I NZ 8/24

Sąd Najwyższy2024-09-11
SNubezpieczenia społeczneemerytury i rentyŚrednianajwyższy
Sąd Najwyższyzażalenieniedopuszczalnośćpostanowieniewyłączenie sędziegoprawo procesowe

Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie na postanowienie dotyczące wniosku o wyłączenie sędziego, uznając je za niedopuszczalne z uwagi na brak podstaw prawnych do jego wniesienia.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie H. B. na postanowienie z dnia 13 marca 2024 r. dotyczące wniosku o wyłączenie sędziego R. S. od rozpoznania sprawy. Sąd Najwyższy uznał, że na postanowienie wydane na podstawie art. 26 § 3 u.SN nie przysługuje zażalenie, ponieważ orzeczenia Sądu Najwyższego są ostateczne, chyba że ustawa stanowi inaczej. Ponieważ zaskarżone postanowienie nie mieściło się w katalogu spraw zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego zgodnie z k.p.c., zostało ono odrzucone jako niedopuszczalne.

Przedmiotem postępowania przed Sądem Najwyższym było zażalenie H. B. na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 2024 r. (sygn. akt I NWW 438/23), które dotyczyło wniosku o wyłączenie sędziego R. S. od rozpoznania sprawy toczącej się przed Sądem Najwyższym pod sygn. I USK 414/23. Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 13 marca 2024 r. stwierdził, że czynność w postaci wydania postanowienia w sprawie I USK 414/23 została dokonana w warunkach braku wniosku ubezpieczonego i nie wywołuje skutków prawnych, a następnie oddalił wniosek. Sąd Najwyższy w niniejszym orzeczeniu (I NZ 8/24) odrzucił zażalenie H. B. jako niedopuszczalne. Uzasadniono to tym, że na postanowienie wydane w oparciu o art. 26 § 3 ustawy o Sądzie Najwyższym nie przysługuje zażalenie, gdyż orzeczenia Sądu Najwyższego są ostateczne i niepodlegające zaskarżeniu, chyba że ustawa stanowi inaczej. Sąd Najwyższy nie działa w toku instancji, a jedynie w szczególnych przypadkach poza tokiem instancji. Katalog orzeczeń zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego jest ściśle limitowany przez przepisy k.p.c., w tym art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c. Zaskarżone postanowienie nie należało do żadnej z tych kategorii, co skutkowało jego odrzuceniem.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, na postanowienie wydane na podstawie art. 26 § 3 u.SN nie przysługuje zażalenie.

Uzasadnienie

Orzeczenia Sądu Najwyższego są ostateczne i niepodlegające zaskarżeniu, chyba że ustawa stanowi inaczej. Katalog orzeczeń zaskarżalnych zażaleniem do Sądu Najwyższego jest ściśle limitowany przepisami k.p.c. i zaskarżone postanowienie nie należy do tych kategorii.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie zażalenia

Strona wygrywająca

Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Warszawie

Strony

NazwaTypRola
H. B.osoba_fizycznaubezpieczony
Dyrektor Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Warszawieorgan_państwowyorgan rentowy

Przepisy (6)

Główne

u.SN art. 26 § § 3

Ustawa o Sądzie Najwyższym

Na postanowienie wydane w oparciu o ten przepis nie przysługuje zażalenie.

Pomocnicze

k.p.c. art. 394¹ § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 394¹ § § 1¹

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 397 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 373 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 47 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zażalenie jest niedopuszczalne, ponieważ na postanowienie wydane na podstawie art. 26 § 3 u.SN nie przysługuje zażalenie. Orzeczenia Sądu Najwyższego są ostateczne i niepodlegające zaskarżeniu, chyba że ustawa stanowi inaczej. Zaskarżone postanowienie nie należy do kategorii spraw wymienionych w art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c., na które przysługuje zażalenie do Sądu Najwyższego.

Godne uwagi sformułowania

Orzeczenie Sądu Najwyższego jest orzeczeniem ostatecznym i dlatego nie podlega zaskarżeniu. Sąd Najwyższy nie rozpoznaje sprawy w toku instancji, lecz poza tokiem instancji w szczególnych przypadkach.

Skład orzekający

Tomasz Demendecki

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady niedopuszczalności zażalenia na postanowienia Sądu Najwyższego wydane w określonych sytuacjach procesowych, zwłaszcza dotyczących wyłączenia sędziego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej procedury i rodzaju postanowienia Sądu Najwyższego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z zaskarżalnością orzeczeń Sądu Najwyższego, co jest istotne dla prawników procesowych, ale może być mniej interesujące dla szerszej publiczności.

Kiedy nie można zaskarżyć postanowienia Sądu Najwyższego? Kluczowa zasada procesowa.

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NZ 8/24
POSTANOWIENIE
Dnia 11 września 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Demendecki
w sprawie z odwołania H. B.
przeciwko Dyrektorowi Zakładu Emerytalno-Rentowego Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji w Warszawie
o wysokość emerytury i o wysokość renty inwalidzkiej,
na skutek skargi kasacyjnej ubezpieczonego od wyroku Sądu Apelacyjnego
‎
w Szczecinie z 27 kwietnia 2023 r. sygn. III AUa 508/22,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych w dniu 11 września 2024 r.,
zażalenia na postanowienie Sądu Najwyższego - Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych z dnia 13 marca 2024 r., w sprawie I NWW 438/23,
odrzuca zażalenie.
UZASADNIENIE
Do Sądu Najwyższego 12 kwietnia 2023 r. (data prezentaty) wpłynęło zażalenie H. B. na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 2024 roku, sygnatura akt: I NWW 438/23.
Sąd Najwyższy postanowieniem z 13 marca 2024 r., I NWW 438/23, w
sprawie
z odwołania ubezpieczonego H.B., w
przedmiocie
wniosku ubezpieczonego o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego R. S. od rozpoznania sprawy toczącej się przed Sądem Najwyższym pod sygn. I USK 414/23, w pkt. 1 stwierdził, że czynność w postaci wydania w Izbie Pracy Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego w dniu 16
stycznia 2024 r. postanowienia w sprawie I USK 414/23 została dokonana w
warunkach braku wniosku ubezpieczonego i nie wywołuje skutków prawnych, w pkt. 2 oddalił wniosek.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie z uwagi na jego niedopuszczalność podlegało odrzuceniu.
Na postanowienie wydane w oparciu o art. 26 § 3 u.SN nie przysługuje zażalenie. Orzeczenie Sądu Najwyższego jest orzeczeniem ostatecznym i dlatego nie podlega zaskarżeniu. Wyjątek musiałby być wyraźnie wskazany w ustawie. W
przedmiotowej sprawie brak jest takiego wyjątku w u.SN, czy w k.p.c. Sąd
Najwyższy nie rozpoznaje sprawy w toku instancji, lecz poza tokiem instancji w
szczególnych przypadkach wymienianych ww. ustawach. Wynika z tego, że
Sąd
Najwyższy rozpoznaje sprawy wyraźnie przypisane (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 9 lutego 2017 r., II PO 1/17 i powołane tam orzecznictwo; 18
maja 2022 r., I NO 5/22). Na niezaskarżalność orzeczeń Sądu Najwyższego zwracał uwagę w swoim orzecznictwie również Trybunał Konstytucyjny. W wyroku z
13 października 2015 r., SK 63/12, TK stwierdził, że w świetle konstytucyjnej roli
Sądu Najwyższego, ogólna zasada niezaskarżalności orzeczeń wydawanych przez Sąd Najwyższy, uwarunkowana jest modelem funkcjonowania Sądu Najwyższego w systemie organów władzy sądowniczej.
Niezależnie od powyższego katalog orzeczeń zaskarżalnych zażaleniem do
Sądu Najwyższego jest ściśle limitowany (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: 27 kwietnia 2017 r., I PZ 2/17; 18 maja 2022 r. I NO 5/22).
Zgodnie z art. 394
1
§ 1 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na
postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną oraz
na
postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę
o
stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Stosownie do art. 394
1
§ 1
1
k.p.c., zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje
także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu
pierwszej instancji i
przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Z
kolei
jak
stanowi art. 394
1
§ 3 k.p.c., do postępowania przed Sądem Najwyższym toczącego się na skutek zażalenia stosuje się odpowiednio art. 394 § 2 i 3, art. 395, art. 397 § 1, art. 398
6
§ 3, art. 398
14
, art. 398
15
§ 1 zdanie pierwsze, art. 398
16
, art. 398
17
i art. 398
21
.
Zaskarżone postanowienie nie należy do żadnej z kategorii spraw wymienionych w art. 394
1
§ 1
i 1
1
k.p.c. Z tych względów nie przysługuje na nie zażalenie do Sądu Najwyższego.
Mając na uwadze powyższe zażalenie H. B. podlegało
odrzuceniu jako niedopuszczalne.
Z uwagi na powyższe, Sąd Najwyższy, na podstawie art. 397 § 3 k.p.c. w
zw.
z art. 373 § 1 oraz art. 47 § 3 k.p.c. orzekł jak w sentencji.
[ał]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI