I OSK 112/22

I OSK 112/22 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-02-05
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2022-01-18
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Dariusz Chaciński
Iwona Bogucka /sprawozdawca/
Monika Nowicka /przewodniczący/
Symbol z opisem
6180 Wywłaszczenie nieruchomości i odszkodowanie, w tym wywłaszczenie gruntów pod autostradę
Hasła tematyczne
Nieruchomości
Sygn. powiązane
I SA/Wa 1483/20 - Wyrok WSA w Warszawie z 2021-01-22
Skarżony organ
Wojewoda
Treść wyniku
Uchylono zaskarżony wyrok oraz decyzję I i II instancji
Powołane przepisy
Dz.U. 2020 poz 65
art. 129 ust. 5 pkt 3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami - t.j.
Dz.U. 1974 nr 10 poz 64
art. 36 ust. 1
Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości - tekst jednolity
Dz.U. 2024 poz 935
art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Monika Nowicka Sędziowie: sędzia NSA Iwona Bogucka (spr.) sędzia del. WSA Dariusz Chaciński Protokolant starszy asystent sędziego Wojciech Maciołek po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej J.G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 stycznia 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 1483/20 w sprawie ze skargi J.G. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia 25 maja 2020 r. nr 223/S/2020 w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości I. uchyla zaskarżony wyrok, zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty Mińskiego z dnia 2 grudnia 2019 r. nr GN.6821.3.1.2014; II. zasądza od Wojewody Mazowieckiego na rzecz J.G. kwotę 1.257 (jeden tysiąc dwieście pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z 22 stycznia 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 1483/20 oddalił skargę J.G. (dalej: skarżąca) na decyzję Wojewody Mazowieckiego (dalej także: organ, Wojewoda) z 25 maja 2020 r., nr 223/2020, którą utrzymano w mocy decyzję Starosty Mińskiego z 2 grudnia 2019 r. nr GN.6821.3.1.2014, odmawiającą ustalenia odszkodowania z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości położonej w M., działka nr [...] o powierzchni 0,0923 ha, na skutek posadowienia słupa stacji transformatorowej 15/0,4 wraz z linią elektroenergetyczną niskiego napięcia 15 kV.
Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych.
W dniu 15 kwietnia 2014 r. skarżąca wystąpiła o ustalenie odszkodowania za zajęcie nieruchomości pod budowę stacji trafo oraz linii wysokiego napięcia. Starosta Miński, decyzją z 31 marca 2015 r. ustalił na rzecz skarżącej odszkodowanie za zmniejszenie wartości nieruchomości, zobowiązując właściciela linii energetycznej i stacji transformatorowej do wypłaty odszkodowania.
Po rozpatrzeniu odwołania wniesionego przez podmiot zobowiązany do wypłaty odszkodowania, Wojewoda Mazowiecki decyzją z 8 czerwca 2015 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wyrokiem z 7 stycznia 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 2418/15 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Wojewody. W konsekwencji, Wojewoda decyzją z 30 listopada 2018 r. nr 492/S/2018 uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, ponieważ uznał, że jej rozpatrzenie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części.
Ponownie rozpoznając sprawę, Starosta Miński decyzją z dnia 2 grudnia 2019 r. odmówił ustalenia odszkodowania z tytułu zmniejszenia wartości przedmiotowej nieruchomości, ponieważ skarżąca nie była właścicielem nieruchomości w dacie ograniczenia prawa własności.
Rozstrzygnięcie to zostało utrzymane w mocy przez Wojewodę Mazowieckiego decyzją z 25 maja 2020 r., nr 223/2020. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że nieruchomość stanowiła w dniu wydania decyzji z 15 stycznia 1971 r. własność poprzednika prawnego skarżącej. Decyzją tą Wydział Spraw Wewnętrznych Prezydium Powiatowej Rady Narodowej zezwolił Zakładowi Energetycznemu na budowę linii elektroenergetycznej napowietrznej 110 kV w Mińsku Mazowieckim oraz stacji transformatorowej 15/0, 4- słupowej przez grunt, ponad gruntami stanowiącymi własność prywatną 5 właścicieli, zgodnie z decyzją o zatwierdzeniu planu realizacyjnego. Decyzja zezwalająca na budowę została wydana na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (t.j. z 1974 r. Dz. U. Nr 10, poz. 64, dalej: ustawa z 1958 r.). Z treści tej decyzji wynika, że w wypadku powstania strat na działkach, wynikłych z działań przedsiębiorstwa, właściciele i użytkownicy tych nieruchomości mają prawo do odszkodowania (art. 36 ustawy). Obecnie obowiązujące przepisy, tj. art. 124 ustawy z 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (t.j. z 2020 r. Dz. U. poz. 1990 ze zm., dalej: u.g.n.) odpowiada treścią uchylonemu art. 35 ustawy z 1958 r. W okolicznościach sprawy roszczenie odszkodowawcze należy rozpatrywać w świetle obecnie obowiązującej ustawy, czyli art. 124 ust. 4 i art. 128 ust. 4 u.g.n.
Wojewoda uznał, że organ I instancji prawidłowo ustalił, że skarżąca stała się właścicielem nieruchomości w ramach następstwa prawnego i wstąpiła w ogół praw i obowiązków pierwotnego właściciela, ale mających charakter cywilny. Przyznanie odszkodowania nie ma w tym wypadku charakteru cywilnego, co powoduje, że w stosunku do przedmiotowego uprawnienia publicznoprawnego wymagana jest podstawa prawna wskazująca na przejście tego prawa na następców prawnych. Jednak w odniesieniu do żądania odszkodowania za ograniczenie korzystania z nieruchomości w trybie art. 124 u.g.n. brak jest przepisów szczególnych, które przewidywałyby tego rodzaju przejście prawa. Stąd też odszkodowanie, o którym mowa w art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. jest odszkodowaniem należnym tylko podmiotowi wywłaszczonemu. Ustalenie, że skarżąca nie była osobą wywłaszczoną, czyni jej żądanie bezzasadnym.
Na decyzję Wojewody skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Mazowiecki wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Zaskarżonym wyrokiem Sąd I instancji skargę oddalił. W uzasadnieniu wyroku wyjaśniono, że przedmiotem sporu w rozpatrywanej sprawie jest ustalenie, czy uprawnionym do odszkodowania, o którym mowa w art. 36 ust. 1 ustawy z 1958 r. oraz art. 128 ust. 4 u.g.n., może być aktualny (każdoczesny) właściciel nieruchomości, czy tylko właściciel gruntu, który doznał ograniczenia tego prawa. Niesporne jest, że skarżąca nie była właścicielem przedmiotowej nieruchomości w dacie ograniczenia prawa własności, innymi słowy nie była osobą wywłaszczoną w rozumieniu art. 128 ust. 1 u.g.n. Przepis art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. uprawnia starostę do wydania odrębnej decyzji o ustaleniu odszkodowania, w związku z uprzednim wydaniem decyzji wywołującej skutek ograniczenia praw, które do niej przysługiwały. Jednakże w przedmiotowej sprawie ograniczone zostały prawa poprzednika prawnego skarżącej, który nabył nieruchomość w drodze zasiedzenia w dniu 1 stycznia 1959 r. Oznacza to, że w dniu wydania decyzji z 15 stycznia 1971 r. działka nie była własnością skarżącej. Obecne regulacje dotyczące administracyjnoprawnego trybu ustalania odszkodowania za skutki decyzji powodującej ograniczenie prawa przysługującego do nieruchomości, poprzez założenie na niej określonych urządzeń infrastruktury technicznej (np. art. 128 ust. 4 w zw. z art. 124 u.g.n.) stosuje się właśnie wtedy, gdy właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości doznał takiego ograniczenia z decyzji wydanej wobec tego podmiotu. Okoliczność, że skarżąca nie była właścicielem przedmiotowej nieruchomości w dacie ograniczenia prawa własności wyklucza dopuszczalność ustalenia odszkodowania w trybie administracyjnym na podstawie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami, w związku z art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n..
Sąd I instancji wskazał, że w orzecznictwie sądowoadministracyjnym w ostatnich latach przeważa pogląd o możliwości zastosowania art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. do stanów przeszłych, ale generalnie pogląd ten odnosi się do osób wywłaszczonych, będących adresatami decyzji wydanych w okresie minionym. W niniejszej sprawie z wnioskiem wystąpiła natomiast spadkobierczyni ówczesnego właściciela nieruchomości. Uznanie natomiast, że roszczenie dotyczące przyznania odszkodowania nie ma w tym wypadku charakteru cywilnego powoduje, że wprawdzie - jako prawo publicznoprawne, realizowane na drodze administracyjnej - nie podlega przedawnieniu, tym niemniej należy w takiej sytuacji wskazać na jakiej podstawie prawnej to prawo przysługuje następcy prawnemu. W przypadku praw o charakterze publicznoprawnym musi bowiem istnieć podstawa prawna wskazująca na przejście tego prawa na następców prawnych. Zgodnie z art. 128 ust. 1 u.g.n., wywłaszczenie własności nieruchomości, użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego, następuje za odszkodowaniem na rzecz osoby wywłaszczonej. Na gruncie art. 128 ust. 4 u.g.n., podmiotem uprawnionym do odszkodowania jest osoba wywłaszczona, czyli poprzedni właściciel nieruchomości. Zgodnie z definicją zawartą w art. 4 pkt 4 u.g.n., gdy mowa o poprzednim właścicielu - należy przez to rozumieć osobę, która została pozbawiona prawa własności nieruchomości wskutek jej wywłaszczenia albo przejęcia na rzecz Skarbu Państwa lub na rzecz jednostki samorządu terytorialnego na podstawie innych tytułów. Z podanych względów Sąd I instancji stwierdził, że wydane w sprawie decyzje są prawidłowe.
W skardze kasacyjnej skarżąca wniosła o uchylenie wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Sądowi I instancji zarzucono naruszenie prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj. art. 35 ust. 1 i art. 36 ust. 1 ustawy z 1958 r., art. 128 ust. 1 i ust. 4 u.g.n. oraz art. 129 ust. 5 pkt 1 i 3 u.g.n. przez jego błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie, polegającą na ograniczeniu kręgu osób uprawnionych do otrzymania odszkodowania wskazanego w ww. przepisie i pominięcie uprawnienia przysługującego spadkobiercom właściciela (sukcesorom generalnym) nieruchomości wymienionej w art. 35 ust. 1 ustawy z 1958 r., tj. uprawnienia skarżącej, skutkiem czego było wydanie wyroku oddalającego skargę na decyzję Wojewody o odmowie ustalenia odszkodowania z tytułu zmniejszenia wartości nieruchomości w sytuacji, w której właściwie ustalony krąg podmiotów uprawnionych do otrzymania odszkodowania zawiera w sobie spadkobierców (sukcesorów generalnych). W konsekwencji Sąd oddalił skargę, czym naruszył ww. przepisy, a również konstytucyjnie chronione prawo własności nieruchomości oraz prawo do ograniczenia prawa własności (wywłaszczenia) jedynie za słusznym odszkodowaniem, podczas gdy właściwa wykładnia przepisów powinna prowadzić do uwzględnienia skargi.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podkreślono, że orzecznictwo sądów administracyjnych, dotyczące interpretacji art. 128 ust. 1 u.g.n., a w związku z tym i kręgu podmiotów uprawnionych do otrzymania odszkodowania, o którym mowa w art. 129 ust. 5 pkt. 3 u.g.n., było rozbieżne do czasu podjęcia uchwały I OPS 1/20. W uchwale tej przyjęto w szczególności, że "Odszkodowanie, o którym mowa w art. 36 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości (Dz. U. z 1974 r. Nr 10, poz. 64 z późn. zm.), może być od dnia 1 stycznia 1998 r. ustalone na podstawie art. 129 ust. 5 pkt 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2020 r. poz. 65 z późn. zm.) dla spadkobiercy właściciela nieruchomości wymienionej w art. 35 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości."
Mając na uwadze wskazaną uchwałę, Sąd I instancji dokonał zatem błędnej wykładni, a następnie niewłaściwie zastosował przepisy prawa, niezasadnie eliminując z kręgu podmiotów uprawnionych do odszkodowania spadkobierczynię właściciela nieruchomości.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną uczestnik postępowania P. S.A. w L. wniosła o jej oddalenie, zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz wniosła o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W uzasadnieniu wskazano, że odszkodowanie, o którym mowa w art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n., jest odszkodowaniem należnym tylko podmiotowi, którego prawo własności zostało ograniczone, prawo to nie przechodzi co do zasady na następów prawnych właściciela nieruchomości z dnia ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości. Sąd I instancji oraz organy powołały aktualne orzecznictwo sądowo-administracyjne, w którym wyrażono pogląd, że odszkodowanie przysługuje tylko osobie wywłaszczonej. Zakres uprawnień nabywanych w drodze dziedziczenia obejmuje prawa majątkowe o charakterze cywilnym. W przypadku uprawnień mających swoje źródło w przepisach prawa administracyjnego, konieczna jest wyraźna norma prawna, przewidująca możliwość wystąpienia z żądaniem także przez spadkobierców.
Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935; dalej: p.p.s.a.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono żadnej z przesłanek nieważności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego rozpoznanie sprawy nastąpiło w granicach zgłoszonych podstaw i zarzutów skargi kasacyjnej. Stosownie do przepisu art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna winna zawierać zarówno przytoczenie podstaw kasacyjnych, jak i ich uzasadnienie. Przytoczenie podstaw kasacyjnych oznacza konieczność konkretnego wskazania tych przepisów, które zostały naruszone w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną, co ma istotne znaczenie ze względu na zasadę związania Sądu II instancji granicami skargi kasacyjnej.
Rozpoznana w tych granicach skarga kasacyjna okazała się uzasadniona, trafny jest zarzut błędnej wykładni, a w konsekwencji niewłaściwego zastosowania art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. w zw. z art. 36 ust. 1 ustawy z 1958 r.
Okoliczności faktyczne sprawy nie są kwestionowane. Skarżąca jest spadkobierczynią właściciela nieruchomości, w stosunku do którego została wydana decyzja na podstawie art. 35 ust. 1 ustawy z 1958 r. Jako aktualna właścicielka nieruchomości, skarżąca zwróciła się o ustalenie odszkodowania za jej zajęcie pod budowę stacji trafo i linii wysokiego napięcia. Trafnie też Sąd I instancji zidentyfikował przedmiot sporu wskazując, że jest nim ustalenie, czy uprawnionym do odszkodowania, o którym mowa w art. 36 ust. 1 ustawy 1958 r. oraz art. 128 ust. 4 u.g.n. może być aktualny (każdoczesny) właściciel nieruchomości, czy tylko właściciel gruntu, który doznał ograniczenia tego prawa.
Nie jest natomiast prawidłowe stanowisko Sądu I instancji, który podzielił w tej kwestii pogląd organów obu instancji, że prawo domagania się odszkodowania przysługuje tylko właścicielowi wywłaszczonej nieruchomości, wobec czego nie przysługuje ono spadkobiercom byłego właściciela, jako następcom prawnym na mocy sukcesji generalnej.
Trafnie w skardze kasacyjnej zwrócono uwagę na uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z 22 lutego 2021 r., I OPS 1/20. Uchwała ta zapadła z wniosku Prezesa NSA, w którym wskazano, że w orzecznictwie sądów administracyjnych zaznaczyła się rozbieżność i wyodrębniły trzy poglądy, dotyczące określenia podmiotu uprawnionego do ubiegania się o ustalenie i wypłatę odszkodowania na podstawie art. 129 ust. 5 pkt 3 w zw. z art. 128 ust. 4 u.g.n. oraz w zw. z art. 36 ust. 1 ustawy z 1958 r. W myśl pierwszego poglądu, podmiotem legitymowanym do uzyskania odszkodowania jest tylko ten, który doznał ograniczenia własności nieruchomości w chwili jej zajęcia. Prawo do odszkodowania, co do zasady, nie przechodzi bowiem na następców ani syngularnych, ani uniwersalnych. W myśl drugiego poglądu, żądanie ustalenia i wypłaty odszkodowania w związku z ograniczeniem praw do nieruchomości przysługuje następcom prawnym wywłaszczonego właściciela na zasadzie sukcesji uniwersalnej, bezzasadne jest natomiast żądanie ustalenia takiego odszkodowania przez następców prawnych właściciela nieruchomości, których następstwo nie jest pod tytułem ogólnym. W myśl poglądu trzeciego, zaspokojenie roszczeń zgłoszonych przez właściciela lub użytkownika wieczystego co prawda wyłącza dopuszczalność ich zgłoszenia w przyszłości przez następców prawnych tych osób, jeżeli jednak roszczenia te nie zostały dotychczas zgłoszone - a nieruchomość została zbyta na rzecz innego podmiotu - to wówczas takie roszczenie może zgłosić nabywca nieruchomości.
Rozpoznając wniosek o wyjaśnienie przepisów, których stosowanie wywołało rozbieżności w orzecznictwie, Naczelny Sąd Administracyjny przyjął w powołanej uchwale, że odszkodowanie, o którym mowa w art. 36 ust. 1 ustawy z 1958 r., może być od dnia 1 stycznia 1998 r. ustalone na podstawie art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. dla spadkobiercy właściciela nieruchomości wymienionej w art. 35 ust. 1 ustawy z 1958 r. Natomiast odszkodowanie to nie może być ustalone na podstawie art. 129 ust. 5 pkt 3 u.g.n. na rzecz nabywcy nieruchomości w drodze umowy zawartej po dniu czasowego zajęcia tej nieruchomości w trybie określonym w art. 35 ust. 1 ustawy z 1958 r.
W uzasadnieniu uchwały wyjaśniono, że przyjęcie stanowiska, że osobą uprawnioną do otrzymania odszkodowania jest wyłącznie osoba wywłaszczona, rozumiana jako osoba pozbawiona prawa do nieruchomości lub ograniczona w wykonywaniu tego prawa, nie jest do zaakceptowania, ponieważ narusza konstytucyjną zasadę ochrony własności i prawa dziedziczenia oraz dopuszczalność wywłaszczenia za słusznym odszkodowaniem (art. 21 Konstytucji RP). W przypadkach bowiem, w których przepisy prawa przewidują, że ustalenie odszkodowania z tytułu wywłaszczenia następuje w odrębnym postępowaniu, czy też w przypadku, gdy strony (osoba wywłaszczona lub podmiot zobowiązany do uiszczenia odszkodowania) uczyniły przedmiotem zaskarżenia decyzję wywłaszczeniową, ale tylko w części dotyczącej ustalenia odszkodowania, śmierć osoby wywłaszczonej spowodowałaby konieczność umorzenia postępowania dotyczącego ustalenia odszkodowania, skoro spadkobiercy osoby wywłaszczonej nie mogliby wstąpić w prawa i obowiązki swojego spadkodawcy. W ten sposób doszłoby do wywłaszczenia prawa bez ustalenia odszkodowania, z jednoczesnym pozbawieniem ochrony prawa do dziedziczenia. Za stanowiskiem, zgodnie z którym spadkobierca osoby wywłaszczonej jest podmiotem uprawnionym do uzyskania odszkodowania w miejsce niezaspokojonego roszczenia odszkodowawczego byłego właściciela przemawia zatem zarówno konstytucyjna zasada ochrony prawa dziedziczenia, jak i konstytucyjna zasada, zgodnie z którą wywłaszczenie jest dopuszczalne jedynie wówczas, gdy jest dokonywane na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. Tym samym przyjęcie stanowiska, że spadkobierca osoby wywłaszczonej nie jest osobą uprawnioną do uzyskania odszkodowania w miejsce właściciela, którego roszczenie odszkodowawcze nie zostało zaspokojone, pozostawałoby w oczywistej sprzeczności z konstytucyjną zasadą, zgodnie z którą wywłaszczenie może nastąpić tylko za słusznym odszkodowaniem. Zachowanie tej konstytucyjnej zasady, że wywłaszczenie może nastąpić tylko za słusznym odszkodowaniem, w przypadku gdy osoba wywłaszczona zmarła przed zaspokojeniem roszczenia odszkodowawczego, możliwe jest tylko wówczas gdy w miejsce zmarłego, podmiotami uprawnionymi do uzyskania odszkodowania będą jego spadkobiercy. To bowiem z konstytucyjnej zasady, że wywłaszczenie może nastąpić jedynie wówczas gdy dokonywane jest na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem oraz konstytucyjnej zasady ochrony prawa dziedziczenia wynika, że odszkodowanie z tytułu wywłaszczenia, które jest prawem majątkowym o charakterze kompensacyjnym, mogą nabyć spadkobiercy osoby wywłaszczonej, która zmarła przed nabyciem odszkodowania. Przyjęcie odmiennego stanowiska powodowałoby, że spadkobiercy osoby wywłaszczonej, którzy jako sukcesorzy pod tytułem ogólnym (uniwersalnym) wstępują w ogół praw i obowiązków zmarłego właściciela, w tym również praw i obowiązków związanych z wywłaszczoną już nieruchomością, pozbawieni zostaliby udziału w niezaspokojonych prawach majątkowych swojego spadkodawcy, przysługujących mu z tytułu wywłaszczenia własności nieruchomości, a konsekwencją tego stanu rzeczy byłoby wywłaszczenie bez odszkodowania.
Stanowisko przyjęte w uchwale skład Naczelnego Sądu Administracyjnego orzekający w niniejszej sprawie podziela i nie znajduje podstaw do zastosowania art. 269 § 1 p.p.s.a. Natomiast odmienne stanowisko Sądu I instancji w tej sytuacji nie może zostać zaakceptowane.
Mając na uwadze podane argumenty i uznając sprawę za dostatecznie wyjaśnioną do rozstrzygnięcia, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 188 p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1. sentencji. O kosztach postępowania sądowego postanowiono na podstawie art. 203 pkt 1 i art. 200 w zw. z art. 205 pkt 2 i art. 207 § 1 p.p.s.a.