I OSK 1136/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, który oddalił sprzeciw skarżącego od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze w przedmiocie ustalenia opłaty adiacenckiej. Skarżący zarzucił Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, w szczególności błędne zaaprobowanie przez organ odwoławczy zastosowania art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA). Argumentował, że wadliwość operatu szacunkowego mogła zostać usunięta przez organ odwoławczy w trybie art. 136 KPA, a jego zastosowanie doprowadziło do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że WSA prawidłowo ocenił, iż organ odwoławczy słusznie zastosował art. 138 § 2 KPA. Wskazano, że wady operatu szacunkowego, w tym przyjęcie do porównań nieruchomości o rażąco odmiennej powierzchni i niejasne kryteria weryfikacji, uniemożliwiały merytoryczne orzekanie. NSA podkreślił, że uzupełnienie materiału dowodowego w trybie art. 136 KPA nie obejmuje ponownego sporządzenia operatu szacunkowego, co stanowiłoby istotną część postępowania wyjaśniającego i uzasadniało zastosowanie art. 138 § 2 KPA. Sąd I instancji prawidłowo ocenił, że organ odwoławczy wskazał okoliczności, które należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, zgodnie z art. 138 § 2 zdanie drugie KPA. Ponadto, NSA zwrócił uwagę na związanie organów oceną prawną i wskazaniami zawartymi w poprzednich orzeczeniach sądowych (art. 153 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), które w tej sprawie dotyczyły prawidłowości wszczęcia postępowania i braku podstaw do umorzenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 138 § 2 KPA w kontekście wad operatu szacunkowego i możliwości zastosowania art. 136 KPA; związanie sądów i organów oceną prawną z poprzednich orzeczeń (art. 153 PPSA).
Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwości operatu szacunkowego w postępowaniu o ustalenie opłaty adiacenckiej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 KPA, uchylając decyzję organu I instancji i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania z powodu wadliwości operatu szacunkowego, mimo że wady te mogły być usunięte w trybie art. 136 KPA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 KPA, ponieważ wady operatu szacunkowego były na tyle istotne, że uniemożliwiały merytoryczne orzekanie, a ich usunięcie nie mieściło się w zakresie postępowania uzupełniającego przewidzianego w art. 136 KPA.
Uzasadnienie
Wady operatu szacunkowego, takie jak przyjęcie do porównań nieruchomości o rażąco odmiennej powierzchni i niejasne kryteria weryfikacji, uniemożliwiały merytoryczne orzekanie. Ponowne sporządzenie operatu szacunkowego stanowi istotną część postępowania wyjaśniającego, co uzasadnia zastosowanie art. 138 § 2 KPA, a nie art. 136 KPA.
Czy Sąd I instancji był związany oceną prawną i wskazaniami zawartymi w poprzednich orzeczeniach sądowych dotyczących tej samej sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Sąd I instancji był związany oceną prawną i wskazaniami zawartymi w poprzednich orzeczeniach sądowych zgodnie z art. 153 PPSA.
Uzasadnienie
Art. 153 PPSA ma charakter bezwzględnie obowiązujący i wiąże zarówno organy administracji, jak i sądy przy ponownym rozpoznawaniu tej samej sprawy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.
Przepisy (21)
Główne
ppsa art. 182 § 2a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 182 § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 183 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 151a § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 151a § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
kpa art. 138 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
u.g.n. art. 98a § 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 98a § 1a
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 148 § 1
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 148 § 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
ppsa art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pomocnicze
ppsa art. 183 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 193
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 141 § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 151a § 3
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
kpa art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
kpa art. 77
Kodeks postępowania administracyjnego
kpa art. 136
Kodeks postępowania administracyjnego
kpa art. 12
Kodeks postępowania administracyjnego
kpa art. 138 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
kpa art. 15
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ odwoławczy prawidłowo zastosował art. 138 § 2 KPA z powodu wadliwości operatu szacunkowego, które uniemożliwiały merytoryczne orzekanie i nie mogły być usunięte w trybie art. 136 KPA.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania przez Sąd I instancji, który zaaprobował zastosowanie przez organ odwoławczy trybu kasacyjnego z art. 138 § 2 KPA, mimo że wadliwość operatu mogła zostać usunięta w trybie art. 136 KPA, co doprowadziło do nieuzasadnionego przedłużenia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
operat szacunkowy oparty na właściwym doborze nieruchomości podobnych może stanowić podstawę rozstrzygnięcia sprawy • wady operatu z 28 sierpnia 2023 r. powodują, że spełnione zostały ustawowe przesłanki do wydania przez organ odwoławczy rozstrzygnięcia na podstawie art. 138 § 2 kpa • podjęcie rozstrzygnięcia w trybie art. 138 § 1 pkt 2 kpa wykraczałoby poza granice uzupełniającego postępowania dowodowego określone w art. 136 kpa i naruszałoby zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego • ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy [...] oraz sądy
Skład orzekający
Maciej Dybowski
przewodniczący sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 138 § 2 KPA w kontekście wad operatu szacunkowego i możliwości zastosowania art. 136 KPA; związanie sądów i organów oceną prawną z poprzednich orzeczeń (art. 153 PPSA)."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwości operatu szacunkowego w postępowaniu o ustalenie opłaty adiacenckiej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje kluczowe zasady postępowania administracyjnego dotyczące wadliwości dowodów i roli organu odwoławczego, co jest istotne dla praktyków. Pokazuje też znaczenie związania sądu poprzednimi orzeczeniami.
“Kiedy organ odwoławczy może uchylić decyzję z powodu wadliwego operatu? Kluczowa interpretacja NSA.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.