I OSK 1105/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną S.B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił skargę S.B. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Sprawa dotyczyła odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Dyrektora Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, która nie wyraziła zgody na oddanie przez S.B. części nabytej od rodziców nieruchomości rolnej w posiadanie pod budowę elektrowni fotowoltaicznej przed upływem 5 lat od jej nabycia. S.B. nabył nieruchomość w drodze darowizny od rodziców i argumentował, że jako osoba bliska nie podlegał ograniczeniom wynikającym z art. 2b ust. 1 i 2 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego (u.k.u.r.), a w konsekwencji Dyrektor KOWR nie miał kompetencji do wydania merytorycznej decyzji w tej sprawie. WSA oddalił skargę, uznając, że decyzja Ministra nie była dotknięta wadami uzasadniającymi stwierdzenie nieważności. NSA uznał jednak skargę kasacyjną za zasadną. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 2b ust. 4 pkt 1 lit. a) u.k.u.r., przepisy dotyczące obowiązku prowadzenia gospodarstwa rolnego i zakazu zbywania nieruchomości nie stosuje się do nieruchomości rolnej zbywanej lub oddawanej w posiadanie osobie bliskiej. NSA stwierdził, że S.B., jako nabywca od rodziców, jest osobą bliską w rozumieniu ustawy i nie podlegał tym ograniczeniom. W związku z tym, decyzja Dyrektora KOWR została wydana w sytuacji pierwotnej bezprzedmiotowości postępowania administracyjnego, co stanowiło rażące naruszenie prawa. NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA oraz decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, zasądzając jednocześnie zwrot kosztów postępowania na rzecz S.B.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego dotyczących obrotu nieruchomościami rolnymi w rodzinie oraz stosowania trybu stwierdzenia nieważności decyzji w przypadku rażącego naruszenia prawa.
Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia nieruchomości rolnej od osoby bliskiej i zastosowania art. 2b ust. 4 pkt 1 lit. a) u.k.u.r.
Zagadnienia prawne (2)
Czy nabywca nieruchomości rolnej od osoby bliskiej podlega ograniczeniom w zbyciu lub oddaniu w posiadanie tej nieruchomości przed upływem 5 lat od jej nabycia, zgodnie z ustawą o kształtowaniu ustroju rolnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nabywca nieruchomości rolnej od osoby bliskiej nie podlega ograniczeniom wynikającym z art. 2b ust. 1 i 2 ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, co oznacza, że nie potrzebuje zgody administracyjnej na zbycie lub oddanie w posiadanie nieruchomości przed upływem 5 lat od jej nabycia.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 2b ust. 4 pkt 1 lit. a) ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego, który wyłącza stosowanie przepisów o ograniczeniach w obrocie nieruchomościami rolnymi do nieruchomości zbywanej lub oddawanej w posiadanie osobie bliskiej, należy interpretować literalnie i funkcjonalnie. Celem ustawy jest ochrona rodzinnych gospodarstw rolnych, a obrót wewnątrz rodziny powinien być wolny od takich ograniczeń. W związku z tym, decyzja organu odmawiająca zgody na oddanie nieruchomości w posiadanie była wydana w sytuacji bezprzedmiotowości postępowania.
Czy decyzja administracyjna wydana w sytuacji pierwotnej bezprzedmiotowości postępowania może być uznana za wydaną z rażącym naruszeniem prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, decyzja wydana w sytuacji pierwotnej bezprzedmiotowości postępowania, wynikająca z wadliwej wykładni przepisów prawa materialnego, może być uznana za wydaną z rażącym naruszeniem prawa.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że rażące naruszenie prawa charakteryzuje się oczywistością naruszenia, charakterem przepisu oraz skutkami. Wadliwa wykładnia art. 2b ust. 4 pkt 1 lit. a) u.k.u.r., prowadząca do wydania decyzji w sytuacji, gdy prawo materialne nie przewidywało takiej możliwości, stanowi oczywiste naruszenie prawa, które wywołuje niedopuszczalne z punktu widzenia praworządności skutki gospodarcze i społeczne.
Przepisy (31)
Główne
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.k.u.r. art. 2b § ust. 1
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
u.k.u.r. art. 2b § ust. 2
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
u.k.u.r. art. 2b § ust. 3
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
u.k.u.r. art. 2b § ust. 4 pkt 1 lit. a)
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
k.p.a. art. 156 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 193
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 182 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 189
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
u.k.u.r. art. 2 § pkt 6
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
u.k.u.r. art. 2a § ust. 3 pkt 1
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
u.k.u.r. art. 2a § ust. 3 pkt 2
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
u.k.u.r. art. 2a § ust. 3 pkt 3
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
u.k.u.r. art. 3 § ust. 5 pkt 1 lit. c)
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
u.k.u.r. art. 3a § ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
u.k.u.r. art. 3b § ust. 6 pkt 1 i 2
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
u.k.u.r. art. 4 § ust. 4 pkt 2 lit b)
Ustawa z dnia 11 kwietnia 2003 r. o kształtowaniu ustroju rolnego
k.p.a. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 138
Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja RP art. 23
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nabywca nieruchomości rolnej od osoby bliskiej nie podlega ograniczeniom w zbyciu lub oddaniu w posiadanie nieruchomości przed upływem 5 lat od jej nabycia. • Decyzja organu wydana w sytuacji braku podstawy prawnej (bezprzedmiotowość postępowania) stanowi rażące naruszenie prawa.
Godne uwagi sformułowania
Oczywistość naruszenia prawa polega na rzucającej się w oczy sprzeczności między treścią rozstrzygnięcia a przepisem prawa stanowiącym jego podstawę prawną. • Nie jest bowiem rażącym naruszeniem prawa zastosowanie przepisu, którego wykładnia prowadzi do odmiennych rezultatów. • Oparcie zakwestionowanych w postępowaniu nieważnościowym decyzji na przepisie art. 2b ust. 4 pkt 1 u.k.u.r., nie znajduje oparcia ani w wykładni językowej tegoż przepisu, ani też w wykładni funkcjonalnej, wynikającej z celu, który mają realizować przepisy u.k.u.r. w aktualnym brzmieniu, ani też z wykładni systemowej, mającej źródło w art. 23 Konstytucji RP.
Skład orzekający
Jolanta Rudnicka
przewodniczący
Monika Nowicka
sędzia
Arkadiusz Blewązka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów ustawy o kształtowaniu ustroju rolnego dotyczących obrotu nieruchomościami rolnymi w rodzinie oraz stosowania trybu stwierdzenia nieważności decyzji w przypadku rażącego naruszenia prawa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia nieruchomości rolnej od osoby bliskiej i zastosowania art. 2b ust. 4 pkt 1 lit. a) u.k.u.r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów dotyczących obrotu ziemią rolną w rodzinie, co ma znaczenie praktyczne dla wielu właścicieli. Rozstrzygnięcie NSA wyjaśnia, kiedy ograniczenia ustawowe nie mają zastosowania, co może być cenne dla prawników i rolników.
“Nieruchomość rolna od rodziców? Sprawdź, czy możesz ją swobodnie sprzedać lub wydzierżawić!”
Dane finansowe
WPS: 1200 PLN
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.