Orzeczenie · 2025-12-03

I NZP 7/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-12-03
SNinneustrojowenajwyższy
sąd najwyższyuchwałaprawo unijnekrajowa rada sądownictwaniezależność sądówskarga nadzwyczajnakompetencje państw członkowskichsuwerenność

Sąd Najwyższy w uchwale połączonych Izb Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych oraz Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 3 grudnia 2025 r. rozstrzygnął zagadnienie prawne dotyczące skutków orzeczeń Sądu Najwyższego wydanych w składzie z udziałem sędziów powołanych na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy odstąpił od zasady prawnej sformułowanej w uchwale siedmiu sędziów z 24 września 2025 r. (sygn. III PZP 1/25). W podjętej uchwale stwierdzono, że żaden sąd ani inny organ władzy publicznej nie jest uprawniony do uznania orzeczenia Sądu Najwyższego za niebyłe i pominięcia jego skutków, nawet z odwołaniem się do prawa Unii Europejskiej. Podkreślono, że Rzeczpospolita Polska nie przekazała organom UE kompetencji do stanowienia norm regulujących organizację i funkcjonowanie krajowego wymiaru sprawiedliwości. Uchwała ta stanowi odpowiedź na próbę podważenia orzeczeń Sądu Najwyższego wydanych w ramach kontroli nadzwyczajnej, w szczególności przez pryzmat orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Zagadnienia prawne (1)

Czy wywiera skutek orzeczenie Sądu Najwyższego - Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych wydane w składzie z udziałem choćby jednego sędziego powołanego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw, które uchyla na podstawie art. 91 § 1 u.SN orzeczenie sądu powszechnego i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Żaden sąd lub inny organ władzy publicznej nie jest uprawniony do uznania orzeczenia Sądu Najwyższego za niebyłe i pominięcia jego skutków, nawet jeśli miałoby to nastąpić z odwołaniem się do prawa Unii Europejskiej. Rzeczpospolita Polska nie przekazała organom Unii Europejskiej lub jakiejkolwiek innej organizacji międzynarodowej kompetencji do stanowienia norm regulujących organizację i funkcjonowanie krajowego wymiaru sprawiedliwości, ani do określania zakresu, w którym mogą być one stosowane. Kompetencje te przysługują wyłącznie konstytucyjnym organom Rzeczypospolitej Polskiej i nie podlegają przekazaniu na podstawie art. 90 ust. 1 Konstytucji RP, w konsekwencji nie znajduje w tym zakresie zastosowania art. 91 ust. 2 i 3 w zw. z art. 87 Konstytucji RP.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że uchwała III PZP 1/25, która zakładała możliwość uznania orzeczeń SN za niebyłe w oparciu o prawo UE i kwestionowała status sędziów powołanych na wniosek KRS ukształtowanej w nowym trybie, jest sprzeczna z Konstytucją RP i ustawą o SN. Podkreślono, że organizacja wymiaru sprawiedliwości jest wyłączną kompetencją państw członkowskich, a prawo UE nie może naruszać suwerenności państw ani ich porządku konstytucyjnego. Wskazano również na wadliwość procedury nominacyjnej do KRS i SN, ale stwierdzono, że nie wpływa to na ważność powołań sędziowskich.

Strony

NazwaTypRola
D. sp. z o.o. w B. (obecnie D. sp. z o.o. w C.)spółkapowód
J. K.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (48)

Główne

u.SN art. 88 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Reguluje procedurę odstąpienia od zasady prawnej.

u.SN art. 88 § § 2

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Reguluje procedurę odstąpienia od zasady prawnej uchwalonej przez izbę, połączone izby albo pełny skład SN.

u.SN art. 88 § § 3

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Reguluje procedurę odstąpienia od zasady prawnej uchwalonej przez inną izbę.

u.SN art. 91 § § 1

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Dotyczy uchylenia orzeczenia sądu powszechnego i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 4 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Władza zwierzchnia należy do Narodu.

Konstytucja RP art. 4 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Naród sprawuje władzę przez swoich przedstawicieli.

Konstytucja RP art. 8 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja jest najwyższym prawem Rzeczypospolitej Polskiej.

Konstytucja RP art. 10

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada trójpodziału władzy.

Konstytucja RP art. 45 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Prawo do sądu.

Konstytucja RP art. 87

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucyjny system źródeł prawa powszechnie obowiązującego.

Konstytucja RP art. 90 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przekazanie kompetencji organów władzy w niektórych sprawach.

Konstytucja RP art. 90 § ust. 1 a contrario

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zakaz przekazywania kompetencji prawodawczych z naruszeniem zasady zachowania suwerenności.

Konstytucja RP art. 91 § ust. 2 i 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pierwszeństwo umów międzynarodowych i prawa stanowionego przez organizacje międzynarodowe.

Konstytucja RP art. 176 § ust. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Organizacja wymiaru sprawiedliwości należy do regulacji ustawowej.

Konstytucja RP art. 179

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Powołanie sędziego przez Prezydenta RP.

Konstytucja RP art. 190 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Orzeczenia TK mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne.

TUE art. 4 § ust. 3

Traktat o Unii Europejskiej

Zasada lojalnej współpracy.

TUE art. 5 § ust. 1 i 2

Traktat o Unii Europejskiej

Zasada przyznania kompetencji.

TUE art. 19 § ust. 1 akapit drugi

Traktat o Unii Europejskiej

Państwa Członkowskie ustanawiają środki niezbędne do zapewnienia skutecznej ochrony prawnej w dziedzinach objętych prawem Unii.

TFUE art. 267

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Procedura odesłania prejudycjalnego.

TFUE art. 344

Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Zakaz poddawania sporów dotyczących wykładni lub stosowania traktatów procedurze innej niż przewidziana.

Karta PPUE art. 47 § akapit 2

Karta Praw Podstawowych Unii Europejskiej

Prawo do skutecznego środka prawnego i dostępu do bezstronnego sądu.

EKPC art. 6 § ust. 1

Konwencja o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności

Prawo do rzetelnego procesu sądowego.

Konwencja wiedeńska o prawie traktatów art. 27

Niemożność powołania się na prawo wewnętrzne dla usprawiedliwienia niewykonywania traktatu.

Pomocnicze

u.SN art. 176 § ust. 2

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Zastrzega organizację wymiaru sprawiedliwości w Rzeczpospolitej dla regulacji ustawowej.

u.SN art. 179

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Dotyczy powołania sędziego przez Prezydenta RP na wniosek KRS.

u.SN art. 187 § ust. 1 pkt 2

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Dotyczy członków KRS wybieranych spośród sędziów.

u.SN art. 187 § ust. 4

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Przesądza, że sposób wyboru członków KRS określa ustawa.

u.SN art. 9a

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Dotyczy wyboru sędziowskich członków KRS przez Sejm.

ustawa o KRS art. 13 § ust. 2 zdanie drugie

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Dotyczy braku możliwości zaskarżenia uchwały KRS.

ustawa o KRS art. 2 § ust. 2 pkt 2

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Dotyczy kryteriów oceny kandydatów na stanowiska sędziowskie.

ustawa o KRS art. 12 § ust. 6

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Dotyczy procedowania wniosku KRS na podstawie aktu wykonawczego bez delegacji ustawowej.

ustawa o KRS art. 11 § ust. 2

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Dotyczy sposobu ukształtowania składu KRS.

ustawa o KRS art. 11 § ust. 3 i 4

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Dotyczy sposobu ukształtowania składu KRS.

ustawa o KRS art. 13 § ust. 1 i 2

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Dotyczy sposobu ukształtowania składu KRS.

ustawa o KRS art. 13 § ust. 3

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Dotyczy sposobu ukształtowania składu KRS.

ustawa o KRS art. 44 § ust. 1b

Ustawa o Krajowej Radzie Sądownictwa

Dotyczy prawomocności uchwały KRS w części obejmującej przedstawienie wniosku o powołanie sędziego.

k.p. art. 295 § § 2

Kodeks pracy

Dotyczy biegu przedawnienia po uchyleniu wyroku.

k.p.c. art. 48

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wyłączenia sędziego.

k.p.c. art. 49

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy wyłączenia sędziego.

Konstytucja RP art. 55 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dotyczy ekstradycji.

Konstytucja RP art. 173

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Dotyczy ustroju sądów.

Konstytucja RP art. 180 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Niezawisłość i niezależność sędziów.

Konstytucja RP art. 186 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

KRS stoi na straży niezależności sądów i niezawisłości sędziów.

Konstytucja RP art. 194 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Sejm wybiera sędziów Trybunału Konstytucyjnego.

Konstytucja RP art. 199 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Sejm wybiera sędziów Trybunału Stanu.

TUE art. 2

Traktat o Unii Europejskiej

Wartości UE.

Skład orzekający

Krzysztof Wiak

przewodniczący

Leszek Bielecki

członek

Paweł Czubik

sprawozdawca

Tomasz Demendecki

członek

Marek Dobrowolski

członek

Agnieszka Góra-Błaszczykowska

członek

Elżbieta Karska

członek

Zbigniew Korzeniowski

członek

Joanna Lemańska

członek

Oktawian Nawrot

członek

Janusz Niczyporuk

członek

Grzegorz Pastuszko

członek

Tomasz Przesławski

członek

Mirosław Sadowski

członek

Jarosław Sobutka

członek

Robert Stefanicki

członek

Aleksander Stępkowski

członek

Ewa Stryczyńska

członek

Maria Szczepaniec

członek

Paweł Wojciechowski

członek

Grzegorz Żmij

członek

Agnieszka Żywicka

członek

Renata Żywicka

członek

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst