I OSK 1138/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, który utrzymał w mocy decyzję Wojewody Warmińsko-Mazurskiego o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na cele przebudowy linii elektroenergetycznej. Skarżący kasacyjnie podniósł zarzuty naruszenia prawa materialnego (art. 124 ust. 1 ugn, art. 3051 i 3052 kc) oraz przepisów postępowania (art. 7, 77, 80, 8, 9, 107 kpa), a także naruszenia zasad konstytucyjnych (art. 2, 64 Konstytucji RP). Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za pozbawioną waloru zasadności. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem sformalizowanym, wymagającym prawidłowego skonstruowania i uzasadnienia podstaw kasacyjnych. W ocenie NSA, zarzuty procesowe nie zostały wykazane w sposób wskazujący na istotny wpływ na wynik sprawy, a argumentacja skarżącego była często ogólnikowa, nieprecyzyjna lub powielała argumenty z wcześniejszych etapów postępowania. Sąd kasacyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego, wskazując, że skarżący nie wykazał błędnej wykładni przepisów przez Sąd I instancji, a zarzuty często dotyczyły ustaleń stanu faktycznego, co nie jest przedmiotem kontroli w ramach zarzutu naruszenia prawa materialnego. Sąd wyjaśnił również kwestie dotyczące obowiązku przeprowadzenia rokowań przed wydaniem decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości, uznając, że etap ten został przeprowadzony nieskutecznie, co uzasadniało wydanie decyzji administracyjnej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie wymogów formalnych skargi kasacyjnej w postępowaniu administracyjnym, interpretacja przepisów dotyczących ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na cele przesyłowe, zasady prowadzenia rokowań.
Dotyczy specyficznej sytuacji ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na cele przebudowy linii elektroenergetycznej. Nacisk na formalne wymogi skargi kasacyjnej.
Zagadnienia prawne (5)
Czy naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wymaga szczegółowego wykazania związku przyczynowego między wadliwością a treścią wyroku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, naruszenie przepisów postępowania może stanowić podstawę uwzględnienia skargi kasacyjnej tylko wtedy, gdy uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co wymaga wykazania bezpośredniego związku przyczynowego między wadliwością a wynikiem sprawy.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że skarga kasacyjna jest środkiem sformalizowanym, a zarzuty procesowe muszą być uzasadnione poprzez wykazanie istotnego wpływu uchybienia na wynik sprawy, co nie zostało uczynione przez skarżącego.
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na cele przebudowy linii elektroenergetycznej musi zawierać szczegółowy opis drogi dojazdowej do pasa technologicznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, żadna norma prawna nie nakłada obowiązku określenia w decyzji ograniczającej sposób korzystania z nieruchomości szczegółowego sposobu dojazdu do pasa technologicznego na czas dokonywania prac.
Uzasadnienie
Decyzja ma wskazywać obszar zajęcia na cel publiczny, a nie szczegółowy sposób dojazdu, a skarżący nie wskazał przepisu prawa nakładającego taki obowiązek.
Czy naruszenie zasad konstytucyjnych (np. zasady proporcjonalności, ochrony własności) może stanowić samoistną podstawę rozstrzygnięcia w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy Konstytucji RP, jako normy generalne, nie mogą stanowić samoistnej podstawy rozstrzygnięć w postępowaniu administracyjnym, lecz powinny być stosowane interpretacyjnie do przepisów ustaw zwykłych.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że normy konstytucyjne, takie jak zasada demokratycznego państwa prawnego czy prawo do własności, konkretyzują się w ustawach zwykłych i nie mogą być podstawą rozstrzygnięć bez odniesienia do konkretnych przepisów prawa materialnego lub procesowego.
Czy ustanowienie służebności przesyłu jest warunkiem koniecznym do wydania decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ustanowienie służebności przesyłu jest odrębnym trybem cywilistycznym, a uzyskanie decyzji zezwalającej na ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 ust. 1 ugn wyłącza możliwość ustanowienia służebności przesyłu.
Uzasadnienie
NSA wskazał, że tryb z art. 124 ugn i ustanowienie służebności przesyłu to odrębne instytucje prawne, a decyzja administracyjna w tym zakresie nie wymaga wcześniejszego ustanowienia służebności.
Jakie są wymogi dotyczące przeprowadzenia rokowań przed wydaniem decyzji o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przeprowadzenie rokowań jest obligatoryjne, ale ustawodawca nie określa ich formy ani szczegółowych dokumentów. Kluczowe jest zainicjowanie rokowań i próba uzyskania zgody właściciela.
Uzasadnienie
NSA uznał, że rokowania zostały przeprowadzone nieskutecznie, co uzasadniało wydanie decyzji administracyjnej, mimo braku formalnego porozumienia z właścicielem.
Przepisy (18)
Główne
u.g.n. art. 124 § 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 124 § 3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
ppsa art. 174 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 174 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
k.p.a. art. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.c. art. 305
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
k.c. art. 305 § 1
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
k.c. art. 49 § 1
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 124 ust. 1 ugn (błędne określenie zakresu ograniczenia własności, brak zakreślenia zakresu terytorialnego i drogi dojazdowej). • Naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 3051 i 3052 kc (nieuwzględnienie braku ustanowienia służebności przesyłu). • Naruszenie przepisów postępowania (art. 7, 77 § 1, 80 kpa) poprzez niewszechstronne ustalenie okoliczności, brak wskazania drogi dojazdowej, błędy w dokumentacji, niezrozumiałe stwierdzenia. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 8 § 1, 9 kpa) poprzez naruszenie zasad postępowania skutkujące podważeniem zaufania do organów. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 7 w zw. z art. 107 § 3 kpa) poprzez zaniechanie rzetelnego odniesienia się do argumentów skarżącego. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 107 § 1 pkt 3 kpa) poprzez wydanie decyzji bez oznaczenia stron. • Naruszenie zasad konstytucyjnych (art. 8 kpa w zw. z art. 2 Konstytucji RP) poprzez naruszenie zasady proporcjonalności. • Naruszenie zasad konstytucyjnych (art. 2 Konstytucji RP w zw. z art. 2 kpa) poprzez naruszenie zasady ochrony interesów w toku. • Naruszenie zasad konstytucyjnych (art. 64 Konstytucji RP) poprzez naruszenie zasady równej ochrony własności. • Nieprzeprowadzenie obligatoryjnego postępowania rokowaniowego.
Godne uwagi sformułowania
skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem prawnym i powinna czynić zadość nie tylko warunkom przewidzianym dla pisma w postępowaniu sądowym, lecz także właściwym dla niej wymaganiom konstrukcyjnym. • Sąd kasacyjny nie ma bowiem ani obowiązku, ani też uprawnienia by zastępując stronę, samodzielnie formułować argumentację, czy też dokonywać jej "odgadywania" w celu potwierdzenia tez i wniosków zawartych w środku zaskarżenia. • nie można zwalczać ustaleń i ocen stanu faktycznego – dokonanych przez organ i następnie kontrolowanych przez Sąd pierwszej instancji, na podstawie właściwych przepisów procesowych. • Decyzja z art. 124 ust. 1 ugn prowadzi zatem do trwałego ograniczenia prawa do nieruchomości, gdyż sprawia, że jej właściciel lub użytkownik wieczysty ma obowiązek znoszenia stanu ukształtowanego przebiegiem urządzeń infrastruktury przesyłowej.
Skład orzekający
Jerzy Siegień
przewodniczący sprawozdawca
Marek Stojanowski
sędzia
Jolanta Rudnicka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wymogów formalnych skargi kasacyjnej w postępowaniu administracyjnym, interpretacja przepisów dotyczących ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na cele przesyłowe, zasady prowadzenia rokowań."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości na cele przebudowy linii elektroenergetycznej. Nacisk na formalne wymogi skargi kasacyjnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii ograniczenia prawa własności na cele publiczne, ale argumentacja NSA skupia się głównie na formalnych brakach skargi kasacyjnej, co czyni ją mniej interesującą dla szerszego grona odbiorców.
“Nieruchomość pod linią energetyczną: NSA wyjaśnia, dlaczego skarga kasacyjna nie zawsze wystarczy.”
Sektor
energetyka
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.