I NZ 50/24

Sąd Najwyższy2025-02-13
SNCywilnepostępowanie cywilneWysokanajwyższy
Sąd Najwyższyzażaleniezawieszenie postępowaniaTSUEETPCprawomocnośćjurysdykcjak.p.c.

Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie pozwanych na postanowienie o zawieszeniu postępowania, wskazując na brak podstaw prawnych do jego rozpoznania przez Sąd Najwyższy.

Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanych na postanowienie o zawieszeniu postępowania w sprawie o zapłatę. Pozwani zarzucili naruszenie przepisów k.p.c. i Konstytucji RP, kwestionując podstawę prawną zawieszenia. Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie, stwierdzając, że nie jest sądem powszechnym i nie rozpoznaje spraw w toku instancji, a orzeczenia SN co do zasady nie podlegają zaskarżeniu, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

Sąd Najwyższy w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych rozpoznał zażalenie pozwanych K. H. i V. Q. na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2024 r. wydane w sprawie o sygn. II NSNc 275/23, dotyczące zapłaty. Postanowieniem z dnia 26 listopada 2024 r. Sąd Najwyższy zawiesił postępowanie w sprawie z uwagi na konieczność przeprowadzenia zmian legislacyjnych, wynikających z wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (Wielka Izba) z 21 grudnia 2023 r., C-718 oraz wyroku pilotażowego Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 23 listopada 2023 r. (Wałęsa przeciwko Polsce, skarga nr 50849/21). Pełnomocnik pozwanych wniósł zażalenie, zarzucając naruszenie art. 178 § 1 k.p.c. i art. 2 oraz 7 Konstytucji RP, wskazując na brak wyraźnej podstawy prawnej zawieszenia postępowania w przepisach Kodeksu postępowania cywilnego. Sąd Najwyższy odrzucił zażalenie, podkreślając, że Sąd Najwyższy nie jest sądem powszechnym i nie rozpoznaje spraw w toku instancji, a jego orzeczenia co do zasady nie podlegają zaskarżeniu, chyba że przepisy szczególne przewidują taki wyjątek. Stwierdzono, że zaskarżone postanowienie nie mieści się w katalogu spraw podlegających zaskarżeniu zażaleniem do Sądu Najwyższego zgodnie z art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c., ani nie ma zastosowania przepis szczególny umożliwiający kontrolę tego rodzaju orzeczeń. Wobec powyższego, zażalenie zostało odrzucone na podstawie art. 394¹ § 3 w zw. z art. 397 § 1¹ k.p.c.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Najwyższy nie jest sądem powszechnym i co do zasady nie rozpoznaje spraw w toku instancji, a jego orzeczenia nie podlegają zaskarżeniu, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że nie jest sądem powszechnym i nie rozpoznaje spraw w toku instancji. Zasadą jest, że orzeczenia Sądu Najwyższego nie podlegają zaskarżeniu, a odstępstwa od tej reguły muszą mieć wyraźną podstawę prawną. Zaskarżone postanowienie nie mieści się w katalogu spraw podlegających zaskarżeniu zażaleniem do Sądu Najwyższego zgodnie z art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odrzucenie zażalenia

Strona wygrywająca

Sąd Najwyższy

Strony

NazwaTypRola
D. Niestandaryzowany Sekurytyzacyjny Fundusz Inwestycyjny Zamkniętyinstytucjapowód
K. H.osoba_fizycznapozwany
V. Q.osoba_fizycznapozwany
D. K.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 394¹ § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Określa przypadki, w których zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na postanowienie sądu drugiej instancji.

k.p.c. art. 394¹ § 1¹

Kodeks postępowania cywilnego

Określa dodatkowe przypadki, w których zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje.

k.p.c. art. 394¹ § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia zażalenia, gdy nie przysługuje.

k.p.c. art. 397 § 1¹

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy zażalenia na postanowienia sądu pierwszej instancji.

Pomocnicze

k.p.c. art. 178 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Niezastosowanie przepisu stanowiącego podstawę prawną rozstrzygnięcia.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego urzeczywistniającego zasady sprawiedliwości społecznej.

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Organy władzy działają na podstawie i w granicach prawa.

Dz.U.2024.0.1568 t.j. art. rozdział 6

Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące zawieszenia postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Najwyższy nie jest sądem powszechnym i nie rozpoznaje spraw w toku instancji. Orzeczenia Sądu Najwyższego co do zasady nie podlegają zaskarżeniu. Zaskarżone postanowienie nie mieści się w katalogu spraw podlegających zaskarżeniu zażaleniem do Sądu Najwyższego zgodnie z art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c. Brak przepisu szczególnego umożliwiającego kontrolę zaskarżonego postanowienia przez Sąd Najwyższy.

Odrzucone argumenty

Zażalenie pozwanych na postanowienie o zawieszeniu postępowania, kwestionujące jego podstawę prawną.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy nie jest bowiem sądem powszechnym. Zasadą jest, że orzeczenia Sądu Najwyższego nie podlegają zaskarżeniu. Zaskarżone w przedmiotowym postępowaniu postanowienie nie należy do żadnej z kategorii spraw wymienionych w art. 394¹ § 1 i 1¹ k.p.c.

Skład orzekający

Tomasz Przesławski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie zasady niedopuszczalności zaskarżania orzeczeń Sądu Najwyższego, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy Sąd Najwyższy sam wydaje postanowienie, które strona chciałaby zaskarżyć zażaleniem do tego samego sądu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych związanych z jurysdykcją Sądu Najwyższego i dopuszczalnością zaskarżenia jego orzeczeń, a także odwołuje się do orzeczeń TSUE i ETPC, co czyni ją interesującą dla prawników procesowych.

Sąd Najwyższy odrzuca zażalenie: kiedy nie można zaskarżyć postanowienia SN?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
I NZ 50/24
POSTANOWIENIE
Dnia 13 lutego 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Przesławski
w sprawie z powództwa D. Niestandaryzowanego Sekurytyzacyjnego Funduszu Inwestycyjnego Zamkniętego
przeciwko K. H. i V. Q.
z udziałem D. K.
o zapłatę,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych
‎
w dniu 13 lutego 2025 r.,
w przedmiocie zażalenia pozwanych na postanowienie Sądu Najwyższego
‎
z dnia 28 listopada 2024 r. wydane w w sprawie o sygn. II NSNc 275/23,
odrzuca zażalenie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 26 listopada 2024 r., II NSNc 275/23, Sąd Najwyższy
zawiesił postępowanie w sprawie z uwagi na konieczność przeprowadzenia zmian legislacyjnych usuwających wady procesowe określone w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (Wielka Izba) z 21 grudnia 2023 r., C
-
718 oraz
w
wyroku pilotażowym Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 23 listopada 2023 r. Wałęsa przeciwko Polsce (skarga nr 50849/21).
Pismem z 3 grudnia 2024 r. pełnomocnik pozwanych wywiódł zażalenie na
postanowienie Sądu Najwyższego z 26 listopada 2024 r., zaskarżając je w
całości, zarzucając „naruszenie przepisów prawa procesowego, które      miało      wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 178
1
k.p.c. poprzez  jego  niezastosowanie, polegające na niewskazaniu w postanowieniu o
zawieszeniu postępowania przepisu stanowiącego podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz w zw. z art. 2 Konstytucji RP oraz art. 7 Konstytucji RP polegającym na uznaniu, iż konieczność zawieszenia postępowania, wynika
z
„konieczności przeprowadzenia zmian legislacyjnych usuwających wady procesowe określone w wyroku Trybunału Sprawiedliwości Uni Europejskiej z
21
grudnia 2023 roku, C-718 oraz w wyroku pilotażowym Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 23 listopada 2023 roku, Wałęsa przeciwko Polsce (skarga nr 50849/21) – w niniejszej sprawie choć takiej przesłanki nie wskazuje rozdział 6 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz.U.2024.0.1568 t.j.) co sprawia, że zaskarżone postanowienie jest ewidentnie sprzeczne z wyraźnymi i niebudzącymi wątpliwości kodeksowymi przepisami dotyczącymi (podstaw) zawieszenia postępowania cywilnego”.
Podnosząc powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie od powoda na rzecz pozwanego kosztów postępowania zażaleniowego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie podlega odrzuceniu.
Sąd Najwyższy nie jest bowiem sądem powszechnym. Nie rozpoznaje sprawy w toku instancji, tak jak sąd powszechny. Rozpoznaje sprawy wyraźnie przypisane w ustawie. Zasadą jest, że orzeczenia Sądu Najwyższego nie podlegają zaskarżeniu. Odstępstwo od tej reguły stanowi wyjątek, który musi mieć wyraźną podstawę prawną (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 9 lutego 2017 r., II
PO
1/17 i powołane w nim orzecznictwo oraz postanowienie Sądu Najwyższego z 21 maja 2019 r., I NO 32/18).
Zgodnie z art. 394
1
§ 1 k.p.c. zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje na
postanowienie sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną oraz  na  postanowienie sądu drugiej lub pierwszej instancji odrzucające skargę o     stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Stosownie  do  §  1
1
przytoczonego przepisu, zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Zaskarżone w przedmiotowym postępowaniu postanowienie nie należy do
żadnej z kategorii spraw wymienionych w art. 394
1
§ 1 i 1
1
k.p.c., ani nie ma wobec niego zastosowania żaden przepis szczególny, który umożliwiałby podejmowanie czynności kontrolnych przez Sąd Najwyższy, wobec czego nie przysługuje na nie zażalenie do Sądu Najwyższego.
Z powyższych względów zażalenie należało odrzucić
na podstawie art. 394
1
§ 3 w zw. z art. 397 § 1
1
k.p.c
.
Wobec powyższego, orzeczono jak w sentencji.
[SOP]
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI