Orzeczenie · 2008-02-13

I OSK 112/07

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2008-02-13
NSAnieruchomościŚredniansa
nieruchomościpodział nieruchomościdostęp do drogi publicznejsłużebność gruntowawspólnota mieszkaniowapostępowanie administracyjnestrona postępowaniawznowienie postępowaniaNSA

Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie sygn. akt I OSK 112/07 dotyczył skargi kasacyjnej Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ul. [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. o umorzeniu postępowania w sprawie wznowienia postępowania o podział nieruchomości. Sprawa wywodziła się z decyzji organu pierwszej instancji zatwierdzającej projekt podziału działki, która miała zapewnić dostęp do drogi publicznej poprzez ustanowienie służebności gruntowej. Wspólnota Mieszkaniowa wniosła o wznowienie postępowania, twierdząc, że nie została o nim zawiadomiona i że narusza ono jej interesy, w tym dostęp do nieruchomości i śmietnika. Organ pierwszej instancji odmówił uchylenia pierwotnej decyzji, uznając Wspólnotę za niebędącą stroną postępowania podziałowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło tę decyzję i umorzyło postępowanie, stwierdzając, że wniosek o wznowienie nie powinien był zostać złożony przez podmiot niebędący stroną. WSA w Warszawie oddalił skargę Wspólnoty, uznając, że nie wykazała ona interesu prawnego w postępowaniu podziałowym. NSA w niniejszym wyroku oddalił skargę kasacyjną Wspólnoty, podzielając stanowisko WSA. Sąd uznał, że Wspólnota nie posiadała przymiotu strony w postępowaniu o podział nieruchomości, gdyż nie wykazała przepisu prawa materialnego, z którego wynikałyby jej prawa do spornej działki. NSA odniósł się również do zarzutów dotyczących składu orzekającego (asesora sądowego) i zgodności przepisów z Konstytucją, uznając je za nieuzasadnione w świetle obowiązujących przepisów i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego. Sąd podkreślił, że kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie legitymacji procesowej Wspólnoty jako strony postępowania administracyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie kręgu stron w postępowaniu o podział nieruchomości oraz dopuszczalność orzekania przez asesorów sądowych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej Wspólnoty Mieszkaniowej i nie stanowi przełomu w interpretacji przepisów.

Zagadnienia prawne (3)

Czy Wspólnota Mieszkaniowa posiada przymiot strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym podziału nieruchomości, jeśli nie jest właścicielem ani użytkownikiem wieczystym nieruchomości objętej podziałem?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Wspólnota Mieszkaniowa nie posiada przymiotu strony w postępowaniu o podział nieruchomości, jeśli nie wykazała przepisu prawa materialnego, z którego wynikałyby jej prawa do spornej działki.

Uzasadnienie

Interes prawny w postępowaniu o podział nieruchomości ma właściciel lub użytkownik wieczysty nieruchomości podlegającej podziałowi. Wspólnota nie wykazała takiego interesu.

Czy orzekanie przez asesora sądowego w składzie sądu administracyjnego pierwszej instancji, na podstawie art. 26 § 2 P.u.s.a., jest zgodne z Konstytucją RP i Prawem o postępowaniu przed sądami administracyjnymi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, orzekanie przez asesora sądowego w składzie sądu administracyjnego pierwszej instancji jest zgodne z prawem, a czynności asesorów podjęte przed utratą mocy zakwestionowanego przepisu są ważne.

Uzasadnienie

Asesor sądowy, któremu powierzono pełnienie czynności sędziowskich, jest równoznaczny z pojęciem sędziego w zakresie orzekania. Nawet jeśli pojawiają się wątpliwości co do konstytucyjności przepisów umożliwiających orzekanie przez asesorów, czynności podjęte przez nich przed utratą mocy tych przepisów są chronione.

Czy naruszenie przepisów postępowania, polegające na wydaniu decyzji przez osobę, która brała udział w wydaniu decyzji dotychczasowej, stanowi podstawę do wznowienia postępowania lub wyłączenia tej osoby?

Odpowiedź sądu

Nie, samo uczestnictwo w wydaniu decyzji dotychczasowej nie jest samoistną podstawą do wyłączenia pracownika w postępowaniu wznowieniowym, chyba że zaistnieją przesłanki z art. 24 § 3 K.p.a. dotyczące braku bezstronności.

Uzasadnienie

Ustawodawca nie zakłada a priori konfliktu interesów w przypadku złożenia wniosku o wznowienie postępowania. W przypadku organu, rozstrzygające znaczenie ma art. 150 § 2 K.p.a., a w odniesieniu do pracownika muszą zaistnieć konkretne przesłanki z art. 24 § 3 K.p.a.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Wspólnoty Mieszkaniowej.

Przepisy (57)

Główne

u.g.n. art. 93 § ust. 3

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 97 § ust. 1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

P.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

u.g.n. art. 95 § pkt 4

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 96 § ust.1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 97 § ust.3

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 4

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 151 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 24 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 24 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 149 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 124 § § 1 pkt 5

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 193

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Konstytucja RP art. 32 § ust.1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 45 § ust.1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 175 § ust.1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 178

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 179

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 180

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 181

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

EKPC art. 6 § ust.1

Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności

Karta Praw Podstawowych UE

Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej

P.u.s.a. art. 26 § § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 183 § § 2 pkt 4

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 24 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 16 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.u.s.a. art. 26 § § 2

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 16 § § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 120

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.u.s.p. art. 135 § § 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych

Konstytucja RP art. 45 § ust.1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. b

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 24 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 145 § § 1 pkt 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138

Kodeks postępowania administracyjnego

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

k.p.a. art. 150 § § 2

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 24 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

P.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.g.n. art. 93 § ust.3

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

u.g.n. art. 97 § ust.1

Ustawa o gospodarce nieruchomościami

k.p.a. art. 28

Kodeks postępowania administracyjnego

Uchwała NSA

Legitymacja strony w postępowaniu o podział nieruchomości pozwala na pominięcie innych przesłanek materialnoprawnych podziału nieruchomości.

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wspólnota Mieszkaniowa nie wykazała przepisu prawa materialnego, z którego wynikałyby jej prawa do spornej działki, co skutkuje brakiem przymiotu strony w postępowaniu o podział nieruchomości.

Odrzucone argumenty

Zarzut nieważności postępowania z powodu orzekania przez asesora sądowego. • Zarzut naruszenia art. 24 § 3 K.p.a. poprzez brak wyłączenia pracownika, który brał udział w wydaniu decyzji dotychczasowej. • Zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez uproszczone przedstawienie stanu faktycznego. • Zarzut naruszenia art. 7 i 77 K.p.a. poprzez błędne przypisanie ciężaru dowodu stronie.

Godne uwagi sformułowania

Wspólnota nie wykazała przepisu prawa materialnego, z którego wynikałyby jej prawa (nie roszczenia) do spornej działki. • Skoro zaś Wspólnota nie jest stroną, gdyż w postępowaniu podziałowym stroną jest tylko podmiot mający tytuł prawny do nieruchomości objętej podziałem, to błędem było wznowienie postępowania. • Asesor jest sędzią w zakresie powierzonych mu zadań.

Skład orzekający

Małgorzata Borowiec

przewodniczący

Roman Ciąglewicz

sprawozdawca

Małgorzata Pocztarek

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie kręgu stron w postępowaniu o podział nieruchomości oraz dopuszczalność orzekania przez asesorów sądowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej Wspólnoty Mieszkaniowej i nie stanowi przełomu w interpretacji przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z prawem do bycia stroną w postępowaniu administracyjnym oraz składem sądu, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego.

Kto jest stroną w postępowaniu o podział nieruchomości? NSA wyjaśnia.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst