I OSK 1030/24

I OSK 1030/24 - Wyrok NSA
Data orzeczenia
2025-05-15
orzeczenie prawomocne
Data wpływu
2024-05-17
Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Sędziowie
Aleksandra Łaskarzewska
Arkadiusz Blewązka
Elżbieta Kremer /przewodniczący sprawozdawca/
Symbol z opisem
6329 Inne o symbolu podstawowym 632
Hasła tematyczne
Pomoc społeczna
Sygn. powiązane
II SA/Go 681/23 - Wyrok WSA w Gorzowie Wlkp. z 2024-02-01
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Treść wyniku
Oddalono skargę kasacyjną
Powołane przepisy
Dz.U. 2022 poz 1205
art. 30 ust. 2
Ustawa z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (t.j.)
Sentencja
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Elżbieta Kremer (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska Sędzia del. WSA Arkadiusz Blewązka po rozpoznaniu w dniu 15 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. B. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 1 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Go 681/23 w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z dnia 24 sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od należności z tytuły wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz odmowy rozłożenia na raty 1) oddala skargę kasacyjną; 2) odstępuje od zasądzenia od R. B. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego w całości.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 1 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Go 681/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Zielonej Górze z dnia 24 sierpnia 2023 r., nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia odsetek od należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz odmowy rozłożenia na raty.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł skarżący, zarzucając naruszenie:
1) prawa materialnego, tj.:
- art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na nieuznaniu sytuacji skarżącego za szczególną, podczas gdy jego sytuacja rodzinna i materialna klasyfikuje go do skorzystania z tej regulacji oraz przez błędną wykładnię tego przepisu polegającą na przyjęciu, że te same przesłanki decydują zarówno o umorzeniu zobowiązania (lub odmowie umorzenia), jak i o rozłożeniu spłaty świadczenia na raty, co doprowadziło do błędnego uznania, że nie istnieją okoliczności, aby rozłożyć skarżącemu na raty należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego;
2) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
- art. 7 w zw. z art. 77 § 1 w zw. z art. 107 § 3 K.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, skutkującym brakiem ustalenia okoliczności przemawiających za tym, że skarżący spełnia kryteria umorzenia ustawowych odsetek od należności głównej z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych osobie uprawnionej oraz rozłożenia na raty powstałych zobowiązań;
- art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a., polegające na niewyczerpującym rozpatrzeniu materiału dowodowego oraz na jego dowolnej ocenie przejawiającej się w odmowie umorzenia skarżącemu ustawowych odsetek od należności głównej z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych osobie uprawnionej oraz rozłożenia na raty powstałych zobowiązań, pomimo, że sytuacja materialna i rodzinna skarżącego uzasadnia uwzględnienie wniosku skarżącego;
- art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 80 K.p.a. poprzez naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów oraz niewszechstronną analizę stanu faktycznego i zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, co w konsekwencji doprowadziło do bezzasadnego oddalenia skargi, w sytuacji gdy zaskarżona decyzja naruszała przepisy prawa materialnego, tj. art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów poprzez niewłaściwe zastosowanie i błędną wykładnię, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy i co powinno skutkować jej uchyleniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c P.p.s.a.;
- art. 145 § 1 pkt 1 P.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 P.p.s.a. w zw. z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych poprzez niewłaściwe sprawowanie kontroli działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, w konsekwencji czego nie uwzględniono skargi i nie uchylono decyzji dotkniętej naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący kasacyjnie wniósł o:
1) zmianę zaskarżonego orzeczenia w całości poprzez umorzenie w całości odsetek ustawowych naliczonych od należności wypłaconych uprawnionemu – synowi A. B. z funduszu alimentacyjnego oraz rozłożenie na raty należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, ewentualnie;
2) uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolskim do ponownego rozpoznania;
3) zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych.
Ponadto skarżący kasacyjnie oświadczył, że wnosi o rozpoznanie skargi na posiedzeniu niejawnym.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zielonej Górze wniosło o oddalenie skargi kasacyjnej w całości oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu kasacyjnym według norm przepisanych.
Jednocześnie organ oświadczył, że nie żąda przeprowadzenia w niniejszej sprawie rozprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny związany jest podstawami skargi kasacyjnej, z urzędu zaś bierze pod uwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie żadna z wymienionych w art. 183 § 2 P.p.s.a. przesłanek nieważności postępowania nie zaistniała, wobec czego kontrola Naczelnego Sądu Administracyjnego ograniczyła się wyłącznie do zbadania zawartych w skardze zarzutów, sformułowanych w granicach podstaw kasacyjnych.
Skargę kasacyjną oparto na obu podstawach określonych w art. 174 P.p.s.a., tj. naruszeniu prawa materialnego (pkt 1) i przepisów postępowania (pkt 2). W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, co do zasady w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania, jednakże w niniejszej sprawie, mając na uwadze charakter podniesionych zarzutów, Naczelny Sąd Administracyjny dokona łącznie oceny zaskarżonego wyroku, odnosząc się do istoty postępowania kontrolowanego przez Sąd I instancji. Spór w niniejszej sprawie sprowadza się do udzielenia odpowiedzi na pytanie czy w zaistniałych okolicznościach faktycznych zachodziły podstawy uzasadniające zastosowanie, na wniosek R. B., art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2022 r., poz. 1205 ze zm.), dalej powoływanej jako "u.p.o.o.a.", pozwalające do przyznania stronie ulgi w postaci umorzenia odsetek od należności z tytułu otrzymanych przez osobę uprawnioną świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz rozłożenia na raty powstałych zobowiązań.
Skarga kasacyjna jest niezasadna.
W pierwszej kolejności zauważyć należy, że materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowił art. 30 ust. 2 u.p.o.o.a., zgodnie z którym organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Użycie przez ustawodawcę sformułowania "może" wskazuje więc, że decyzje organów administracji w tym przedmiocie mają charakter decyzji uznaniowych. W ramach uznania administracyjnego organ może zatem, ale nie musi wydać decyzji zgodnej z wnioskiem. Podkreślić przy tym trzeba, że w przypadku decyzji uznaniowych kontrola sądowa ograniczona jest do zbadania, czy w toku podejmowania decyzji organ administracji nie przekroczył granic swobodnego uznania, a więc czy zgodnie z art. 7, 77 § 1 i 80 K.p.a. dokonano ustalenia stanu faktycznego, a dokonana ocena tych ustaleń znajduje oparcie w materiale dowodowym i uzasadnieniu decyzji sporządzonym zgodnie z art. 107 K.p.a.
W rozpoznawanej sprawie autor skargi kasacyjnej zarzucił naruszenie art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 7 K.p.a. w zw. z art. 77 § 1 K.p.a. w zw. z art. 80 K.p.a., wskazując że w sprawie nie podjęto wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, niewyczerpująco rozpatrzono materiał dowodowy oraz dokonano jego dowolnej oceny, a także naruszono zasadę swobodnej oceny dowodów oraz nie podjęto wszechstronnej analizy stanu faktycznego i zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego.
Mając na uwadze tak sformułowane zarzuty Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że zgodnie z art. 7 K.p.a., organy administracji stoją na straży praworządności i podejmują kroki niezbędne do dokładnego ustalenia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, zobowiązane są w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 K.p.a.) i dopiero na podstawie całokształtu materiału dowodowego ocenić, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 K.p.a.). Biorąc pod uwagę powyższe należy przede wszystkim zgodzić z oceną dokonaną przez Sąd I instancji, że organy nie naruszyły wynikających z art. 7 K.p.a. zasad wydawania decyzji o charakterze uznaniowym, przyjmując że interes społeczny przemawia przeciwko uwzględnieniu wniosku strony. Ponadto organy administracyjne dysponowały materiałem dowodowym istotnym dla rozstrzygnięcia.
Podkreślić trzeba, że wydanie decyzji przez organ właściwy wierzyciela na wniosek dłużnika alimentacyjnego w przedmiocie umorzenia czy też rozłożenia na raty należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego, na podstawie art. 30 ust. 2 u.p.o.a., musi zostać poprzedzone wyjaśnieniem okoliczności sprawy w zakresie sytuacji dochodowej i rodzinnej dłużnika. Organ właściwy wierzyciela powinien więc rozważyć szczegółowo kwestie istnienia bądź nieistnienia w konkretnej sprawie szczególnych okoliczności uzasadniających skorzystanie z omawianej instytucji oraz okoliczności uzasadniające zakres jej ewentualnego zastosowania, co następnie powinno znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji. Decyzja organu wydawana w tym przedmiocie, jak wskazano we wcześniejszych rozważaniach, ma charakter uznaniowy. Sądowa kontrola uznania administracyjnego ograniczona jest zatem wyłącznie do oceny, czy w sprawie zachodzą warunki materialnoprawne, uzasadniające skorzystanie przez organ administracji z przysługujących mu uprawnień oraz czy wydanie decyzji zostało poprzedzone prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem z zachowaniem przepisów procedury administracyjnej.
W niniejszej sprawie ustalono wysokość zobowiązań skarżącego, jego aktualne dochody, a także ogólną sytuację finansową i życiową. R. B., w dacie wystąpienia z wnioskiem o zastosowanie ulg, o których mowa w art. 30 ust. 2 u.p.o.a., prowadził gospodarstwo domowe wspólnie z matką oraz babcią. Był osobą 45 letnią, aktywną zawodowo, zatrudnioną w firmie N. na stanowisku [...] i z tego tytułu osiągał dochód w wysokości 3.600 zł brutto miesięcznie. Ponosił ok. 600 zł stałych opłat związanych z utrzymaniem mieszkania, spłacał kredyt zaciągnięty na kwotę ponad 40 tys. zł, posiadał zobowiązania wobec funduszu alimentacyjnego w związku z zaległościami oraz bieżącą wypłatą świadczeń na dwoje dzieci, ponadto płacił dobrowolne alimenty na rzecz trzeciego dziecka w wysokości 400 zł miesięcznie. Nie posiadał nieruchomości, majątku ruchomego, nie prowadził działalności gospodarczej, nie korzystał z pomocy osób trzecich, ani z pomocy społecznej, a zgodnie z jego oświadczeniem spłata zobowiązań wobec funduszu alimentacyjnego przekraczała jego możliwości finansowe. Należność wnioskodawcy z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz jego syna A. B. wynosiła 47.327,76 zł, a naliczone odsetki ustawowe od powyższej kwoty 17.139,23 zł.
Biorąc pod uwagę powyższe, organy dysponowały pełnym materiałem dowodowym pozwalającym na ustalenie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy. Ustalenia te zostały następnie podzielone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim, nie są one również kwestionowane przez skarżącego kasacyjnie ani w zakresie wysokości osiąganych przez niego dochodów ani w zakresie kosztów utrzymania. W uzasadnieniach decyzji przedstawiono również wyczerpującą analizę przedstawionych kwestii, formułując jednocześnie wypływające z tej analizy wnioski. Jak zasadnie zauważył Sąd I instancji, niski poziom dochodów skarżącego utrudnia zaspokojenie jego potrzeb bytowych i osobistych oraz spłatę należności z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego, jednakże osiągane dochody dają szansę spłaty należności wypłacanych w zastępstwie za stronę. Wskazano również, że aktualna sytuacja stanowi konsekwencję biernej postawy R. B. w przeszłości, a nie zdarzeń o nadzwyczajnym charakterze. Dokonana ocena materiału dowodowego może być natomiast skutecznie kwestionowana tylko w przypadku, gdy brak jest logiki w wiązaniu wniosków z zebranymi dowodami lub gdy rozumowanie wykracza poza reguły logiki albo, wbrew zasadom doświadczenia życiowego, nie uwzględnia związku przyczynowo-skutkowego. Taka sytuacja nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Nie jest zatem wystarczające do wykazania naruszenia ww. przepisów prawa procesowego samo przekonanie skarżącego kasacyjnie o innej niż przyjęta doniosłości poszczególnych dowodów i ich odmiennej ocenie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego brak jest zatem podstaw do podważania rzetelności postępowania dowodowego i prawidłowości ustaleń stanowiących podstawę wydanych w sprawie decyzji.
Zauważenia przy tym wymaga, że w orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalony jest pogląd, zgodnie z którym dokonując wykładni użytego w art. 30 ust. 2 u.p.o.a. sformułowania "uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną" dłużnika alimentacyjnego należy mieć na względzie definicję dłużnika alimentacyjnego zawartą art. 2 pkt 3 tej ustawy. Według tego przepisu dłużnik alimentacyjny to osoba zobowiązana do alimentów na podstawie tytułu wykonawczego, przeciwko której egzekucja okazała się bezskuteczna. A to oznacza, że co do zasady każdy dłużnik alimentacyjny wobec którego okazała się bezskuteczna egzekucja nie uzyskuje dochodów wystarczających na pokrycie zasądzonych przez sąd alimentów. Samo uzyskiwanie niskich dochodów bądź też nieuzyskiwanie dochodów nie jest okolicznością wyjątkową i szczególną - na tle innych dłużników alimentacyjnych. Sytuacja dochodowa dłużnika w postępowaniu dotyczącym wysokości ustalonej raty zobowiązania z tytułu wypłaconych świadczeń powinna być też analizowana przy uwzględnieniu faktu, że dłużnik alimentacyjny co do zasady jest osobą borykającą się z trudnościami finansowymi. Zatem sytuacja rodzinna i dochodowa dłużnika musi go wyróżniać spośród innych dłużników alimentacyjnych. Może mieć to miejsce tylko wówczas, gdy sytuacja dochodowa lub rodzinna nie pozwala dłużnikowi na wywiązanie się z obowiązku alimentacyjnego. Rzecz jednak w tym, że stan taki powinien być efektem wpływu czynników obiektywnych. Przepis art. 30 ust. 2 ustawy powinien być interpretowany w sposób ścisły, a nie rozszerzający. Istotnym jest, że trudna sytuacja materialna i życiowa rodziców nie zwalnia ich od obowiązku świadczenia na potrzeby dzieci. Rodzice są obowiązani dzielić się z dziećmi nawet bardzo niskimi dochodami. Zobowiązania o charakterze alimentacyjnym mają zatem charakter obligatoryjny. Należy bowiem podkreślić, że zobowiązany ponosi pełną odpowiedzialność za zaistniałe zaległości powstałe z tytułu wypłaconych przez państwo zastępczo na rzecz jego dzieci alimentów i spoczywa na nim obowiązek pełnego zaangażowania i podjęcia starań w kierunku spłaty tych zaległości wraz z odsetkami. Zwrot należności jest zasadą, a instytucja umorzenia, rozłożenia na raty albo odroczenia terminu płatności odstępstwem, wyjątkiem od ogólnej zasady obowiązku zwrotu należności i może mieć miejsce w sytuacjach szczególnych, nadzwyczajnych. Za taka wyjątkową, nadzwyczajną sytuację nie może być natomiast uznana sytuacja, będąca efektem działań podmiotu zobowiązanego do alimentacji (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1 grudnia 2022 r. sygn. akt I OSK 1363/22, z dnia 6 grudnia 2022 r. sygn. akt I OSK 1096/20, z dnia 16 lutego 2023 r. sygn. akt I OSK 718/22 oraz z dnia 27 maja 2025 r. sygn. akt I OSK 1751/24).
Rację należy przyznać Sądowi I instancji, że fakt wypłaty świadczeń z funduszu alimentacyjnego na rzecz osoby małoletniej nie zwalnia zobowiązanego z obowiązku alimentacji własnego dziecka. Każde natomiast umorzenie zadłużenia alimentacyjnego, odroczenie czy rozłożenie na raty powoduje przerzucenie na wszystkich członków społeczeństwa kosztów utrzymania dzieci dłużników alimentacyjnych. Nie można także tracić z pola widzenia, że wysokość alimentów ustalona zostaje prawomocnym wyrokiem sądu powszechnego w oparciu o przesłanki określone przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 2023 r., poz. 2809), w tym zarobkowe i majątkowe możliwości zobowiązanego (art. 135 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). W przypadku pogorszenia możliwości zarobkowych lub majątkowych zobowiązany ma możliwość domagania się zmiany ustalonej wysokości świadczeń alimentacyjnych. Zobowiązany do alimentów ponosi zatem pełną odpowiedzialność za zaistniałe zaległości powstałe z tytułu wypłaconych przez państwo zastępczo na rzecz jego dzieci alimentów i spoczywa na nim obowiązek pełnego zaangażowania i podjęcia starań w kierunku spłaty tych zaległości wraz z odsetkami. Świadczenia z funduszu alimentacyjnego są czasowo udostępniane wierzycielowi i nie są świadczeniami bezzwrotnymi. Istotą systemu publicznego wsparcia jest to, że zwrot kwoty świadczenia następuje nie od osoby, która świadczenie pobrała, ale od dłużnika, którego dług względem osoby uprawnionej został zaspokojony przez państwo.
Odnosząc się do argumentacji zawartej w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, zgodzić się trzeba ze skarżącym kasacyjnie, że jego poziom dochodów i sytuacja materialna i życiowa jest trudna i choć wyróżniająca go na tle społeczeństwa to na tle dłużników alimentacyjnych, którzy często nie posiadają żadnych dochodów, nie ma charakteru szczególnego. Szczególny charakter sytuacji strony odnosić trzeba bowiem do ogółu dłużników alimentacyjnych, a nie do ogółu społeczeństwa.
Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Sądu I instancji, że w sprawie prawidłowo, nie naruszając granic uznania administracyjnego zastosowano art. 30 ust. 2 ustawy o pomocy osobom uprawnionym do alimentów i odmówiono umorzenia odsetek od należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz odmówiono rozłożenia na raty należności głównej. Z tych względów nie zasługiwał na uwzględnienie zarzut naruszenia art. 30 ust. 2 u.p.o.a.
Dostrzec także należy, że skarżący, otrzymujący jak sam twierdzi minimalne wynagrodzenie w wysokości 3.600 zł brutto, które w obecnej sytuacji gospodarczej z trudnością wystarcza na jego własne utrzymanie, wyżywienie, opłacenie mieszkania, czynszu i podstawowych potrzeb życiowych, zaproponował ratalną kwotę spłaty zadłużenia w wysokości 800 zł miesięcznie. Tymczasem Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu wiadome jest z urzędu, że R. B. wnioskiem z dnia 19 kwietnia 2023 r. wystąpił o umorzenie odsetek w wysokości 16.100,51 zł od należności głównej z tytułu otrzymanych przez W. B., tj. drugie dziecko świadczeń z funduszu alimentacyjnego oraz rozłożenie na raty po 700 zł powstałych zobowiązań, które na dzień 11 lipca 2023 r. wynosiły 46.824,97 zł. Decyzją z dnia 11 lipca 2023 r. nr [...] Prezydent Miasta Zielona Góra odmówił umorzenia ustawowych odsetek oraz rozłożenia na raty powstałych zobowiązań, a Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Zielonej Górze decyzją z dnia 24 sierpnia 2023 r. nr [...], podzielając stanowisko organu I instancji oraz argumenty tożsame z motywami przedstawionymi w niniejszej sprawie utrzymało w mocy ww. decyzję. Następnie R. B. wniósł skargę na powyższą decyzję organu odwoławczego, która została oddalona wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 1 lutego 2024 r. sygn. akt II SA/Go 680/23. Skarga kasacyjna została zaś oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 14 maja 2025 r. w sprawie o sygn. akt I OSK 967/24. Łączna kwota naliczonych należności głównych skarżącego z tytułu świadczeń z funduszu alimentacyjnego wypłaconych osobom uprawnionym w obu sprawach wynosi zatem 94.152,73 zł, a zaproponowana kwota ratalnej spłaty zadłużenia 1.500 zł miesięcznie. Ponadto, w sprawie bezsporne jest, że w trakcie trwania postępowania egzekucyjnego w okresie bezpośrednio poprzedzającym wydanie kwestionowanych w niniejszej sprawie decyzji zostały wyegzekwowane znikome kwoty, tj. 1.100 zł w 2021 r. (po 100 zł w dniach: 22 stycznia 2021 r., 23 marca 2021 r., 23 kwietnia 2021 r., 1 czerwca 2021 r., 23 czerwca 2021 r., 21 lipca 2021 r., 23 sierpnia 2021 r., 28 września 2021 r., 25 października 2021 r. oraz 200 zł w dniu 14 grudnia 2021 r.), 649,90 zł w 2022 r. (49,90 zł w dniu 14 stycznia 2022 r. oraz po 100 zł w dniach: 17 stycznia 2022 r., 28 lutego 2022 r., 13 czerwca 2022 r., 29 lipca 2022 r., 18 listopada 2022 r. i 29 grudnia 2022 r.), a także 300 zł w 2023 r. (100 zł w dniu 25 stycznia 2023 r. oraz 200 zł w dniu 26 kwietnia 2023 r.). Łącznie zatem przez ostatnie 2 lata i 4 miesiące poprzedzające wystąpienie przez skarżącego z wnioskiem o przyznanie ulgi poprzez umorzenie w całości odsetek ustawowych naliczonych od należności wypłaconych uprawnionemu – A. B. z funduszu alimentacyjnego oraz rozłożenie na raty należności z tytułu wypłaconych świadczeń wyegzekwowano 2.049,90 zł, przy jednoczesnej deklarowanej woli dobrowolnej spłaty zadłużenia. Powyższe okoliczności poddają w wątpliwość i nie pozwalają stwierdzić jednoznacznie czy skarżący byłby w stanie spłacać zadłużenie w zaproponowanych ratach na rzecz organu, po uregulowaniu innych zobowiązań oraz wydatków koniecznych na utrzymanie, a także mając na uwadze skuteczność dotychczasowego postępowania egzekucyjnego. Skarżący nie uwiarygodnił zatem, że istnieje realna, rzeczywista szansa na spłatę zadłużenia w ratach, a brak takiej możliwości czyniłaby decyzję o rozłożeniu na raty niewykonalną i faktycznie nie przyniosłaby ulgi stronie. To z kolei było intencją ustawodawcy wprowadzającego przepis art. 30 ust. 2 u.p.o.a.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 2 i 3 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.
Na podstawie art. 207 § 2 P.p.s.a. odstąpiono od zasądzenia od R. B. zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, uznając że zachodzi szczególny przypadek o którym mowa w tym przepisie.
Uzasadnienie zostało sporządzone stosownie do wymogów określonych w art. 193 zdanie 2 P.p.s.a., zgodnie z którym uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej.