I OSK 1124/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi na uchwałę Rady Miejskiej w S. w przedmiocie przystąpienia do scalenia i podziału nieruchomości. Pierwotnie skargę wniosła spółka akcyjna S.A., która była właścicielem działki. Zarzuciła ona, że jej działka, przeznaczona pod budowę ulicy i zabudowana, nie powinna być objęta postępowaniem scaleniowym bez jej zgody. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi (WSA) początkowo umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe po sprzedaży nieruchomości przez S.A. spółce z o.o. Następnie, po uchyleniu tego postanowienia przez NSA, WSA oddalił skargę S.A., stwierdzając utratę przez nią legitymacji procesowej. WSA uznał również, że spółka z o.o., jako nowy właściciel, nie miała prawa do wniesienia skargi, ponieważ nie wyczerpała procedury wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) uchylił wyrok WSA. NSA uznał, że WSA błędnie zinterpretował przepisy dotyczące następstwa prawnego. Stwierdził, że spółka z o.o., jako następca prawny S.A., nabyła prawo do kontynuowania skargi wniesionej przez poprzedniego właściciela. NSA podkreślił, że jeśli poprzedni właściciel wyczerpał wymagane środki zaskarżenia przed wniesieniem skargi, warunek ten jest spełniony również dla następcy prawnego. NSA wskazał również na błędy WSA w określeniu strony skarżącej i rozstrzygnięciu o sytuacji prawnej następcy prawnego. Sąd uznał, że zarzuty dotyczące meritum sprawy były przedwczesne, ponieważ WSA nie rozpoznał sprawy merytorycznie. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że następstwo prawne w postępowaniu sądowoadministracyjnym pozwala następcy prawnemu na kontynuowanie skargi wniesionej przez poprzednika, nawet jeśli ten nie dochował formalnego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, pod warunkiem, że poprzednik to wezwanie wykonał.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji następstwa prawnego w kontekście skargi na uchwałę rady gminy w sprawie scalenia nieruchomości, ale zasada dotycząca następstwa prawnego może mieć szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy spółka, która nabyła nieruchomość po wniesieniu skargi przez poprzedniego właściciela, posiada legitymację procesową do kontynuowania postępowania sądowoadministracyjnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, spółka będąca następcą prawnym poprzedniego właściciela nieruchomości nabywa prawo do kontynuowania skargi, jeśli poprzedni właściciel wyczerpał wymagane środki zaskarżenia.
Uzasadnienie
NSA uznał, że następstwo prawne jest instytucją prawa materialnego, która może wywoływać skutki procesowe. Skoro poprzedni właściciel wyczerpał tryb wezwania do usunięcia naruszenia prawa, warunek ten jest spełniony dla następcy prawnego, który wstępuje w jego prawa i obowiązki.
Czy WSA prawidłowo uznał, że brak formalnego wezwania do usunięcia naruszenia prawa przez nowego właściciela nieruchomości uniemożliwia mu skuteczne zaskarżenie uchwały rady gminy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli poprzedni właściciel wyczerpał procedurę wezwania do usunięcia naruszenia prawa, następca prawny nie musi powtarzać tej procedury.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że WSA błędnie zinterpretował art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, uznając, że nowy właściciel musi samodzielnie przejść przez procedurę wezwania do usunięcia naruszenia prawa, nawet jeśli poprzedni właściciel już to zrobił.
Czy odmowa przyznania legitymacji procesowej i nierozpatrzenie merytorycznych zarzutów przez sąd pierwszej instancji stanowi nieważność postępowania?
Odpowiedź sądu
Nie, samo nieuwzględnienie stanowiska strony lub bezzasadna odmowa przyznania legitymacji procesowej nie stanowi o nieważności postępowania, jeśli strona miała możliwość obrony swoich praw.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że nieważność postępowania z powodu pozbawienia strony możności obrony praw następuje tylko w przypadku rzeczywistego pozbawienia strony możliwości udziału w postępowaniu lub jego istotnej części na skutek uchybień procesowych, a nie w przypadku nieuwzględnienia jej wniosków.
Przepisy (16)
Główne
u.s.g. art. 101 § 1
Ustawa o samorządzie gminnym
Każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą rady gminy, może ją zaskarżyć do sądu administracyjnego po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Następca prawny skarżącego może kontynuować postępowanie, jeśli poprzednik wyczerpał wymagane środki zaskarżenia.
P.p.s.a. art. 50 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia. Legitymacja procesowa jest uzależniona od posiadania interesu prawnego.
Pomocnicze
u.s.g. art. 18 § 2
Ustawa o samorządzie gminnym
Ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 102 § 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 112
Ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 113 § 3
Ustawa o gospodarce nieruchomościami art. 104 § 4
P.p.s.a. art. 52
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 147
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 183 § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Nieważność postępowania skutkuje pozbawienie strony możności obrony swych praw.
P.p.s.a. art. 185 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 203 § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 29
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 30 § 4
Kodeks postępowania administracyjnego
W sprawach dotyczących praw zbywalnych lub dziedzicznych w razie zbycia lub śmierci strony w toku postępowania w miejsce dotychczasowej strony wstępują jej następcy prawni.
k.p.a. art. 156
Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Następstwo prawne pozwala spółce z o.o. na kontynuowanie skargi wniesionej przez poprzedniego właściciela nieruchomości. • Wyczerpanie procedury wezwania do usunięcia naruszenia prawa przez poprzedniego właściciela jest wystarczające dla następcy prawnego.
Odrzucone argumenty
Spółka z o.o. nie miała legitymacji procesowej do wniesienia skargi, ponieważ nie wyczerpała procedury wezwania do usunięcia naruszenia prawa. • Sprzedaż nieruchomości przez spółkę S.A. spowodowała utratę przez nią legitymacji procesowej.
Godne uwagi sformułowania
następstwo prawne jest przede wszystkim instytucją prawa materialnego, która może, ale nie musi wywoływać skutków procesowych • nie chodzi przy tym o rzeczywiste pozbawienie strony obrony swych praw i działania w postępowaniu, nie zaś, nawet bezzasadne, nieuwzględnienie stanowiska i wniosków stron oraz uczestników postępowania.
Skład orzekający
Jolanta Rajewska
przewodniczący sprawozdawca
Janina Antosiewicz
członek
Jerzy Bujko
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że następstwo prawne w postępowaniu sądowoadministracyjnym pozwala następcy prawnemu na kontynuowanie skargi wniesionej przez poprzednika, nawet jeśli ten nie dochował formalnego wezwania do usunięcia naruszenia prawa, pod warunkiem, że poprzednik to wezwanie wykonał."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji następstwa prawnego w kontekście skargi na uchwałę rady gminy w sprawie scalenia nieruchomości, ale zasada dotycząca następstwa prawnego może mieć szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia następstwa prawnego w postępowaniu administracyjnym, które ma kluczowe znaczenie praktyczne dla obrotu nieruchomościami i innych praw zbywalnych.
“Następca prawny przejmuje skargę: NSA wyjaśnia, jak działa sukcesja w postępowaniu administracyjnym.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.