...] została ujawniona w księdze wieczystej nr KW [...], choć nie została odłączona z księgi wieczystej nr KW [...], w której była ujawniona działka nr [...]. W konsekwencji organ odwoławczy stwierdził, iż w sprawie brak jest podstaw do wznowienia postępowania (art. 149 § 1 i 2 K.p.a.), nie dokonano podziału nieruchomości w rozumieniu ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz brak jest decyzji, w stosunku do której można było by zastosować art. 151 K.p.a.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi K.Sz. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z wnioskiem o jej uchylenie w całości.
Sygn. akt I OSK 1151/09
W uzasadnieniu skargi skarżąca powtórzyła argumenty wskazane w odwołaniu. Podniosła, że zaświadczenie nr UG.701/1/92 z dnia 10 marca 1992 r. nie zostało jej nigdy doręczone, a podpis na dowodzie doręczenia został sfałszowany. W ocenie skarżącej na podstawie przedmiotowego zaświadczenia powinno być przeprowadzone postępowanie podziałowe nieruchomości. Zakwestionowała także ustalenie, że droga, pod którą zajęta została jej nieruchomość nie została wybudowana z udziałem czynu społecznego. W związku z powyższym, zarzucając organom administracji przeprowadzenie postępowania z naruszeniem art. 6 ,7 i 8 K.p.a. stwierdziła, iż organy rozpatrujące jej wniosek nie podjęły wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w odpowiedzi na ww. skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu po rozpoznaniu skargi uznał, iż nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż w sprawie nie doszło do naruszenia prawa.
Sąd pierwszej instancji podał, iż zgodnie z art. 145 § 1 K.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli: 1) dowody, na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe, 2) decyzja wydana została w wyniku przestępstwa, 3) decyzja wydana została przez pracownika lub organ administracji publicznej, który podlega wyłączeniu stosownie do art. 24, 25 i 27, 4) strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu, 5) wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nie znane organowi, który wydał decyzję, 6) decyzja wydana została bez uzyskania wymaganego prawem stanowiska innego organu, 7) zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2), 8) decyzja została wydana w oparciu o inną decyzję lub orzeczenie sądu, które zostało następnie uchylone lub zmienione.
Złożenie wniosku o wznowienie postępowania powoduje wszczęcie postępowania wstępnego, którego przedmiotem jest badanie ustawowych przesłanek wznowienia postępowania, tj. przesłanek podmiotowych i przedmiotowych wniosku oraz terminu złożenia przedmiotowego wniosku.
Sąd pierwszej instancji wskazał, że zgodnie z literalnym brzmieniem art. 145 § 1 K.p.a. postępowanie może być wznowione wyłącznie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. A zatem niedopuszczalność wznowienia postępowania z przyczyn przedmiotowych będzie miała miejsce między innymi wówczas, gdy strona żąda
Sygn. akt I OSK 1151/09
wznowienia postępowania w sprawie, w której organ działał w innej aniżeli decyzja formie prawnej np. zaświadczenia. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym ugruntowany jest pogląd, że organ, do którego wpłynął wniosek o wznowienie postępowania, badając jego dopuszczalność na etapie postępowania wstępnego, po stwierdzeniu, że postępowanie nie zostało zakończone ostateczną decyzją, powinien wydać decyzję, o której mowa w art. 149 § 3 K.p.a., tj. decyzję o odmowie wznowienia postępowania.
W rozpoznawanej sprawie organ administracji stwierdził, że brak jest decyzji administracyjnej w sprawie podziału nieruchomości o nr ewidencyjnym 332/1.
W ocenie Sądu pierwszej instancji zaświadczenie wydane na podstawie art. 217 § 1 K.p.a. stwierdzające spełnienie warunków nabycia prawa własności działki nr 332/3 przez Państwo było wystarczającym dokumentem do ujawnienia w księdze wieczystej na mocy art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz.U. Nr 14, poz. 60 ze zm.) prawa własności gruntu zajętego pod drogę publiczną, a nie decyzja administracyjna (uchwała SN z dnia 20 września 1994 r, w sprawie III CZP 108/94, OSNC 1995, nr 2, poz. 28, teza 1 do wyroku NSA w Katowicach z dnia 4 października 1990 r. w sprawie SAKa 496/90).
W konsekwencji Sąd pierwszej instancji stwierdził, że skoro w postępowaniu, którego wznowienia żądała skarżąca, nie wydano decyzji ostatecznej to nie przysługiwało jej uprawnienie do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w niniejszej sprawie. Przy czym, kwestia ta powinna być przedmiotem badania przez organ na etapie postępowania wstępnego. A zatem w niniejszej sprawie organ powinien wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania. Jednakże skoro w tej sprawie postępowanie wznowieniowe zostało już wszczęte, to podlegało ono umorzeniu na podstawie art. 105 K.p.a. jako bezprzedmiotowe (patrz: B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wydanie 7, Wydawnictwo C.H. Beck, Warszawa 2005, s. 669, teza 3 do art. 155 K.p.a.).
Odnosząc się do zarzutów skarżącej dotyczących faktu wybudowania drogi publicznej, pod którą zajęty został grunt stanowiący jej własność w wyniku czynu społecznego wskazał, iż sprowadzają się one do zakwestionowania zasadności przejęcia przedmiotowej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy o drogach publicznych. Przy czym wyjaśnił, że skoro skarżąca kwestionuje tytuł własności Skarbu Państwa (obecnie Gminy S.M.), do tej nieruchomości może ona dochodzić swoich praw na drodze postępowania cywilnego, przed sądem
Sygn. akt I OSK 1151/09
powszechnym (wyrok NSA z dnia 12 maja 1995 r, sygn. II SA 217/94, ONSA 1996, nr 2, poz. 91).
Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm. dalej: P.p.s.a.) skargę oddalił.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła K.Sz. reprezentowana przez radcę prawnego i zaskarżając go w całości na zarzuciła:
1) naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe
zastosowanie (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.), tj. art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy o drogach
publicznych kwestionując fakt wybudowania drogi publicznej na przedmiotowej działce
w wyniku czynu społecznego, a w konsekwencji także zasadność przejęcia tej
nieruchomości na własność Skarbu Państwa;
2) naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na wynik
sprawy (art. 174 pkt 2 P.p.s.a.), tj. art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z
art. 6, 7, 8, 9 i 11 K.p.a., wobec przemilczenia przez Sąd, że organy rozpatrujące
wniosek skarżącej nie podjęły wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego
wyjaśnienia sprawy, gdyż działania powyższe są nie do zaakceptowania w państwie
prawa i naruszają zasadę zaufania obywateli oraz przekonywania w stopniu mogącym
mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy czym, w ocenie kasatora Sąd pierwszej
instancji, sprawując kontrolę legalności, powinien zastosować środek określony
w ustawie i uchylić zaskarżoną decyzję na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.
Wskazując na powyższe podstawy skargi kasacyjnej wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu do ponownego rozpoznania bądź uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor podał, że decyzja administracyjna jest typowym przykładem aktu administracyjnego zewnętrznego o charakterze władczym, jednostronnym oświadczeniem woli organu administracji publicznej, opartym na przepisach prawa administracyjnego. Decyzja określa sytuację prawną konkretnie wskazanego adresata (strony) w indywidualnie oznaczonej sprawie. Przy czym, do zrekonstruowania pojęcia decyzji ważna jest jej treść oraz struktura prawna, o której mowa w art. 107 K.p.a., a nie sama nazwa. Jeżeli mamy zatem do czynienia z aktem merytorycznie rozstrzygającym indywidualną sprawę należącą do właściwości organu
Sygn. akt I OSK 1151/09
administracji publicznej lub w inny sposób kończącym sprawę w danej instancji, to bez względu na jego nazwę, będzie on decyzją administracyjną. Jest ona prawidłowa i obowiązująca, gdy została podjęta i wydana przez właściwy organ, we właściwym trybie na podstawie właściwych przepisów prawa.
Wskazał, że zaświadczenie nr [...] z dnia [...] marca 1992 r., na podstawie którego dokonano podziału działki nr [...] nie zostało skarżącej doręczone, a podpis na dowodzie jego doręczenia został sfałszowany. Następnie wydane zostało zaświadczenie nr [...] z dnia [...] maja 2000 r., w którym Starosta K. stwierdził, że działka [...] stanowi z mocy prawa własność Skarbu Państwa. Z kolei Wojewoda Wielkopolski decyzją nr [...] z dnia [...] sierpnia 2001 r. stwierdził nabycie przedmiotowej działki przez Gminę S.M. z mocy prawa nieodpłatnie.
W ocenie kasatora w rozpatrywanej sprawie istotne znaczenie ma art. 51 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, zgodnie z którym grunty państwowe położone poza granicami miast, oddane osobom fizycznym w zamian za grunty zajęte pod budowę dróg publicznych, stają się z mocy prawa własnością tych osób; grunty takie położone w granicach miast przechodzą na własność lub w użytkowanie wieczyste osób fizycznych stosownie do przepisów szczególnych oraz grunty oddane i zajęte pod drogi publiczne, wybudowane z udziałem czynu społecznego i istniejące w tym dniu, stają się z mocy prawa własnością Państwa. Zdaniem skarżącej w tej sprawie nie miała miejsca budowa drogi publicznej z udziałem czynu społecznego. Fakt ten potwierdzają świadkowie.
Autor skargi kasacyjnej powtórzył argumenty podnoszone w skardze do Sądu pierwszej instancji, iż na podstawie wydanego zaświadczenia powinno zostać przeprowadzone postępowanie działowe.
Uzasadniając zarzut naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w zw. z art. 6, 7, 8, 9 i 11 K.p.a., autor skargi kasacyjnej podkreślił, że jego zdaniem w tej sprawie Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił faktu niepodjęcia przez organy orzekające wszelkich czynności niezbędnych do jej wyjaśnienia. Organy nie ustaliły bowiem prawdy obiektywnej i nie wyjaśniły dokładnie stanu faktycznego sprawy. Poza tym, przedmiotowe postępowanie nie było prowadzone w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie do organów administracji, gdyż nieuwzględnianie słusznych argumentów strony nie pozostaje w zgodzie z podstawową zasadą wyrażoną w art. 8 K.p.a.
Sygn. akt I OSK 1151/09
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania, której przesłanki określone w § 2 art. 183 powołanej ustawy w rozpoznawanej sprawie nie występują.
Wskazane w tej sprawie podstawy skargi kasacyjnej obejmują zarówno naruszenie prawa materialnego jak i naruszenia przepisów postępowania. W takiej sytuacji w pierwszej kolejności ocenie podlegały zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania.
Przypomnieć należy, że dla uznania za usprawiedliwioną podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. nie wystarcza samo wskazanie naruszenia przepisów postępowania i stwierdzenie, że miało ono istotny wpływ na wynik sprawy, ale nadto wymagane jest, aby autor skargi kasacyjnej wykazał, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, że kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia (por. m.in. wyrok NSA z dnia 5 maja 2004 r. sygn. akt FSK 5/04, Lex nr 256825 oraz wyrok NSA z dnia 6 stycznia 2010 r. I OSK 957/09, niepubl.).
Formułując podstawę kasacyjną naruszenia przepisów postępowania postawiono zarzut naruszenia art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 i art. 11 K.p.a.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego ten zarzut skargi kasacyjnej nie zasługiwał na uwzględnienie, ponieważ Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się naruszenia powołanych przepisów i to w stopniu, który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Na wstępie przypomnieć należy, iż kryteria kontroli wykonywanej przez sądy administracyjne określa art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Przepis ten stanowi, że jest ona prowadzona pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej. Kontrola sądów administracyjnych polega więc na zbadaniu, czy organ administracji publicznej nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgodka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. II, Zakamycze 2006, s. 15-17 oraz T. Woś, M. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. Lexis Nexis 2005, s. 33-40).
Sygn. akt 1 OSK 1151/09
Dokonując kontroli działalności administracji publicznej według tych kryteriów sąd administracyjny stosuje środki przewidziane w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 3 § 1 P.p.s.a.).
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w rozpoznawanej sprawie mogłoby dojść do naruszenia tych przepisów wyłącznie w przypadku, gdyby wbrew wymogom w nich ustalonym sąd administracyjny uchylił się od kontroli działalności administracji publicznej bądź też zastosował w ramach tej kontroli środki nieprzewidziane w ustawie - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Tego rodzaju sytuacja w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiła. Również w skardze kasacyjnej zarzut tego rodzaju nie został sformułowany. Podważono w niej bowiem ocenę Sądu pierwszej instancji, który oddalając skargę (tj. stosując środek przewidziany w art. 151 P.p.s.a.) nie dostrzegł wskazywanych w skardze naruszeń prawa procesowego, których dopuściły się organy administracji publicznej obu instancji orzekające w sprawie. Wyjaśnić należy, iż kontrola Sądu drugiej instancji sprowadzała się do zweryfikowania w ramach zarzutu podniesionego w skardze kasacyjnej, czy Sąd pierwszej instancji stosując tego rodzaju środek przewidziany w ustawie przeoczył naruszenia przepisów prawa, które powinny skutkować uchyleniem zaskarżonej decyzji. Strona skarżąca dopatruje się tych naruszeń w sferze prawa procesowego. Nie można bowiem uznać orzeczenia Sądu pierwszej instancji za zgodne z prawem w sytuacji, jeżeli nie uwzględnia ono uchybień procesowych popełnionych w postępowaniu administracyjnym, a naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Z kolei stosownie do treści objętego zarzutem skargi kasacyjnej przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie przepisów postępowania (inne niż dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego - art. 145 § 1 pkt 1 lit. b oraz stwierdzenia nieważności - art. 145 § 1 pkt 2 w takim stopniu, iż mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przepis ten normuje zatem powinność wydania oraz treść rozstrzygnięcia sądu administracyjnego pierwszej instancji w przypadku stwierdzenia naruszenia przepisów postępowania. Naruszenie przepisów postępowania może polegać w szczególności na niedopełnieniu wynikających z tych przepisów obowiązków organu lub uniemożliwieniu stronie skorzystania z przysługujących jej uprawnień procesowych albo błędnej wykładni tych przepisów (por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2004, s. 210-211).
Sygn. akt I OSK 1151/09
Warunkiem uwzględnienia skargi z tego powodu jest ustalenie, że stwierdzone naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przez możliwość istotnego wpływania na wynik sprawy, należy rozumieć prawdopodobieństwo oddziaływania naruszeń prawa procesowego na treść decyzji lub postanowienia, a więc ukształtowanie w nich stosunku administracyjnoprawnego, materialnego lub procesowego. Sąd uchylając z tych powodów decyzję lub postanowienie musi wykazać, że gdyby nie było stwierdzonego w postępowaniu sądowym naruszenia przepisów postępowania, to rozstrzygnięcie sprawy najprawdopodobniej mogłoby być inne (por. J.P. Tarno, op.cit, s. 211 oraz T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Postępowanie administracyjne, Warszawa 2004, s. 305).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Sąd pierwszej instancji trafnie przyjął, że w ustalonym stanie faktycznym istniały podstawy do oddalenia skargi (art. 151 P.p.s.a.).
Przedmiotem kontroli dokonanej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu była legalność decyzji wydanej na wniosek skarżącej, która żądała wznowienia postępowania w sprawie podziału działki w sytuacji, gdy organ wydał zaświadczenie, a nie decyzję administracyjną. Zauważyć należy, że w świetle art. 145 § 1 K.p.a. wznowienie postępowania dotyczyć może tylko sprawy, która zakończyła się decyzją ostateczną. A zatem w sprawie, w której organ działa w innej formie prawnej, tj. nie wydaje decyzji administracyjnej nie można żądać wznowienia takiego postępowania. Taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie. W związku z powyższym stwierdzić należy, iż Sąd pierwszej instancji prawidłowo podzielił stanowisko organu i uznał, iż brak było podstaw prawnych do wznowienia postępowania. Z tych względów zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji wskazanych przepisów postępowania uznać należy za niezasadny.
Jako nietrafny ocenić należy również zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych przez przyjęcie, że wybudowanie drogi publicznej na przedmiotowej działce nastąpiło z udziałem czynu społecznego i stała się ona z mocy prawa własnością Państwa.
Przypomnieć należy, że przez błędną wykładnię rozumie się niewłaściwe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu. Naruszenie prawa przez niewłaściwe jego zastosowanie polega na tzw. błędzie w subsumcji, co wyraża się tym, że stan faktyczny ustalony w sprawie błędnie uznano za odpowiadający
Sygn. akt I OSK 1151/09
stanowi hipotetycznemu przewidzianemu w normie prawnej albo że ustalonego stanu faktycznego błędnie nie "podciągnięto" pod hipotezę określonej normy prawnej.
W niniejszej sprawie jak wyżej wskazano przedmiotem kontroli Sądu pierwszej instancji była decyzja wydana w trybie nadzwyczajnym, w której badano dopuszczalność wznowienia postępowania w sprawie podziału działki. Powołany przez autora skargi kasacyjnej przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy o drogach publicznych został podany w zaświadczeniu Urzędu Gminy w S.M. z dnia [...] marca 1992 r. nr [...], w którym zaświadczono, że grunty działki nr 332/3 zostały zajęte pod drogę publiczną wybudowaną z udziałem czynu społecznego i stały się własnością Państwa. A zatem w sprawie dotyczącej wznowienia postępowania przepis ten nie był stosowany co czyni zarzut jego naruszenia bezskutecznym. W myśl art. 174 pkt 1 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie zarzutu naruszenia prawa materialnego zastosowanego przez Sąd. Stwierdzić należy, że zajęcie stanowiska w tej kwestii przez Sąd pierwszej instancji zawierało jedynie wyjaśnienie, że w razie sporu o prawo własności gruntów, o których mowa w powołanym przepisie, ustalenie prawa własności Państwa do tych gruntów i rozstrzyganie sporów w tym przedmiocie następuje w postępowaniu przed sądem powszechnym (wyrok NSA z dnia 12 maja 1995 r. II SA 217/94, ONSA 1996, nr 2, poz. 91).
Z przedstawionych wyżej powodów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę kasacyjną oddalił.