Orzeczenie · 2024-10-29

I OSK 1135/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-10-29
NSAnieruchomościŚredniansa
nieruchomościdrogi publiczneodszkodowaniewywłaszczeniegospodarka nieruchomościamispecustawa drogowaNSAskarga kasacyjnaWojewództwo Dolnośląskie

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Województwa Dolnośląskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, który oddalił skargę województwa na decyzję Wojewody Dolnośląskiego w przedmiocie ustalenia odszkodowania za przejęcie z mocy prawa nieruchomości pod drogę publiczną. Województwo Dolnośląskie zarzuciło Sądowi I instancji naruszenie przepisów prawa materialnego, w tym art. 22 ust. 1 specustawy drogowej, art. 12 ust. 5 specustawy w zw. z art. 132 ust. 5 ugn, art. 98 ust. 1 i 3 ugn oraz art. 21 ust. 2 Konstytucji RP, kwestionując niewłaściwe określenie podmiotu zobowiązanego do wypłaty odszkodowania. Zarzucono również naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez przedstawienie w uzasadnieniu stanu sprawy dotyczącego podmiotu niebędącego uczestnikiem postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał zarzuty za nieuzasadnione. Stwierdził, że przejęcie nieruchomości nastąpiło na podstawie art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a nie specustawy drogowej, co wykluczało zastosowanie zarzucanych przepisów specustawy. Podkreślono, że odszkodowanie ustala się według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości, co zostało prawidłowo zastosowane. Zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. uznano za nieistotny dla wyniku sprawy, gdyż nie uniemożliwiał kontroli kasacyjnej, a uczestnikiem postępowania była M. S.A. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalanie podmiotu zobowiązanego do wypłaty odszkodowania za nieruchomości przejęte pod drogi publiczne na podstawie art. 98 ust. 1 u.g.n. oraz brak zastosowania specustawy drogowej w takich przypadkach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji przejęcia nieruchomości z mocy prawa na podstawie decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości.

Zagadnienia prawne (3)

Kto jest podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania za przejęcie nieruchomości pod drogę publiczną na podstawie art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Podmiotem zobowiązanym do wypłaty odszkodowania jest ten, na rzecz którego nieruchomość przeszła z mocy prawa na własność, czyli w tym przypadku Województwo Dolnośląskie.

Uzasadnienie

Przejście własności nieruchomości pod drogę publiczną następuje z mocy prawa na podstawie art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, a odszkodowanie ustala się według zasad i trybu obowiązujących przy wywłaszczaniu nieruchomości, co zostało prawidłowo zastosowane przez sądy niższych instancji.

Czy przepisy specustawy drogowej (ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r.) mają zastosowanie do ustalenia odszkodowania za przejęcie nieruchomości pod drogi publiczne na podstawie art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepisy specustawy drogowej nie mają zastosowania w sytuacji, gdy przejście własności następuje z mocy prawa na podstawie art. 98 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami.

Uzasadnienie

Przejęcie nieruchomości pod drogi publiczne na podstawie art. 98 ust. 1 ugn jest skutkiem prawnorzeczowym decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości, niezależnym od przepisów specustawy drogowej.

Czy naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez przedstawienie w uzasadnieniu stanu sprawy dotyczącego podmiotu niebędącego uczestnikiem postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy?

Odpowiedź sądu

Nie, uchybienie to nie uniemożliwiło kontroli kasacyjnej ani nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Nawet jeśli w uzasadnieniu WSA pojawiła się wzmianka o nieprawidłowym podmiocie, to z akt sprawy i skargi kasacyjnej wynikało jasno, że odszkodowanie dotyczyło M. S.A., a ona była uczestnikiem postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Województwa Dolnośląskiego.

Przepisy (13)

Główne

u.g.n. art. 98 § 1

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 98 § 3

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Pomocnicze

specustawa drogowa art. 22 § 1

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

specustawa drogowa art. 12 § 5

Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych

u.g.n. art. 132 § 5

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Konstytucja RP art. 21 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.f.i.t.l. art. 3 § 3

Ustawa z dnia 16 grudnia 2005 r. o finansowaniu infrastruktury transportu lądowego

u.d.p. art. 20 § 17

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

u.d.p. art. 20 § 18

Ustawa z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 22 ust. 1 specustawy drogowej w zw. z art. 3 ust. 3 u.f.i.t.l. • Naruszenie art. 12 ust. 5 specustawy w zw. z art. 132 ust. 5 u.g.n. • Naruszenie art. 98 ust. 1 i 3 u.g.n. poprzez przyjęcie analogicznych zasad ustalania odszkodowania jak za wywłaszczenie na cele niezwiązane z inwestycjami drogowymi. • Naruszenie art. 21 ust. 2 Konstytucji RP. • Naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez przedstawienie stanu sprawy dotyczącego podmiotu niebędącego uczestnikiem postępowania.

Godne uwagi sformułowania

przejęcie przedmiotowej działki gruntu na własność Województwa Dolnośląskiego nie nastąpiło na podstawie przepisów powołanej ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. • Przejście prawa własności tej działki na rzecz Województwa Dolnośląskiego było skutkiem prawnorzeczowym ostateczności decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości powstałym z mocy samego prawa • zarzucane Sądowi I instancji uchybienie nie uniemożliwia kontroli kasacyjnej zaskarżonego wyroku.

Skład orzekający

Jakub Zieliński

sędzia

Piotr Niczyporuk

sędzia

Piotr Przybysz

przewodniczący sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie podmiotu zobowiązanego do wypłaty odszkodowania za nieruchomości przejęte pod drogi publiczne na podstawie art. 98 ust. 1 u.g.n. oraz brak zastosowania specustawy drogowej w takich przypadkach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przejęcia nieruchomości z mocy prawa na podstawie decyzji o zatwierdzeniu podziału nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odszkodowań za nieruchomości przejmowane pod drogi publiczne, co ma znaczenie praktyczne dla właścicieli nieruchomości i samorządów.

Kto zapłaci za drogę na Twojej działce? NSA wyjaśnia zasady odszkodowania.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst