I OSK 1140/05

Naczelny Sąd Administracyjny2006-08-09
NSAtransportoweŚredniansa
drogi publicznepojazdy nienormatywnekara pieniężnanacisk osipomiarlegalizacja wagskarga kasacyjnapostępowanie administracyjneNSA

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA w Warszawie, uznając prawidłowość nałożenia kary za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, mimo zarzutów dotyczących procedury pomiarowej.

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję SKO o nałożeniu kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Skarżący podnosili zarzuty dotyczące wadliwości pomiaru nacisku osi oraz naruszenia przepisów proceduralnych, w tym art. 10 k.p.a. NSA uznał skargę kasacyjną za wadliwie sformułowaną i oddalił ją, wskazując na brak precyzyjnego wskazania naruszonych przepisów prawa materialnego i procesowego.

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną D. M. i M. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił ich skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie. Decyzja ta nałożyła na skarżących karę pieniężną w wysokości 16.200 zł za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, stwierdzając przekroczenie dopuszczalnego nacisku na II oś pojazdu. Skarżący zarzucali wadliwość pomiaru, niezgodność z przepisami metrologicznymi oraz naruszenie art. 10 k.p.a. WSA w Warszawie oddalił skargę, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy obowiązujące w dacie zdarzenia i wyjaśniły kwestie pomiarowe. NSA, analizując skargę kasacyjną, stwierdził jej wadliwość formalną, w szczególności brak precyzyjnego wskazania naruszonych przepisów prawa materialnego i procesowego. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem zaskarżenia orzeczenia sądowego, a zarzuty powinny odnosić się do przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, a nie Kodeksu postępowania administracyjnego. Z uwagi na nieprawidłowe sformułowanie podstaw skargi kasacyjnej, NSA, związany granicami zaskarżenia, oddalił skargę na podstawie art. 184 Ppsa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, próba zwalczania ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd pierwszej instancji nie może nastąpić przez podniesienie zarzutu naruszenia prawa materialnego (art. 174 pkt 1 Ppsa), lecz może być skuteczna jedynie w ramach podstawy kasacyjnej wymienionej w art. 174 pkt 2 Ppsa.

Uzasadnienie

NSA wskazał, że zarzuty dotyczące prawidłowości przeprowadzenia kontroli i ustaleń faktycznych należą do sfery naruszenia przepisów postępowania, a nie prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucono_skargę

Przepisy (5)

Główne

Ppsa art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.d.p. art. 13 § ust. 2a

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Przepis określający podstawę prawną i wysokość kar pieniężnych za przejazd pojazdami nienormatywnymi bez zezwolenia, obowiązujący w dacie zdarzenia.

Pomocnicze

Ustawa z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw art. 13g

Przepis wprowadzony nowelizacją, ale do postępowań wszczętych przed wejściem w życie ustawy stosowano przepisy dotychczasowe.

k.p.a. art. 10

Kodeks postępowania administracyjnego

Zarzut naruszenia tego przepisu przez organ administracji nie mógł być skutecznie podniesiony w skardze kasacyjnej od wyroku WSA.

Zarządzenie Nr 39 Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie wprowadzenia przepisów metrologicznych o wagach samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu

Kwestia zastosowania i prawidłowości jego stosowania była przedmiotem sporu, jednak zarzut naruszenia prawa materialnego w tym zakresie został uznany za nietrafny z powodu braku wskazania konkretnych przepisów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwe sformułowanie skargi kasacyjnej, uniemożliwiające jej merytoryczne rozpoznanie.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie zarządzenia Nr 39 Prezesa Głównego Urzędu Miar. Naruszenie przepisów postępowania przez nieprawidłowe skontrolowanie działalności administracji publicznej i niedopatrzenie się rażącego naruszenia prawa. Naruszenie art. 10 k.p.a. przez pozbawienie stron możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów.

Godne uwagi sformułowania

Skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym. Naczelny Sąd Administracyjny jako sąd kasacyjny nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów lub też stawiania hipotez co do tego, jakiego przepisu dotyczy podstawa skargi kasacyjnej. Próba zwalczania ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd pierwszej instancji nie może nastąpić przez podniesienie zarzutu naruszenia prawa materialnego.

Skład orzekający

Małgorzata Borowiec

sprawozdawca

Tomasz Zbrojewski

członek

Wojciech Chróścielewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Proceduralne wymogi formalne skargi kasacyjnej w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności konieczność precyzyjnego formułowania zarzutów naruszenia prawa materialnego i procesowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego przed NSA, a nie meritum sprawy dotyczącej kar za przejazdy nienormatywne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy głównie kwestii formalnych skargi kasacyjnej, a nie meritum sprawy dotyczącej kar za przejazdy nienormatywne, co czyni ją mniej interesującą dla szerszego grona odbiorców.

Dane finansowe

WPS: 16 200 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
I OSK 1140/05 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2006-08-09
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2005-10-10
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Małgorzata Borowiec /sprawozdawca/
Tomasz Zbrojewski
Wojciech Chróścielewski /przewodniczący/
Symbol z opisem
6035 Opłaty i kary za przejazd pojazdem nienormatywnym
Hasła tematyczne
Drogi publiczne
Sygn. powiązane
VI SA/Wa 55/04 - Wyrok WSA w Warszawie z 2005-04-20
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2002 nr 153 poz 1270
art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski Sędziowie NSA Małgorzata Borowiec (spr.) Tomasz Zbrojewski Protokolant Edyta Pawlak po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2006 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. M., M. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 kwietnia 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 55/04 w sprawie ze skargi D. M., M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary za przejazd pojazdem ponadnormatywnym oddala skargę kasacyjną
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 20 kwietnia 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 55/04, oddalił skargę D. M. i M. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia [...] nr [...], w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia.
W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy.
Zastępca Dyrektora Mazowieckiego Zarządu Dróg Wojewódzkich, działając na podstawie art. 19 ust. 2 pkt 2, art. 20 pkt 8, art. 39 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (t.j. Dz. U. 2000 r. Nr 71, poz. 838 ze zm.) w zw. z § 3, 4, 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. 2003 r. Nr 32, poz. 262), art. 104 § 1 k.p.a. i uchwały Nr 223/207/02 Zarządu Województwa Mazowieckiego z dnia 21 maja 2002 r. w sprawie upoważnienia Dyrektora i Zastępcy Dyrektora Mazowieckiego Zarządu Dróg Wojewódzkich do wydawania decyzji administracyjnych, w sprawach związanych z ustaleniem i pobieraniem kar pieniężnych za przejazdy po drogach wojewódzkich pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia lub niezgodnie z warunkami podanymi w zezwoleniu, decyzją z dnia [...] nr [...], nałożył na M. M. i D. M. karę pieniężną w wysokości 16.200 zł za przejazd w dniu 30 lipca 2003r. pojazdem nienormatywnym drogą wojewódzką nr 631 bez zezwolenia. Przeprowadzona w dniu 30 lipca 2003 r. kontrola samochodu ciężarowego marki IVECO o nr rej. [...] stanowiącego własność D. M. i użytkowanego przez Firmę "D." s.c. M. M., D. M., wykazała przekroczenie dopuszczalnego nacisku na II oś pojedynczą pojazdu o 41,42 kN.
M. M. i D. M. wniosły odwołanie od przedmiotowej decyzji zarzucając jej naruszenie art. 6, 7, 8, 77 i 80 kpa. W uzasadnieniu podniosły, że pomiar był niezgodny ze stanem faktycznym, gdyż łączna masa ładunku mieściła się w granicach określonych przez prawo, a tym samym niemożliwe było przekroczenie indywidualnego nacisku osi na podłoże. Ponadto zarzuciły, że w czasie pomiaru nie zachowano wymogów określonych w wydanej przez Ministra Infrastruktury Instrukcji postępowania urzędów celnych w trakcie kontroli parametrów pojazdów przekraczających granicę państwa, pobierania opłat drogowych oraz wydawania zezwoleń na przejazd pojazdów przekraczających granicę państwa oraz wydawania zezwoleń na przejazd pojazdów nienormatywnych po drogach publicznych.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, decyzją z dnia [...] zaskarżoną decyzję utrzymało w mocy. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że powołana w odwołaniu instrukcja nie ma zastosowania. Do badania pojazdu stosuje się przyrządy kontrolno-pomiarowe i w tym przypadku dokonano kontroli przy użyciu przenośnej wagi elektronicznej posiadającej świadectwo legalizacji, zgodnie z którym waga ta ma zastosowanie przy czynnościach urzędowych związanych z wymiarowaniem obciążeń osi pojazdów samochodowych. Wyjaśniono, że stanowisko do kontroli pojazdu zostało dopuszczone do użytkowania zgodnie z przeznaczeniem po dokonaniu uprzednich pomiarów pochylenia terenu, przeprowadzonych w dniu 4 kwietnia 2003 r. na zlecenie MZDW Rejonu Drogowego [...]. Pomiary przeprowadził uprawniony geodeta H. D., a z dokonanych czynności został sporządzony dokument pod tytułem: "Protokół z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdu". Stanowisko to odpowiada ponadto normom przewidzianym dla wag przenośnych określonym w § 4 pkt 2 w zw. z § 2 i 3 załącznika do zarządzenia Nr 39 Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie wprowadzenia przepisów metrologicznych o wagach samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu (Dziennik Urzędowy Miar i Probiernictwa z 2000 r. Nr 6, poz. 40).
Zgodnie z brzmieniem § 3 pkt 2 powołanego załącznika do ww. zarządzenia "powierzchnia jezdni w strefie ważenia tj. obejmującej pomost i jezdnię o długości 8 m z każdej strony pomostu, powinna być wykonana z betonu i leżeć w jednej płaszczyźnie; dopuszcza się miejscowe odchylenia od tej płaszczyzny nieprzekraczające +- 9 mm". Mogące się pojawić ewentualne nierówności niwelowane są przez maty najazdowe (stanowiące oryginalny element wyposażenia – aparatury pomiarowej, używanej przez zespół kontrolno-pomiarowy) rozkładane na odcinku 8 m (wagi). Pracownicy zespołu kontrolno-pomiarowego MZDW przed przystąpieniem do czynności kontrolnych poinformowali kierowcę o technice najeżdżania pojazdem na wagi i zjeżdżania z nich, jak również okazali mu do wglądu legitymację służbową i upoważnienie do przeprowadzenia kontroli, świadectwa legalizacji wagi i przyrządów pomiarowych, protokół z pomiaru nachylenia terenu na wyżej wymienionym stanowisku. Dokonanie powyższych czynności zostało przez kontrolowanego kierowcę potwierdzone w podpisanym przez niego oświadczeniu złożonym do protokółu kontroli.
Wskazano, iż zgodnie z art. 61 ust. 2 ustawy Prawo o ruchu drogowym ładunek powinien być tak umieszczony na pojeździe, by nie powodował przekroczenia dopuszczalnych nacisków osi pojazdu na drogę.
Zdaniem Samorządowego Kolegium Odwoławczego fakt, iż nie nastąpiło przekroczenie dopuszczalnej masy pojazdu w tonach nie może mieć wpływu na rozstrzygnięcie sprawy, gdyż obowiązujące w tym zakresie przepisy nie przewidują możliwości zróżnicowania wysokości kary w zależności od relacji między naciskiem na oś, a masą całkowitą pojazdu, jak również nie przewidują możliwości odstąpienia od kary pieniężnej, gdy mimo nacisku na osi nie wystąpi zmiana dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu. W interesie przewoźnika leży dołożenie staranności przy załadunku towaru na pojazd tak, aby ładunek został rozmieszczony w sposób, który uniemożliwiałby niedopuszczalne obciążenie poszczególnych osi pojazdu.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi D.M. i M. M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o jej uchylenie. W uzasadnieniu skargi skarżące podniosły, że w dniu wydania zaskarżonej decyzji powołany w jej uzasadnieniu przepis art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych już nie obowiązywał i z tego względu decyzja powinna być uchylona. Zarzuciły także, iż w czasie pomiaru nie zachowano wymogów określonych w zarządzeniu nr 39 Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie wprowadzenia przepisów metrologicznych o wagach samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu, gdyż miejscem kontroli nie była droga nr 631 tylko parking leśny położony przy tej drodze.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie, w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie. Wyjaśniło, że w dacie zaistnienia zdarzenia i decyzji organu I instancji obowiązywał przepis art. 13 ust. 2a i 2b powołanej ustawy, zaś obecnie kary wymierza się na podstawie art. 13g ustawy o drogach publicznych, dodanego ustawą z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie tej ustawy i zmianie niektórych innych ustaw. W ocenie organu zmiana numeracji artykułu powołanej ustawy nie ma jednak znaczenia w sprawie, bowiem w sprawach, które dotyczą kar za niezgodne z prawem działania lub zaniechania należy stosować przepisy obowiązujące w dacie zaistnienia zdarzenia, tj. w przedmiotowej sprawie w dniu przeprowadzenia kontroli.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznając powyższą skargę, wskazał, że zgodnie z art. 13 ust. 2a i 2b ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania w sprawie, za przejazd po drogach publicznych pojazdów, o których mowa w ust. 2 pkt 3 bez zezwolenia określonego przepisami Prawa o ruchu drogowym pobiera się kary pieniężne, zaś ich wysokość określa załącznik do ustawy. Ustawa ta została znowelizowana ustawą z dnia 14 listopada 2003 r. o zmianie ustawy o drogach publicznych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 200, poz. 1953) m.in. w ten sposób, że przepisowi art. 13 nadano inne brzmienie i dodano art. 13g o treści przytoczonej przez organ w odpowiedzi na skargę.
Z dniem wejścia w życie ww. ustawy nowelizującej ustawę o drogach publicznych, tj. z dniem 24 listopada 2003 r., podstawę prawną wymierzenia kary za przejazd pojazdem nienormatywnym i ustalenia jej wysokości stanowi przepis art. 13 g ust. 1 i 2, chyba że zachodzi sytuacja, o której mowa w art. 10 cyt. ustawy z dnia 14 listopada 2003 r. Zgodnie z tym przepisem przejściowym, do postępowań administracyjnych wszczętych a niezakończonych decyzją ostateczną przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Decyzja organu II instancji została podjęta w dniu [...], a więc po dniu wejścia w życie ustawy. Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż organy obu instancji jako podstawę materialnoprawną decyzji prawidłowo przyjęły wskazane przepisy ustawy o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym do dnia 23 listopada 2003 r.
Za bezzasadny uznano zarzut skarżących, odnoszący się do pomiarów nacisku na osi i masy całkowitej pojazdu. Kwestia ta została przez organy obu instancji z zachowaniem procedury administracyjnej w pełni wyjaśniona, a ustalenia w tym zakresie, jak i ocena prawna, zostały stosownie do wymogu art. 107 k.p.a. zawarte w uzasadnieniu decyzji. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że dopiero w skardze do Sądu skarżące podniosły zarzut naruszenia przepisów zarządzenia nr 39 i dokonania pomiaru nie na drodze nr 631, a przy drodze na parkingu leśnym. W ocenie Sądu pierwszej instancji, w okolicznościach tej sprawy brak jest podstaw do kwestionowania prawidłowości dokonanych pomiarów. Kierowca pojazdu przed rozpoczęciem przeprowadzenia czynności kontrolnych został poinformowany o technice najeżdżania pojazdem na wagi i zjeżdżania z nich, o możliwości sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wag ze świadectwami legalizacji, świadectwa legalności przyrządów pomiarowych oraz protokołu pomiaru równości terenu na stanowisku do ważenia pojazdów, następnie został zapoznany z treścią protokołu, który podpisał nie zgłaszając jakichkolwiek zastrzeżeń.
Fakt, że kontrola w istocie była dokonana na drodze wojewódzkiej (parking leśny znajduje się przy tej drodze), nie stanowi podstawy do podważenia prawidłowości pomiarów.
W konsekwencji Sąd pierwszej instancji na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej Ppsa) skargę oddalił
Od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosły skarżące, reprezentowane przez radcę prawnego i zaskarżając go w całości zarzuciły:
- naruszenie przepisów prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie zarządzenia Nr 39 Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie wprowadzenia przepisów metrologicznych o wagach samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu, polegające na niedopatrzeniu się błędów w ustaleniach przez organy administracji publicznej stanu faktycznego, będącego podstawą zaskarżonych decyzji, które miały istotny wpływ na treść tych decyzji i na przyjęciu, iż kontrola drogowa została przeprowadzona zgodnie z prawem, tj. na przesłance wynikającej z art. 174 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi;
- naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, poprzez nieprawidłowe skontrolowanie działalności administracji publicznej (art. 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) i niedopatrzenie się w wydanych decyzjach rażącego naruszenia prawa (art. 10 k.p.a.).
Wskazując na powyższe uchybienia, skarżące wniosły o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie sprawy, ewentualnie o przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżące podniosły, że Sąd pierwszej instancji nie odniósł się do zarzutu naruszenia przepisów zarządzenia Nr 39 Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie wprowadzenia przepisów metrologicznych o wagach samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu, pomimo że kontrolujący nie zastosowali wiążącego ich zarządzenia i dokonali wadliwej, a tym samym naruszającej interes prawny skarżących kontroli drogowej, która przebiegała z naruszeniem zasad prowadzenia kontroli opisanych w ww. zarządzeniu.
Skarżące zarzuciły również, iż Sąd pierwszej instancji pominął zarzut naruszenia przez organ I instancji art. 10 k.p.a. podczas, gdy zostały one pozbawione możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz możliwości zgłoszenia żądań, a o wszczętym postępowaniu dowiedziały się dopiero w momencie doręczenia decyzji administracyjnej wraz z protokołem kontroli.
Zdaniem skarżących, stworzenie im warunków do zajęcia stanowiska przed wydaniem decyzji miałoby w okolicznościach tej sprawy istotne znaczenie, bowiem na tym etapie postępowania mogłyby wykazać zasadność swoich twierdzeń.
Zdaniem skarżących, tak znaczne naruszenie art. 10 k.p.a. jest rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a., co powinno skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
W myśl art. 174 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:
1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny jest związany podstawami skargi kasacyjnej, bowiem według art. 183 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jedynie z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki normatywne zawarto w § 2 art.183 cyt. ustawy.
Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej wymaga prawidłowego ich określenia w samej skardze. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa, rozumianych jako najmniejsza jednostka redakcyjna oznaczona numerem artykułu (paragrafu, ustępu, punktu, podpunktu) ustawy, którym – zdaniem skarżącego – uchybił Sąd, formy naruszenia i ich uzasadnienia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego – wskazania dodatkowo, że wytknięte naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny jako sąd kasacyjny nie jest uprawniony do samodzielnego konkretyzowania zarzutów lub też stawiania hipotez co do tego, jakiego przepisu dotyczy podstawa skargi kasacyjnej. Kasacja nieodpowiadająca tym wymogom pozbawiona konstytuujących ją elementów treściowych uniemożliwia sądowi ocenę jej zasadności. Ze względu na to, że skarga kasacyjna jest bardzo sformalizowanym środkiem prawnym, jest obwarowana przymusem adwokacko-radcowskim (art. 175 § 1-3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Opiera się on na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze odpowiedni poziom merytoryczny i formalny.
Skarga kasacyjna złożona w rozpoznawanej sprawie nie do końca odpowiada przedstawionym wyżej wymogom. Powołując jako podstawę skargi kasacyjnej naruszenie prawa procesowego nie wskazano art. 174 pkt 2, a użyte w tej podstawie określenia "nieprawidłowego skontrolowania administracji publicznej i niedopatrzenia się w wydanych decyzjach rażącego naruszenia prawa", wymogu, o którym mowa w tym przepisie nie spełnia. Jednak wskazane uchybienie nie dyskwalifikuje skargi kasacyjnej w stopniu uzasadniającym jej odrzucenie.
Z uwagi na to, że w niniejszej sprawie autor skargi kasacyjnej zarzucił zarówno naruszenie prawa materialnego jak i prawa procesowego, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia prawa procesowego. Dopiero bowiem po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez Sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego ( wyrok NSA z dnia 9 marca 2005r., sygn. akt FSK 618/04 - ONS i NSA 2005 (6/120).
W rozpoznawanej sprawie w skardze kasacyjnej, pełnomocnik skarżących w zakresie naruszenia prawa procesowego zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i art. 10 kodeksu postępowania administracyjnego.
Powołany przepis art. 3 Ppsa składa się z trzech paragrafów i ośmiu punktów. Dotyczy on zakresu działania sądów administracyjnych, co dla profesjonalisty prawnika powinno być rzeczą oczywistą. Mimo to autor skargi kasacyjnej nie podał, o który dokładnie przepis tego artykułu chodzi. Naczelny Sąd Administracyjny tak postawionego zarzutu nie mógł uczynić przedmiotem merytorycznego rozpoznania. Jak wyżej wskazano jako sąd kasacyjny nie jest zobowiązany ani też uprawniony do samodzielnego określenia, który konkretnie przepis spośród zawartych w określonym artykule, został przez skarżącego objęty zarzutem naruszenia.
Oceniając zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 10 k.p.a. zauważyć należy, że podstawa skargi kasacyjnej wymieniona w art.174 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym odnosi się do naruszenia przepisów postępowania sądowego, a nie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego stanowionych przez organy administracji publicznej(wyrok z dnia 23 maja 2005r., sygn. akt OSK 1659/04 nie publ.).
Podkreślić należy, że przedmiotem skargi kasacyjnej jest orzeczenie sądowe ( art.173 § 1 Ppsa).Skoro skarga kasacyjna stanowi środek zaskarżenia orzeczenia sądowego, a nie decyzji administracyjnej to oznacza, ze podstawa tej skargi odnosi się do postępowania, które doprowadziło do wydania wspomnianego orzeczenia. Reguły tego postępowania zostały określone w powołanej ustawie Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Rozpoznając skargę sąd administracyjny stosuje przepisy powołanej ustawy, a nie przepisy ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego. Zatem podnosząc zarzut naruszenia przepisów postępowania należy w skardze kasacyjnej wskazać przepisy procedury sądowej. Analiza skargi kasacyjnej pozwala jednoznacznie stwierdzić, że zarówno w części wstępnej jak i w uzasadnieniu nie powołano żadnego przepisu cytowanej ustawy. Brak wskazania właściwej podstawy skargi kasacyjnej uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu ustosunkowanie się do podniesionych w niej zarzutów.
Odnośnie zarzutu naruszenia prawa materialnego przez niewłaściwe zastosowanie zarządzenia Nr 39 Prezesa Głównego Urzędu Miar z dnia 22 grudnia 2000 r. w sprawie wprowadzenia przepisów metrycznych (powinno być metrologicznych) o wagach samochodowych do ważenia pojazdów w ruchu (Dz. Urz. Miar i Probiernictwa Nr 6, poz. 40) stwierdzić należy, iż zawiera błędną nazwę i jest nietrafny. W ocenie autora skargi kasacyjnej niewłaściwe zastosowanie tego zarządzenia polegało na "niedopatrzeniu się błędu w ustaleniach przez organy administracji publicznej stanu faktycznego, będącego podstawą zaskarżonych decyzji i przyjęcie, że kontrola drogowa została przeprowadzona zgodnie z prawem".
Po pierwsze zauważyć należy, iż wspomniane zarządzenie zawiera siedemnaście paragrafów, zaś autor skargi kasacyjnej nie wskazał, który konkretnie paragraf tego zarządzenia został w tej sprawie naruszony. Po drugie w podstawie tej kwestionuje się prawidłowość przeprowadzenia kontroli. Niewątpliwie zagadnienie to dotyczy ustaleń faktycznych. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, że próba zwalczania ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd pierwszej instancji nie może nastąpić przez podniesienie zarzutu naruszenia prawa materialnego (art. 174 pkt 1 Ppsa). Może być ona skuteczna, jedynie w ramach podstawy kasacyjnej wymienionej w art. 174 pkt 2 ( por. wyrok NSA z dnia 6 lipca 2004 r. FSK 192/04 ONSAiWSA 2004, nr 3, poz. 68).
Nieprawidłowe sformułowanie podstaw skargi kasacyjnej uniemożliwia Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu związanemu granicami tego środka zaskarżenia kontrolę prawidłowości zaskarżonego wyroku.
Z powyższych względów, na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – skargę kasacyjną oddalono.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI